Polskie prawo aborcyjne wśród najbardziej restrykcyjnych w Europie. Jak wyglądamy na tle świata?

Źródło:
PAP, TVN24.pl
Zmiany w prawie dotyczącym aborcji? Sondaż dla "Faktów" TVN i TVN24
Zmiany w prawie dotyczącym aborcji? Sondaż dla "Faktów" TVN i TVN24TVN24
wideo 2/3
Zmiany w prawie dotyczącym aborcji? Sondaż dla "Faktów" TVN i TVN24TVN24

Polskie prawo aborcyjne pozostaje jedynym z najbardziej restrykcyjnych w Europie. Bardziej konserwatywne regulacje obowiązują jedynie w Andorze i na Malcie. Zdecydowana większość państw kontynentu zezwala na terminację ciąży do jej konkretnego momentu. Na świecie ograniczenia w dostępie do aborcji obowiązują w 103 państwach, a jej zakaz w 21. 

W marcu francuski parlament zadecydował o wpisaniu prawa do aborcji w treść konstytucji. Meksyk zdekryminalizował przerywanie ciąży we wrześniu ubiegłego roku. Kilka miesięcy wcześniej Hiszpania zrezygnowała z konieczności poprzedzania zabiegu trzema dniami namysłu. Łącznie w ciągu ostatnich 30 lat ponad 60 państw świata złagodziło swoje prawo dotyczące aborcji – wskazuje organizacja Center for Reproductive Rights (CRR). Zaostrzyły je tylko cztery - Stany Zjednoczone, Salwador, Nikaragua i Polska.

W Europie bardziej konserwatywne od polskich przepisy obowiązują jedynie na Malcie i w Andorze. Porównywalne mają Monako i Lichtenstein.

Aborcja w Polsce - kiedy jest dozwolona?

Obecnie obowiązujący w Polsce stan prawny dopuszcza tylko dwie sytuacje, w których aborcja jest możliwa. Zgodnie z ustawą o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży mowa wyłącznie o sytuacjach, gdy:

- ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia kobiety ciężarnej - zachodzi uzasadnione podejrzenie, że ciąża powstała w wyniku czynu zabronionego.

Funkcjonujący w przeszłości trzeci warunek, zgodnie z którym ciążę można było przerwać, gdy badania prenatalne lub inne przesłanki medyczne wskazywały na prawdopodobieństwo ciężkiego i nieodwracalnego upośledzenia płodu albo nieuleczalnej choroby zagrażającej jego życiu, został uznany za niekonstytucyjny przez Trybunał Konstytucyjny Julii Przyłębskiej w październiku 2020 roku. Wyrok ten opublikowano w Dzienniku Ustaw 27 stycznia 2021 roku. Oznacza to, że dziś, pomimo ciężkiej wady płodu, kobieta musi urodzić.

Czytaniem czterech projektów zmian prawa aborcyjnego Sejm zajmie się w czwartek 11 kwietnia.

ZOBACZ TEŻ: Annie Ernaux dla tvn24.pl: Prawo do aborcji jest kluczowe. Wierzę, że wasza sytuacja w końcu się zmieni

Dostęp do aborcji w Europie

W Europie 95 proc. kobiet w wieku reprodukcyjnym mieszka w krajach zezwalających na aborcję bez podania konkretnej przyczyny. Niemal wszystkie kraje Starego Kontynentu dopuszczają przerwanie ciąży na żądanie lub na podstawie szerokich przesłanek przynajmniej w jej pierwszym trymestrze – opisuje CRR. Wyjątek stanowią Andora, Malta, Lichtenstein, Monako i Polska. W pierwszym z nich terminacja ciąży pozostaje nielegalna. Podobne regulacje do niedawna obowiązywały na Malcie. Zmieniono je w czerwcu ubiegłego roku, zezwalając na aborcję w przypadku zagrożenia życia kobiety. Liechtenstein dopuszcza przerwanie ciąży dla zachowania zdrowia kobiety lub w przypadku gwałtu. Monako zezwala na nie w celu zachowania zdrowia fizycznego kobiety, w przypadku kazirodztwa, gwałtu i wad płodu. Pewne ograniczenia w dostępie do aborcji posiada jeszcze Wielka Brytania. Zezwala ona na zabieg ze względu na wady płodu oraz przesłanki socjoekonomiczne.

