Duże ilości plastiku docierają nawet do tej dziewiczej krainy

Źródło:
PAP
Dziwny nalot na skałach na Maderze
Dziwny nalot na skałach na MaderzeIgnacio Gestoso Garcia
wideo 2/11
Plastik na świecie/Zwierzęta z plastikiem

Choć Arktyka uważana jest obszar świata niemal nienaruszony przez człowieka, okazuje się, że i tam widoczne są już destrukcyjne konsekwencje ludzkiego działania. W jej wodach i lodzie znaleźć można mikroskopijne cząstki plastiku. Problem jest poważny, ponieważ zanieczyszczenie zagraża tamtejszej faunie i może oddziaływać na zmianę klimatu.

Do Arktyki dociera plastik niesiony przez prądy, rzeki, powietrze i statki. Duże ilości można znaleźć w wodzie, na dnie, odległych plażach, a nawet w lodzie i śniegu.

Sytuacja może się pogarszać

Od 19 do 23 milionów ton plastiku rocznie trafia do zbiorników wodnych na świecie - przypominają naukowcy z Instytutu Alfreda Wegenera w Niemczech. Licząc inaczej, to dwie ciężarówki na minutę. Co gorsza, według prognoz do 2045 roku światowa produkcja plastiku ma się podwoić.

Ponieważ tworzywa sztuczne są wyjątkowo stabilne, gromadzą się w oceanach, gdzie stopniowo większe przedmioty ulegają rozpadowi na coraz mniejsze fragmenty, aż do cząstek mikro- i nanoplastiku. Skutki są fatalne - praktycznie wszystkie badane organizmy morskie - od planktonu po wieloryby - mają kontakt z plastikiem.

Dotyczy to wszystkich rejonów świata - od tropikalnych plaż po najgłębsze rowy oceaniczne.

Na łamach magazynu naukowego "Nature Reviews Earth & Environment" zespół poinformował, że duże ilości różnych form plastiku można znaleźć już nawet na terenie Arktyki.

- Arktykę nadal uważa się za niemal nienaruszony przez człowieka dziki teren - stwierdziła dr Melanie Bergmann. - W naszym badaniu, przeprowadzonym wspólnie z kolegami z Norwegii, Kanady i Holandii, pokazaliśmy, że pogląd ten nie odzwierciedla już realiów. Najbardziej wysunięte na północ ekosystemy są szczególnie mocno dotknięte przez zmiany klimatu. Sprawę pogarsza zanieczyszczenie plastikiem. Nasze nowe badanie wskazuje, że sytuacja będzie się pogarszać - ostrzegła ekspertka.

Choć Arktyka jest niemal niezamieszkana, to praktycznie w każdym miejscu - od plaż po morskie dno - zanieczyszczenie plastikiem jest na podobnym poziomie, jak w gęsto zaludnionych miejscach świata.

Zdjęcie satelitarne ArktykiNASA Goddard Space Flight Center

Skąd bierze się problem

Plastik pochodzi z lokalnych oraz odległych źródeł. Jego duże ilości niosą na przykład prądy napływające z północy Atlantyku, z Morza Północnego i północnych rejonów Pacyfiku. Nieduże cząstki mikroplastiku są także niesione przez wiatr.

Jednocześnie, choć Ocean Arktyczny obejmuje zaledwie procent objętości światowych oceanów, spływa do niego aż 10 procent wody z rzek, która także niesie z sobą plastikowe odpady i cząstki, pochodzące na przykład z Syberii.

Do najważniejszych miejscowych źródeł należą statki - szczególnie jednostki rybackie. Porzucane celowo lub przez przypadek sieci i liny w dużej mierze odpowiadają za zanieczyszczenie w europejskim rejonie Arktyki. Na jednej z plaż Svalbardu prawie 100 proc. masy plastiku pochodziło właśnie ze statków rybackich.

Na północy globu pojawiają się przy tym szczególne zjawiska.

