Konflikt na Bliskim Wschodzie trwa już trzeci tydzień. Izrael i USA kontynuują ataki na wybrane cele w Iranie, a Teheran w odwecie blokuje cieśninę Ormuz i wystrzeliwuje rakiety w kierunku państw Zatoki Perskiej.
Były szef Agencji Wywiadu, dyplomata i iranista płk Piotr Krawczyk ocenił w "Rozmowie Piaseckiego" w TVN24, że izraelsko-amerykańska operacja może potrwać jeszcze od czterech do sześciu tygodni. Mówił też, co czeka Iran po zakończeniu konfliktu.
Pułkownik Krawczyk: Iran będzie miał ogromne problemy
Zdaniem pułkownika po wycofaniu USA i Izraela "Iran zostanie ze swoimi problemami". - Przed konfliktem Iran miał 150 procent inflacji na produktach żywnościowych. Po konflikcie to będą setki procent. Nie wiemy dokładnie, ile to może być, bo na przykład w zeszłym tygodniu Rosja wstrzymała eksport zboża do Iranu - powiedział.
- Iran będzie miał ogromny kryzys żywnościowy. Być może dojdzie do spektakularnej klęski humanitarnej (…) Iran będzie miał ogromne problemy ekonomiczne, będzie izolowany w regionie - kontynuował.
- Wszystkie kraje, które były atakowane przez Iran, które jeszcze przed konfliktem udawały jakąś tam przyjaźń i relacje z Iranem, teraz nie będzie tego. Z jednej strony Azerbejdżan, z drugiej strony Arabia Saudyjska, Jordania, Kuwejt, Bahrajn, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Katar i tak dalej (…) Wszystkie te kraje w sposób jednoznaczny zaczęły opowiadać się przeciwko Iranowi - wymieniał gość TVN24.
Pytany, czy doprowadzi to do upadku reżimu, ekspert odpowiedział twierdząco. - [USA i Izrael - red.] niszczą infrastrukturę rządową, atakują budynki rządowe. Od zeszłego tygodnia zaczęli atakować również różnego rodzaju stacje policyjne, checkpointy. Te miejsca, które mają bezpośredni wpływ na kontrolę społeczeństwa. Niszczą infrastrukturę wojskową. Zostało zniszczonych ponad 90 procent wyrzutni rakietowych - wymieniał i podkreślił, że "zaczęto atakować miejsca, które są krytyczne dla rozwoju ekonomiczno-społecznego Iranu".
Gość TVN24 wyraził przekonanie, że nawet jeśli Amerykanie i Izraelczycy nie obalą irańskiego reżimu w trakcie tej operacji, to "po zakończeniu tej fazy Iran będzie gnił".
Pułkownik Krawczyk: główny cel USA nadal nie został zrealizowany
W kontekście blokady szlaku importu ropy naftowej i gazu Krawczyk przyznał, że "Amerykanie mogli nie doszacować pewnych elementów, ale wkalkulowali sobie to w cenę". Wspomniał też o zdarzeniu, które mogło wpłynąć na postrzeganie Epickiej Furii (nazwa operacji wojskowej USA w Iranie - red.) wśród Irańczyków. - Bardzo fatalną sytuacją był omyłkowy atak na szkołę, w której zginęło ponad 100 dziewczynek. I to był rzeczywiście taki element, który sprawił, że społeczeństwo irańskie zdystansowało się do tych apeli o obalenie reżimu - ocenił Krawczyk.
W pierwszych dniach wojny Trump mówił, że jednym z celów operacji Epicka Furia jest obalenie reżimu i przywrócenie wolności obywatelom. Wezwał też naród irański do przejęcia władzy w kraju po zakończeniu działań wojskowych.
Według pułkownika "główny, podstawowy cel, jakim było obalenie reżimu, nadal nie został zrealizowany i najprawdopodobniej w tej fazie operacji nie zostanie."
- Bardzo małe prawdopodobieństwo, że to się stanie. Natomiast Amerykanie i Izraelczycy osiągają różnego rodzaju cele poboczne. Bardzo dobrym przykładem jest tutaj Liban, gdzie Izraelczycy i Amerykanie, ale przede wszystkim Izraelczycy, osiągnęli praktycznie całkowite wyczyszczenie Libanu z wpływów irańskich - ocenił.
Zauważył, że w ubiegłym tygodniu Rosjanie musieli podstawić dwa samoloty, którymi "w panice Irańczycy związani z najbardziej elitarną formacją w ramach Gwardii Republikańskiej, musieli opuszczać Bejrut", stolicę Libanu oraz że zniesiono ruch bezwizowy pomiędzy Iranem a Libanem.
W ofensywie na Liban ginie też ludność cywilna. Od 2 marca zginęło 850 osób, w tym 107 dzieci.
"Iran zamienia się w wojskową juntę"
Były szef Agencji Wywiadu zwrócił też uwagę na już widoczne zmiany wewnątrz Iranu. - Zachodzi ogromna zmiana polityczna, bo chcę przypomnieć, że do tego konfliktu Iran był zarządzany przez cywilne kierownictwo, owszem, religijnych ajatollahów, ale to jednak było cywilne kierownictwo. Teraz Iran zamienia się w wojskową juntę i to będzie fundamentalna zmiana, która będzie zresztą miała ogromne konsekwencje polityczne dla Iranu - skomentował.
Pytany, czy głównym celem USA w tej wojnie jest zmiana reżimu, powiedział: - To jest widoczne od samego początku. Chcę przypomnieć, że początek tego konfliktu to jest bombardowanie, w którym zginął ajatollah Chamenei i blisko 40 bardzo wysokich dowódców wojskowych i związanych z bezpieczeństwem.
Najwyższy irański przywódca Ali Chamenei zginął w pierwszych amerykańsko-izraelskich nalotach. Władzę przejął jego syn Modżtaba Chamenei, co w ocenie gościa "Rozmowy Piaseckiego" może okazać się kolejnym problemem dla trwałości reżimu, który "zewnętrznie wygląda jak odrodzony". - To, co się obecnie stało, czyli zastąpienie ojca synem, to jest dla Irańczyków taki przykład tego, że znowu wracamy do monarchii i to się Irańczykom nie spodoba - zaznaczył. Obalenie zasady dziedziczenia władzy było jedną z głównych idei rewolucji islamskiej w Iranie w 1979 roku.
Iranista przyznał, że trudno wyobrazić sobie w Teheranie ustrój na wzór liberalnej demokracji zachodniej, ale Iran był już "państwem częściowo demokratycznym" (przed rewolucją).
Opracowała Aleksandra Sapeta /lulu
Źródło: TVN24
Źródło zdjęcia głównego: PAP/EPA/ABEDIN TAHERKENAREH