Prawo aborcyjne w EuropieStan na 14 listopada 2022 r.Maciej Zieliński/PAP

ZOBACZ TEŻ: "Kodeksowe" i "niekodeksowe". Cztery projekty ustaw dotyczących aborcji

Niektóre kraje kontynentu dopuszczają wykonanie aborcji na żądanie, ale wymagają poprzedzenia jej "doradczą" rozmową z chętną do jej przeprowadzenia kobietą lub też odczekania przez nią kilku dni od czasu uzyskania zgody na zabieg, celem namysłu. Wśród takich państw są Włochy. Zgodnie z obowiązującą tam od 1978 roku ustawą kobieta może przerwać ciążę do 90. dnia jej trwania. Musi jednak postępować zgodnie z przyjętą procedurą. Jej pierwszym krokiem jest wizyta u lekarza, podczas której ma zostać dokonana analiza innych możliwych rozwiązań. Pacjentce przedstawia się wówczas także ofertę pomocy. Następnie, już po otrzymaniu odpowiedniego zaświadczenia, kobieta ma siedem dni na refleksję nad decyzją o zabiegu. Od czasu na namysł odstępuje się, jeśli sytuacja danej pacjentki wymaga pilnych działań.

Podobne regulacje obowiązują też m.in. w Słowacji, gdzie pomiędzy złożeniem wniosku o aborcję na życzenie a jej dokonaniem musi upłynąć co najmniej 48 godzin. W ich trakcie kobieta informowana jest o zabiegu i związanych z nim zagrożeniach. Stawianiu takich nakazów sprzeciwia się Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), w opinii której poradnictwo przed aborcją nigdy nie powinno być wymogiem prawnym, a przekazywanie informacji na jej temat powinno zawsze być bezstronne, niedyrektywne i zgodne aktualną wiedzą medyczną.

ZOBACZ TEŻ: Wszystkie projekty ustaw o aborcji były "wyrzucane do kosza w pierwszym czytaniu"? Sprawdzamy

Aborcja na świecie. Meksyk dekryminalizuje, USA zaostrza zakazy

Na dokonanie aborcji na życzenie zezwalają obecnie przepisy 77 państw świata. Poza Europą jest to możliwe m.in. w Kanadzie, na Grenlandii, w Australii, Kolumbii, Argentynie, Urugwaju, Mozambiku, RPA, Tunezji, Uzbekistanie, Kazachstanie czy w Chinach. Przerwanie ciąży legalne jest też w wybranych stanach USA. W przeszłości konstytucyjne prawo do aborcji w całym kraju gwarantowało tam orzeczenie Sądu Najwyższego w sprawie Roe przeciw Wade (Roe vs. Wade) z 1973 roku. W 2022 roku zostało jednak uchylone. Od tego czasu 21 stanów zabroniło aborcji bądź skróciło termin, w którym jest ona dopuszczalna. Najnowsza zmiana nastąpiła we wtorek, kiedy to w Arizonie przywrócono przepisy z 1864 roku, zakazując przerywania ciąży we wszystkich przypadkach poza ratowaniem życia matki. Do ubiegłego roku legalność aborcji była zróżnicowana ze względu na stan także w Meksyku. We wrześniu tamtejszy Sąd Najwyższy ujednolicił prawo, dekryminalizując terminację ciąży w całym kraju.

Częściowy dostęp do aborcji gwarantują 103 kraje. Spośród nich 44 dopuszczają aborcję w przypadku ratowania życia kobiety (a wybranych przypadkach także ze względu na gwałt, kazirodztwo czy wady płodu). Mowa m.in. o Afganistanie, Bangladeszu, Brazylii, Chile, Indonezji, Iranie, Paragwaju, Somalii, Sri Lance, Ugandzie czy Tanzanii. Kolejne 47 państw zezwala na zabieg także, gdy zagrożone jest zdrowie pacjentki. Są to m.in. Algieria, Arabia Saudyjska, Kenia, Peru, Pakistan, Angola, Botswana i Namibia. Pozostałe 12 poza powyższymi uznaje też wpływ sytuacji socjoekonomicznej kobiety. To m.in. Barbados, Etiopia, Indie i Tajwan czy Japonia.

Całkowity zakaz przerywania ciąży obowiązuje w 21 państwach świata. Wśród nich są m.in.: Andora, Kongo, Egipt, Filipiny, Irak i Nikaragua.

ZOBACZ TEŻ: Zmiany w prawie dotyczącym aborcji? Sondaż dla "Faktów" TVN i TVN24

Autorka/Autor:jdw//am

Źródło: PAP, TVN24.pl

Źródło zdjęcia głównego: Marcin Gadomski/PAP

Pozostałe wiadomości

Na Lewicy mamy bardzo kompetentne kobiety. Uważam, że jest już czas, żeby to właśnie kobieta wystartowała w wyścigu o Pałac Prezydencki - powiedziała w "Faktach po Faktach" w TVN24 Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, ministra rodziny, pracy i polityki społecznej. Powiedziała też, kiedy zapadnie decyzja w tej sprawie.

Kobieta kandydatką Lewicy na prezydenta? "Kompetentna, rzetelna, merytoryczna"

Kobieta kandydatką Lewicy na prezydenta? "Kompetentna, rzetelna, merytoryczna"

Źródło:
TVN24

Policja zatrzymała "16-letniego obywatela Polski mającego związek" z próbą podpalenia synagogi Nożyków w Warszawie.

Próba podpalenia synagogi w Warszawie. Policja zatrzymała 16-latka

Próba podpalenia synagogi w Warszawie. Policja zatrzymała 16-latka

Źródło:
PAP, tvn24.pl

Zbliża się szczyt eta Akwarydów, roju meteorów związanych z kometą Halleya. Chociaż te spadające gwiazdy najłatwiej zaobserwować na półkuli południowej, w tym roku warto zerknąć w niebo także w Polsce - astronomowie przewidują, że tegoroczny deszcz może być najsilniejszy od początku wieku.

Już w weekend wyjątkowa noc spadających gwiazd

Już w weekend wyjątkowa noc spadających gwiazd

Źródło:
The Conversation, earthsky.org, PAP, tvnmeteo.pl

Prezydent stara się skupić na sobie uwagę, zaistnieć w jakiś sposób w debacie - tak o postawie Andrzeja Dudy w stosunku do rządu mówiła w "Faktach po Faktach" w TVN24 Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, ministra rodziny, pracy i polityki społecznej. Została też zapytana o to, czy w przyszłorocznych wyborach prezydenckich Lewica wystawi kobietę jako kandydatkę. Powiedziała też kiedy zapadnie decyzja w tej sprawie.

Prezydent "chce zaistnieć". Dziemianowicz-Bąk: poważna głowa państwa nie musi się dopominać o uwagę

Prezydent "chce zaistnieć". Dziemianowicz-Bąk: poważna głowa państwa nie musi się dopominać o uwagę

Źródło:
TVN24

Myśmy w 1981 roku oczywiście marzyli o wolnej Polsce, nic więcej. Chociaż było oczywiste, że dla środowiska "Solidarności" najważniejsze jest uczestniczenie, takie czynne, cywilizacyjne w strukturach Zachodu - mówił w "Faktach po Faktach" Jerzy Buzek, były premier, eurodeputowany PO, były przewodniczący Parlamentu Europejskiego w 20. rocznicę akcesji Polski do Unii Europejskiej.

Jerzy Buzek: myślałem, że nic bardziej honorowego już mnie nie spotka

Jerzy Buzek: myślałem, że nic bardziej honorowego już mnie nie spotka

Źródło:
TVN24

36-letnia kobieta nie żyje, a 62-letnia kobieta i dwoje dzieci w wieku 9 i 10 lat trafili do szpitala po tym, jak zawaliła się ściana budynku gospodarczego w miejscowości Dębno (woj. małopolskie).

Tragedia w trakcie rozbiórki dachu. Kobiety i dzieci przygniecione przez ścianę

Tragedia w trakcie rozbiórki dachu. Kobiety i dzieci przygniecione przez ścianę

Źródło:
PAP, TVN24

W miejscowości Głuszyna w Wielkopolsce doszło do wypadku z udziałem quada. Maszyna zderzyła się z "pojazdem osobowym". Dwie jadące quadem 17-latki zostały przetransportowane Lotniczym Pogotowiem Ratunkowym do szpitala w Ostrowie Wielkopolskim. Drugi kierowca uczestniczący w wypadku oddalił się z miejsca zdarzenia.

Nie wiadomo, czy z kimś się zderzyły. Dwie 17-latki w szpitalu

Nie wiadomo, czy z kimś się zderzyły. Dwie 17-latki w szpitalu

Źródło:
TVN24

Przypadek Georgii Meloni, której wizerunek wykorzystano w porno, jest bardzo hardcore'owy, ale deepfake to także imitacja głosu człowieka z banku, który dzwoni w sprawie naszych pieniędzy - mówi w rozmowie z redakcją biznesową tvn24.pl Aleksandra Przegalińska, badaczka AI, filozofka i futurolożka. - Musimy zdawać sobie sprawę, że nowa technologia wchodzi do życia człowieka dość nieoczekiwanie, może je demolować - komentuje wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski.