Na przykład gdy morska woda u wybrzeży Syberii jesienią zamarza, mikroplastik zostaje uwięziony w lodzie. Prąd Transarktyczny transportuje potem lód z plastikiem do Cieśniny Frama między Grenlandią i Svalbardem. Tam latem lód się roztapia i uwalnia plastik.

- Niestety nie ma wielu badań na temat wpływu plastiku na morskie organizmy Arktyki - mówiła dr Bergmann. - Istnieją jednak dowody mówiące, że konsekwencje są podobne do obserwowanych w lepiej poznanych regionach. W Arktyce także wiele zwierząt - niedźwiedzie polarne, foki, renifery i ptaki - zaplątuje się w sieci i ginie. Także w tym regionie przypadkowo połknięty mikroplastik prawdopodobnie ogranicza wzrost i reprodukcję, powoduje fizjologiczny stres i zapalenia w różnych tkankach morskich zwierząt, a nawet trafia on do krwiobiegu ludzi - ostrzegła specjalistka.

Plastik a klimat

Okazuje się też, że plastik może mieć znaczenie dla klimatu. Wstępne badania wskazują bowiem, że ciemno zabarwione cząstki obecne w lodzie lub śniegu zmniejszają ilość odbijanego światła, a to sprzyja ociepleniu. Dodatkowo cząstki obecne w powietrzu działają jak jądra kondensacji dla chmur, przez co mogą wpływać na pogodę, a w dłuższej skali także na klimat.

Na marginesie badacze zauważają, że produkcja i wykorzystanie plastiku odpowiada za 4,5 proc. emisji gazów cieplarnianych.

- Nasze badanie pokazuje, że poziom zanieczyszczenia plastikiem Arktyki przypomina sytuację w innych regionach świata. Zgadza się to z symulacjami, które przewidują dodatkową akumulację na obszarze Arktyki - podsumowała dr Bergmann. - Jednak konsekwencje mogą być jeszcze poważniejsze. W miarę postępowania zmian klimatycznych, Arktyka ociepla się trzykrotnie szybciej, niż reszta świata. Oznacza to, że plastik zalewa ekosystemy, które już są mocno nadwerężane. Globalne, dotyczące plastiku porozumienie przyjęte w lutym przez UN Environment Assembly to ważny krok. W trakcie negocjacji prowadzonych w ciągu kolejnych dwóch lat mają zostać przyjęte wiążące ustalenia obejmujące między innymi produkcję tworzyw. W tym względzie europejskie kraje, w tym Niemcy, muszą ograniczyć ilość produkowanego plastiku, tak jak kraje arktyczne muszą ograniczyć lokalne źródła i usprawnić często prawie nieistniejące metody oczyszczania wody i utylizacji odpadów. Potrzebne są też kolejne regulacje odnośnie plastiku pochodzącego ze statków transportowych i rybackich - podsumowała badaczka.

Autorka/Autor:kw

Źródło: PAP

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Pozostałe wiadomości

IMGW wydał alarmy pierwszego stopnia przed ulewnym deszczem. W kolejnych dniach prognozowane są przymrozki. Ostrzeżenia przed nimi mogą objąć cały kraj.

Alerty IMGW przed ulewami. Później przymrozki obejmą całą Polskę

Alerty IMGW przed ulewami. Później przymrozki obejmą całą Polskę

Aktualizacja:
Źródło:
IMGW, tvnmeteo.pl

Gdzie jest burza? W poniedziałek wieczorem nad częścią kraju pojawiają się wyładowania atmosferyczne, którym towarzyszą opady deszczu. Sprawdź, gdzie jest burza, i śledź aktualną sytuację pogodową w Polsce na tvnmeteo.pl.

Wieczór głośny od grzmotów. Gdzie jest burza?

Wieczór głośny od grzmotów. Gdzie jest burza?

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl

Pogoda na jutro, czyli na wtorek 5.03. W nocy pojawią się opady deszczu, a miejscami także deszczu ze śniegiem i śniegu. W dzień również ma padać. Termometry wskażą od 4 do 12 stopni.

