Rekordowy cyklon uderzył w Arktykę. Połamał pokrywę lodową. Ubyło ponad pół metra lodu

Źródło:
phys.org, tvnmeteo.pl
Topnienie lodu arktycznego w latach 2017-2019
Topnienie lodu arktycznego w latach 2017-2019 NASA
wideo 2/11
Topnienie lodu arktycznego w latach 2017-2019 NASA

Cyklon arktyczny, który w 2022 roku przeszedł w okolicach Grenlandii, spowodował rekordową utratę lodu morskiego - wskazuje najnowsze badanie. Gigantyczne fale rozbiły zamrożoną pokrywę na Oceanie Arktycznym, miejscami powodując zmniejszenie jej grubości o nawet pół metra. Badacze oceniają, że tak gwałtownych zmian w krótkim czasie nie zanotowano od lat 70. ubiegłego wieku.

Zmiany klimatyczne mają poważny wpływ na wielkość i kondycję morskiej pokrywy lodowej. Na te długoterminowe trendy nakładają się ekstremalne wydarzenia pogodowe. W styczniu 2022 roku w rejonie Grenlandii zaobserwowany został cyklon arktyczny o rekordowej sile. Jak pokazują badania, których wyniki zostały opublikowane na łamach "Journal of Geophysical Research - Atmospheres", miał on ogromny wpływ na lód morski dookoła bieguna północnego.

Burza w wersji ekstremalnej

Najsilniejszy cyklon arktyczny, jaki kiedykolwiek zaobserwowano na szerokości geograficznej powyżej 70 stopni, uderzył w styczniu 2022 roku na północny wschód od Grenlandii. Była to ekstremalna wersja typowej zimowej burzy. Towarzyszyły jej wyjące podmuchy wiatru i gigantyczne fale, dochodzące do ośmiu metrów wysokości na pełnym morzu.

Fale pozostały silne, gdy dotarły do lodu. Pokrywa lodowa była wstrząsana na dwa metry w górę i w dół, a ruchy morza sięgały do 100 km w głąb tafli. Sześć dni po uderzeniu sztormu lód morski znacznie się przerzedził. Na północ od Norwegii i Rosji miejscami stracił ponad pół metra grubości.

- Ta utrata lodu morskiego w ciągu sześciu dni była największą zmianą, jaką udało się nam stwierdzić w obserwacjach od 1979 roku, a zniszczony obszar był o 30 procent większy od poprzedniego rekordu - opowiada Ed Blanchard-Wrigglesworth z Uniwersytetu Waszyngtońskiego, główny autor badania. - Modele matematyczne rzeczywiście przewidywały pewne straty, ale tylko około połowy tego, co mogliśmy zaobserwować w rzeczywistości - dodaje.

Lód morski Arktyki jest wrażliwy na gwałtowne zjawiska pogodoweShutterstock

Skutki odczujemy wszyscy

Analiza pokazuje, że ciepło emitowane przez burzę miało niewielki wpływ na topnienie lodu, co oznacza, że za potężną jego utratę odpowiedzialny był inny mechanizm. Naukowcy mają kilka hipotez. Lód morski mógł być cieńszy, a fale sztormu mogły rozbić kry z większą siłą niż przewidywały modele. Istnieje jeszcze jedno możliwe wyjaśnienie - gwałtowne fale sztormowe wzburzyły głębszą, cieplejszą wodę i zetknęły ją z lodem morskim, topiąc pokrywę od spodu.

- To była potężna burza, a lód morski został zmiażdżony. Modele nie przewidziały tej utraty, co sugeruje, że możemy w jakiś sposób je udoskonalić - dodaje współautorka pracy, Melinda Webster z Uniwersytetu Waszyngtońskiego.

Dokładne prognozy dotyczące wielkości lodu morskiego są ważnym wskaźnikiem dla mieszkańców północnych rejonów planety, marynarzy i innych osób pracujących na wodach arktycznych. Dokładność przewidywań na Oceanie Arktycznym ma również szersze skutki. - Umiejętność przewicywania pogody w Arktyce wpływa na umiejętność prognozowania pogody w innych miejscach na Ziemi - wyjaśnia Blanchard-Wrigglesworth.

Zasięg lodu na arktycznych morzachAdam Ziemienowicz/PAP/REUTERS

Arktyczne zmiany klimatu

Autorzy badania są zdania, że cyklon ze stycznia 2022 roku raczej nie jest powiązany ze zmianami klimatu. W wyniku długotrwałego, stopniowego topnienia pokrywy lodowej zwiększa się jednak powierzchnia otwartych wód morskich, co pozwala na powstawanie wysokich fal. Gwałtowne ruchy morza mogą podmywać krawędzie lodu morskiego, co nie pozostanie bez wpływu na jego kondycję.

- W przyszłości powinniśmy pamiętać, że takie ekstremalne wydarzenia mogą stać za ogromną utratą lodu morskiego - dodaje Blanchard-Wrigglesworth.

Autorka/Autor:as//rzw

Źródło: phys.org, tvnmeteo.pl

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Pozostałe wiadomości

Od kilku dni w Polsce panuje pogoda przypominająca lato - jest ciepło i parno, ale burzowo. Jak tłumaczył na antenie TVN24 prezenter tvnmeteo.pl Tomasz Wasilewski, jest to związane z napływem w nasze rejony kontynentu ciepłego, wilgotnego powietrza znad Morza Śródziemnego. Obecna sytuacja baryczna w Europie nie ułatwia życia synoptykom.

O tym, gdzie pojawią się burze, może "zdecydować przypadek"

O tym, gdzie pojawią się burze, może "zdecydować przypadek"

Źródło:
TVN24

IMGW wydał ostrzeżenia meteorologiczne. W sobotę niebezpieczna pogoda towarzyszyć nam może w całym kraju. Prognozowane są podmuchy wiatr rozwijające prędkość do 80 kilometrów na godzinę, lokalne ulewy i opady gradu.

Ostrzeżenia IMGW dla całej Polski

Ostrzeżenia IMGW dla całej Polski

Źródło:
IMGW

Burze z gradem przeszły w piątek nad Polską. Jak przekazał w piątek rzecznik prasowy Państwowej Straży Pożarnej, na terenie kraju przeprowadzono prawie 600 interwencji. Pełne ręce roboty mieli strażacy w Wielkopolsce, na Opolszczyźnie oraz na Kujawach.

Setki interwencji, uwięzione samochody, połamane drzewa. Bilans piątkowych burz

Setki interwencji, uwięzione samochody, połamane drzewa. Bilans piątkowych burz

Aktualizacja:
Źródło:
TVN24, tvnmeteo.pl, PAP

Pogoda na dziś. Sobota 25.05 zapowiada się burzowo na obszarze całego kraju. Deszcz będzie padać obficie, a w kilku regionach jest duże ryzyko gradu. Wiatr w porywach będzie rozpędzać się do 90 kilometrów na godzinę.

Pogoda na dziś - sobota 25.05. Burze gradowe i wiatr nawet do 90 km/h

Pogoda na dziś - sobota 25.05. Burze gradowe i wiatr nawet do 90 km/h

Źródło:
tvnmeteo.pl

Pogoda na Boże Ciało i długi weekend czerwcowy. Na przełomie maja i czerwca czekają nas ciepłe, ale i deszczowe dni. Sprawdź wstępną prognozę pogody przygotowaną przez synoptyka tvnmeteo.pl Artura Chrzanowskiego.

Pogoda na Boże Ciało i długi weekend. Wstępna prognoza nie nastraja optymistycznie

Pogoda na Boże Ciało i długi weekend. Wstępna prognoza nie nastraja optymistycznie

Źródło:
tvnmeteo.pl

Trwa sezon burzowy. W czasie wyładowań atmosferycznych najbezpieczniej jest przebywać wewnątrz budynku. Jednak nawet jeśli zostajemy w domu, warto pamiętać o podstawowych zasadach bezpieczeństwa. Jak przygotować się na burzę?

Ładujesz telefon w czasie burzy? Zobacz, czego lepiej nie robić

Ładujesz telefon w czasie burzy? Zobacz, czego lepiej nie robić

Źródło:
PAP, tvn24.pl

Dwie grupy cykad wieloletnich zaczynają wylęgać się w Stanach Zjednoczonych. Tegoroczne zjawisko ma wyjątkowy charakter, ponieważ po raz pierwszy od ponad 200 lat doszło do jednoczesnego dojrzenia tych lęgów. Naukowcy i mieszkańcy spodziewają się jednego - przeraźliwie głośnych owadzich koncertów.

