Przeczytaj całą opinię Komisji Weneckiej - część 2

Komisja Wenecka wydała opinię o nowelizacji ustawy o Trybunale KonstytucyjnymLukas Plewnia (CC BY SA Wikipedia)

Publikujemy całą opinię Komisji Weneckiej dotyczącej nowelizacji ustawy o Trybunale Konstytucyjnym.

2. Zwyczaj konstytucyjny niepozwalający ustępującej większości wybierać sędziów po wyborach parlamentarnych.

110. Delegacja Komisji Weneckiej została poinformowała, że w 1997 roku, po wyborach parlamentarnych i przed rozpoczęciem nowej kadencji Sejmu, ustępująca większość w Sejmie nie wybrała trzech sędziów Trybunału, choć było to możliwe. Rząd i eksperci prawni twierdzą, że ten precedens stworzył zwyczaj konstytucyjny, który Sejm VII kadencji powinien był uszanować.

111. Z racji swego charakteru, jako niepisana część Konstytucji, zwyczaj konstytucyjny nie jest łatwy do określenia. Raport o poprawce konstytucyjnej Komisji Weneckiej zbadał mechanizmy w celu ustalenia zwyczaju konstytucyjnego i ustalił, że takie zwyczaje rozwijają się głównie w starych konstytucjach i "ewoluują z biegiem czasu, odzwierciedlając działania i interpretację przepisów przez podmioty polityczne”.

112. Jeśli chodzi o sytuację w Polsce, wydaje się przedwczesnym określanie zwyczaju konstytucyjnego w oparciu o jedno zdarzenie, w ślad za którym nawet nie podążono następnym razem, gdy była ku temu okazja, w w 2015 roku. W każdym razie, organ uprawniony do określenia zwyczaju konstytucyjnego - Trybunał Konstytucyjny - nie określił takiego zwyczaju w swoim orzeczeniu z 3 grudnia 2015 roku. Właściwie, jeśli nowa większość w 1997 chciała z precedensu z tamtego roku uczynić obowiązkową zasadę, to Parlament mógł to przyjąć jako poprawkę do Ustawy o Trybunale Konstytucyjnym.

113. Poprzez wprowadzenie art. 137 Ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, Sejm VII kadencji naruszył Konstytucję jak orzekł Trybunał w swoim wyroku z dnia 3 grudnia 2015 roku. Stanowisko Trybunału w sposób widoczny jest także zgodnie z Opinią Komisji Weneckiej z 2014 roku w sprawie procedury powoływania sędziów Trybunału Konstytucyjnego podczas zmiany na urzędzie prezydenta w Republice Słowackiej.

114. Stanowisko TK zyskuje dodatkowe umocowanie w europejskim dziedzictwie konstytucyjnym, jeśli rozpatrywać aspekt demokratyczny procedury wyboru sędziów. Wybór sędziów TK przez Parlament, będący organem reprezentującym naród, demokratycznie legitymizuje wybranych sędziów oraz cały Trybunał. Pomimo tego, że skład Parlamentu zmienia się po wyborach, to nowy Parlament nie może być pozbawiony władzy w zakresie podejmowania swoich własnych decyzji w sprawach pojawiających się w trakcie jego kadencji. Stałoby to w sprzeczności z zasadami demokracji, gdyby Parlament mógł wybierać urzędników publicznych, w tym sędziów, z dużym wyprzedzeniem - nawet jeśli wakat na stanowisku miałby pojawić się już podczas kadencji następnego Parlamentu. Vice versa, nowy Parlament musi uszanować decyzje poprzedniego w zakresie wyboru urzędników publicznych.

3. Zasada pluralizmu

115. W trakcie spotkań w Warszawie, jak również w protokole Rządu władze powoływały się na "zasadę pluralizmu”, która ma zastosowanie do sądów konstytucyjnych. Jako podstawa dla tej zasady, cytowana jest Komisja Wenecka: "partia rządząca nie powinna mieć wszystkich sędziów, wyznaczonych według własnego uznania. Zatem kadencja sędziów konstytucyjnych nie musi pokrywać się z kadencjami parlamentarnymi".

116. Komisja Wenecka rzeczywiście regularnie zaleca tworzenie mechanizmów, które pomagają w zapewnieniu zbilansowanego składu sądów konstytucyjnych. W swoim sprawozdaniu za rok 1997, Komisja wyjaśniła, co oznacza pluralizm: "Trybunał Konstytucyjny musi, pod względem swojego składu, gwarantować niezawisłość w odniesieniu do różnych grup interesów i przyczyniać się do tworzenia zbioru norm prawnych, który uwzględnia ten pluralizm”.

Tutaj nacisk położony jest na niezawisłość sędziów i ich szacunek do pluralizmu, a nie ich "przedstawicielstwo" w odniesieniu do interesów partyjnych.

117. W Polsce, większość rządowa argumentuje, że obecna opozycja miała czas, by w ciągu dwóch kadencji Sejmu mianować sędziów według własnego uznania. W konsekwencji, większość sędziów Trybunału Konstytucyjnego jest postrzegana jako "sędziowie opozycji". Według tej logiki, zasada pluralizmu została naruszona, ponieważ ustępująca większość chciała zajmować 14 z 15 miejsc w Trybunale Konstytucyjnym.

