Przewód pokarmowy zasiedlają biliony bakterii i innych drobnoustrojów, tworząc tzw. jelitowy mikrobiom. Naukowcy z Cedars-Sinai Health Sciences University (USA) odkryli mechanizm, z pomocą którego pewne bakterie uruchamiają proces chroniący okrężnicę.

Mikrobiom jelitowy pod lupą naukowców

Produkowana przez niektóre bakterie substancja to główny czynnik odpowiedzialny za regionalne różnice między poszczególnymi częściami okrężnicy. Odkrycie pomaga zrozumieć, w jaki sposób może rozwijać się wiele chorób jelit.

- Nasze badania otwierają drogę do terapii, które koncentrują się na przywracaniu kluczowych sygnałów molekularnych w wrażliwych obszarach okrężnicy - zaznacza Ophir Klein, autor pracy opublikowanej w piśmie "Cell".

Dowiedz się więcej:

"Kolonoskopia? Nie słyszałem". Zgłaszalność pacjentów wciąż niewystarczająca

Naukowcy przywołują wcześniejsze badania, według których cztery odcinki okrężnicy - wstępujący, poprzeczny, zstępujący i esowaty - pełnią różne funkcje i różnią się podatnością na choroby. Do tej pory nie było jednak jasne, z czego wynikają te różnice.

Kwas nikotynowy - klucz do ochrony jelit

Według nowego odkrycia są one skutkiem działania kwasu nikotynowego, produkowanego przez pewne jelitowe bakterie. Substancja ta znana też jest jako niacyna lub witamina B3. Pomaga ona komórkom produkować energię z pożywienia i wspiera ich zdrowie - tłumaczą naukowcy.

Dowiedz się więcej:

Ten naturalny związek pomaga jelitom wrócić do formy po infekcji

W badaniach na myszach zauważyli oni, że produkcja kwasu nikotynowego przez bakterie w górnej części okrężnicy uruchamia w miejscowych komórkach mechanizm ochronny. U myszy pozbawionych mikrobiomu powstawało bardzo mało kwasu nikotynowego, a komórki w górnej części okrężnicy stawały się bardziej podatne na uszkodzenia i choroby.

Podobne wzorce u ludzi i myszy

Naukowcy przyjrzeli się także próbkom tkanek ludzkiej okrężnicy. W tym przypadku stwierdzili, że jej poszczególne odcinki wykazują regionalne cechy podobne do wzorców obserwowanych u myszy.

W próbkach pobranych od pacjentów z chorobą Leśniowskiego-Crohna, w której nieprawidłowa aktywność układu odpornościowego powoduje stan zapalny, wspomniany mechanizm ochronny był osłabiony.

Dowiedz się więcej:

Chcesz, a nie możesz. Naukowcy odkryli powód częstego i wstydliwego problemu

Nowe możliwości terapii chorób jelit

- Nasza praca podkreśla znaczenie badania interakcji między organizmem a mikrobiomem z uwzględnieniem poszczególnych regionów okrężnicy, zamiast traktowania jej jako jednorodnego narządu - zauważa Jeremie Rispal, pierwszy autor badania. - Dowiedzieliśmy się, że mikrobiom kontroluje regionalne różnice i ochronę tkanek - dodaje.

Dowiedz się więcej:

"Jakby ktoś wyjął baterię". Pacjenci długo nie poznają diagnozy, a choroba niszczy wątrobę

Według naukowców, dalsze badania dadzą szanse na wykorzystanie tych informacji do opracowania nowych terapii chorób okrężnicy.

Opracowała Anna Bielecka/pwojc