WOBASZ DZIECI to Wieloośrodkowe Ogólnopolskie Badanie Stanu Zdrowia Ludności. Dotychczas przeprowadzono jego edycje WOBASZ, ale dotyczyły populacji osób dorosłych - dane z ostatniej, rozpoczętej w ubiegłym roku, mają zostać opublikowane w ciągu dwóch najbliższych miesięcy.

Celem badania jest wczesne wykrywanie czynników ryzyka chorób serca i układu krążenia. Te, jak podkreślają eksperci z Narodowego Instytutu Kardiologii, pojawiają się już w dzieciństwie, stąd rozszerzenie grupy uczestników o populację pediatryczną - w wieku 7-18 lat. W badaniu weźmie udział 3,5 tysiąca losowo wybranych dzieci ze szkół w całej Polsce.

"Potrzeba zaopiekowania się również najmłodszymi"

Statystyki dotyczące braku aktywności fizycznej i rosnącego ryzyka rozwoju chorób serca wśród najmłodszych są co najmniej alarmujące. Jak podaje resort zdrowia, nadwaga i otyłość dotyczą 32,8 proc. chłopców i 25,8 proc. dziewcząt w wieku 7-18 lat. Samą otyłość stwierdza się u 13,5 proc. chłopców i ośmiu proc. dziewcząt. Jednocześnie choroby serca są główną przyczyną zgonów w Polsce.

- W kontekście chorób układu krążenia wiele do tej pory mówiło się o osobach dorosłych. Od kilkunastu lat zdarzają się przypadki dzieci, które również są leczone z powodu na przykład udarów. Stąd ogromna potrzeba zaopiekowania się również najmłodszymi. Przebadamy 180 szkół - ponad trzy i pół tysiąca dzieci - zapowiedziała na wtorkowej konferencji prasowej wiceministra zdrowia Katarzyna Kęcka.

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ:

Połowa dorosłych Polaków ma ten problem z "cichym zabójcą"

Anna Bielecka

Profesor Piotr Dobrowolski, pełnomocnik Ministerstwa Zdrowia ds. Narodowego Programu Chorób Układu Krążenia (NPChUK) podkreślał, że w przypadku chorób układu krążenia najważniejsza jest wczesna prewencja. - Powinna nam przyświecać sentencja, że miażdżyca to choroba pediatryczna, która swoje konsekwencje kliniczne ujawnia u dorosłych. Kształtowani jesteśmy już w okresie prenatalnym, w łonie matki i to, jak zachowuje się w ciąży, jakim jest poddawana czynnikom, nie pozostaje bez wpływu na urodzone dziecko. Z kolei już w dzieciństwie pojawiają się modyfikowalne czynniki ryzyka, narażające na pojawianie się blaszki miażdżycowej. Konsekwencje tego są później w wieku dorosłym - ostrzegał.

W ramach NPChUK w grupie ponad 10 tys. 18-latków została przeprowadzona ankieta. Wynika z niej, że 13 proc. kobiet i 21 proc. mężczyzn w tym wieku pije powyżej 100 g alkoholu tygodniowo. Do palenia przyznaje się 40 procent 18-latek i 38 procent 18-latków. Jednocześnie zimą gwałtownie spada aktywność fizyczna młodych dorosłych. Zaledwie 35 procent kobiet w tym wieku w chłodniejszych miesiącach trzyma się zalecanej ilości ćwiczeń. Młodzi mężczyźni wypadają tu dużo lepiej - o formę zimą dba 61 proc. z nich.

Szkoła jak soczewka

Eksperci są zgodni co do tego, że szkoła jest podstawowym środowiskiem dziecka i to właśnie w niej powinny być prowadzone działania profilaktyczne i edukacyjne.

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ:

Bezpłatne badania dla tysięcy osób. Najpierw przyjdzie list

- Szkoła jest miejscem, w którym jak w soczewce skupiają się wszystkie pozytywne i negatywne zjawiska społeczne, zdrowotne. Obserwujemy dzieci w wieku wczesnoszkolnym, które mierzą się z problemem nadwagi, a nierzadko otyłości. Później widzimy problemy z zaburzeniem odżywiania. Jeżeli ktoś pyta, dlaczego edukacja zdrowotna musi być obowiązkowa, to dlatego, że tam jest o chorobach cywilizacyjnych, o tym, jak dbać o zdrowie, kiedy i do którego lekarza się udać. Obalamy stereotypy, mity wokół medycyny, uodparniamy młodych ludzi na dezinformację medyczną – wymieniała wiceministra edukacji Paulina Piechna-Więckiewicz.

Wytyczne WHO dotyczące minimum aktywności ruchowej spełnia zaledwie 20 proc. dzieci w Polsce. - Według programu Sportowe Talenty, w ramach którego badamy co roku 3 miliony dzieci, aż 95 proc. z nich nie ma podstawowych kompetencji ruchowych. Jako naród po prostu się "zatrzymaliśmy" - ocenił wiceminister sportu i turystyki Piotr Borys.

- Jeżeli nie wstrzymamy tego fatalnego trendu, po raz pierwszy nasze dzieci mogą żyć krócej niż rodzice. Dlatego budujemy pierwszą w historii naszego państwa strategię rozwoju polskiego sportu, na którą składa się wiele elementów, w tym zdrowie i bezpieczeństwo - powiedział Borys.

Chcą połączyć kropki

Podczas WOBASZ wykonywane będą m.in. badania wartości ciśnienia tętniczego, pomiary wzrostu i masy ciała, a także badania biochemiczne - pobranie próbki krwi oraz próbki moczu. Jeżeli rodzice wyrażą odrębną zgodę, pobierana jest dodatkowa próbka krwi w celu zebrania materiału genetycznego wykorzystywanego do celów naukowych.

- Są już trzy edycje programu WOBASZ dorosłych, a jak możemy oceniać zagrożenie, robić plany na przyszłość, nie łącząc kropek? Aby mieć całość obrazu niezbędne są badania prowadzone wśród dzieci - podkreślała prof. Janina Stępińska, dyrektor Narodowego Instytutu Kardiologii.

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ:

Niepokojące wyniki badań: 99 procent dzieci śpi zbyt krótko, co trzecie ma nadwagę

Przy pierwszym na taką skalę reprezentatywnym badaniu zdrowia dzieci w Polsce współpracują trzy ministerstwa: Ministerstwo Zdrowia, Ministerstwo Edukacji Narodowej oraz Ministerstwo Sportu i Turystyki. Badanie realizuje Narodowy Instytut Kardiologii im. kardynała Stefana Wyszyńskiego - Państwowy Instytut Badawczy.