118. Taki pogląd na Trybunał Konstytucyjny, w którym zasiadają sędziowie "należący" do jednej ze stron i inni sędziowie "należący" do drugiej strony wydaje się zrównywać Trybunał z kolejną izbą Parlamentu. Był to bardzo wyraźne, gdy sędziowie zostali oznaczeni określonym kolorem w wykresach przedstawionych delegacji Komisji Weneckiej, jakby byli grupą w Parlamencie. Komisja Wenecka nie może popierać takiego podejścia i ma trudności w zrozumieniu celu stworzenia "pluralizmu" w Trybunale Konstytucyjnym, jeśli to oznacza po prostu mianowanie wystarczającej liczby swoich "przedstawicieli" w Trybunale. Ta logika wydaje się zakładać, że brak takiego partyjnego pluralizmu jest prawnie znaczący, jednak nie ma konstytucyjnych podstaw dla takiej koncepcji.

119. Podczas gdy posłowie do Parlamentu w sposób uprawniony reprezentują idee partii politycznych, to rola sędziów Trybunału Konstytucyjnego jest zupełnie inna. Sędziowie konstytucyjni posiadają “zobowiązanie do niewdzięczności" w stosunku do organu, który ich wybrał lub wyznaczył. Mogą być oni mianowani przez jakąś partię i wybrani przez posłów do Parlamentu tej samej partii, ale nigdy nie będą mogli reprezentować tej partii. Jako sędziowie są niezawiśli, są lojalni wobec Konstytucji, a nie wobec tych, którzy ich wybrali.

120. Podczas swojej wizyty w Warszawie, delegacja Komisji została poinformowana, że trzech sędziów Trybunału w rzeczywistości zostało wybranych głosami opozycji. Uznawanie tych sędziów za "sędziów opozycji" nie jest właściwe. Ponadto, inni sędziowie, którzy zostali wybrani większością głosów, nie mogą być postrzegani jako przedstawiciele partii, która na nich głosowała.

121. Jest rzeczą oczywistą, że obecny konflikt wokół składu Trybunału Konstytucyjnego zapoczątkowany został przez działania poprzedniego Sejmu. Należy również zauważyć, że od czasu wyroku z dnia 3 grudnia 2015 roku, dwóch sędziów, którzy zostali wybrani przez 8. kadencję Sejmu zgodnie z tym wyrokiem, już zasiada w Trybunale. Dlatego nie jest łatwo ustalić, dlaczego Poprawki z 22 grudnia 2015 w przyszłości będą mieć efekt naprawczy w stosunku do niekonstytucyjnych działań poprzedniej większości.

122. Ponadto, większość rządowa twierdzi, że wszystkie pięć wakatów mogło przypaść na VIII kadencję Sejmu, gdyby Prezydent ustalił nieco wcześniejszą datę wyborów parlamentarnych. Ten argument jest dość hipotetyczny. Delegacja Komisji Weneckiej nie usłyszała żadnych twierdzeń na temat tego, że Prezydent RP celowo odraczał ogłoszenie wyborów po to, aby umożliwić Sejmowi VII kadencji wybór trzech sędziów. W swoim wyroku z dnia 3 grudnia 2015 roku Trybunał Konstytucyjny orzekł, że terminy końca VII kadencji Sejmu i początku VIII kadencji Sejmu określiły, jakie wakaty mogą być zapełnione przez dane zwołanie Parlamentu.

123. Jako podmiot polityczny, Sejm ma również najlepsze możliwości do nawiązywania dialogu przyczyniającego się do rozwiązania politycznego. Należy znaleźć rozwiązanie obecnej sytuacji patowej oraz, w ramach demokracji konstytucyjnej, rozwiązanie powinno być oparte na Konstytucji, zgodnie z wykładnią Trybunału Konstytucyjnego, jako właściwego organu. Komisja Wenecka wzywa zatem Sejm, aby znalazł rozwiązanie w oparciu o praworządność, z poszanowaniem wyroków Trybunału Konstytucyjnego.

124. Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, które są wiążące zgodnie z krajowym prawem konstytucyjnym, muszą być przestrzegane przez inne organy polityczne; jest to standardem europejskim i międzynarodowym, który jest podstawą dla podziału władzy, niezawisłości sądownictwa i prawidłowego funkcjonowania rządów prawa. Jest to szczególnie ważne w przypadku wyroku Trybunału w sprawie wyznaczenia nowych sędziów w październiku/grudniu 2015 roku. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że wybór tych sędziów, których wakat otworzył się w grudniu 2015, tj. po wznowieniu pracy przez nowy Sejm, nie leżał w kompetencji starego Sejmu. Ten werdykt musi być uszanowany przez poprzedni rząd, będący teraz w opozycji. Wybór tych sędziów przez Sejm 8. kadencji miał podstawę konstytucyjną. Z drugiej strony, wybór sędziów, którzy zajmują stanowisko, które zwolniło się podczas 7. kadencji Sejm ma konstytucyjną podstawę, a zatem również nowy Sejm powinien uszanować ten wybór.

125. I wreszcie, delegacja Komisji Weneckiej dowiedziała się, podczas pobytu w Warszawie, że propozycja poprawek konstytucyjnych została przedstawiona w Parlamencie. Komisja nie miała możliwości przeanalizowania tych projektów poprawek, ale wydaje się, że zawierają one postanowienie dotyczące wygaśnięcia mandatów wszystkich sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Taki radykalny środek, nawet, jeśli miałby być przyjęty przez konstytucyjną większość, będzie rażącym naruszeniem standardów europejskich i międzynarodowych, w szczególności praworządności i podziału władzy.

VI. Lojalna współpraca pomiędzy władzami państwa

126. Jak wynika z orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego RP, zarówno poprzednia, jak i obecna większość w Sejmie podjęła niekonstytucyjne działania, które wydają się opierać na poglądzie, że (zwykła) większość parlamentarna może zmienić sytuację prawną na swoją korzyść, dochodząc do konstytucyjnych granic – i wychodząc poza nie. Praktyka ta działa przeciwko modelowi demokracji opartemu na praworządności, podlegającemu zasadzie podziału władzy.

