NASA potrafi wykryć groźną burzę słoneczną na pół godziny przed jej wystąpieniem

Źródło:
NASA, Universe Today
Rozbłysk słoneczny z 13 marca
Rozbłysk słoneczny z 13 marcaNASA/ESA/SOHO
wideo 2/26
Rozbłyski słoneczne

NASA będzie mogła przewidzieć z półgodzinnym wyprzedzeniem wystąpienie potencjalnie niszczycielskiej burzy słonecznej. Amerykańska agencja kosmiczna opracowała algorytm sztucznej inteligencji, który potrafi to uczynić na podstawie danych satelitarnych i sygnałów zarejestrowanych na Ziemi. To szczególnie ważne teraz, gdy nasza gwiazda zbliża się do "maksimum słonecznego".

Słońce nieustannie wyrzuca z siebie materię w postaci wiatru słonecznego - strumieni naładowanej plazmy, przed którymi chroni nas magnetyczne pole Ziemi. Czasami dochodzi jednak do gwałtowniejszych wyrzutów masy, zwanych rozbłyskami słonecznymi. Po dotarciu do naszej planety mogą one powodować burze słoneczne - zaburzenia geomagnetyczne mające niszczycielski wpływ na infrastrukturę technologiczną.

Naukowcy podkreślają, że burza spowodowana przez wystarczająco potężny rozbłysk mogłaby przerwać dostawy prądu i zakłócić działanie sieci komunikacyjnych na długie godziny, czego konsekwencje byłyby tragiczne.

Sztuczna inteligencja a Słońce

Zespół badaczy z NASA, Agencji Geologicznej Stanów Zjednoczonych (USGS) i Departamentu Energii Stanów Zjednoczonych (DOE) stworzył model DAGGER oparty na sztucznej inteligencji. Potrafi on przewidywać siłę i lokalizację zaburzeń magnetycznych na podstawie danych satelitarnych, pochodzących z systemów monitorowania aktywności słonecznej.

Jak przekazała NASA, model może przewidzieć burze słoneczne do 30 minut przed ich wystąpieniem w ziemskiej atmosferze. Prognozy tworzone są w czasie krótszym niż sekunda i aktualizowane co minutę. DAGGER został przetestowany na danych z burz geomagnetycznych z sierpnia 2011 i marca 2015. Wyniki modelu pokrywały się z tym, co zaobserwowano wtedy w rzeczywistości.

- Dzięki sztucznej inteligencji możemy szybko i dokładnie przewidywać burze słoneczne i natychmiast podejmować decyzje - wyjaśnił Vishal Upendran z Międzyuniwersyteckiego Centrum Astronomii i Astrofizyki w Indiach, współautor modelu. - W ten sposób możemy zminimalizować szkody, jakie odniosłoby społeczeństwo, lub nawet im zapobiec - dodał.

Rozbłysk słoneczny - zdj. ilustracyjneNASA/SDO

W przygotowaniu na wybuchy

Naukowcy podkreślili, że jest to najlepszy moment na opracowanie takiego modelu, gdyż ryzyko wystąpienia silnych burz geomagnetycznych wzrasta. Nasza gwiazda zbliża się bowiem do "maksimum słonecznego", czyli szczytu 11-letniego cyklu aktywności. Ma ono nastąpić w 2025 roku.

Upendran dodał, że kod źródłowy DAGGER mógłby zostać wykorzystany przez operatorów sieci energetycznych, firmy telekomunikacyjne i operatorów satelitów. Ostrzeżenia mogą dać im czas na podjęcie działań chroniących infrastrukturę przed burzą, takich jak tymczasowe wyłączenie wrażliwych systemów lub przeniesienie satelitów na inne orbity, aby zminimalizować szkody.

Najgroźniejsza burza w historii

Najbardziej niszczycielską burzą magnetyczną w historii było tak zwane zdarzenie Carringtona z 1859 roku. Wywołało ono pożary na stacjach telegraficznych i uniemożliwiło wysyłanie wiadomości, a związana z nim zorza polarna była widoczna nawet na Karaibach.

Gdyby zdarzenie Carringtona wystąpiło dzisiaj, miałoby jeszcze poważniejsze skutki, jak przerwy w dostawie prądu i zakłócenia w komunikacji. Taki chaos technologiczny mógłby sparaliżować gospodarki oraz zagrozić bezpieczeństwu i życiu ludzi na całym świecie.

Autorka/Autor:as//rzw

Źródło: NASA, Universe Today

Źródło zdjęcia głównego: NASA/SDO

Pozostałe wiadomości

W środę przez Polskę przeszły nawałnice. Burzom towarzyszyły obfite opady deszczu i silny wiatr. W czwartek odpoczniemy od gwałtownych zjawisk, ale nie na długo. Bo już w piątek czeka nas powtórka. Jak mówił we "Wstajesz i wiesz" Tomasz Wasilewski, prezenter tvnmeteo.pl, przez kraj przejdzie kolejny burzowy front.

Czeka nas powtórka. "Narodził się kolejny niż z burzami i ulewami"

Czeka nas powtórka. "Narodził się kolejny niż z burzami i ulewami"

Źródło:
TVN24, tvnmeteo.pl

Burze przetoczyły się w środę nad Polską. Silny wiatr zrywał dachy z domów, łamał drzewa. Towarzyszący nawałnicom ulewny deszcz spowodował, że doszło do zalań i podtopień. Straż pożarna przeprowadziła w całym kraju 2440 interwencji. 

Grad wielkości piłek tenisowych. Prawie 2500 interwencji strażaków

Grad wielkości piłek tenisowych. Prawie 2500 interwencji strażaków

Aktualizacja:
Źródło:
PAP, TVN24, tvnmeteo.pl, Sieć Obserwatorów Burz

Pogoda na dziś. Czwartek 20.06 w całym kraju będzie spokojny - z lekko zachmurzonego nieba nie spadnie deszcz, a wiatr silniej powieje tylko chwilami. Na termometrach zobaczymy od 20 do 24 stopni Celsjusza. Biomet okaże się korzystny.

Pogoda na dziś - czwartek 20.06. Dzień przyniesie wytchnienie po burzach

Pogoda na dziś - czwartek 20.06. Dzień przyniesie wytchnienie po burzach

Źródło:
tvnmeteo.pl

Kilkadziesiąt zerwanych lub uszkodzonych dachów, zalane posesje, zablokowane drogi. To skutki silnego wiatru i gwałtownych opadów, które przeszły nad województwem śląskim. Tylko w dwóch powiatach - rybnickim i raciborskim - strażacy odebrali kilkaset zgłoszeń. - W 10 minut się traci dobytek całego życia. Zawsze to omijało naszą gminę, ale nie tym razem - mówiła na antenie TVN24 Sylwia Gabryelska-Ritzka. Wójt gminy Lyski przekazała, że nie ma informacji o rannych.

Wichury na Śląsku. "W 10 minut się traci dobytek życia"

Wichury na Śląsku. "W 10 minut się traci dobytek życia"

Źródło:
TVN24, PAP

Ponad 900 uczestników hadżdżu, czyli corocznej pielgrzymki muzułmanów do Mekki w Arabii Saudyjskiej, zmarło w wyniku upałów - podała agencja informacyjna AFP. Najwięcej ofiar jest wśród obywateli Egiptu.

Idą, bo to obowiązek wiernych. Zmarły już setki

Idą, bo to obowiązek wiernych. Zmarły już setki

Źródło:
PAP

Kolejne dni przyniosą nam sporo zmian w pogodzie. Naprzemienny napływ ciepłego powietrza z Afryki i chłodniejszych mas polarnych spowoduje, że czekają nas zarówno bezchmurne, słoneczne dni, jak i gwałtowne zjawiska atmosferyczne. Na termometrach wkrótce znów zobaczymy ponad 30 stopni Celsjusza.

Pogoda na 5 dni. Polska stanie się "areną pogodowych starć"

Pogoda na 5 dni. Polska stanie się "areną pogodowych starć"

Źródło:
tvnmeteo.pl

Pożary szaleją w amerykańskim stanie Nowy Meksyk. W środę lokalne władze poinformowały, że ogień przyczynił się do śmierci co najmniej jednej osoby. Płomienie strawiły do tej pory obszar o powierzchni przekraczającej osiem tysięcy hektarów i wciąż nie zostały opanowane.

Popiół spadał jak śnieg. "Nie wiem, czy jeszcze mamy dom"

Popiół spadał jak śnieg. "Nie wiem, czy jeszcze mamy dom"

Źródło:
Reuters, NM Fire Info, Ruidoso News

Miniona noc była rekordowa pod względem temperatury w tym roku. Miejscami termometry pokazały aż 21,2 stopnia Celsjusza. - Za nami pierwsza noc tropikalna - przekazała w środę Ilona Śmigrodzka, synoptyk Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW).

Za nami pierwsza taka noc w tym roku

Za nami pierwsza taka noc w tym roku

Źródło:
IMGW, PAP, tvnmeteo.pl

Występowanie przenoszących dengę komarów tygrysich stwierdzono już w 13 państwach UE, w tym w kilku popularnych destynacjach wakacyjnych. Zaobserwowano je m.in. w Chorwacji, Grecji, Włoszech czy Hiszpanii. Co należy o nich wiedzieć? Jak chronić się przed roznoszoną przez nie chorobą? Wyjaśniamy.  

Przenoszą dengę, są już w 13 krajach Europy. Jak się chronić przed komarem tygrysim? 

Przenoszą dengę, są już w 13 krajach Europy. Jak się chronić przed komarem tygrysim? 

Źródło:
BBC, Euronews, tvn24.pl

Nad Bałkany nadeszła pierwsza w tym roku fala upałów. Temperatura odczuwalna może osiągać miejscami nawet ponad 40 stopni. Przed spiekotą ostrzegają służby meteorologiczne. Afrykański żar dotarł też do Węgier.

Afrykański tydzień. Europa w odcieniach czerwieni i pomarańczy

Afrykański tydzień. Europa w odcieniach czerwieni i pomarańczy

Źródło:
Reuters, PAP

Chmury mammatus z charakterystycznymi wypustkami, przypominającymi krowie wymiona, pojawiły się we wtorek w województwie lubuskim. Udało się je uchwycić na nagraniu Reporterowi 24.

"Krowie wymiona" zawisły nad Ziemią Lubuską

"Krowie wymiona" zawisły nad Ziemią Lubuską

Źródło:
tvnmeteo.pl, Kontakt 24

Trąba powietrzna pojawiła się w miejscowości Carlepont położonej na północy Francji. Strażacy przekazali, że w wyniku żywiołu 34 domy zostały uszkodzone.

Uszkodzone domy, zerwane linie energetyczne. "To było wstrząsające"

Uszkodzone domy, zerwane linie energetyczne. "To było wstrząsające"

Źródło:
Reuters, bfmtv.com,france3-regions.francetvinfo.fr

Pięć lat temu pewna galaktyka zaczęła świecić jaśniej niż kiedykolwiek i nie przestała. Teraz naukowcy mają prawdopodobne wyjaśnienie tego zjawiska. Ich zdaniem po razy pierwszy udało się zaobserwować aktywację czarnej dziury w czasie rzeczywistym.

"Być może obserwujemy aktywację masywnej czarnej dziury w czasie rzeczywistym"

"Być może obserwujemy aktywację masywnej czarnej dziury w czasie rzeczywistym"

Źródło:
ESO

Rekin podpłynął bardzo blisko plaż na Wyspach Kanaryjskich, wymuszając ich zamknięcie. Drapieżnik jest na bieżąco monitorowany przez służby morskie.

W panice uciekali przed głowomłotem. Zamknięto plaże na Gran Canarii

W panice uciekali przed głowomłotem. Zamknięto plaże na Gran Canarii

Źródło:
Onda Cero, El Norte de Castilla

Upały nadciągają na Stany Zjednoczone. Tereny zamieszkałe przez 70 milionów ludzi zostały objęte ostrzeżeniami przed gorącem, a niektóre regiony czeka potencjalnie najdłuższa fala gorąca od dekad. Co ciekawe, w części kraju spodziewana jest niemal zimowa aura.

Na horyzoncie "najdłuższa od dziesięcioleci" fala upałów

Na horyzoncie "najdłuższa od dziesięcioleci" fala upałów

Źródło:
PAP, NWS, NHC

Ulewy nawiedziły Salwador. Intensywne opady utrzymują się od soboty nad całym krajem, powodując podtopienia i śmiertelnie groźne osuwiska. Gwałtowna aura przyczyniła się do śmierci 11 osób, a meteorolodzy ostrzegają, że pogoda może się pogorszyć.

W ulewach zginęło 11 osób. Deszcz ma padać jeszcze mocniej

W ulewach zginęło 11 osób. Deszcz ma padać jeszcze mocniej

Źródło:
PAP, Reuters, Prensa Latina

Na Babiej Górze odkryto dwa nieznane dotąd naukowcom gatunki jastrzębców, roślin należących do rodziny astrowatych. Zostały uznane za gatunki endemiczne, a więc występujące tylko tam. Łacińskie określenie jednego z nich pochodzi od nazwy Babiogórskiego Parku Narodowego, który w tym roku obchodzi swoje 70-lecie.

Mamy w Polsce dwa nowe gatunki endemiczne

Mamy w Polsce dwa nowe gatunki endemiczne

Źródło:
PAP

Płynąca do Polski fala gorącego powietrza z Afryki napotka przeszkodę. Jak bardzo upalnie będzie? Co czeka nas w drugiej połowie czerwca i jak zacznie się lipiec? Sprawdź długoterminową prognozę pogody na 16 dni, przygotowaną przez prezentera tvnmeteo.pl Tomasza Wasilewskiego.

Pogoda na 16 dni: upał inny niż miał być

Pogoda na 16 dni: upał inny niż miał być

Źródło:
tvnmeteo.pl

Chiny zmagają się ze skutkami ekstremalnych zjawisk pogodowych, które przynoszą poważne powodzie na południowych obszarach i osunięcia ziemi, w których w ostatnich dniach zginęło co najmniej dziewięć osób. W północnych regionach rolniczych panuje z kolei susza, co może odbić się negatywnie na zbiorach.

40-stopniowe upały na północy, powodzie na południu. Zabici i zaginieni

40-stopniowe upały na północy, powodzie na południu. Zabici i zaginieni

Źródło:
PAP

Stan Michigan nawiedziły gwałtowne burze. W miejscowości Bloomingdale wiatr zdmuchnął stojącą w ogrodzie trampolinę. Mieszkaniec domu uchwycił ten moment na nagraniu.

Silnie wieje, nagle trampolina zaczyna fruwać. Nagranie

Silnie wieje, nagle trampolina zaczyna fruwać. Nagranie

Źródło:
Reuters, fox17online.com

Antycyklon afrykański nadciąga nad Włochy. Nadano mu imię sędziego z Piekła z "Boskiej komedii" Dantego, wyznaczającego miejsce grzesznym duszom. W szczycie upałów temperatura ma przekroczyć 40 stopni Celsjusza.

Nadciąga antycyklon Minos. Nadano mu imię sędziego z piekła Dantego

Nadciąga antycyklon Minos. Nadano mu imię sędziego z piekła Dantego

Źródło:
PAP, ilmeteo.it

Susza daje się we znaki rolnikom i spowodowała straty w plonach. W okresie od 11 kwietnia do 10 czerwca występowała na terenie 15 województw - podał w raporcie Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa (IUNG). Według ekspertów największe zagrożenie występowało wśród upraw zbóż jarych.

Susza rolnicza w 15 województwach. Gdzie wystąpiły największe niedobory wody

Susza rolnicza w 15 województwach. Gdzie wystąpiły największe niedobory wody

Źródło:
PAP, susza.iung.pulawy.pl

Corades yanacocha - tak nazwany został nowy gatunek motyla odkryty m.in. przez polskich naukowców pod Quito, stolicą Ekwadoru. Na ślad nowego owada badacze natknęli się podczas przeglądania zdjęć na portalu internetowym. "Trudno jest zrozumieć, jak przez tak długi czas okazały, jaskrawo ubarwiony gatunek motyla uchował się przed okiem badaczy" - czytamy na stronie Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Wpadli na trop nowego gatunku motyla dzięki zdjęciu w internecie

Wpadli na trop nowego gatunku motyla dzięki zdjęciu w internecie

Źródło:
uj.edu.pl

W czasie wyprawy na Marsa nerki astronautów mogą zostać niemal całkowicie zniszczone - wynika z badania przeprowadzonego przez zespół naukowców. Winne temu ma być głównie promieniowanie kosmiczne. Artykuł na ten temat został opublikowany na łamach "Nature Communications".

Wyprawa na Marsa. Nerki astronautów mogą nie przetrwać tak długiego lotu

Wyprawa na Marsa. Nerki astronautów mogą nie przetrwać tak długiego lotu

Źródło:
PAP, nature.com

Mieszkańcy kompleksu luksusowych apartamentowców w chilijskim nadmorskim kurorcie Vina del Mar żyją w strachu. Obawiają się zawalenia ich domów po tym, jak u podnóża jednego z bloków po ulewach otworzyła się głęboka na 30 metrów dziura. Budynek zawisł tuż nad przepaścią.

"Kładziemy się spać w strachu"

"Kładziemy się spać w strachu"

Źródło:
Reuters, tvnmeteo.pl

Tegoroczne lato w Chorwacji ma być wyjątkowo gorące, co zwiększy ryzyko suszy i pożarów. Do walki z zapowiadanym "piekielnym" latem zaangażowano kilku tysięcy strażaków, a nawet wojsko.

Tysiące strażaków, wojsko, drony. Szykują się na "piekielne lato"

Tysiące strażaków, wojsko, drony. Szykują się na "piekielne lato"

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl