Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia podpisał zarządzenie, które zmienia tegoroczny budżet płatnika. Dzięki nowelizacji NFZ uruchomił prawie 600 mln zł na leki w programach lekowych i w chemioterapii. Są to tzw. nadwykonania, czyli pieniądze na sfinansowanie świadczeń dla pacjentów, które zostały wykonane ponad wartość umów z NFZ.
NFZ rozlicza nadwykonania z pierwszego kwartału
Środki te trafią do oddziałów wojewódzkich Funduszu z przeznaczeniem na sfinansowanie tych świadczeń, które zostały udzielone pacjentom w I kwartale tego roku ponad wartość kontraktu z Funduszem.
"Płatności w ramach umów na leki w programach lekowych i w chemioterapii realizujemy ze szpitalami na bieżąco. Natomiast teraz angażujemy dodatkowe środki na zapłatę za leczenie pacjentów ponad zakontraktowany plan" - wyjaśnia w komunikacie przesłanym do naszej redakcji Paweł Florek, dyrektor Biura Komunikacji Społecznej i Promocji w NFZ.
Wyjaśnijmy - leczenie w ramach programów lekowych to świadczenie limitowane. W rozmowie z nami rzecznik NFZ wyjaśnia, że jeśli placówki przekroczą kontrakt, to NFZ co do zasady zwraca im pieniądze za kupione leki w pełnej wysokości, po zamknięciu kwartału.
Inne nadwykonania w świadczeniach limitowanych rozliczane są po zamknięciu roku, jeśli dany oddział NFZ ma na to wolne środki. Takie rozliczenia mogą być też objęte tzw. degresją, co oznacza, że świadczeniodawca otrzymuje procent pierwotnej wyceny. Częstsze rozliczanie kosztów zakupu leków ma zapobiegać powstawaniu zatorów płatniczych wobec dostawców.
Pod koniec kwietnia, kiedy w Polsce odbywał się "Czarny Protest" szpitali powiatowych, związany z niedofinansowaniem systemu i rosnącym zadłużeniem placówek, eksperci podkreślali, że obecny model kwartalnych rozliczeń i kredytowania systemu przez szpitale nie sprawdza się. Działa to tak, że szpital musi najpierw zakupić kosztowne preparaty, często za kwoty sięgające wielu milionów złotych, podać je pacjentowi, a dopiero potem wystąpić do NFZ o zwrot kosztów.
Autorzy raportu "Zdrowie ponad długi - o finansach szpitali i dostępie do leków" postulowali radykalne przyspieszenie przepływu środków poprzez nałożenie na NFZ 14-dniowego terminu weryfikacji dokumentacji, na wzór tego, jak działa to w przypadku refundacji aptecznej.
Koszty obsługi do rozliczenia po zamknięciu roku
Co istotne, szpitale, realizując programy lekowe, ponoszą jednak również tzw. koszty obsługi - chodzi m.in. o pracę personelu, zlecone przed podaniem leku badania laboratoryjne czy obrazowe, niezbędne w monitorowaniu stanu pacjenta, a także sprzęt jednorazowy. Paweł Florek wyjaśnia, że to rozliczane jest po zamknięciu roku. Miesięcznie NFZ na finansowanie innowacyjnych terapii lekowych i leków w chemioterapii przeznacza blisko 1,3 mld zł.
W tegorocznym budżecie Narodowego Funduszu Zdrowia na leki w programach lekowych i w chemioterapii jest zabezpieczonych 16 mld zł. W 2023 r. NFZ wydał na ten cel ponad 9 mld zł, co oznacza wzrost o ponad 70 proc. Jednocześnie NFZ finansuje 140 programów lekowych (onkologicznych i nieonkologicznych), podczas gdy w 2023 r. było ich 118.