Pogoda na jutro - wtorek, 5.03. W części kraju spadnie śnieg i deszcz ze śniegiem

Pogoda na jutro - wtorek, 5.03. W części kraju spadnie śnieg i deszcz ze śniegiem

Źródło:
tvnmeteo.pl

W nadchodzących dniach w części kraju pojawią się opady deszczu ze śniegiem i samego śniegu. Miejscami temperatura maksymalna nie przekroczy 3 stopni Celsjusza.

Czeka nas zimowy epizod. Pogoda na 5 dni

Czeka nas zimowy epizod. Pogoda na 5 dni

Źródło:
tvnmeteo.pl

W weekend na jednej z najdłuższych autostrad w stanie Ohio pojawili się nietypowi uczestnicy ruchu drogowego.

Konie biegały po autostradzie. I to pod prąd

Konie biegały po autostradzie. I to pod prąd

Źródło:
Reuters

Zawartość kokainy i innych narkotyków w rzymskim powietrzu rośnie - donoszą eksperci z włoskiego Komitetu Badań Naukowych. O tym, że w ciągu ostatnich 10 lat zawartość kokainy w powietrzu wzrosła aż o 60 procent, można przeczytać w poniedziałkowym wydaniu dziennika "Il Messaggero".

Coraz większa zawartość narkotyków w powietrzu w Rzymie

Coraz większa zawartość narkotyków w powietrzu w Rzymie

Źródło:
PAP, ilfattoquotidiano.it,

W marcu czasami będzie chłodniej niż w lutym. Jakiej temperatury możemy się spodziewać w najbliższych dniach? Czy ciepło powróci? Sprawdź długoterminową prognozę pogody na 16 dni.

Pogoda na 16 dni: na północy rodzi się mroźny wyż

Pogoda na 16 dni: na północy rodzi się mroźny wyż

Źródło:
tvnmeteo.pl

Żarłacz biały został wyrzucony na brzeg we wschodniej Australii. Przed wypłynięciem na ląd zwierzę od pewnego czasu krążyło w pobliżu brzegu, widocznie cierpiąc. Jak podejrzewają eksperci, rekin mógł się czymś zatruć lub być chory.

Rekin wyrzucony na plażę. "Nigdy nie widziałem czegoś takiego"

Rekin wyrzucony na plażę. "Nigdy nie widziałem czegoś takiego"

Źródło:
ABC News, The Guardian

Para supermasywnych czarnych dziur o rekordowej masie została zmierzona przez naukowców. Obiekty te znajdują się bardzo blisko siebie, ale do połączenia się w jedność dzielą je miliardy lat świetlnych. Badania sugerują, że może to wynikać właśnie z ich niezwykłej masy.

To najcięższa para czarnych dziur, jaką udało się zmierzyć

To najcięższa para czarnych dziur, jaką udało się zmierzyć

Źródło:
NOIR Lab

Biegacze opanowały stan Utah. Po zimowej burzy, której towarzyszyły silne podmuchy wiatru, ulice dwóch miast wypełniły się roślinami jak z westernu, a miejscami uformowały się trzymetrowe góry charakterystycznych, kulistych kwiatostanów. W usuwaniu roślin pomóc musiały lokalne władze.

"Armagedon biegaczy" na ulicach

"Armagedon biegaczy" na ulicach

Źródło:
Reuters, The Guardian, KMYU

Wulkan La Cumbre wybuchł na wyspach Galapagos w Ekwadorze. W nocy z soboty na niedzielę zaczął on wyrzucać z siebie strumienie żarzącej się lawy. Jak przekazały władze, to największa erupcja z tego stożka, jaką udało się do tej pory zarejestrować.

Lawa spływała strumieniami do oceanu. Pierwsza tak duża erupcja

Lawa spływała strumieniami do oceanu. Pierwsza tak duża erupcja

Źródło:
Reuters

Ulewy nawiedziły północną Argentynę. W mieście Corrientes nad rzeką Paraną w ciągu zaledwie kilku godzin spadło 300 litrów wody na metr kwadratowy, co spowodowało poważne podtopienia. Jak przekazały władze, była to katastrofa o niespotykanej skali.