127. Na podstawie informacji uzyskanych w trakcie wizyty w Warszawie, ogólna ocena pokazuje, że istnieje polityka zwykłej większości w Parlamencie, która ma na celu wywieranie wpływu na skład Trybunału Konstytucyjnego i sposobu jego procedowania, w sposób niezgodny z zasadą praworządności zbieżną ze standardami europejskimi i międzynarodowymi.

128. W swojej opinii z 2012 roku w sprawie Rumunii, która wykazuje pewne podobieństwa, Komisja Wenecka zaznaczyła, że "Instytucje nie były oddzielone od osób zajmujących je. Jest to wyrażone w sposobie, w jaki osoby piastujące różne urzędy były postrzegane jako przedstawiciele sił politycznych, które ich mianowały lub głosowały za ich powołaniem na dane stanowisko. Mogło istnieć oczekiwanie, że urzędnicy ci będą faworyzować stanowiska danych partii politycznych, zaś nowa większość parlamentarna może czuć się usprawiedliwiona, zwalniając urzędników mianowanych przez poprzednią większość. Taki brak szacunku do instytucji jest ściśle związany z innym problemem w kulturze politycznej i konstytucyjnej, a mianowicie: naruszeniem zasady lojalnej współpracy pomiędzy instytucjami".

129. Komisja stwierdziła również, że "Wydaje się, że niektóre zainteresowane strony wyraziły przekonanie, że wszystko, co może być wykonane zgodnie z literą Konstytucji jest również dopuszczalne. Zasadnicza koncepcja może polegać na tym, że większość może robić, co chce, bo jest większością. Jest to w sposób oczywisty błędne wyobrażenie demokracji. Demokracja nie może być zredukowana do rządów większości; władza większości jest ograniczona przez Konstytucję i ustawy, przede wszystkim w celu ochrony interesów mniejszości. Oczywiście, większość rządzi krajem w okresie kadencji, ale nie powinna ona ograniczać mniejszości; ma ona obowiązek szanować tych, którzy przegrali w ostatnich wyborach".

130. Wymagane jest dojrzałe zrozumienie instytucji konstytucyjnych które uznaje, że nawet wtedy, gdy reformom politycznym nadany został silny impuls, takie reformy powinny pozostać w granicach Konstytucji, zaś do organu właściwego, Trybunału Konstytucyjnego, należy ocena, kiedy te granice zostały przekroczone.

131. Komisja Wenecka została również poinformowana o zniesławiających oświadczeniach rzekomo skierowanych do członków Trybunału Konstytucyjnego. Ponownie, mogą być stosowne elementy opinii Komisji na temat Rumunii. Komisja zaznaczyła, że:

"62. Stwierdzenia, niezależnie od tego, czy pochodzą z ust Prezydenta, członków Rządu czy Parlamentu, które podważają autorytet sędziów, są powodem do poważnego zaniepokojenia, nawet jeśli formalnie nie stanowią przeszkody w wykonywaniu przez sędziów swojego mandatu konstytucyjnego. Nawet jeśli podobne oświadczenia później zostaną wycofane, szkoda instytucjom państwowym, a zatem państwu jako całości, jest już wyrządzona.

63. Organ państwowy, występujący w charakterze urzędowym, nie korzysta z takiej samej wolności wypowiedzi, co osoba, której nie zostały powierzone funkcje publiczne. Organy państwowe mogą, oczywiście, również publicznie nie zgodzić się z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, ale przy tym muszą jasno dać do zrozumienia, że wykonają wyrok i muszą ograniczyć krytykę do samego rozstrzygnięcia. Osobiste ataki na wszystkich sędziów lub poszczególnych sędziów są w sposób oczywisty niedopuszczalne i zagrażają pozycji wymiaru sprawiedliwości oraz publicznemu zaufaniu i szacunkowi, których on wymaga.

64. Niezawisłość i neutralność Trybunału Konstytucyjnego jest zagrożona wówczas, gdy inne instytucje państwowe lub ich członkowie atakują go publicznie. Takie ataki są sprzeczne z pozycją Trybunału jako gwaranta prymatu Konstytucji (...) i są one również problematyczne z punktu widzenia konstytucyjnie zagwarantowanej niezawisłości i nieusuwalności sędziów Trybunału (...).

65. Kolejnym aspektem wymaganego szacunku wobec Trybunału Konstytucyjnego jest wykonywanie jego orzeczeń. Nie tylko praworządność, ale też europejskie dziedzictwo konstytucyjne wymagają poszanowania i skutecznego wykonania orzeczeń sądów konstytucyjnych."

132. I wreszcie, oczywistym jest, że uchwały z dnia 25 listopada i 2 grudnia 2015 roku, a także poprawki z dnia 17 listopada i 22 grudnia 2015 r. zostały przyjęte w pośpiechu, bez wystarczającej analizy w Parlamencie. Takie pospieszne zatwierdzenie często nawet nie pozwalało na przeprowadzenie odpowiednich konsultacji z opozycją i społeczeństwem obywatelskim. Ustawodawstwo instytucjonalne, takie jak to dotyczące Trybunału Konstytucyjnego, wymaga starannej kontroli i wzięcia pod uwagę opinii wszystkich zainteresowanych stron. Nawet jeśli parlament nie jest zobowiązany do zastosowania się do ich poglądów, taki wkład może pozwolić na uniknięcie błędów technicznych, które mogą niweczyć cel danej ustawy. Owo pośpieszne zatwierdzenie nie może być uzasadnione tym, że "złe precedensy" zostały wprowadzone przez poprzednią większość. Nowelizacja z dnia 19 listopada i 22 grudnia 2015 nosi charakter instytucjonalny i jako taka zasługuje na wszechstronną i pełną debatę parlamentarną. To rzuca cień na proces legislacyjny w tych przypadkach.

