"Nie mieli już nic do stracenia". Historyk o powstaniu w getcie warszawskim

[object Object]
Prof. Andrzej Żbikowski o rocznicy powstania w getcie warszawskim [fotografia z tak zwanego raportu Stroopa z likwidacji getta]tvn24
wideo 2/3

Niestety, patrzymy na te wszystkie tragedie, na mordowanie Żydów, oczami sprawców - mówił we "Wstajesz i wiesz" w TVN24 historyk profesor Andrzej Żbikowski. Podkreślał, że brakuje materiałów fotograficznych czy filmowych z getta innych niż te wykonane przez żołnierzy niemieckich. - Zachowało się dużo dokumentów, tekstów wspomnień, ale nie ma wizualizacji - zaznaczył.

19 kwietnia 1943 roku w Warszawie rozpoczęła się nierówna, trwająca prawie miesiąc, walka słabo uzbrojonych bojowników z Żydowskiej Organizacji Bojowej oraz Żydowskiego Związku Wojskowego przeciwko niemieckim żołnierzom z oddziałów SS, Wehrmachtu, Policji Bezpieczeństwa i formacji pomocniczych.

O powstaniu w getcie warszawskim mówił we "Wstajesz i wiesz" w TVN24 profesor Andrzej Żbikowski ze Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego i Żydowskiego Instytutu Historycznego. Zwracał uwagę, że w zrywie brali udział nie tylko żołnierze ŻOB, "ale także kilka tysięcy innych ludzi, między innymi szmuglerów, którzy się uratowali w kryjówkach, którzy nie mieli już nic do stracenia".

Jak dodał, wybuchu powstania należało się wówczas spodziewać. - To, że Żydzi będą się bronić, to nawet Niemcy powinni przewidywać - podkreślił.

"Zachowało się dużo dokumentów (...) ale nie ma wizualizacji"

Żbikowski zauważył, że kiedy sięgamy do źródeł, które pokazywałyby Holokaust, do archiwalnych fotografii czy nagrań, "niestety, patrzymy na te wszystkie tragedie i likwidacje gett, mordowanie milionów wręcz Żydów, oczami sprawców". W tym kontekście zwrócił uwagę na raport Juergena Stroopa, generała SS odpowiedzialnego za likwidację getta warszawskiego. Dokument ten pokazuje koniec warszawskiej dzielnicy zamkniętej, wysiedlenia ludności cywilnej i rozprawianie się z powstańcami przez niemieckich żołnierzy.

Zdjęcia zamieszczone w raporcie sporządzonym na zlecenie likwidatora getta zostały wykonane przez niemieckich fotografów w czasie, gdy w getcie bronili się jeszcze żydowscy bojownicy.

Powstanie upadło w połowie maja 1943 roku i wtedy - jak wskazał w raporcie Stroop - została również wysadzona w powietrze warszawska Wielka Synagoga przy ulicy Tłomackie.

- Zachowało się dużo dokumentów, materiałów, tekstów wspomnień, ale nie ma wizualizacji - wskazywał.

ZOBACZ CYKL ROZMÓW MAGDY ŁUCYAN "GETTO" >

"Był to bunt, był to zryw, był to rodzaj protestu"

Historyk ze Studium Europy Wschodniej UW i ŻIH pytany, jak można określić zbrojny opór Żydów z getta warszawskiego, odpowiedział: - Był to bunt, był to zryw, był to rodzaj protestu. Bojowo trwał trzy-cztery dni - podkreślił.

Jak wyjaśniał gość TVN24, "później dochodziło już do sporadycznych strzelanin, rzucania granatami, bo ci konspiratorzy po prostu nie mieli już broni, oni się tylko ukrywali".

- Robiono wszystko, co można, żeby z jednej strony dać świadectwo, a z drugiej strony zaszkodzić, na ile można temu okupantowi - podkreślił profesor Andrzej Żbikowski.

CAŁA ROZMOWA Z HISTORYKIEM O POWSTANIU W GETCIE WARSZAWSKIM:

Prof. Andrzej Żbikowski o powstaniu w getcie warszawskim. Cała rozmowa
Prof. Andrzej Żbikowski o powstaniu w getcie warszawskim. Cała rozmowa tvn24

Autor: mjz//now / Źródło: tvn24

Źródło zdjęcia głównego: Jürgen Stroop/Wikipedia (PD)

Pozostałe wiadomości

My istniejemy. Nie zapominajcie - mówią kupcy z Marywilskiej. Dwa tygodnie temu w gigantycznym pożarze większość z nich straciła majątki życia. Dzisiaj o godzinie 9.00 zaczną losować miejsca w tymczasowych kontenerach, które na handel przygotowało miasto. Na miejscu pojawili się już w niedzielę, bo chcieli mieć pewność, że to losowanie przebiegnie spokojnie.

Termosy i koce przy Marywilskiej. Tak wyglądała noc w kolejce po kontenery 

Termosy i koce przy Marywilskiej. Tak wyglądała noc w kolejce po kontenery 

Źródło:
tvn24.pl

W Irlandii mieszka 120 tysięcy Polaków, a przez 20 lat od wejścia Polski do Unii Europejskiej były ich setki tysięcy - stwierdził irlandzki minister stanu do spraw promocji handlu, regulacji cyfrowych i firm Dara Calleary. Wskazał także, Polacy pracują głównie w branżach nowych technologii i usługach cyfrowych.

Polacy zadomowili się w irlandzkiej gospodarce

Polacy zadomowili się w irlandzkiej gospodarce

Źródło:
PAP

Określałem to wendettą polityczną i nadal podtrzymuję to sformułowanie. Działania obecnego rządu, działania pana mecenasa Giertycha, dokładnie się w to wpisują - powiedział w TVN24 Michał Dworczyk z PiS. Przekonywał, że w czasie rządów PiS "nie miał wiedzy na temat funkcjonowania Ministerstwa Sprawiedliwości, bo Suwerenna Polska w sposób samodzielny kierowała resortem".

Dworczyk: Suwerenna Polska samodzielnie kierowała resortem sprawiedliwości. Ja nie miałem wiedzy

Dworczyk: Suwerenna Polska samodzielnie kierowała resortem sprawiedliwości. Ja nie miałem wiedzy

Źródło:
TVN24

Co najmniej kilkadziesiąt osób zginęło w czasie niedzielnego ataku powietrznego Izraela na Rafah w Strefie Gazy - donoszą zagraniczne agencje, powołując się na informacje palestyńskich lekarzy. Pociski miały spaść między innymi na namioty dla wysiedleńców.

Izraelskie pociski "uderzyły w namioty dla wysiedleńców". Wielu zabitych

Izraelskie pociski "uderzyły w namioty dla wysiedleńców". Wielu zabitych

Aktualizacja:
Źródło:
PAP, Reuters

Hamas - po raz pierwszy od czterech miesięcy - wystrzelił rakiety w kierunku Tel Awiwu. Agencja Reutera opublikowała nagranie, które ma pokazywać przygotowania oraz sam moment wystrzelenia. Izraelskie wojsko przekazało, że część rakiet została przechwycona. Nie ma doniesień o ofiarach czy zniszczeniach. Tego samego dnia Izrael przeprowadził krwawy atak na miasto Rafah w Strefie Gazy. Doniesienia mówią o nawet 50 ofiarach, wśród których są dzieci.

Tak miał wyglądać atak, po którym nadeszła krwawa odpowiedź

Tak miał wyglądać atak, po którym nadeszła krwawa odpowiedź

Źródło:
Reuters, PAP

Szwedzki minister obrony Pal Jonson poinformował, że broniący się przed rosyjską inwazją Ukraińcy, "mają prawo" wykorzystywać szwedzką broń do rażenia celów na terenie Rosji. "O ile jest to zgodne z prawem wojennym" - podkreślił na łamach gazety "Hallandsposten".

Zielone światło dla Ukrainy od szwedzkiego ministra

Zielone światło dla Ukrainy od szwedzkiego ministra

Źródło:
PAP

IMGW ostrzega przed kolejnym, burzowym dniem w części kraju. W dziewięciu województwach spodziewane są wyładowania atmosferyczne. Wraz z nimi pojawią się silne opady deszczu, porywisty wiatr i grad. Sprawdź, co przyniesie pogoda w poniedziałek.

Groźne zjawiska w ponad połowie województw. Tu ostrzega IMGW

Groźne zjawiska w ponad połowie województw. Tu ostrzega IMGW

Źródło:
IMGW
Przychodzi Matecki do Romanowskiego. "To wygląda bardzo słabo, panowie"

Przychodzi Matecki do Romanowskiego. "To wygląda bardzo słabo, panowie"

Źródło:
tvn24.pl
Premium

Ze sklepu jubilerskiego przy Pięknej w Warszawie skradziono pięć pierścionków z brylantami o łącznej wartości 200 tysięcy złotych. Policjanci ze Śródmieścia zatrzymali w Wyszkowie podejrzanego o kradzież. 46-letni Gruzin najbliższe trzy miesiące spędzi w areszcie.

Uciekł z pierścionkami wartymi 200 tysięcy złotych

Uciekł z pierścionkami wartymi 200 tysięcy złotych

Źródło:
tvnwarszawa.pl

Jeżeli zostanę prawidłowo, zgodnie z prawem poinformowany i zostanie mi to (wezwanie) doręczone, to stawię się na komisji śledczej - powiedział były prezes Orlenu Daniel Obajtek, obecnie kandydat PiS do europarlamentu. Przekonywał, że ma "bardzo dużo do powiedzenia w wielu kwestiach", a szef komisji do spraw afery wizowej Michał Szczerba "będzie żałował" zaproszenia go na przesłuchanie. - Ale w swoim czasie, bo teraz jestem zajęty wyborami - dodał.

Obajtek zabrał głos w sprawie wezwania przed komisję śledczą

Obajtek zabrał głos w sprawie wezwania przed komisję śledczą

Źródło:
PAP

Szef ukraińskiego resortu obrony Rustem Umierow przekazał, że od początku roku rosyjskie wojsko zrzuciło na Ukrainę prawie 10 tysięcy bomb kierowanych. Poniedziałek 27 maja mer Charkowa Ihor Terechow ogłosił dniem żałoby poświęconym uczczeniu pamięci ofiar rosyjskiego ataku z soboty 25 maja - poinformował portal Ukrainska Pravda. Oto, co wydarzyło się w Ukrainie i wokół niej w ciągu ostatnich godzin.

Ukraina. Najważniejsze wydarzenia ostatnich godzin

Ukraina. Najważniejsze wydarzenia ostatnich godzin

Źródło:
PAP, tvn24.pl

Amerykańska raperka Nicki Minaj nie dotarła w sobotę na swój koncert w Manchesterze po tym, jak została zatrzymana przez policję na lotnisku Schiphol w Amsterdamie za próbę wywiezienia miękkich narkotyków. Minaj zamieściła w mediach społecznościowych film, na którym jest informowana, że policja zamierza przeszukać jej bagaż.

Nicki Minaj nie dotarła na swój koncert w Manchesterze. Amsterdam opuściła z grzywną

Nicki Minaj nie dotarła na swój koncert w Manchesterze. Amsterdam opuściła z grzywną

Źródło:
Reuters

406 kilogramów kokainy przejęto na jachcie płynącym po Zatoce Biskajskiej pod polską banderą - przekazała w niedzielę francuska prefektura morska na Atlantyku. By uniemożliwić skonfiskowanie ładunku, załoga podpaliła jednostkę, chcąc zatopić łódź. Ten plan się jednak nie powiódł.

Kilkaset kilogramów kokainy na jachcie pod polską banderą

Kilkaset kilogramów kokainy na jachcie pod polską banderą

Źródło:
PAP

Nazywają siebie Peaky Blinders. Gdy wybuchła wojna, wyszli na ulice w cywilnych ubraniach, ale z bronią w dłoniach, by strzec swoich domów. Ołeksandr, ich dowódca, mówi, że wyglądali jak bohaterowie słynnego serialu o gangsterach z Birmingham. To oni, wykorzystując drony, odpierają ofensywę rosyjskich wojsk w Charkowie.

Są postrachem rosyjskich wojsk. Oto ukraińscy Peaky Blinders

Są postrachem rosyjskich wojsk. Oto ukraińscy Peaky Blinders

Źródło:
BBC, PAP

Meksykańskie miasto Puebla nawiedziła potężna burza gradowa. Ulice zasypała miejscami półtorametrowa warstwa lodu. Do zjawiska doszło nagle, podczas trwającej w kraju fali upałów.

Takie widoki na ulicach w trakcie fali upałów

Takie widoki na ulicach w trakcie fali upałów

Źródło:
Reuters, El Pais

"Smocza lilia" zakwitła w Łańcucie. Kwiaty tego gatunku charakteryzują się niezbyt przyjemnym dla ludzkiego nosa zapachem zgniłego mięsa. Pełni on jednak bardzo ważną rolę w rozmnażaniu się rośliny.

Jest piękna, ale śmierdzi jak zepsute mięso. "Smocza lilia" zakwitła w Łańcucie

Jest piękna, ale śmierdzi jak zepsute mięso. "Smocza lilia" zakwitła w Łańcucie

Źródło:
PAP, rhs.org.uk

Od ponad 300 lat leży na dnie morza wraz ze skarbem, którego wartość szacowana jest nawet na 16 miliardów funtów (80 miliardów złotych). Teraz kolumbijski rząd rozpoczyna badania nad "świętym Graalem wśród wraków". W ramach projektu archeologicznego w głębiny wysłane zostaną sondy, które ocenią, jaki materiał archeologiczny znajduje się na dnie Morza Karaibskiego.

"Święty Graal wśród wraków" i imponujący skarb. Ruszają badania

"Święty Graal wśród wraków" i imponujący skarb. Ruszają badania

Źródło:
BBC

W wyniku turbulencji podczas lotu liniami Qatar Airways dwanaście osób odniosło obrażenia - podało lotnisko w Dublinie, gdzie samolot wylądował. Na płycie pojawiły się służby ratunkowe, by pomóc poszkodowanym.

Turbulencje podczas lotu. Dwanaście osób poszkodowanych

Turbulencje podczas lotu. Dwanaście osób poszkodowanych

Źródło:
tvn24.pl

Igor Ostrowski odszedł w wieku 53 lat. Prawnik, ekspert rynku telekomunikacji i nowych technologii. Był wiceministrem w Ministerstwie Administracji i Cyfryzacji, pełniącym tę funkcję w rządzie Donalda Tuska w latach 2011-2012.

Nie żyje Igor Ostrowski, były wiceminister w rządzie Donalda Tuska

Nie żyje Igor Ostrowski, były wiceminister w rządzie Donalda Tuska

Źródło:
tvn24.pl

Zaufana prokuratura Zbigniewa Ziobry w trzy tygodnie umorzyła sprawę dotyczącą sprzedaży nagrań z afery taśmowej Rosjanom - napisał "Newsweek". Umorzenie - jak podaje tygodnik - odbyło się "po cichu", a sprawa "toczyła się poza kontrwywiadem i prokuratorami wyspecjalizowanymi do walki ze szpiegostwem".

Zaufana prokuratura Ziobry i "umorzenie po cichu" w trzy tygodnie. Chodzi o sprzedaż nagrań z afery podsłuchowej

Zaufana prokuratura Ziobry i "umorzenie po cichu" w trzy tygodnie. Chodzi o sprzedaż nagrań z afery podsłuchowej

Źródło:
"Newsweek", TVN24

Jeszcze w maju na termometrach zobaczymy prawie 30 stopni. A jakie wartości przyniesie nam pierwszy miesiąc meteorologicznego lata? Sprawdź autorską długoterminową prognozę pogody na 16 dni, przygotowaną przez prezentera tvnmeteo.pl Tomasza Wasilewskiego.

Pogoda na 16 dni. Tomasz Wasilewski o tym, jak zacznie się czerwiec

Pogoda na 16 dni. Tomasz Wasilewski o tym, jak zacznie się czerwiec

Źródło:
tvnmeteo.pl
"Najlepiej nie pamiętać". Ujawniamy taśmy Mraza i Romanowskiego z lutego i marca tego roku

"Najlepiej nie pamiętać". Ujawniamy taśmy Mraza i Romanowskiego z lutego i marca tego roku

Źródło:
tvn24.pl
Premium

"Zwracamy się do Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji oraz jej Członków z wnioskiem o niezwłoczne podjęcie działań zmierzających do wydania decyzji o przedłużeniu koncesji na rozpowszechnianie programu TVN Style" - apeluje Krajowa Izba Gospodarcza Elektroniki i Telekomunikacji. Z kolei Krajowa Izba Komunikacji Ethernetowej dodaje, że "ze względu na poruszaną w ramach treści dostępnych w programie TVN Style tematykę oraz jego popularność, dostępność tego programu jest pożądana przez abonamentów i stanowi o ich atrakcyjności".

Brak koncesji dla kanału TVN Style. Organizacje medialne apelują do KRRiT

Brak koncesji dla kanału TVN Style. Organizacje medialne apelują do KRRiT

Źródło:
tvn24.pl

Zarząd TVN SA wydał w czwartek oświadczenie w sprawie działań Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji.

Oświadczenie zarządu TVN SA w sprawie działań KRRiT 

Oświadczenie zarządu TVN SA w sprawie działań KRRiT 

Źródło:
tvn24.pl

Mark Brzezinski, ambasador USA w Polsce, odniósł się do działań Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, która ciągle nie podjęła decyzji o przedłużeniu koncesji kanału TVN Style. Napisał, że "oświadczenie KRRiT, kwestionujące zasadność prowadzenia działalności w Polsce przez amerykańską firmę, podważa nasze wspólne wartości, dwustronne interesy i praworządność".

Brzezinski: oświadczenie KRRiT podważa nasze wspólne wartości

Brzezinski: oświadczenie KRRiT podważa nasze wspólne wartości

Źródło:
tvn24.pl

Nie da się policzyć, ile kobiet zbadało w sobotę swoje piersi, ile z nich dowiedziało się, że potrzebna jest pilna wizyta u lekarza. Na pewno wiele, bo aż w 90 miejscowościach polskie Amazonki uczyły chętne osoby, jak robić badania profilaktycznie w kierunku raka piersi. W niedzielę Dzień Matki. Akcja odbyła pod hasłem "Badamy nie tylko Mamy".

Dlaczego warto badać piersi? "Gdybym nie poszła wtedy na USG, dziś mogłoby mnie tutaj nie być"

Dlaczego warto badać piersi? "Gdybym nie poszła wtedy na USG, dziś mogłoby mnie tutaj nie być"

Źródło:
Fakty TVN