Po ulewach pływali po mieście pontonami

Po ulewach pływali po mieście pontonami

Źródło:
Reuters, Meteored.com.ar

Zorza polarna była widoczna zeszłej nocy nad Polską. Szczególnie dobre warunki do obserwacji zjawiska wystąpiły w północnej części kraju. Zdjęcia i nagrania zorzy otrzymaliśmy na Kontakt 24.

Na polskim niebie pojawiła się barwna łuna

Na polskim niebie pojawiła się barwna łuna

Aktualizacja:
Źródło:
Kontakt 24, Z głową w gwiazdach, tvnmeteo.pl

Zima zawitała do Kalifornii - i to bezpośrednio pod drzwi. Pracownicy ośrodka narciarskiego w górach Sierra Nevada przekonali się o tym na własnej skórze, gdy rano otworzyli drzwi i zobaczyli warstwę śniegu sięgającą niemal górnej framugi. W ciągu doby spadło tam niemal 90 centymetrów śniegu.

Taki widok zastali po otwarciu drzwi

Taki widok zastali po otwarciu drzwi

Źródło:
CNN, Sugar Bowl Resort

Rekordowo ciepły luty nie jest zwykłą anomalią, ale skutkiem zmian klimatycznych zachodzących na całym świecie. Profesor Bogdan Chojnicki z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu tłumaczył, że w walce z globalnym ociepleniem coraz trudniej będzie nam liczyć na oceany - ta naturalna "chłodnica" naszej planety sama staje się coraz cieplejsza. Naukowiec ostrzegł, że skutki zmian klimatycznych odczujemy wszyscy.

Ciepły luty nie był wyjątkiem, ale nową regułą. "Nie cieszyłbym się z tych zmian"

Ciepły luty nie był wyjątkiem, ale nową regułą. "Nie cieszyłbym się z tych zmian"

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Lawiny porwały turystów na północy Japonii. Jak przekazali funkcjonariusze policji, w niedzielę doszło do dwóch niepowiązanych ze sobą wypadków. Zginęły dwie osoby.

Dwie lawiny, dwie ofiary śmiertelne

Dwie lawiny, dwie ofiary śmiertelne

Źródło:
PAP, NHK, The Japan News

Strażacy walczą z "potwornym" pożarem, który od prawie tygodnia szaleje w Teksasie. W wyniku żywiołu życie straciły co najmniej dwie osoby. Ogień pochłonął obszar liczący ponad 400 tysięcy hektarów, co czyni go największym pożarem odnotowanym w tym stanie.

Pożary w Teksasie. Ogień strawił ponad 400 tysięcy hektarów ziem

Pożary w Teksasie. Ogień strawił ponad 400 tysięcy hektarów ziem

Źródło:
Reuters, CNN

Wulkan Popocatepetl jest drugą najwyższą górą Meksyku. W sobotę znów dał o sobie znać i wyrzucił w powietrze chmurę dymu i popiołu. Wzbiła się ona na wysokość kilku kilometrów.

Popocatepetl znowu niepokoi

Popocatepetl znowu niepokoi

Źródło:
ENEX, volcanodiscovery.com, gob.mx

Zambia i sąsiednie Zimbabwe zmagają się z niespotykaną od dekad suszą. Wodospady Wiktorii, uznawane za jeden z siedmiu naturalnych cudów świata, po wielu tygodniach suszy, zamiast kaskad wody pokazują turystom skalne ściany. Prezydent Zambii ogłosił stan wyjątkowy.

Jeden z naturalnych cudów świata wysycha. Ogłoszono stan wyjątkowy

Jeden z naturalnych cudów świata wysycha. Ogłoszono stan wyjątkowy

Źródło:
PAP, Reuters, AP

Za nami miesiąc, który zapisał się w historii meteorologii. Choć w kalendarzu był luty, to pogodowo przenieśliśmy się do kwietnia. Zwłaszcza w ostatnich dniach, kiedy termometry pokazywały blisko 20 stopni Celsjusza.

Oto wykres, który powinien nas niepokoić

Oto wykres, który powinien nas niepokoić

Źródło:
IMGW, tvnmeteo.pl

Śnieżyce nawiedziły Kalifornię. Gwałtowna aura spowodowała, że tysiące domów zostało pozbawionych prądu. Miejscami pokrywa śnieżna może przekraczać trzy metry.

Tysiące domów bez prądu. Śnieżyce w USA

Tysiące domów bez prądu. Śnieżyce w USA

Źródło:
Reuters, The Guardian

Wiosna w Tatry przyszła wyjątkowo wcześnie. Po rekordowo ciepłym lutym śniegu w dolinach w większości miejsc już próżno szukać. Ten leży w wyższych partiach gór, gdzie obowiązuje drugi stopień zagrożenia lawinowego.

Śnieg w lutym leżał w Zakopanem zaledwie kilka dni

Śnieg w lutym leżał w Zakopanem zaledwie kilka dni

Źródło:
TVN24, tvnmeteo.pl, PAP

Brazylijski stan Acre zmaga się z powodziami. W mieście Brasielia sytuacja nigdy nie była tak trudna. Setki mieszkańców zostało bez dachu nad głową, a tysiące przesiedlono. Skutki żywiołu można zobaczyć na nagraniach z drona.

"Wszystko zostało zalane. Niczego nie udało się uratować

"Wszystko zostało zalane. Niczego nie udało się uratować

Źródło:
Reuters

Do Polski zbliża się ochłodzenie. Zima nie wraca, ale jak podkreślił rzecznik prasowy Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej Grzegorz Walijewski, zapanuje "wczesna wiosna". Po niespotykanie ciepłym lutym pogoda zacznie pasować do kalendarza. Synoptyk przekazał również, jakiej aury możemy spodziewać się w czasie Wielkanocy i na początku kwietnia.

Jaki będzie marzec i co z pogodą w Wielkanoc? IMGW prognozuje

Jaki będzie marzec i co z pogodą w Wielkanoc? IMGW prognozuje

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Śnieg pokrył w sobotę rano niektóre obszary zachodniej Anglii. Warunki do podróżowania były trudne. Na Kontakt 24 otrzymaliśmy nagranie zimowych opadów w Bristolu.

"Taka pogoda dziś przywitała nas w Bristolu"

"Taka pogoda dziś przywitała nas w Bristolu"

Źródło:
BBC, Kontakt 24, tvnmeteo.pl

Testy systemu ostrzegania przed tsunami przeprowadzono w piątek w Lizbonie przy Placu Handlowym. Specjaliści podkreślają, że stolica Portugalii jest w znacznym stopniu narażona na trzęsienie ziemi, które może doprowadzić do powstania groźnych fal.

Lizbona testuje system ostrzegania przed tsunami. "Duże ryzyko trzęsienia ziemi"

Lizbona testuje system ostrzegania przed tsunami. "Duże ryzyko trzęsienia ziemi"

Źródło:
PAP

Sycylia zmaga się z poważną suszą. Brak opadów zimą sprawił, że dostęp do słodkiej wody jest mocno ograniczony. Mieszkańcy muszą magazynować deszczówkę.

Po wodę chodzą do fontanny, wanny napełniają na zapas

Po wodę chodzą do fontanny, wanny napełniają na zapas

Źródło:
Reuters, tvnmeteo.pl

Tak ciepłego lutego w Polsce nie było od ponad 100 lat. Już na samym początku miesiąca zaczęły pojawiać się pierwsze oznaki wiosny. - Właściwie można powiedzieć, że nie tyle wiosna przychodzi wcześniej, co skraca się zima - skomentował rzecznik Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej Grzegorz Walijewski. - To już nie będzie to, co kiedyś, gdy temperatura ujemna utrzymywała się kilkanaście czy kilkadziesiąt dni. To już się zmieniło - powiedział.

Zima się skróciła. "To już nie będzie to, co kiedyś"

Zima się skróciła. "To już nie będzie to, co kiedyś"

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl