Siedem polskich grzechów ws. tortur

Polska

tvn24ETPC o polskich naruszeniach konwencji praw człowieka ws. więzień CIA

Siedem naruszeń zapisów konwencji praw człowieka przez Polskę stwierdził w czwartek Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu. Sędziowie trybunału byli jednomyślni w ocenie, że polski rząd musiał zdawać sobie sprawę z tego, iż zgadzając się na udostępnienie CIA pomieszczeń do przetrzymywania zatrzymanych, naraża ich na ryzyko bezprawnych tortur. Które dokładnie artykuły naruszyła według ETPC Polska?

Sędziowie Trybunału przychylili się do niemal wszystkich zarzutów skarżących nasz kraj Palestyńczyka Abu Zubajdy i Saudyjczyka Abd al-Rahim al-Nashiriego, którzy twierdzą, że byli torturowani w więzieniu CIA w Polsce.

Siedem naruszeń

Europejski Trybunał Praw Człowieka stwierdził w swoim orzeczeniu, że Polska nie spełniła obowiązku wynikającego wprost z art. 38 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, który nakładał na nią obowiązek "udzielenia niezbędnych ułatwień dla skutecznego rozpatrywania sprawy". Chodziło między innymi o odmowę współpracy z Trybunałem w takim zakresie, w jakim sędziowie, by tego oczekiwali. Polska strona zasłaniała się tajemnicą państwową oraz tajemnicą toczącego się w sprawie śledztwa i dlatego nie przekazała do ETPC wielu dokumentów, z którymi Trybunał chciał się zapoznać. W takich sytuacjach sędziowie mogą interpretować analizowane dowody na niekorzyść strony, która odmawia współpracy.

Ponadto w przypadku obu skarżących Polska naruszyła według ETPC art. 3 Konwencji. Wskazuje on, że "nikt nie może być poddany torturom ani nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu".

Kolejne naruszenia dotyczą: * zapisów art. 5, który mówi o tym, że "każdy ma prawo do wolności i bezpieczeństwa osobistego".

* art. 8, gwarantującego "prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego".

* art. 13 Konwencji, które to naruszenie polegało na pozbawieniu skarżących "skutecznego środka odwoławczego" oraz prawa do efektywnego śledztwa w sprawie zarzutów skarżących co do ich tajnego uwięzienia i torturowania oraz współudziału Polski w programie CIA. Trybunał uznał polskie śledztwo za "nieefektywne".

* art. 6 par. 1, mówiącego o prawie do "sprawiedliwego i publicznego rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie przez niezawisły i bezstronny sąd".

* W przypadku al-Nashiriego, Trybunał stwierdził ponadto, że doszło do naruszenia art. 2 oraz artykułu 1 protokołu do Konwencji (pod względem przetransportowania skarżącego z Polski do kraju, w którym groziła mu kara śmierci).

Artykuł ten gwarantuje każdemu na mocy konwencji "prawo do życia". Zgodnie z nią "nikt nie może być umyślnie pozbawiony życia, wyjąwszy przypadki wykonania wyroku sądowego skazującego za przestępstwo, za które ustawa przewiduje taką karę".

Naruszenie przez Polskę tego artykułu miało polegać na tym, że władze naszego kraju naraziły al-Nashiriego na ryzyko skazania go na karę śmierci przez komisję wojskową USA, a wynik tego procesu jest wciąż niepewny. Trybunał podkreślił, że zobowiązania wynikające z konwencji wymagają od Polski poszukiwania sposobów, aby to ryzyko "usunąć jak najszybciej", przez zabiegi u władz USA, aby nie był on narażony na karę śmierci.

* Trybunał oddalił z kolei skargę co do naruszenia przez Polskę prawa skarżących do wolności słowa.

Wyrok nieprawomocny. Będzie odwołanie?

Orzeczenie siedmioosobowego składu ETPC, w którym był także polski sędzia Krzysztof Wojtyczek, jest nieprawomocne. Polska może się od niego odwołać do Wielkiej Izby ETPC. Na razie - jak informuje MSZ - trwa analiza dokumentu. Liczy on ponad 400 stron.

Autor: ŁOs/tr/kwoj / Źródło: tvn24.pl

Raporty: