Wieże i zabytki z dawnego muzeum. Kolejne tajemnice Twierdzy Kostrzyn

Poznań

TVN 24W tym roku archeolodzy przebadają średniowieczne mury oraz ceglany tunel

Ceglany tunel to nie jedyne odkrycie archeologów pracujących w Kostrzynie nad Odrą. Natrafili też na wieże i fragmenty innych elementów średniowiecznych fortyfikacji oraz część zabytków z muzeum Fryderyka Wielkiego, mieszczącego się tu przed II wojną światową.

Archeolodzy z Muzeum Twierdzy Kostrzyn skupili się na południowym narożniku zamku, gdzie - jak się okazało - zachowały się liczne relikty architektury z wielu okresów.Dwie wieże- Do najciekawszych odkryć należy zaliczyć fragment wieży ośmiobocznej, pozostałości wieży narożnej, tzw. Weisskopf, prawdopodobnie fragment muru ograniczającego krzyżacki parcham, czyli pas ziemi między wałami – wylicza Krzysztof Socha, pod którego kierunkiem odbywały się trwające od czerwca do listopada prace archeologiczne.Oprócz prac wykopaliskowych wykonano również badania architektoniczne. Prowadzili je prof. Tomasz Wujewski z Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz mgr arch. Joanna Styka-Lebioda. Sfinansowano je ze środków Lubuskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.Ich wyniki dały odpowiedź na pytanie o funkcje oraz czas powstania poszczególnych elementów konstrukcji murowanej.Tunel z XVI wiekuNajciekawszym odkryciem był jednak ceglany tunel. W trakcie pierwszych badań z podziemnych korytarzy wyciągnięto m.in. fragmenty fajek, butelki i naczynia ceramiczne oraz ich fragmenty, kości zwierzęce oraz muszle małży i ostryg.Naukowcy przypuszczają, że tunel powstał w XVI wieku a został wyłączony z użytkownia po ostrzale twierdzy przez Rosjan w 1758 r. Zdaniem prof. T. Wujewskiego był zapewne elementem sieci wodociągowej i był związany z ujęciem wody i systemem osadników służącym do jej klarowania. Prawdopodobnie w ten sposób doprowadzono wodę na kostrzyński zamek.Zabytkowe monety i gwoździe z powstaniaNieliczne fragmenty przedmiotów znalezione wokół konstrukcji pochodzą z okresu wczesnego średniowiecza. Zalegały tam głównie późniejsze szkło, ceramika, kafle czy kości zwierzęce. Ciekawostką okazały się liczne monety oraz tzw. gwoździe pamiątkowe zdobiące chorągiew Towarzystwa Powstańców i Wojaków z Łomnicy – było to stowarzyszenie skupiające weteranów Powstania Wielkopolskiego. Przedmioty te umieszczone były w Muzeum Fryderyka Wielkiego.- Trudno stwierdzić, kiedy i w jaki sposób wielkopolska powstańcza chorągiew dostała się na kostrzyński zamek. Pewnym jest natomiast, że we wrześniu 1939 roku, gdy Niemcy uderzyli na Polskę, jednym z najbardziej poszukiwanych przez żołnierzy Wehrmachtu trofeów były sztandary polskich jednostek wojskowych. Dlatego też dla przeciętnego niemieckiego żołnierza, każda z chorągwi okazywała się godnym pożądania łupem. Być może właśnie w taki sposób łomnicka chorągiew znalazła się w Kostrzynie i do momentu zniszczenia zamku w 1945 r. stanowiła część ekspozycji muzealnej – mówi Socha.Mury ze średniowieczaNajstarszym elementem odkrytym podczas badań jest mur ceglany wzniesiony w wątku wendyjskim – to charakterystyczne ułożenie cegieł znane z okresu średniowiecza.- Prawdopodobnie jest to relikt dworu margrabiów wybudowanego w pierwszej ćwierci XIV wieku, którego ściana została wtórnie wykorzystana przy nowożytnej rozbudowie i przebudowie zamku. Hipoteza ta będzie weryfikowana podczas tegorocznego sezonu wykopaliskowego – opowiada Socha.W nadchodzącym sezonie badania wykopaliskowe skupią się na rozpoznaniu budowli wzniesionej w wątku wendyjskim. Archeolodzy dokończą też badania tunelu. Po ich zakończeniu planowane jest jego udostępnienie dla ruchu turystycznego.

Autor: fc/roody / Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl

Źródło zdjęcia głównego: TVN 24