- Prezydent Karol Nawrocki ogłosił w czwartkowym orędziu, że nie podpisze ustawy o SAFE. W odpowiedzi premier Donald Tusk zwołał na piątek specjalne posiedzenie rządu.
- W czasie posiedzenia rząd przyjął uchwałę o uruchomieniu programu Polska Zbrojna. - Będzie trudniej, będzie czasami wolniej, będzie trzeba dużo więcej wysiłku włożyć, żeby przekonać wszystkich zaangażowanych w ten proces (...), ale zrobimy to - mówił szef rządu.
- Co warto wiedzieć o programie SAFE - przeczytasz tutaj.
- Politycy komentują zarówno decyzję prezydenta jak i rządu w sprawie programu SAFE. W TVN24 i TVN24+ trwa wydanie specjalnie, w tvn24.pl prowadzimy relację na żywo.
Pan prezydent Nawrocki w tej batalii o honor przegra - mówił Gawkowski, dodając, że prezydenta "oceni historia". - Rząd doprowadzi do tego, że będziemy te pieniądze inwestowali, a polską armię będziemy wspólnie budowali - oznajmił wicepremier.
Głos w Sejmie zabrał wicepremier, minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski.
- To weto, które ogłosił pan prezydent Nawrocki jest jak strzał w plecy polskiego żołnierza i polskiej armii - mówił. - To weto jest jak zdrada polskiej armii, za której bezpieczeństwo pan prezydent odpowiada - kontynuował.
Władysław Kosiniak-Kamysz powiedział też, że Polska potrzebuje jeszcze więcej środków. - Dlatego podczas polskiej prezydencji została przeforsowana pierwszy raz w historii inwestycja w armie narodowe z budżetu Unii Europejskiej. To jest sukces Polski, to jest sukces naszego rządu i dlatego was to tak boli - mówił, zwracając się do opozycji w Sejmie.
- Wasze zacietrzewienie, wasza nienawiść do nas, do budowy silnej i bezpiecznej Polski, jest tak silna i tak obłędna w swoim działaniu i obłudna, że jesteście w stanie nawet głosować przeciwko modernizacji polskiej armii - oświadczył szef MON.
Głos w Sejmie zabrał wicepremier, szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz. - W regułach demokracji, nawet w jej logice, opozycja jak najbardziej jest przeciwko rządowi. Nawet prezydent może być przeciwko rządowi, ale ani opozycja, ani prezydent nie może być przeciwko bezpieczeństwu państwa polskiego - oznajmił.
- Polska jako pierwsza dawała przykład, osiągnęliśmy 5 procent [PKB - red.] wydatków na zbrojenia, jesteśmy absolutnym liderem i pokazujemy kierunek. Ale to wciąż za mało - mówił Kosiniak-Kamysz.
Szef MSZ Radosław Sikorski opublikował na platformie X wpis, w którym przypomniał o tym, co we wrześniu ubiegłego roku opublikował w mediach społecznościowych poseł PiS Mariusz Błaszczak - obecnie krytykujący program SAFE.
"Fundusz SAFE to szansa na rozwój Sił Zbrojnych RP. Nie możemy pozwolić na to, aby te środki zostały zmarnowane lub skierowane do zagranicznego przemysłu zbrojeniowego" - pisał wówczas Błaszczak.
Wicemarszałek Sejmu Szymon Hołownia mówił natomiast w rozmowie z dziennikarzami, że "pieniędzy na obronność, na odstraszanie, nigdy za mało". - Powinniśmy brać pieniądze z Europy, brać pieniądze z NBP, jeżeli się okaże, że one tam rzeczywiście są - mówił Hołownia.
Jego zdaniem, w przypadku dysponowania zarówno środkami z Europy, jak i z NBP, możliwe byłoby "poluzowanie" części środków budżetowych, do tej pory przeznaczanych na obronność i przeznaczenie ich "na tak potrzebne usługi publiczne, jak ochronę zdrowia, edukację, rozwój".
- Pan prezydent popełnił bardzo poważny błąd. Uważam też za błędną decyzję marszałka Czarzastego, przy całym moim szacunku dla niego, o nieprocedowaniu ustawy prezydenckiej. Bo dzisiaj w interesie Polski jest to, żeby w Sejmie (...) podejmować decyzję wspólnie na temat tego, czy coś przygotowanego przez prezydenta jest "chałą" i trzeba to wyrzucić do kosza, czy jest to dobry projekt - zaznaczył wicemarszałek.
O wpływ weta w sprawie SAFE pytany był minister infrastruktury Dariusz Klimczak, który zapewnił, że po uchwale Rady Ministrów zachowana zostanie możliwość realizacji dużych inwestycji pierwotnie przewidzianych w tym mechanizmie.
- Przyjęliśmy uchwałę, program Polska Zbrojna, on w taki sam sposób gwarantuje realizację inwestycji o wartości około 10 miliardów złotych, które dotyczą modernizacji dróg oraz modernizacji linii kolejowych - oznajmił. - To będą drogi i kolej, użytkowane przez zwykłych Polaków, do zwykłej komunikacji, transportu dla polskiej gospodarki - dodał.
Był dopytywany, dlaczego rząd nie chce wykorzystać nadwyżki wygenerowanej przez NBP.
- Wykorzystujemy wszelkie instrumenty i mechanizmy, które pomagają w rozwoju Polski, polskiej gospodarki. Natomiast propozycja, która wypłynęła z Pałacu Prezydenckiego i pana prezesa Glapińskiego nie niesie żadnych konkretów - odparł.
W związku z decyzją Karola Nawrockiego o wecie do ustawy o SAFE poseł PiS Antoni Macierewicz był pytany przez dziennikarza TVN24 Radomira Wita, co powie dowódcom Wojska Polskiego.
- Dowódcy muszą bronić pana prezydenta Rzeczpospolitej, ponieważ pan prezydent Rzeczpospolitej jest władcą Polski - powiedział.
Wówczas Wit zwrócił uwagę, że dowódcy mówili o dużej potrzebie zakupu sprzętu wojskowego. - To jest oczywiście prawda - przyznał polityk. Dodał też, że będzie to realizowane zgodnie z projektem prezydenta.
Decyzję Karola Nawrockiego skomentowała również ministra edukacji Barbara Nowacka.
- Najgłupsze weto w historii i najbardziej szkodliwe, bo głupich wet już było kilka - oceniła.
Mówiła, że weto w sprawie SAFE uderza w interes Polski. - Sytuacja geopolityczna jest bardzo trudna. Sytuacja Polski jest bardzo trudna. Mamy możliwość wielkich inwestycji, w dodatku inwestycji w Polskę. I co? Prezydent, bo mu Kaczyński kazał, będzie teraz działał niekorzystnie dla Polski, dla polskiej gospodarki, polskiej obronności - powiedziała.
Była dopytywana, czy strona rządowa jest gotowa na realizację planu B w sprawie SAFE.
- Jesteśmy gotowi i zrealizujemy - zapewniała.
Na uwagę dziennikarki, że amerykańska administracja krytykowała program SAFE, Jarosław Kaczyński odparł: - Krytykowała, bo nikt się nie cieszy z tego, że jego przemysł (...) jest wyłączany z zamówień.
- Jeżeli chodzi bezpośrednio o polską sprawę, nie miała ona, jak sądzę, takiego bardzo wielkiego znaczenia. Chociaż jakieś znaczenie miała - dodał prezes PiS.
O to, dlaczego prezydent Karol Nawrocki zdecydował się na zawetowanie ustawy o SAFE był pytany prezes PiS Jarosław Kaczyński.
- Z naszego punktu widzenia bardzo twarda postawa wobec Rosji byłaby rzeczą najbardziej pożądaną. Ale jest tak, że Stany Zjednoczone mają swoje interesy i musimy to brać pod uwagę - mówił.
Pytany, czy w takim razie decyzja prezydenta była w interesie USA, odpowiedział, że nie ma to wiele wspólnego. - Może nawet nic - dodał Kaczyński.
- Myślałem do tej pory, że przy wszystkich kontrowersjach politycznych w czterech kwestiach mamy zgodę narodową między rządem a opozycją. W kwestii odstraszania Putina, wspierania Ukrainy, sojuszu ze Stanami Zjednoczonymi i kwestii dozbrojenia wojska polskiego - mówił w Sejmie Sikorski.
Dodał też, że "to jest naprawdę skandaliczne".
W Sejmie wydarzenia wokół SAFE komentuje Radosław Sikorski.
- Nie ma ani jednego dnia na uruchomienie wielkiego programu dozbrajania Polski w polskim przemyśle zbrojeniowym - mówił.
- To jest program wymyślony przez Wojsko Polskie, który jest sukcesem naszej prezydencji, o który zabiegał osobiście premier Donald Tusk. Trzeba go tylko zrealizować, a nie ze złośliwości politycznej wkładać rządowi kij w szprychy - dodał.
Całość wypowiedzi Donalda Tuska opisujemy w artykule poniżej:
Szef kancelarii prezydenta Zbigniew Bogucki zabrał głos na briefingu przed kancelarią premiera. - Rada Ministrów, tak zresztą jak zapowiadała, przyjęła uchwałę dotyczącą de facto obejścia prawa - powiedział.
- Rada Ministrów chce uchwałą tym razem (…) realizować program SAFE. To jest w mojej ocenie niedopuszczalne - ocenił. Jego zdaniem uchwała rządu powinna być zbadana przez Trybunał Konstytucyjny.
- Ja po pierwszym zapoznaniu się z tą uchwałą mogę stwierdzić, że ona w istocie tak naprawdę powtarza wszystkie te błędy i wobec niej można wyprowadzić wszystkie zarzuty natury konstytucyjnej - przekonywał.
Kto miał skorzystać na unijnym SAFE, a kto może stracić na wecie? Wyjaśniamy:
Rano gościem w "Jeden na jeden" w TVN24 był minister obrony Władysław Kosiniak-Kamysz, który ocenił, że Karol Nawrocki "zagrał w retoryce partyjnej, a nie w działaniu odpowiedzialności za siły zbrojne".
Przypomnijmy: nadzwyczajne posiedzenie rządu zostało zwołane po zapowiedzi przez prezydenta weta do ustawy wdrażającej unijny mechanizm dozbrajania SAFE.
Tusk powiedział, że rząd był przygotowany na ewentualność zawetowania przez Karola Nawrockiego ustawy o programie SAFE.
Dziś na nadzwyczajnym posiedzeniu zebrała się Rada Ministrów.
Premier Donald Tusk zapowiedział przed posiedzeniem, że rząd rozpoczyna pracę nad "trudnym, skomplikowanym" programem, który po zapowiedzi zawetowania przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawy wdrażającej unijny program SAFE, umożliwi zbrojenie armii przez podmioty produkujące głównie w Polsce.
- Przyjmiemy uchwałę na podstawie, której zrealizujemy program Polska Zbrojna - powiedział szef rządu.
Autorka/Autor: Kamila Grenczyn
Źródło: TVN24, PAP
Źródło zdjęcia głównego: TVN24