133. Komisja Wenecka wzywa władze polskie do kierowania się zasadą lojalnej współpracy pomiędzy organami państwowymi w relacjach pomiędzy Prezydentem Rzeczypospolitej Polskiej, Parlamentem, Rządem a Trybunałem Konstytucyjnym w Polsce.

VII. Wniosek

134. Niniejsza opinia, na wniosek Ministra Spraw Zagranicznych RP, analizuje sytuację konstytucyjną wynikające z nowelizacji Ustawy o Trybunale Konstytucyjnym z dnia 22 grudnia 2015 r. (opublikowanej w dniu 28 grudnia 2015 roku). Jako, że ta nowelizacja były wyraźnie przyjęta w celu rozwiązania sporów dotyczących mianowania sędziów Trybunału Konstytucyjnego, opinia ta odnosi się do tej sytuacji w zakresie niezbędnym do zrozumienia samej nowelizacji. 135. Demokracje konstytucyjne wymagają odpowiednich mechanizmów kontroli i równowagi. W związku z tym, gdy Trybunał Konstytucyjny został stworzony, jednym z głównych elementów zapewnienia kontroli i równowagi jest niezależny Trybunał Konstytucyjny, którego rola jest szczególnie ważna w okresach rządów silnych większości politycznych. A zatem, Komisja Wenecka z zadowoleniem przyjmuje fakt, że wszyscy rozmówcy, z którymi delegacja spotkała się w Warszawie, wyrazili swoje zaangażowanie w działalność Trybunału Konstytucyjnego jako gwaranta prymatu Konstytucji w Polsce. Jednakże dopóki sytuacja kryzysu konstytucyjnego dotyczącego Trybunału Konstytucyjnego pozostaje nierozwiązana i dopóki Trybunał Konstytucyjny nie może skutecznie wykonywać swojej pracy, zagrożona jest nie tylko praworządność, ale zagrożona jest również demokracja i prawa człowieka.

136. Należy znaleźć rozwiązanie obecnego konfliktu w sprawie składu Trybunału Konstytucyjnego, którego zarzewiem były działania poprzedniego Sejmu. Komisja Wenecka wzywa zarówno większość, jak i opozycję, by zrobiły wszystko, co możliwe, aby znaleźć rozwiązanie tej sytuacji. W Państwie opartym na rządach prawa, każda taka decyzja musi być oparta na zobowiązaniu do poszanowania i wykonania w całości orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego. Komisja Wenecka wzywa zatem wszystkie organy państwowe, a w szczególności Sejm, do pełnego przestrzegania i wykonywania orzeczeń Trybunału.

137. Przepisy nowelizacji z dnia 22 grudnia 2015 r., wpływające na skuteczność Trybunału Konstytucyjnego, zagroziłyby nie tylko praworządności, ale również funkcjonowaniu demokratycznego systemu, jak opisano powyżej. Nie mogą one być uzasadnione jako działania naprawcze wobec braku "pluralizmu" w składzie Trybunału. Zamiast przyspieszenia pracy Trybunału, te poprawki, w szczególności rozpatrywane razem, mogą spowodować poważne spowolnienie działalności Trybunału i mogą sprawić, że będzie on nieskuteczny jako strażnik Konstytucji.

138. Paraliżowanie skuteczności Trybunału podważy wszystkie trzy podstawowe zasady Rady Europy: demokracji - z powodu braku zasadniczej części systemu kontroli i równowagi; praw człowieka – ponieważ dostęp obywateli do Trybunału Konstytucyjnego może być spowolniony do poziomu, powodującego odmowę dostępu do wymiaru sprawiedliwości; i rządów prawa – ponieważ Trybunał Konstytucyjny, który jest centralną częścią władzy sądowniczej w Polsce, stałby się nieskuteczny. Doprowadzanie do nieskuteczności Trybunału Konstytucyjnego jest nie do przyjęcia i usuwa najważniejszy mechanizm, który sprawia, że potencjalne konflikty z normami i standardami europejskimi i międzynarodowymi, mogą być rozstrzygane na szczeblu krajowym, bez konieczności uciekania się do sądów europejskich lub innych sądów pomocniczych, które są przeciążone i są dalej od rzeczywistości sądów w mniejszych ośrodkach.

139. Ponadto, Komisja Wenecka zaleca, by Polska przeprowadziła przejrzystą i wyważoną dyskusję, która zapewni wystarczająco dużo czasu dla pełnego zaangażowania wszystkich instytucji, dotyczącą:

• reformy procedury i organizacji Trybunału oraz

• czy i jakie rodzaje procedur gwarantują rozsądne terminy stosowane przed Trybunałem.

140. Pomimo, że to zdecydowanie nie jest dobry moment, w obecnych okolicznościach, aby omawiać reformę Konstytucji i ewentualne Nowelizacje, jednak Komisja Wenecka zaleca, aby do Konstytucji w perspektywie długoterminowej została wprowadzona poprawka, wprowadzającą większość kwalifikowana w wyborach sędziów Trybunału Konstytucyjnego przez Sejm, w połączeniu ze skutecznym mechanizmami zapobiegającymi sytuacjom impasu.

141. Ważną alternatywą byłoby wprowadzenie systemu, w którym każda jedna trzecia sędziów Trybunału Konstytucyjnego byłaby wyznaczana/wybierana przez trzy władze państwowe - Prezydenta RP, Parlament i Władzę Sądowniczą. Oczywiście, nawet w takim systemie, byłoby ważne, by część Parlamentarna była wybierana większością kwalifikowaną.

142. Niestety, Rząd ogłosił, że nie opublikuje wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 marca 2016 r., ponieważ Trybunał nie dopełnił procedury przewidzianej w Nowelizacji. Dział IV niniejszej opinii wyraźnie wyjaśnia, dlaczego Trybunał powinien był orzec na podstawie Ustawy bez stosowania tej samej Nowelizacji, która była przedmiotem kontroli konstytucyjnej. W konsekwencji wyrok wydany przez dwunastu zasiadających sędziów (z których wszyscy podpisali wyrok, nawet jeśli dwaj z nich wyrazili stanowisko odrębne) nie naruszył polskiego prawa konstytucyjnego.

143. Odmowa opublikowania wyroku 47/15 z dnia 9 marca 2016 roku nie tylko byłaby sprzeczne z praworządnością, ale taki bezprecedensowy krok przyczyniłby się do dalszego pogłębienia kryzysu konstytucyjnego, spowodowanego wyborem sędziów jesienią 2015 roku i Nowelizacją z dnia 22 grudnia 2015 roku. Nie tylko polska Konstytucja, ale także standardy europejskie i międzynarodowe wymagają, aby wyrok Trybunału Konstytucyjnego był respektowany. Opublikowanie wyroku i jego poszanowanie przez władze jest warunkiem koniecznym do znalezienia wyjścia z tego kryzysu konstytucyjnego.

144. Komisja Wenecka pozostaje do dyspozycji władz polskich w celu udzielenia jakiejkolwiek dalszej pomocy, która może być im potrzebna, w szczególności w procesie przeprowadzenia reformy w wyniku wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Autor: mw/kk

Źródło zdjęcia głównego: Lukas Plewnia (CC BY SA Wikipedia)

Raporty:
Pozostałe wiadomości

Były prezydent USA Donald Trump, akceptując nominację prezydencką Partii Republikańskiej na konwencji wyborczej w Milwaukee, podkreślił, że chce być prezydentem "całej Ameryki, nie tylko połowy". Mówił o "tak zwanych sojusznikach" USA, którzy podobno zabierają Amerykanom miejsca pracy i wychwalał Viktora Orbana.

Trump o "tak zwanych sojusznikach". "Wykorzystują nas od lat"

Trump o "tak zwanych sojusznikach". "Wykorzystują nas od lat"

Źródło:
PAP, Reuters

27-latka została raniona w twarz rozbitą butelką, czyli "tulipanem". Niewiele brakowało, a cios pozbawiłby ją oka. Trafiła do szpitala. Kobieta podejrzana o atak została zatrzymana.

Kobieta zraniona "tulipanem" w twarz

Kobieta zraniona "tulipanem" w twarz

Źródło:
tvnwarszawa.pl

Coraz więcej krajów decyduje się na zaostrzanie kar, a także stosowanie konfiskaty aut wobec kierowców łamiących przepisy - oceniła w rozmowie z tvn24.pl radczyni prawna Katarzyna Turcza. Pojazd możemy stracić, nawet jeśli nie jest naszą własnością i nie tylko za alkohol, ale także, chociażby prędkość oraz emitowanie nadmiernego hałasu. W których krajach powinniśmy szczególnie uważać?

Jedziesz na wakacje? W tych krajach UE za złamanie przepisów stracisz auto

Jedziesz na wakacje? W tych krajach UE za złamanie przepisów stracisz auto

Źródło:
tvn24.pl

Daniel Obajtek w trzy lata zarobił w Orlenie nieco ponad 9 milionów złotych - wynika z oświadczenia, jakie złożył jako europoseł. Co ciekawe, zgodnie z deklaracją, europoseł PiS nadal pobiera sporą pensję z węgierskiej spółki budowlanej Bayer Construct Zrt.

Europoseł Daniel Obajtek pokazał majątek. Ile zarobił w Orlenie?

Europoseł Daniel Obajtek pokazał majątek. Ile zarobił w Orlenie?

Źródło:
tvn24.pl

- Myślę, że ta sprawa nie jest jeszcze dokończona - powiedział w "Faktach po Faktach" dyplomata Ryszard Schnepf, odnosząc się do kampanii przed wyborami prezydenckimi w Stanach Zjednoczonych. Jednocześnie przyznał, że bardzo go niepokoi ogłoszenie tego, iż Joe Biden jest zakażony koronawirusem. Gość TVN24 komentował też konflikt na linii MSZ - prezydent w sprawie wymiany ambasadorów.

"Sprawa nie jest jeszcze dokończona", choć jest kwestia, która "bardzo" niepokoi

"Sprawa nie jest jeszcze dokończona", choć jest kwestia, która "bardzo" niepokoi

Źródło:
TVN24

- Joe Biden musi poważnie rozważyć zasadność swojej kandydatury - powiedział były prezydent USA Barack Obama. Były prezydent uważa, że szansa demokraty na zwycięstwo w listopadowych wyborach znacznie się zmniejszyła. Portal Axios powołał się na wypowiedzi czołowych demokratów, którzy twierdzą, że rosnąca presja na Bidena wkrótce doprowadzi go do wycofania kandydatury, być może nawet w ten weekend.

Barack Obama o szansach Joe Bidena

Barack Obama o szansach Joe Bidena

Źródło:
Reuters, PAP

Kuratoria przyjrzą się wynikom egzaminów maturalnych w Szkole w Chmurze oraz temu, jak mają się one do ocen końcowych uczniów - poinformowała w czwartek ministra edukacji Barbara Nowacka. Dodała, że "oceny te były wyjątkowo wysokie i nie przekładają się na wyniki matur".

"Wyniki egzaminów budzą duże zaniepokojenie". Będą kontrole w Szkole w Chmurze 

"Wyniki egzaminów budzą duże zaniepokojenie". Będą kontrole w Szkole w Chmurze 

Źródło:
PAP

Dwuletni chłopiec zginął pod kołami samochodu ciężarowego w okolicach Ostrołęki (Mazowieckie). Do zdarzenia doszło, kiedy kierowca, który przyjechał z paszą dla zwierząt, manewrował na podwórku. 51-latek usłyszał zarzuty nieumyślnego spowodowania śmierci dziecka.

Tragedia pod Ostrołęką. Dwuletnie dziecko zginęło pod kołami ciężarówki

Tragedia pod Ostrołęką. Dwuletnie dziecko zginęło pod kołami ciężarówki

Źródło:
tvnwarszawa.pl/PAP

Z badania ośrodka Odoxa i wydawnictwa Editions JC Lattes wynika, że blisko połowa Francuzów zagłosowałoby na Napoleona Bonaparte w wyborach prezydenckich w 2027 roku, gdyby żył i kandydował. 53 procent Francuzów postrzega Napoleona jako ojca obecnych instytucji francuskich, a 43 procent uznaje, że wyniósł Francję do rangi wielkiego mocarstwa.

Sondaż: blisko połowa Francuzów zagłosowałoby na Napoleona, gdyby żył i kandydował

Sondaż: blisko połowa Francuzów zagłosowałoby na Napoleona, gdyby żył i kandydował

Źródło:
PAP

Będzie zakaz trzymania psów na łańcuchu? Projekt ustawy wpłynął do Sejmu - ma szanse powodzenia, bo dotyczy tylko zwierząt towarzyszących, czyli psów i kotów, a nie zwierząt gospodarskich. Materiał magazynu "Polska i Świat".

Chcą poprawić los czworonogów. "Naprawdę musi się to skończyć"

Chcą poprawić los czworonogów. "Naprawdę musi się to skończyć"

Źródło:
TVN24

Będzie dokładne sprawdzenie i powrót do śledztw umorzonych przez poprzednią władzę - związanych z aferami finansowymi, podkomisją Macierewicza czy lekceważonych doniesień Najwyższej Izby Kontroli do prokuratury. Lista spraw jest długa - pokazał ją minister sprawiedliwości i prokurator generalny Adam Bodnar.

Adam Bodnar przedstawił listę grzechów PiS. "Niech nikt nie liczy na jakąś grubą kreskę"

Adam Bodnar przedstawił listę grzechów PiS. "Niech nikt nie liczy na jakąś grubą kreskę"

Źródło:
Fakty TVN

Ursula von der Leyen ponownie została wybrana szefową Komisji Europejskiej. Czołowi demokraci zaczynają wątpić w szanse Joe Bidena na ponowne zwycięstwo w wyborach prezydenckich. Z kolei europoseł PiS Daniel Obajtek złożył tak zwane oświadczenie o interesach prywatnych posłów. Oto sześć rzeczy, które warto wiedzieć w piątek 19 lipca.

Sześć rzeczy, które warto wiedzieć w piątek

Sześć rzeczy, które warto wiedzieć w piątek

Źródło:
PAP, TVN24

Na Kontakt 24 otrzymaliśmy nagranie, na którym widać mężczyznę wychylającego się przez tylne okno jadącego drogą ekspresową samochodu. Według autora nagrania, pana Kamila, mężczyzna miał zacząć załatwiać swoją potrzebę fizjologiczną. 

Niebezpieczne zachowanie na drodze ekspresowej S5

Niebezpieczne zachowanie na drodze ekspresowej S5

Źródło:
Kontakt 24

W czwartek po południu w okolicy miejscowości Świętoszów (Dolny Śląsk) doszło do czołowego zderzenia samochodu osobowego z amerykańskim pojazdem wojskowym - podała straż pożarna w Bolesławcu. Kierowca osobówki został poszkodowany i przetransportowano go do szpitala śmigłowcem LPR.

Auto zderzyło się czołowo z amerykańskim pojazdem wojskowym w okolicy Bolesławca

Auto zderzyło się czołowo z amerykańskim pojazdem wojskowym w okolicy Bolesławca

Źródło:
tvn24.pl, Gazeta Wrocławska

Stany Zjednoczone wyznaczyły 10 milionów nagrody za informacje o dwóch osobach podejrzewanych o udział w rosyjskich operacjach mających wpłynąć na wynik amerykańskich wyborów: Aleksandrze Malkiewiczu i Elenie Chusajnowej.

Nagroda w wysokości 10 milionów dolarów. USA szukają informacji o szefach rosyjskiej farmy trolli

Nagroda w wysokości 10 milionów dolarów. USA szukają informacji o szefach rosyjskiej farmy trolli

Źródło:
PAP

Thomas Matthew Crooks, strzelec, który podjął próbę zamachu na byłego prezydenta USA Donalda Trumpa, napisał przed atakiem na popularnej platformie gier Steam, że "13 lipca będzie dniem mojej premiery, obserwujcie, jak to się rozwinie" - powiedziało CNN źródło zaznajomione ze sprawą.

CNN: niedoszły zabójca Trumpa przed atakiem napisał na platfomie z grami, że "13 lipca będzie dniem mojej premiery"

CNN: niedoszły zabójca Trumpa przed atakiem napisał na platfomie z grami, że "13 lipca będzie dniem mojej premiery"

Źródło:
CNN, tvn24.pl

Koniec samochodów spalinowych w Europie za 11 lat, w 2035 roku. Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen zadeklarowała w czwartek, że zamierza utrzymać cele neutralności klimatycznej samochodów. Jednym z nich jest zakaz sprzedaży nowych aut spalinowych. "Ten cel zostanie utrzymany" - zapewniła szefowa KE.

Zakaz sprzedaży aut spalinowych. Szefowa KE nie zmienia decyzji

Zakaz sprzedaży aut spalinowych. Szefowa KE nie zmienia decyzji

Źródło:
PAP

Najbliższe dni, za sprawą antycyklonu Frederik, zapowiadają się naprawdę przyjemnie. Czas, w którym wszyscy doświadczymy spokoju w pogodzie, zakończy się jednak wraz z nastaniem nowego tygodnia.

Antycyklon Frederik. Jaką pogodę nam przyniesie?

Antycyklon Frederik. Jaką pogodę nam przyniesie?

Źródło:
tvnmeteo.pl

Na balkonach jedni palą, drudzy głośno rozmawiają i przeklinają, inni - próbują rozpalać grill. - Niektórzy zapominają, że mieszkamy we wspólnocie, w bloku - stwierdza jedna z sąsiadek. W arsenale środków przeciwko uciążliwym sąsiadom są m.in. listy do wspólnoty i petycje słane do Ministerstwa Zdrowia.

Majtki obrażają, grill dusi, papierosy trują. Co wolno na balkonie?

Majtki obrażają, grill dusi, papierosy trują. Co wolno na balkonie?

Źródło:
tvn24.pl

29 osób, które kąpały się w jeziorze Zagłębocze (woj. lubelskie), miało objawy zatrucia. Trójka dzieci trafiła do szpitala. Sprawą zajmuje się sanepid. Badana jest woda w jeziorze. Na razie wstępnie wykluczono, aby źródłem zatrucia była woda z wodociągów czy też pożywienie serwowane przy jeziorze.

Prawie 30 osób z objawami zatrucia. Sanepid bada wodę w jeziorze

Prawie 30 osób z objawami zatrucia. Sanepid bada wodę w jeziorze

Źródło:
tvn24.pl

Wizz Air poinformował o uruchomieniu nowych połączeń lotniczych z Krakowa do Bolonii, Bukaresztu oraz Walencji. Pierwsze loty zaplanowano na 27 i 28 października 2024 roku. "Obecność tej linii w Krakowie jest dowodem silnego zaangażowania na polskim rynku" - podkreślają przedstawiciele spółki.

Wizz Air ogłasza nowe połączenia z Polski

Wizz Air ogłasza nowe połączenia z Polski

Źródło:
PAP, tvn24.pl

Prokuratura otrzymała z sądu decyzję wraz z pisemnym uzasadnieniem w sprawie odmowy aresztowania Marcina Romanowskiego. Jak mówił rzecznik Prokuratury Krajowej, "jest to formalne postanowienie, bez żadnej oceny materiału dowodowego, wskazujące na to, że zachodzi przeszkoda procesowa w postaci immunitetu". Według nieoficjalnych informacji Macieja Dudy, dziennikarza "Superwizjera" i portalu tvn24.pl, prokuratura uważa, że sąd miał oprzeć się tylko na piśmie przewodniczącego Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy, które dostał od obrońcy Romanowskiego. Prokuratura ma czas do wtorku na podjęcie decyzji o tym, czy zostanie złożone zażalenie na decyzję sądu.

Znamy kluczowe elementy uzasadnienia sądu w sprawie Marcina Romanowskiego

Znamy kluczowe elementy uzasadnienia sądu w sprawie Marcina Romanowskiego

Źródło:
TVN24, tvn24.pl, Wirtualna Polska

Były premier Mateusz Morawiecki skomentował zapowiedź prokuratury dotyczącą wystosowania wniosku do Parlamentu Europejskiego o uchylenie immunitetu Michałowi Dworczykowi. Tylko że jego komentarz sprowadza sprawę do absurdu i wprowadza opinię publiczną w błąd.

Morawiecki: oskarżą Dworczyka o to, że "ruscy hakerzy włamali się na skrzynkę". Nie, o coś innego

Morawiecki: oskarżą Dworczyka o to, że "ruscy hakerzy włamali się na skrzynkę". Nie, o coś innego

Źródło:
Konkret24

Prokuratura złożyła w sądzie wniosek o przeprowadzenie obserwacji psychiatrycznej Andrija S. 34-latkowi przedstawiono wcześniej zarzut zabójstwa trzech osób. Chodzi o makabryczne odkrycie czterech ciał w opuszczonej kamienicy na warszawskiej Woli. W przedmiotowej sprawie w sumie 12 osób usłyszało zarzuty, a siedem pozostaje w areszcie.

Cztery ciała w kamienicy, 12 osób z zarzutami. Nowe informacje w sprawie makabrycznego odkrycia

Cztery ciała w kamienicy, 12 osób z zarzutami. Nowe informacje w sprawie makabrycznego odkrycia

Źródło:
tvnwarszawa.pl

Włoskie i światowe media piszą o oburzeniu, które wywołały wykonane we Florencji zdjęcia turystki. Kobieta wspięła się na jeden ze znanych posągów w mieście i naśladowała na nim czynności seksualne. Miejskie władze grożą jej nawet dożywotnim zakazem wstępu do miasta.

Zdjęcia wywołały oburzenie we Florencji. Oto co turystka zrobiła z posągiem

Zdjęcia wywołały oburzenie we Florencji. Oto co turystka zrobiła z posągiem

Źródło:
CNN, BBC

Jak idzie w Parlamencie Europejskim nowym europosłom Konfederacji? Grzegorz Braun ma za sobą pechowy początek - jak wynika z opublikowanego przez niego nagrania, został zatrzaśnięty w windzie. Tymczasem Ewa Zajączkowska-Hernik pokazała się już na strasburskiej mównicy, i jej występ nie pozostał bez echa.

Konfederacja w PE. Braun zatrzaśnięty w windzie, Zajączkowska-Hernik z palcem w stronę von der Leyen

Konfederacja w PE. Braun zatrzaśnięty w windzie, Zajączkowska-Hernik z palcem w stronę von der Leyen

Źródło:
tvn24.pl
Seks "na śpiocha" za pół roku w świetle prawa będzie gwałtem? "Nikt nie robi nam tutaj łaski"

Seks "na śpiocha" za pół roku w świetle prawa będzie gwałtem? "Nikt nie robi nam tutaj łaski"

Źródło:
tvn24.pl
Premium

Prokuratura wraca do największych afer CBA z czasów Mariusza Kamińskiego i Macieja Wąsika. Śledczy z Prokuratury Okręgowej w Łodzi podejrzewają, że nakłaniali oni agentów służby do przestępstwa "poświadczenia nieprawdy" w sprawach wobec Jolanty i Aleksandra Kwaśniewskich, byłej posłanki Beaty Sawickiej, Weroniki Marczuk i Bogusława Seredyńskiego. W tym samym postępowaniu prokuratorzy badają wydanie pieniędzy z funduszu operacyjnego CBA na usługi prostytutek w Wiedniu. Śledztwo zostało wszczęte po serii reportaży "Superwizjera".

Wielkie śledztwo w sprawie Kamińskiego i Wąsika. Podejrzenie nakłaniania do popełnienia przestępstwa

Wielkie śledztwo w sprawie Kamińskiego i Wąsika. Podejrzenie nakłaniania do popełnienia przestępstwa

Źródło:
TVN24
Ma szansę być drugim najpotężniejszym człowiekiem w Ameryce. A niedługo może numerem jeden

Ma szansę być drugim najpotężniejszym człowiekiem w Ameryce. A niedługo może numerem jeden

Źródło:
tvn24.pl
Premium

Nowy lek, który hamuje interleukinę 11, wydłużył życie myszy nawet o 25 procent - informują badacze na łamach pisma "Nature". Mają oni nadzieję, że odkrycie to pomoże spowolnić proces starzenia się również u ludzi. Rozpoczęto pierwsze badania kliniczne.

Ten lek wydłużył życie myszy aż o 25 procent. Nadzieja dla ludzi?

Ten lek wydłużył życie myszy aż o 25 procent. Nadzieja dla ludzi?

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Podróż pociągiem ze Stambułu do Paryża, żeglowanie łódką po włoskim jeziorze Garda czy może przejazd przez malownicze wioski Irlandii? Oto część z listy 11 podróży po Europie, które według redaktorów magazynu podróżniczego "Conde Nast Traveller" każdy powinien choć raz odbyć w swoim życiu. Co jeszcze znalazło się na ich liście?  

11 podróży po Europie, które każdy powinien odbyć w życiu 

11 podróży po Europie, które każdy powinien odbyć w życiu 

Źródło:
tvn24.pl

Politycy Konfederacji zarzucają premierowi złamanie konstytucji i domagają się postawienia Donalda Tuska przed Trybunałem Stanu. Chodzi o podpisanie porozumienia między Polską a Ukrainą. Konstytucjonaliści, z którymi konsultował się Konkret24, w większości nie dostrzegają w tym przypadku złamania prawa - choć mają uwagi.

Umowa rządowa czy międzynarodowa? Eksperci oceniają, co podpisał Tusk z Zełenskim

Umowa rządowa czy międzynarodowa? Eksperci oceniają, co podpisał Tusk z Zełenskim

Źródło:
Konkret24

Wydarzenia wokół Marcina Romanowskiego, posła klubu PiS, polityka Suwerennej Polski i byłego wiceministra sprawiedliwości, nabrały tempa. We wtorek usłyszał prokuratorskie zarzuty, ale nie trafi do aresztu, bo nie zgodził się na to sąd. Przypominamy, o co w tym wszystkim chodzi.

O co chodzi w sprawie Marcina Romanowskiego. Podsumowujemy

O co chodzi w sprawie Marcina Romanowskiego. Podsumowujemy

Źródło:
tvn24.pl

Dopracowany w najmniejszych szczegółach polski serial kryminalny "Odwilż" zdobył ogromną popularność w całej Europie. Historia o poranionej życiowo policjantce, która nie umie uporządkować swojego życia, a jednocześnie obsesyjnie próbuje rozwikłać zagadkę tajemniczego morderstwa - hipnotyzuje. Produkcja korzysta z hollywoodzkich schematów, jednak robi to w sposób ciekawy i przemyślany. Pierwszy sezon można obejrzeć na platformie Max. Wkrótce premiera drugiego.

Polski serial podbił Europę. Wkrótce drugi sezon na platformie Max

Polski serial podbił Europę. Wkrótce drugi sezon na platformie Max 

Źródło:
tvn24.pl

Nowości filmowe, hitowe seriale oraz kultowe produkcje, tak najkrócej można streścić listę piętnastu najchętniej wybieranych pozycji programowych serwisu Max w ciągu pierwszego miesiąca funkcjonowania w Polsce.

Pierwszy miesiąc Max w Polsce. Oto 15 najchętniej oglądanych pozycji na platformie

Pierwszy miesiąc Max w Polsce. Oto 15 najchętniej oglądanych pozycji na platformie

Źródło:
prasa.wbdpoland.pl