Carski biznes na Ukrainie. Jak 29-latek stał się miliarderem?

Kurczenko jest właścicielem m.in. klubu piłkarskiego Metalist Charkówmetalis.ua

Ukraiński biznesmen Serhij Kurczenko, blisko powiązany z Wiktorem Janukowyczem, zarobił 100 mln dolarów na zakupie rosyjskiego gazu po preferencyjnej stawce i sprzedaniu go po wyższych cenach - pisze Reuters. Jeszcze większych pieniędzy miał się dorobić na oszustwach podatkowych. Podobne oskarżenia wysuwał wcześniej ukraiński "Forbes". Kurczenko wówczas wszystkiemu zaprzeczył, kupił magazyn i zwolnił dziennikarzy.

29-letni Kurczenko zarobił fortunę na sprzedaży taniego gazu dostarczonego z Rosji przez firmy prowadzone przez ukraińskiego oligarchę Dmitrija Firtasza. Firtasz ma wieloletnie kontakty handlowe z Moskwą i jego spółki mogły kupować tanio surowiec od Gazpromu - giganta gazowego, kierowanego przez przyjaciół prezydenta Władimira Putina.

Portfel Janukowycza

Niektórzy ukraińscy politycy i eksperci z branży gazowej pytani przez Reuters, uważają, że Firtasz chciał się odwdzięczyć Janukowyczowi. Na specjalnych układach z byłym prezydentem Ukrainy korzystało imperium oligarchy a część z zysków miała być przeznaczana dla Janukowycza.

- Wszyscy na Ukrainie wiedzą, że Kurczenko pełnił rolę portfela, który miał finansować Janukowicza - powiedział Wiktor Chumak, ukraiński deputowany i były szef komisji antykorupcyjnej w parlamencie. Reuters nie był jednak w stanie potwierdzić, czy Kurczenko przekazywał Janukowiczowi pieniądze.

Szczegóły dotyczące tych transakcji były już przedmiotem kontroli ukraińskich urzędników na początku tego roku. Pytania do młodego miliardera oraz do prezydenta skupiały się jednak bardziej na kontraktach dotyczących ropy naftowej i produktów bankowych, a nie gazu. Obaj mężczyźni uciekli z Ukrainy w lutym po obaleniu Janukowycza i teraz mieszkają w Rosji. W marcu Kurczenko został wpisany na unijną listę objętych sankcjami.

Reuters zbadał, jak osoby uprzywilejowane przez Kreml korzystały na zasobach naturalnych Rosji. Proceder rozszerzył się także na Ukrainę, której Moskwa nigdy nie zaakceptowała jako w pełni niepodległe państwo i na które Putin starał się wpływać poprzez dostawy gazu.

Dyrektor w rodzinie

Kurczenko oskarżony jest przez obecny rząd Ukrainy o systematyczne uchylanie się od płacenia milionów dolarów podatków z umów z urzędnikami z administracji Janukowycza. Witalij Jarema, prokurator generalny Ukrainy powiedział, że dochodzenie wykazało, że Kurczenko nie zapłacił państwu 130 mln podatku. Ponadto, miał on ukraść inwestorom bankowym kolejne 180 mln dolarów.

Ukraińscy urzędnicy uważają, że Kurczenko był blisko powiązany z Janukowiczem, który został obalony za jego próby zbliżenia się do Rosji. Warto dodać, że były prezydent również jest oskarżony o przywłaszczenie sobie milionów dolarów państwowych pieniędzy.

Ukraińskie tajne służby opisały Kurczenkę we wrześniu jako "dyrektora finansowego rodziny" - czyli bliskich współpracowników Wiktora Janukowycza.

W marcu ukraińska Prokuratura Generalna zapowiedziała śledztwo w sprawie "stworzenia organizacji przestępczej" przez Kurczenkę. W maju szef MSW Ukrainy Arsen Awakow oskarżył go o manipulację na rynku paliw przy wsparciu "patronów", w tym byłych ministrów. Chodzi o przestępstwa podatkowe odnoszące się do transakcji naftowych. - Taki schemat możliwy jest tylko wtedy, gdy za działaniami stoi prezydent, który na wszystko przymyka oko. To jest carski biznes - powiedział Awakow Reutersowi.

Już nie będzie Serbem

W listopadzie rząd Serbii wszczął przygotowania do odebrania serbskiego obywatelstwa Kurczence. Belgradzki dziennik "Blic" podał, że biznesmen otrzymał serbski paszport po przyspieszonej procedurze imigracyjnej, najpewniej w zamian za obietnicę wsparcia kulejącej gospodarki Serbii milionowymi inwestycjami. Jednak po upublicznieniu tej historii kancelaria premiera Aleksandara Vuczicia przekazała, że "wszczęto działania w celu odebrania obywatelstwa" Kurczence, ponieważ sprawa ta komplikuje starania Serbii o wstąpienie do Unii Europejskiej.

Kurczenko nie odpowiada na prośby Reutersa o komentarz, ale już wcześniej zaprzeczył zarzutom o oszustwa podatkowe oraz o korupcyjne więzi z Janukowyczem. Twierdził, że jest ofiarą prześladowań politycznych. "Jestem uczciwym ukraińskim biznesmenem" - napisał w marcu w oświadczeniu opublikowanym na stronie internetowej swojej firmy Veteg Group.

Janukowicz także nie odpowiada na prośby o komentarz. Firtasz, którego imperium znacznie się powiększyło, gdy Janukowicz był u władzy, nie chce się wypowiadać na ten temat.

Szybkie pieniądze

Kurczenko rozpoczął pracę w wieku 16 lat w firmie Ekspogaz. W ciągu dwóch lat awansował ze stanowiska kuriera do zastępcy dyrektora handlowego, odpowiedzialnego za sprzedaż hurtową. Organizował jednostki operacyjne zajmujące się sprzedażą hurtową gazu płynnego.

Pierwszą firmę założył tuż przed dwudziestymi urodzinami. Pierwsze poważne pieniądze zarobił na inwestycjach w nieruchomości i importowaniu produktów naftowych.

W 2012 roku, 20 miesięcy po tym, jak Janukowicz objął urząd prezydenta Ukrainy, Kurczenko stał się znany w swoim kraju. Wszystko przez artykuł, który ukazał się w ukraińskiej edycji "Forbesa". Magazyn twierdził, że Kurczenko potajemnie kontrolował różne firmy, w których oficjalnie zarejestrowani właściciele nie byli w żaden sposób zaangażowani w prowadzenie "swoich" przedsiębiorstw.

Kurczenko wszystkiemu zaprzeczył i... kupił ukraińskiego "Forbesa". Następnie zmusił oskarżających go dziennikarzy do rezygnacji z pracy. Miliarder jest także właścicielem innych głośnych aktywów: piłkarskiego klubu Metalist Charków oraz rafinerii w Odessie. Ma także udziały w dwóch bankach.

Kilka osób ze znajomością ukraińskiego przemysłu gazowego, w tym jeden z byłych pracowników Kurczenki powiedzieli Reutersowi, że biznesmen kontrolował po cichu mało znaną firmę Lidergaz. Firma miała czerpać ogromne zyski z handlu rosyjskim gazem

Gdzie ta firma?

Po pracownikach firmy, wymienionych w dokumentach rejestracyjnych nie ma jednak ani śladu. A tam gdzie miała znajdować się jej kijowska siedziba reporter Reutersa znalazł zrujnowaną fabrykę. Pracownik kancelarii prawniczej reprezentującej Lidergaz powiedział, że nie był stanie skontaktować się z przedstawicielami przedsiębiorstwa.

Awakow powiedział, że nic nie wiedział o Lidergazie. Ale dwóch ukraińskich urzędników potwierdziło, że Kurczenko kontrolował firmę-widmo. - Zainstalował w niej fałszywych dyrektorów - zaznaczył jeden z nich. - Kupił gaz od firm Firtasza, a następnie sprzedał go na ukraińskim rynku - dodał.

Według byłego pracownika Kurczenki, Lidergaz kupował gaz od firm prowadzonych przez Firtasza, który pierwotnie został zakupiony w Rosji znacznie poniżej ceny rynkowej. Lidergaz odsprzedawał następnie gaz z zyskiem wewnątrz Ukrainy. - Wszystko zaczęło się w 2012 roku i trwało do lipca 2013 roku, to było kilka dużych transakcji - powiedział.

Jego zdaniem, Kurczenko ściśle współpracował z ludźmi Janukowicza. Pracownicy Kurczenki otrzymywali tygodniowe instrukcje przez SMSa. I zawsze miało to miejsce w niedzielę wieczorem, po tym jak Kurczenko odbył cotygodniowe spotkanie z doradcą byłego prezydenta.

Tani gaz na wyłączność

Jak poinformował Reuters w ub. miesiącu Firtasz miał wyłączny dostęp do gazu z Moskwy, który specjalnie dla niego miał niższą cenę. Sprowadzał go dla firm chemicznych, którymi zarządzał na Ukrainie. Z oficjalnych danych wynika, że w 2012 i 2013 roku Lidergaz kupił 3,2 mld m. sześc. gazu od firm chemicznych należących do Firtasza.

Dokumenty korporacyjne Lidergazu, do których dotarł Rauters, pokazują, że firma zapłaciła za gaz 397 dolarów za każdy tys. m. szęśc. gazu, czyli ponad 30 dolarów poniżej ceny rynkowej. Lidergaz odsprzedawał następnie po cenach rynkowych (430 dolarów z tys. m. sześć.) cały gaz kupiony z zakładów chemicznych Firtasza. Oznacza to zysk w wysokości 100 mln dolarów.

W świetle tych ustaleń Naftohaz, największe ukraińskie przedsiębiorstwo sektora paliwowo-energetycznego, poinformował, że zbada transakcje z udziałem Lidergazu.

Jak się okazuje, firma Kurczenki zarabiała jeszcze więcej pieniędzy oszukując na podatkach. Pobierała VAT od sprzedaży gazu, ale nie przekazywała go do dalej budżetu państwa. - Kurczenko nigdy nie zapłacił ani cła, ani VATu - powiedział Ihor Bilous, szef ukraińskiej służby podatkowej.

Kurczenko stanowczo zaprzecza zarzutom o defraudację.

Potężna siła

Awakow wierzy, że potężną siłą stojącą za Kurczenką był Oleksandr Janukowycz - starszy syn byłego prezydenta. - To on podejmował wszystkie decyzje. Razem z Kurczenko grał w jednym zespole - podkreślił.

W ubiegłorocznym wywiadzie dla Forbes Ukraina, Kurczenko wyparł się bliskiej biznesowej zażyłości z Oleksandrem i zaznaczył, że jego przedsiębiorstwa nie potrzebują wsparcia ze strony rządu Janukowycza.

Firtasz został w marcu aresztowany w Austrii na wniosek władz amerykańskich, badających go pod zarzutem korupcji w transakcjach biznesowych w Indiach. Firtasz wyszedł na wolność po wpłaceniu kaucji w wysokości 125 mln euro.

Szef Naftohazu zatrzymany. W tle skandal korupcyjny
Szef Naftohazu zatrzymany. W tle skandal korupcyjnyTVN24 Biznes i Świat

Autor: tol / Źródło: Reuters

Źródło zdjęcia głównego: metalis.ua

Pozostałe wiadomości

Pracowity jak Polak i Polka? Według danych Eurostatu jesteśmy w czołówce najbardziej zapracowanych w Unii Europejskiej. Brzmi dobrze. Gorzej, że te same dane pokazują coś jeszcze. Pracujemy więcej, bo mniej w tej naszej pracy wydajności. Materiał Łukasza Łubiana z programu "Polska i Świat" w TVN24.

Pracowity jak Polak. Ale jest jeden problem

Pracowity jak Polak. Ale jest jeden problem

Źródło:
TVN24

Wielka awaria energetyczna dotknęła w piątek Czarnogórę, Bośnię, Albanię i większość chorwackiego wybrzeża, zakłócając działalność firm, wyłączając sygnalizację świetlną i pozostawiając ludzi bez klimatyzacji w środku fali upałów.

Chaos na ulicach, padły klimatyzatory. "W tym upale tylko czekaliśmy, kiedy to się wydarzy"

Chaos na ulicach, padły klimatyzatory. "W tym upale tylko czekaliśmy, kiedy to się wydarzy"

Aktualizacja:
Źródło:
tvn24.pl

W niektórych godzinach dni weekendowych: od 21 czerwca do ostatniej niedzieli przed powrotem uczniów do szkół, w całym kraju obowiązuje zakaz ruchu pojazdów powyżej 12 ton (z wyłączeniem autobusów) - przypomina resort infrastruktury.

Zakaz ruchu dla niektórych pojazdów

Zakaz ruchu dla niektórych pojazdów

Źródło:
PAP

Kończymy sprzedaż produktów hipotecznych ze zmiennym oprocentowaniem opartym na WIRON-ie - przekazał redakcji biznesowej tvn24.pl Piotr Utrata, rzecznik prasowy ING Bank Śląskiego. Wyjaśnił przy tym, czego mają się spodziewać osoby, które taki kredyt już zaciągnęły. ING to pierwszy bank w Polsce, który wprowadził do swojej oferty kredyty hipoteczne oparte na WIRON-ie.

To miała być rewolucja w kredytach. Bank wycofuje ofertę

To miała być rewolucja w kredytach. Bank wycofuje ofertę

Źródło:
tvn24.pl

Średnia cena zakupu metra kwadratowego mieszkania w Świnoujściu wyniosła w maju ponad 28 tysięcy złotych - informują eksperci z portalu RynekPierwotny. To znacznie więcej niż w Warszawie, w której za metr trzeba zapłacić 17,6 tysiąca złotych. W górach najdroższe było Zakopane, a na Mazurach - Mikołajki.

Tu ceny są kosmiczne. "Płacą bajońskie sumy, jeśli mają bajeczny widok z okna"

Tu ceny są kosmiczne. "Płacą bajońskie sumy, jeśli mają bajeczny widok z okna"

Źródło:
tvn24.pl

W piątkowym losowaniu Eurojackpot nie padła główna wygrana. Kumulacja rośnie do 220 milionów złotych. W Polsce padła wygrana drugiego stopnia w wysokości ponad 3,5 miliona złotych. Oto liczby, jakie wylosowano 21 czerwca.

Duża wygrana w Eurojackpot w Polsce

Duża wygrana w Eurojackpot w Polsce

Źródło:
tvn24.pl

Kierownictwo firmy Kaspersky Lab, producenta znanego programu antywirusowego, zostało w Stanach Zjednoczonych objęte sankcjami. Powodem jest współpraca z rosyjskim wojskiem i służbami.

"Czarna lista" i sankcje na kierownictwo producenta znanego programu antywirusowego

"Czarna lista" i sankcje na kierownictwo producenta znanego programu antywirusowego

Źródło:
PAP

PKO BP, Santander Bank Polska, ING Bank Śląski, mBank, Alior Bank i VeloBank - między innymi te instytucje finansowe zapowiedziały przerwy techniczne w najbliższych dniach. W niektórych przypadkach warto zaopatrzyć się w dodatkową gotówkę, a ważne przelewy zlecić wcześniej.

"Wyłączymy na kilka godzin bank". Ostrzeżenia

"Wyłączymy na kilka godzin bank". Ostrzeżenia

Źródło:
tvn24.pl

Podczas majowego posiedzenia Rady Polityki Pieniężnej padła propozycja znaczącej podwyżki stóp procentowych. Jedyną osobą, która poparła wniosek, była Joanna Tyrowicz.

Padła propozycja dużej podwyżki stóp procentowych. Są wyniki głosowania

Padła propozycja dużej podwyżki stóp procentowych. Są wyniki głosowania

Źródło:
tvn24.pl

McDonald's wycofuje technologię składania zamówień opartą na sztucznej inteligencji (AI), która była testowana w niektórych restauracjach. Jak donosili klienci sieci w USA, system potrafił kreować nietypowe zamówienia, jak na przykład lody z posypką z bekonu czy karmelowe lody z dodatkowymi porcjami masła.

Klienci byli zaskoczeni. Gigant wstrzymuje testy

Klienci byli zaskoczeni. Gigant wstrzymuje testy

Źródło:
BBC

Oddamy wszystkie opłaty pobrane we wtorek za wypłaty gotówki w urządzeniach Euronetu - przekazał mBank w komunikacie skierowanym do klientów. Ma to związek z akcją protestacyjną sieci bankomatów, w ramach której obniżony został limit wypłaty gotówki do 200 złotych podczas jednej transakcji.

Wielki bank zapowiedział zwrot opłat

Wielki bank zapowiedział zwrot opłat

Źródło:
tvn24.pl

W pełni płatne L4 oraz przeniesienie finansowania chorobowego na ZUS to dwa nowe rozwiązania, nad którymi pracuje obecnie rząd. - Jest dla nas jasne, że za chorobę nie powinno się karać ani pracodawcy, ani pracownika. Dziś oboje są karani - wskazała szefowa resortu rodziny Agnieszka Dziemianowicz-Bąk. Warto jednak pamiętać, że niektórzy już teraz mogą korzystać ze 100-procentowego L4.

Ministra chce 100 procent pensji na L4. Niektórym przysługuje już teraz

Ministra chce 100 procent pensji na L4. Niektórym przysługuje już teraz

Źródło:
tvn24.pl, PAP

Polacy planujący wakacyjne wyjazdy chcą przeznaczyć na nie średnio na osobę 1734 złote, to o siedem procent więcej niż rok wcześniej. Jak wynika z badania, które na zlecenie Związku Banków Polskich (ZBP) przeprowadziła firma badawcza Minds&Roses, większość rodaków zamierza wypocząć w kraju.

Tyle Polacy wydadzą na wakacje

Tyle Polacy wydadzą na wakacje

Źródło:
PAP

Wszyscy tak zwani sprzedawcy zobowiązani energii elektrycznej i gazu, którzy muszą składać wnioski taryfowe do Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (URE), złożyli je - poinformował w piątek urząd. Według szacunków URE łączny poziom opłaty za energię elektryczną, uwzględniający dystrybucję, miesięcznie wzrośnie od 1 lipca o około 30 złotych dla gospodarstw domowych, w których roczne zużycie prądu nie przekracza 2 MWh.

Podwyżki rachunków za prąd. Wnioski złożyli już wszyscy sprzedawcy

Podwyżki rachunków za prąd. Wnioski złożyli już wszyscy sprzedawcy

Źródło:
PAP

Nie ma dnia bez informacji o nowych możliwościach sztucznej inteligencji. Niektóre z rozwiązań, w których AI się wykorzystuje, potrafią zaskoczyć. Jak na przykład projektowanie indywidualnych perfum pod konkretną osobę. 

Nowe zastosowanie AI. "Czasami wszystko wychodzi dobrze, a innym razem całkowicie do niczego"

Nowe zastosowanie AI. "Czasami wszystko wychodzi dobrze, a innym razem całkowicie do niczego"

Źródło:
Cnet

Zaległości alimentacyjne Polaków wynoszą 15,4 mld zł. Posiada je 290 tys. osób wpisanych do Krajowego Rejestru Długów, 94 proc. z nich to mężczyźni - wynika z danych KRD. Na przestrzeni ostatnich trzech lat zadłużenie w grupie wiekowej 18-25 lat wzrosło 10-krotnie.

Nie płacą na własne dzieci, zwłaszcza najmłodsi. "Jedna z najwyższych kwot w historii"

Nie płacą na własne dzieci, zwłaszcza najmłodsi. "Jedna z najwyższych kwot w historii"

Źródło:
PAP

W czwartek w Lotto padła główna wygrana. Jeden z graczy rozbił kumulację wynoszącą ponad dziewięć milionów złotych. Szóstka padła także w grze Lotto Plus. Totalizator Sportowy podał, gdzie padły wygrane.

Wyniki Lotto z 20 czerwca 2024. Jakie liczby padły podczas ostatniego losowania?

Wyniki Lotto z 20 czerwca 2024. Jakie liczby padły podczas ostatniego losowania?

Aktualizacja:
Źródło:
tvn24.pl

Sąd w Kielcach ogłosił upadłość właściciela marki sklepów Active - informuje portal dlahandlu.pl. W placówkach handlowych firmy można było nabyć między innymi odzież czy sprzęt sportowy.

Jest upadłość polskiej sieci sklepów sportowych

Jest upadłość polskiej sieci sklepów sportowych

Źródło:
tvn24.pl

Rosyjski Novikombank poinformował w czwartek, że jako pierwszy bank w kraju otworzył przedstawicielstwo na Kubie w ramach rosnących powiązań gospodarczych między byłymi sojusznikami z czasów zimnej wojny.

Rosyjski bank otwiera filię na Kubie

Rosyjski bank otwiera filię na Kubie

Źródło:
Reuters

Włoski producent samochodów otrzymał karę w wysokości 6,4 miliona dolarów za rzekome oznaczanie pojazdów wyprodukowanych w Chinach jako krajowe - informuje BBC. Firma oświadczyła, że ​​złoży odwołanie od kary, ponieważ nigdy nie twierdziła, że ​​jej pojazdy zostały w całości wyprodukowane we Włoszech.

Miało być "made in Italy", ale okazało się "made in China". Producent samochodów ukarany

Miało być "made in Italy", ale okazało się "made in China". Producent samochodów ukarany

Źródło:
BBC

Premier Donald Tusk odwołał Bohdana Pretkiela z funkcji Rzecznika Finansowego – powiedział PAP rzecznik prasowy Biura Rzecznika Finansowego Maciej Sawa.

Premier Donald Tusk odwołał Rzecznika Finansowego

Premier Donald Tusk odwołał Rzecznika Finansowego

Źródło:
PAP

W przygotowanej przez Ministerstwo Edukacji Narodowej bazie danych o wypoczynku dzieci i młodzieży można sprawdzić wiarygodność organizatora wypoczynku, a także czy zgłosił on turnus do kuratorium oświaty. Kuratorzy zatwierdzili dotąd 16,5 tysiąca zorganizowanych wypoczynków letnich dla dzieci i młodzieży: wyjazdów, kolonii, półkolonii i obozów. Łącznie ma skorzystać z nich 703 tysiące uczniów.

Kolonie i obozy pod kontrolą. Rodzic sprawdzi organizatora wypoczynku dziecka

Kolonie i obozy pod kontrolą. Rodzic sprawdzi organizatora wypoczynku dziecka

Źródło:
PAP

Zimbabwe zostało uznane przez Afrykański Bank Rozwoju (AfDB) najdroższym krajem Afryki. Wydatki mieszkańców stolicy kraju, Harare, są wyższe niż osób mieszkających we włoskiej Parmie czy w stolicy Chile, Santiago.

Koszt życia wyższy niż we włoskim mieście. Oto najdroższy kraj Afryki

Koszt życia wyższy niż we włoskim mieście. Oto najdroższy kraj Afryki

Źródło:
PAP

Brytyjski bank NatWest zakończy działalność w Polsce do końca 2025 roku - informuje Reuters. Pracę straci 1600 osób. Rzecznik banku wytłumaczył, że decyzja została podjęta po zakończeniu w naszym kraju konkretnego projektu, który dotyczył przestępstw finansowych.

Brytyjski bank zamknie oddział w Polsce. Pracę straci 1600 osób

Brytyjski bank zamknie oddział w Polsce. Pracę straci 1600 osób

Źródło:
Reuters

Płacona przed przedsiębiorców składka na ZUS wzrośnie w 2025 roku o 9,7 procent. Do góry pójdzie także, wyliczana osobno, składka zdrowotna - wyjaśnia Piotr Juszczyk, główny doradca podatkowy w firmie inFakt.

Tyle wyniesie składka ZUS. Duży wzrost

Tyle wyniesie składka ZUS. Duży wzrost

Źródło:
tvn24.pl