"Wchodzi nieoczekiwanie, może demolować życie"

"Wchodzi nieoczekiwanie, może demolować życie"

Źródło:
tvn24.pl

Pogoda na majówkę. Trwa długi weekend majowy, który w tym roku przywitał nas słonecznym niebem i wysoką temperaturą. Pogodowa sielanka powoli jednak się kończy, a na horyzoncie widać chmury, deszcz i wyładowania atmosferyczne. Sprawdź najnowszą aktualizację prognozy, przygotowaną przez synoptyk tvnmeteo.pl Arletę Unton-Pyziołek.

Pogoda na majówkę 2024. Jest pięknie, ale czeka nas zimny prysznic

Pogoda na majówkę 2024. Jest pięknie, ale czeka nas zimny prysznic

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl

Liczba ofert sprzedaży działek rekreacyjnych w pierwszym kwartale 2024 roku wzrosła o 190 procent rok do roku - poinformował Polski Instytut Ekonomiczny. O ponad jedną trzecią w górę poszła też średnia cena za metr kwadratowy. Z raportu wynika, że podczas pierwszych trzech miesięcy tego roku na portalach internetowych pojawiało się średnio blisko 500 ofert tygodniowo, a w kwietniu liczba ta wzrosła do 1000.

Nawet tysiąc ofert tygodniowo. Ceny w górę

Nawet tysiąc ofert tygodniowo. Ceny w górę

Źródło:
tvn24.pl

Tornado przeszło we wtorek nad stanem Kansas. Żywioł przyczynił się do śmierci co najmniej jednej osoby i zniszczył co najmniej 22 domy. To kolejna trąba powietrzna, jaka nawiedziła centralne Stany Zjednoczone w ciągu ostatnich dni.

Tornado "porwało północną połowę miasta"

Tornado "porwało północną połowę miasta"

Źródło:
CNN, 13 WIBW

Od dwóch tygodni na uniwersytetach w całych Stanach Zjednoczonych trwają protesty. Jedne skierowane przeciw działaniom Izraela w Strefie Gazy - inne, jako odpowiedź na antyizraelskie wystąpienia grup wspierających Palestyńczyków. W sumie aresztowano już ponad 1000 demonstrantów na co najmniej 26 kampusach. We wtorek po południu i w nocy do gwałtownych starć doszło na Uniwersytecie Columbia w Nowym Jorku i na Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles.

Od Kalifornii po Massachusetts. Fala protestów na uczelniach w USA

Od Kalifornii po Massachusetts. Fala protestów na uczelniach w USA

Źródło:
PAP, Reuters, "New York Times"

W imieniu prezydenta Joe Bidena zdecydowanie potępiam ten atak na synagogę Nożyków - powiedział w środę ambasador USA w Polsce Mark Brzezinski. Naczelny rabin Polski Michael Schudrich stwierdził, że gdyby koktajl Mołotowa trafił kilkanaście centymetrów bardziej w lewo, mogłoby dojść do pożaru synagogi. Ambasador Izraela Jakow Liwne powiedział, że ci, którzy chcieli podpalić budynek, "starali się spalić relacje żydowsko-polskie, a nie możemy pozwolić im na skuteczność tego aktu".

Próba podpalenia synagogi Nożyków i jednoznaczne potępienie. "Łobuzom nie uda się nas podzielić"

Próba podpalenia synagogi Nożyków i jednoznaczne potępienie. "Łobuzom nie uda się nas podzielić"

Źródło:
TVN24, PAP

Walczymy właśnie o to, by doświadczenie granic nie wróciło, by źli ludzi, którzy atakują nasze wartości, nie zwyciężyli - mówił minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski w 20. rocznicę wejścia Polski do Unii Europejskiej. Jak podkreślił, nadzieje związane z 1 maja 2004 roku "spełniły się z nawiązką".

Sikorski: walczymy właśnie o to, by doświadczenie granic nie wróciło

Sikorski: walczymy właśnie o to, by doświadczenie granic nie wróciło

Źródło:
PAP, TVN24

Pamiętajmy dziś o tych, którzy odważnie i z wyobraźnią zaczęli naszą drogę do Unii. Tych, którzy psuli i psują, a dzisiaj przed kamerami stroją dumne miny, nie będę wspominał. Szkoda święta - napisał w mediach społecznościowych premier Donald Tusk.

Premier: Tych, którzy psuli i psują, nie będę wspominał. Szkoda święta

Premier: Tych, którzy psuli i psują, nie będę wspominał. Szkoda święta

Źródło:
tvn24.pl

Anne Hathaway wyznała, że od kilku lat nie pije alkoholu. - Normalnie o tym nie mówię, ale od pięciu lat jestem trzeźwa - powiedziała. W 2019 roku aktorka przyznała, że problemem był dla niej kac, z którym się zmagała zwykle przez kilka dni.

Anne Hathaway od pięciu lat jest trzeźwa. "Normalnie o tym nie mówię"

Anne Hathaway od pięciu lat jest trzeźwa. "Normalnie o tym nie mówię"

Źródło:
New York Times, Today, People

Tegoroczne wakacje w Turcji cieszą się rekordowym zainteresowaniem. Tak przynajmniej wynika z informacji przekazanych przez Kaana Kavaloglu, prezesa Śródziemnomorskiego Stowarzyszenia Hotelarzy i Operatorów Turystycznych (AKTOB). Jak podkreślił, odnotowano rekordowy wzrost liczby wczesnych rezerwacji w tym kraju. Kavaloglu określił przy tym Polskę mianem "niespodzianki roku".

Szał na wakacje w tym kraju. Polacy "niespodzianką roku"

Szał na wakacje w tym kraju. Polacy "niespodzianką roku"

Źródło:
tvn24.pl
Szczęśliwy jak Polak w Unii. Zarabiamy więcej, żyjemy dłużej. Ale czy to wystarczy?

Szczęśliwy jak Polak w Unii. Zarabiamy więcej, żyjemy dłużej. Ale czy to wystarczy?

Źródło:
tvn24.pl
Premium

Wybory do Parlamentu Europejskiego w Polsce odbędą się 9 czerwca. Ale już dziś wiadomo, że w kolejnej kadencji europarlamentu zabraknie kilkunastu znanych polityków. Niektórzy z nich zasiadali w tej unijnej instytucji od dwudziestu lat. Część sama zapowiedziała przejście na emeryturę, dla innych zabrakło miejsca na listach.

Wybory europejskie 2024. Oni nie znaleźli się na listach

Wybory europejskie 2024. Oni nie znaleźli się na listach

Źródło:
tvn24.pl, PAP, "Gazeta Wyborcza"

Minister w kancelarii prezydenta Wojciech Kolarski pouczał w radiowym wywiadzie, że to nie Rada Ministrów "wyznacza prezydentowi tematy i zakres rozmów" oraz że konstytucja "mówi o współdziałaniu". Co do współpracy prezydenta z rządem wypowiedział się już jednak kiedyś Trybunał Konstytucyjny. Przypominamy, co orzekł.

Współpraca prezydenta z rządem. Ministrowie Dudy vs wyrok Trybunału Konstytucyjnego

Współpraca prezydenta z rządem. Ministrowie Dudy vs wyrok Trybunału Konstytucyjnego

Źródło:
Konkret24

Turysta kopnął bizona w Parku Narodowym Yellowstone. Władze parku przekazały, że mężczyzna zaczął zaczepiać stado zwierząt, będąc pod wpływem alkoholu. Jak się okazało, w spotkaniu z bizonem turysta odniósł lekkie obrażenia.

Turysta kopnął bizona. Zwierzę nie pozostało dłużne

Turysta kopnął bizona. Zwierzę nie pozostało dłużne

Źródło:
CNN, National Park Service

Podczas tegorocznej majówki pogoda dopisuje i przynajmniej część Polaków wykorzysta ten czas na zorganizowanie grilla z rodziną lub znajomymi. Żeby nie zepsuć sobie odpoczynku, warto pamiętać, że nie wszędzie grillować swobodnie możemy, a za złamanie przepisów mandat może wynieść nawet 5 tysięcy złotych.

Mandat za grillowanie. Kara może sięgnąć 5 tysięcy złotych

Mandat za grillowanie. Kara może sięgnąć 5 tysięcy złotych

Źródło:
tvn24.pl

Z okazji jubileuszu Ogólnopolskiego Konkursu Fotografii Reporterskiej - Grand Press Photo internauci mogą wskazać Zdjęcie XX-lecia. Głosować można do 10 maja. Wyboru można dokonać spośród 19 Zdjęć Roku z poprzednich edycji konkursu.

Internauci wybiorą Zdjęcie XX-lecia konkursu Grand Press Photo

Internauci wybiorą Zdjęcie XX-lecia konkursu Grand Press Photo

Źródło:
TVN24