Izraelskie służby wywiadowcze uważają, że jesienią ubiegłego roku Iran przeniósł tysiące wirówek do wzbogacania uranu do tuneli głęboko w górach, co może wzmocnić obawy, że Teheran chce wznowić program jądrowy, którego podstawą jest intensywne wzbogacanie uranu.
Izrael poinformował USA, że wirówki zostały przeniesione do obiektu podziemnego pod Górą Kilofów - Pickaxe Mountain. - Pickaxe to możliwy cel na ładny, wielki, tłusty strzał prosto we frontowe drzwi - zapowiedział amerykański prezydent w połowie lipca.
We wtorek powtórzył swoje groźby. - Najprawdopodobniej już wkrótce uderzymy w ten obszar. I nic nie mogą na to poradzić. Wiecie, zazwyczaj bym tego nie powiedział. Gdybym sądził, że mogą coś z tym zrobić, nigdy bym tego nie powiedział. Ale już wkrótce uderzymy w ten obszar. I to bardzo mocno - powiedział Trump dziennikarzom w Gabinecie Owalnym.
Szef irańskiego programu nuklearnego: możemy osiągnąć cele mimo bombardowań
Przed oświadczeniem Trumpa szef irańskiego programu nuklearnego Mohammad Eslami powiedział we wtorek, że Iran "mógłby osiągnąć swoje cele nuklearne, nawet gdyby został zbombardowany tysiąc razy".
- Spełniliśmy to, co obiecaliśmy, i z pewnością spełnimy nasze obietnice z jeszcze większą stanowczością - powiedział, nazywając program nuklearny kraju dziedzictwem nieżyjącego najwyższego duchowo-politycznego przywódcy Alego Chameneiego.
Obecny przywódca Modżtaba Chamenei "podziela tę samą wizję (...) w kwestii przemysłu jądrowego" i jest "zdeterminowany, by nadać przemysłowi jądrowemu znaczącą rolę i go wspierać" - zaznaczył szef Irańskiej Organizacji Energii Atomowej, cytowany przez agencję ISNA. Eslami wypowiadał się podczas uroczystości upamiętniającej Alego Chameneiego, który zginął w lutym, w pierwszym dniu wojny USA i Izraela z Iranem.
Jakie znaczenie dla irańskiego programu nuklearnego ma Góra Kilofów?
Obiekt od lat znajduje się pod obserwacją Stanów Zjednoczonych i Izraela. Leży w okolicy jednego z głównych irańskich zakładów jądrowych i został zbudowany jako podziemny zamiennik irańskiej fabryki wirówek, która została poważnie uszkodzona w wyniku eksplozji w 2020 roku, prawdopodobnie spowodowanej sabotażem - przypomniał portal Israel Hajom.
Według Instytutu Nauki i Bezpieczeństwa Międzynarodowego (ISIS), organizacji badawczej specjalizującej się w kwestiach jądrowych i nierozprzestrzeniania broni jądrowej, w ciągu ostatnich 15 miesięcy na terenie obiektu prowadzono nieprzerwane prace, w tym wzmacnianie tuneli oraz budowę strefy bezpieczeństwa.
Eksperci szacują, że podziemny kompleks znajduje się na głębokości około 90-140 m pod litą skałą i dysponuje wystarczającą przestrzenią, by pomieścić kilka obiektów związanych z programem jądrowym.
Góra Pickaxe nie była atakowana ani podczas obecnego konfliktu, ani podczas zeszłorocznej 12-dniowej wojny. Jednak urzędnicy od dawna obawiają się, że Iran mógłby wykorzystać tunele do przechowywania lub produkcji sprzętu jądrowego oraz do utworzenia niewielkiego zakładu wzbogacania uranu zdolnego do wytwarzania materiałów rozszczepialnych.
Obecność wirówek w obiekcie pod Górą Kilofów niekoniecznie oznacza, że Iran tworzy tam zakład wzbogacania uranu. Po bombardowaniach z czerwca 2025 roku Teheran mógł przenieść ocalałe wirówki do tej lokalizacji, aby zmniejszyć ryzyko ich zniszczenia.
Irański program nuklearny stał się jedną z przyczyn toczącej się od lutego wojny. Zdaniem USA Iran dążył do posiadania broni atomowej. Teheran zaprzeczał temu systematycznie, lecz jednocześnie wzbogacał uran do poziomu, dla którego nie istnieją żadne cywilne zastosowania, a który pozwoliłby na szybkie wytworzenie broni jądrowej.