Biliony owadów zaczynają się wylęgać. Zrobi się przeraźliwie głośno

Biliony owadów zaczynają się wylęgać. Zrobi się przeraźliwie głośno

Źródło:
USA Today, Reuters, University of Connecticut, CNN

Osuwisko zeszło w Papui-Nowej Gwinei. Do katastrofy doszło wczesnym rankiem w piątek w wiosce w prowincji Enga. Jak relacjonowali świadkowie zdarzenia, pod zwałami błota i kamieni mogło zginąć nawet kilkaset ludzi.

Ziemia osunęła się, gdy cała wioska spała. Pod skałami może leżeć kilkaset ciał

Ziemia osunęła się, gdy cała wioska spała. Pod skałami może leżeć kilkaset ciał

Źródło:
PAP, Reuters, ABC News

Tornado przeszło w środę nad środkowym Teksasem, przynosząc ze sobą porywy wiatru przekraczające 190 kilometrów na godzinę. Żywioł uderzył w miasto Temple, niszcząc ponad 500 budynków i raniąc 30 osób. W pamięci świadków najmocniej zapisał się ogłuszający ryk, jaki towarzyszył trąbie powietrznej.

Usłyszeli syreny i ogłuszający ryk. Wtedy nadciągnął wiatr

Usłyszeli syreny i ogłuszający ryk. Wtedy nadciągnął wiatr

Źródło:
Reuters, NBC DFW

Czwartek to w Polsce kolejny dzień z dynamiczną, burzową pogodą. Nad podkarpacką Stalową Wolą zaobserwowano zjawiskową i przerażającą chmurę szelfową.

Chmura grozy sunęła nad Stalową Wolą

Chmura grozy sunęła nad Stalową Wolą

Źródło:
tvnmeteo.pl

Na plaży w Ustce w czwartek znaleziono martwą fokę. Zgłoszenie o zwierzęciu otrzymał Błękitny Patrol WWF. Zdjęcia dostaliśmy na Kontakt 24.

Martwa foka na plaży w Ustce

Martwa foka na plaży w Ustce

Źródło:
Kontakt 24, tvnmeteo.pl

Poniedziałkowa burza w Gnieźnie spowodowała wiele strat, a także wywołała wiele emocji, zresztą bardzo uzasadnionych. Tego dnia podobnych komórek burzowych nad północno-zachodnią częścią kraju było więcej, jednak to właśnie wielkopolskie miasto najmocniej odczuło załamanie pogody. O tym, co stało się 20 maja w Gnieźnie, pisze dla nas synoptyk tvnmeteo.pl Arleta Unton-Pyziołek.

Nad miastem zawisła "tykająca bomba", a to, co się stało, "wymknęło się kryteriom". Dlaczego Gniezno zatonęło w gradzie?

Nad miastem zawisła "tykająca bomba", a to, co się stało, "wymknęło się kryteriom". Dlaczego Gniezno zatonęło w gradzie?

Źródło:
tvnmeteo.pl

Pakistan od pewnego czasu zmaga się z falą upałów. Są miejsca, gdzie temperatura sięga blisko 50 stopni Celsjusza. Taka pogoda w dramatyczny sposób wpływa na mieszkańców - szpitale przyjmują setki osób z objawami udaru słonecznego. Według meteorologów spiekota ma utrzymać się jeszcze co najmniej tydzień.

Blisko 50 stopni, setki osób po udarze słonecznym w szpitalach

Blisko 50 stopni, setki osób po udarze słonecznym w szpitalach

Źródło:
PAP, AP, tvnmeteo.pl

W rosyjskim Komsomolsku nad Amurem trzymany w mieszkaniu koczkodan napił się alkoholu i wydostał na ulicę. Zanim zwierzę udało się złapać, pogryzło kilka osób.

Pijany koczkodan biegał po ulicy i pogryzł pięć osób

Pijany koczkodan biegał po ulicy i pogryzł pięć osób

Źródło:
PAP, Russian Traveler, fontanka.ru

W amerykańskim stanie Iowa tornado przewróciło tira na autostradzie. Zdarzenie zarejestrowała kamera. W związku ze zniszczeniami spowodowanymi gwałtowną pogodą gubernator stanu w 15 hrabstwach ogłosił stan wyjątkowy.

Tornado przewróciło tira na autostradzie. Nagranie

Tornado przewróciło tira na autostradzie. Nagranie

Źródło:
ENEX, tvn24.pl

50-latek z Auckland w Nowej Zelandii został ukarany grzywną po tym, jak w mediach społecznościowych pojawiło się nagranie, na którym widać, jak skacze z łodzi do wody wprost na orki pływające w pobliżu. Działanie mężczyzny oceniono jako "celowe, szokujące i głupie".

Mężczyzna rzucił się z łodzi na orkę i jej młode. "Celowe, szokujące i głupie"

Mężczyzna rzucił się z łodzi na orkę i jej młode. "Celowe, szokujące i głupie"

Źródło:
ABC News, DOC

Co najmniej pięć osób zginęło, a kilkadziesiąt zostało rannych - to bilans ofiar po przejściu potężnego tornada we wtorek przez miasteczko Greenfield w amerykańskim stanie Iowa. Duża część miejscowości została zniszczona. - To trwało kilka sekund - mówią mieszkańcy, którzy przy pomocy służb usuwają skutki żywiołu. 

"To trwało kilka sekund", "mój dom jest całkiem zniszczony"

"To trwało kilka sekund", "mój dom jest całkiem zniszczony"

Źródło:
CNN, Reuters, tvnmeteo.pl

Starship, czyli najpotężniejsza rakieta świata, czeka na swój czwarty testowy lot. Ma się on odbyć za około dwa tygodnie - poinformował Elon Musk, właściciel firmy SpaceX, która skonstruowała statek kosmiczny.

Megarakieta Elona Muska poleci czwarty raz. Podano datę

Megarakieta Elona Muska poleci czwarty raz. Podano datę

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Gwałtowne burze szalały we wtorek w Serbii. W mieście Sombor na północy kraju zginęła jedna osoba, w Nowym Pazarze na południu w związku z ryzykiem powodzi ogłoszono stan wyjątkowy. W sąsiedniej Chorwacji tego samego dnia silny wiatr powalał drzewa z korzeniami.

Drzewo przygniotło samochód, zginęła kobieta

Drzewo przygniotło samochód, zginęła kobieta

Źródło:
PAP

Gradobicie przeszło we wtorek nad Majorką. Przez około godzinę nad północną częścią wyspy szalała burza z ulewnym deszczem. Zmiana pogody zaskoczyła żeglarzy przepływających w pobliżu miejscowości Alcudia, w tym Reporterkę 24. Jej relację otrzymaliśmy na Kontakt 24.

Gradobicie na Majorce. "Nagle zrobiło się czarno, zaczął padać rzęsisty deszcz"

Gradobicie na Majorce. "Nagle zrobiło się czarno, zaczął padać rzęsisty deszcz"

Źródło:
Kontakt 24, Cronica Balear

Lokalne władze apelują o spokój po poniedziałkowym trzęsieniu ziemi we Włoszech, w wyniku którego konieczna była ewakuacja mieszkańców. Chociaż zniszczenia okazały się niewielkie, aktywność sejsmiczna budzi niepokój - została bowiem odnotowana w rejonie największego superwulkanu Europy, Pól Flegrejskich.

"Czuliśmy, jak ziemia porusza się pod naszymi stopami"

"Czuliśmy, jak ziemia porusza się pod naszymi stopami"

Źródło:
PAP, The Guardian, La Reppublica

Od trzech miesięcy odwiedzający zoo w Walencji w Hiszpanii widzą poruszające zachowanie jednej z mieszkających tam szympansic. Zwierzę o imieniu Natalia straciło młode kilka dni po narodzinach i od tego czasu nie chce się z nim rozstać.

Szympansica od trzech miesięcy nie oddaje zmarłego dziecka. Poruszające obrazy w hiszpańskim zoo

Szympansica od trzech miesięcy nie oddaje zmarłego dziecka. Poruszające obrazy w hiszpańskim zoo

Źródło:
Reuters, abc.es, The Olive Press

Rośnie liczba ofiar śmiertelnych trwającej od początku maja ogromnej powodzi w stanie Rio Grande do Sul na południu Brazylii. Zginęło prawie 160 osób, niemal 90 osób jest poszukiwanych - podały władze. Utrzymujące się opady i wysoka woda doprowadziły do pojawienia się drapieżnych zwierząt na zalanych ulicach miast tego regionu.

"Jakby jeszcze było mało powodzi, to pojawiły się żakare"

"Jakby jeszcze było mało powodzi, to pojawiły się żakare"

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl