Maj zaczął się wyjątkowo sucho. Kiedy wróci deszcz?

Źródło:
tvnmeteo.pl
Prognozowane opady na kolejne dni
Prognozowane opady na kolejne dniVentusky
wideo 2/2
Pogoda na 5 dni

Tegoroczny maj przyniósł nam ciepło, ale i wyjątkowo skąpe opady. W niektórych częściach kraju od tygodni nie padał większy deszcz, a wilgotność gleby jest niebezpiecznie niska. Czy druga połowa maja przyniesie ulgę ściółce i roślinom? By odpowiedzieć na to pytanie, synoptyk tvnmeteo.pl Arleta Unton-Pyziołek sprawdziła najnowsze przewidywania modeli meteorologicznych.

Teksańczycy mawiają: "Tak się kurzy, że króliki kopią nory metr nad ziemią". Naszym krajobrazom wprawdzie daleko do teksańskich, jednak w połowie maja jest tak sucho, że nad gruntowymi drogami środkowej Polski w samo południe unoszą się tumany kurzu jak przy galopie stada dzikich koni. Ostatni konkretniejszy deszcz, powyżej 5 litrów wody na metr kwadratowy, spadł tu 19 i 20 kwietnia, a ludzie coraz częściej pytają, kiedy będzie padać.

Jak wynika z danych zebranych przez Eumetsat za pomocą satelitów meteorologicznych MetOpi, wilgotność gleby w warstwie powierzchniowej (na głębokości do 7 centymetrów) na blisko połowie powierzchni kraju spadła poniżej 30 procent. Głębiej wilgotność wzrasta, ale sytuacja jest już na tyle trudna, że rolnicy obawiają się redukcji plonów nie tylko na najsłabszych piaszczystych glebach klasy 5 i 6, ale i na tych żyźniejszych, szczególnie w pasie od Ziemi Lubuskiej przez Wielkopolskę i Wysoczyznę Łódzką po Mazowsze.

Wskaźnik wilgotności warstwy powierzchniowej gleby (0-7 cm) 14 majaEumetsat/IMGW

Przedmonsunowa pogoda

W drugiej połowie maja spaść ma nieco deszczu. Model GFS amerykańskiej służby meteorologicznej wylicza, że do 30 maja najwięcej opadów wystąpić ma w górach - lokalnie nawet do 50 l/mkw. Pozostałe regiony kraju zostaną na ogół zwilżone jedynie przelotnym deszczem, którego sumy osiągnąć mają do końca maja średnio 10 l/mkw., a na Podlasiu oraz Nizinie Wrocławskiej, Wyżynie Śląskiej i Podkarpaciu - do 20 l/mkw. Pas ziemi od Szczecina i Gorzowa Wielkopolskiego przez Łódź po Częstochowę uzbierać ma zaledwie 5 l/mkw. Model ostrzega więc, że poza południowymi regionami kraju nie możemy liczyć na wielkie, satysfakcjonujące dostawy wody.

Prognoza skumulowanej sumy opadów do 30 majaGFS/tropicaltidbits

Analiza regularnie pojawiających się typów pogody w ciągu roku również nie daje szans na rekompensatę strat w opadach. Wprawdzie w nadchodzących dniach, między 16 a 21 maja, cyrkulacja powietrza z południa wepchnąć ma w nasz rejon kontynentu nieco deszczu, ale później, od 22 maja, ponownie będzie bezopadowo.

W osiemdziesięciu procentach przypadków nad środkową Europą formuje się wtedy pogodny wyż, który trwa do początku czerwca. Okres ten nazywany bywa w zachodniej Europie "przedmonsunową ładną pogodą". W tym roku, po zimnych ogrodnikach, ma nastać wilgotniejsza pogoda, jednak po 22 maja niebo ma się często rozpogadzać. Deszczowy niż znad południowej Europy będzie usiłował wcisnąć w nasz rejon deszczowe fronty, lecz z marnym skutkiem. Wiele wskazuje, że po 20 maja zacznie rozbudowywać się potężny wał wyżowy od Północnego Atlantyku przez Skandynawię po Kazachstan, co przełoży się na pogodną późną wiosnę i umiarkowaną temperaturę.

Prognozowany wał wyżowy nad Europą 24 maja, prognoza pola barycznego i odchylenia na plus ciśnienia atmosferycznegoGFS/tropicaltidbits

Właśnie teraz, w połowie maja, zaczyna się przebudowa pola barycznego nad Europą. Pogodny wyż znad Rosji przemieszczać się ma w kierunku Bałtyku i ustępować miejsca niżom znad zachodniej i południowej części kontynentu. Chłodne masy powietrza ustąpią miejsca tym łagodniejszym, płynącym z południa. Letnie, rozmyte niże, rozciągające się od północnej Afryki po kanał La Manche, skierują w naszą stronę ciepło, więc temperatura w Polsce każdego nadchodzącego dnia przekraczać ma 20 stopni. Za tydzień, we wtorek i środę 21 i 22 maja, temperatura po południu rzędu 23-24 stopni Celsjusza spodziewana jest na południu, zachodzie i w centrum kraju. Oznacza to, że w tych dniach może miejscami odchylić się ona od normy o nawet 5-6 stopni.

Prognozowane odchylenie temperatury na plus od normy 22 majaGFS/tropicaltidbits

Ciepłe prognozy

Chłodny i pogodny czas zakończy się w piątek 17 maja, gdy pojawić się ma więcej chmur oraz przelotne opady deszczu. Będą one przetaczać się nad krajem przez około pięć dni. Później pchane od południa chmury i deszcz zaczną zatrzymywać się na górach. Według wyliczeń Europejskiego Centrum Średnioterminowych Prognoz Pogody, po 20 maja konkretniejsze deszcze padać będą tylko na południe od Polski. Tymczasem temperatura wzrastać ma u nas od 20 do 26 maja na tyle, że odchylenie jej wartości od średniej wynieść ma w sumie nawet 3 stopnie na północnym zachodzie kraju. Oczywiście upałów to nie oznacza, ale przyjemne wartości powyżej 20 st. C - owszem. A wszystko to za sprawą wyżów obejmujących północno-zachodnią, północną oraz środkowo-wschodnią część Europy.

Prognoza odchylenia temperatury od średniej w dniach od 20 do 26 majaECMWF
Prognoza odchylenia sum opadów od średniej w dniach od 20 do 26 majaECMWF

Na uwagę zasługuje także prognozowana temperatura w ostatnim tygodniu maja, która według europejskiego centrum prognostycznego wciąż utrzymać się ma lekko powyżej normy z wielolecia o jakieś 1-2 stopnie. W pasie od Śląska po Pomorze i Mazury pod koniec miesiąca pojawić się ma więcej opadów. Zmiana cyrkulacji powietrza około 26 maja, wyliczana przez amerykański model GFS, przynieść ma trochę wilgoci znad Atlantyku. Formujący się wtedy nad Skandynawią zimny wir niżowy wepchnąć ma od północy chłodny front atmosferyczny z deszczem i rozerwać na chwilę wał wyżowy nad Europą.

Prognoza odchylenia temperatury od normy od 27 maja do 2 czerwcaECMWF
Prognoza odchylenia sum opadów od normy na plus na północy kraju od 27 maja do 2 czerwcaECMWF

Opady na wagę złota

O ile opady będą na wagę złota, o tyle spadek temperatury niewielu ucieszy. Kreślona przez model GFS na 26 maja malownicza zatoka chłodu z temperaturą na wysokości 1,5 kilometra nad Polską spadającą na północy i zachodzie do zera oznacza popołudniową temperaturę w warstwie przyziemnej rzędu 14-18 stopni. U progu meteorologicznego lata, rozpoczynającego się 1 czerwca, taki spływ chłodnego powietrza polarnego z północy nie wróży najlepiej, bo może utrzymać się kilka dni. W wyliczeniach modelu GFS widać jednak, że na przełomie maja i czerwca wiry niżowe znad południowo-zachodniej Europy mają podrzucić z południa i w nasz rejon sporo ciepłego powietrza, w którym temperatura odbuduje reputację i wzrośnie do 27-28 stopni na zachodzie kraju.

Prognozowana zatoka chłodu 26 maja, temperatura na wysokości 1,5 kmGFS/wetter3.de
Prognozowana temperatura maksymalna 30 majaGFS/wetter3.de

"Maj może okazać się dramatyczny"

W drugiej połowie maja zostajemy wciąż w cyrkulacji powietrza wzdłuż południków, czyli przepychance między masami z północy i południa. Do końca miesiąca średnia temperatura powietrza utrzyma się lekko powyżej normy, szczególnie na zachodzie, z krótkim tąpnięciem w ostatnim tygodniu.

O ile maj może okazać się ostatecznie ciepły, to pod względem opadów będzie raczej dramatyczny. Prognoza europejskiego centrum ECMWF szacuje, że anomalia średniej sumy opadów w milimetrach będzie ujemna i wynieść może w Polsce od 10 do nawet 30 l/mkw. na ogromnym obszarze kraju - od Śląska przez centrum po północny wschód. Tymczasem w maju na zachodzie i w centrum kraju pada średnio 50 l/mkw. wody, a na Lubelszczyźnie prawie 60 l/mkw. W wielu regionach zabraknąć może co najmniej połowy opadów, jakie zwykle występują w tym okresie.

Jest to tym bardziej niepokojące, że pomimo zwykle występujących w kolejnym miesiącu typowo letnich ulew, w tym roku ich prawdopodobieństwo - według szacunków meteorologów - mocno spada. Czerwcowe deszcze i burze, zwane pierwszą falą letniego europejskiego monsunu, na razie słabo rysują się na horyzoncie prognoz.

Prognoza odchylenia miesięcznej sumy opadów w maju od normy na minusECMWF

Autorka/Autor:Arleta Unton-Pyziołek

Źródło: tvnmeteo.pl

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock/tropicaltidbits

Pozostałe wiadomości

Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej ostrzega przed burzami w niemal całej Polsce. W połowie województw obowiązują ostrzeżenia drugiego stopnia. Prognozowane są ulewne opady deszczu, gradobicia, a wiatr ma rozpędzać się w porywach nawet do 90 kilometrów na godzinę.

Niebezpieczne godziny. Ostrzeżenia IMGW drugiego stopnia dla kolejnych miejsc

Niebezpieczne godziny. Ostrzeżenia IMGW drugiego stopnia dla kolejnych miejsc

Aktualizacja:
Źródło:
IMGW

Burze przechodzą w piątkowe popołudnie nad Polską. Obficie padający deszcz zalewa drogi. Strażacy w całym kraju interweniowali ponad 200 razy. Najtrudniejsza sytuacja jest na Opolszczyźnie i w Małopolsce. Poważne utrudnienia występują także lokalnie w Wielkopolsce.

Załamanie pogody w Polsce. Samochody próbują płynąć przez ulice

Załamanie pogody w Polsce. Samochody próbują płynąć przez ulice

Aktualizacja:
Źródło:
TVN24, tvnmeteo.pl, PAP

Gdzie jest burza? W piątek 24.05 w Polsce pojawiają się wyładowania atmosferyczne. Towarzyszą im obfite opady deszczu i porywisty wiatr. Śledź aktualną sytuację pogodową na tvnmeteo.pl.

Gdzie jest burza? Obficie pada, w porywach wieje do 90 km/h

Gdzie jest burza? Obficie pada, w porywach wieje do 90 km/h

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl

Pogoda na Boże Ciało i długi weekend czerwcowy. Na przełomie maja i czerwca czekają nas ciepłe, ale i deszczowe dni. Sprawdź wstępną prognozę pogody przygotowaną przez synoptyka tvnmeteo.pl Artura Chrzanowskiego.

Pogoda na Boże Ciało i długi weekend. Wstępna prognoza nie nastraja optymistycznie

Pogoda na Boże Ciało i długi weekend. Wstępna prognoza nie nastraja optymistycznie

Źródło:
tvnmeteo.pl

Alert RCB został wydany w siedmiu województwach. W piątek w części kraju spodziewane są burze z gradem, którym towarzyszyć mogą intensywne opady deszczu i gradu.

Alert RCB przed niebezpieczną aurą. "Śledź komunikaty"

Alert RCB przed niebezpieczną aurą. "Śledź komunikaty"

Źródło:
RCB, tvnmeteo.pl

Trwa sezon burzowy. W czasie wyładowań atmosferycznych najbezpieczniej jest przebywać wewnątrz budynku. Jednak nawet jeśli zostajemy w domu, warto pamiętać o podstawowych zasadach bezpieczeństwa. Jak przygotować się na burzę?

Ładujesz telefon w czasie burzy? Zobacz, czego lepiej nie robić

Ładujesz telefon w czasie burzy? Zobacz, czego lepiej nie robić

Źródło:
PAP, tvn24.pl

Dwie grupy cykad wieloletnich zaczynają wylęgać się w Stanach Zjednoczonych. Tegoroczne zjawisko ma wyjątkowy charakter, ponieważ po raz pierwszy od ponad 200 lat doszło do jednoczesnego dojrzenia tych lęgów. Naukowcy i mieszkańcy spodziewają się jednego - przeraźliwie głośnych owadzich koncertów.

Biliony owadów zaczynają się wylęgać. Zrobi się przeraźliwie głośno

Biliony owadów zaczynają się wylęgać. Zrobi się przeraźliwie głośno

Źródło:
USA Today, Reuters, University of Connecticut, CNN

Osuwisko zeszło w Papui-Nowej Gwinei. Do katastrofy doszło wczesnym rankiem w piątek w wiosce w prowincji Enga. Jak relacjonowali świadkowie zdarzenia, pod zwałami błota i kamieni mogło zginąć nawet kilkaset ludzi.

Ziemia osunęła się, gdy cała wioska spała. Pod skałami może leżeć kilkaset ciał

Ziemia osunęła się, gdy cała wioska spała. Pod skałami może leżeć kilkaset ciał

Źródło:
PAP, Reuters, ABC News

Tornado przeszło w środę nad środkowym Teksasem, przynosząc ze sobą porywy wiatru przekraczające 190 kilometrów na godzinę. Żywioł uderzył w miasto Temple, niszcząc ponad 500 budynków i raniąc 30 osób. W pamięci świadków najmocniej zapisał się ogłuszający ryk, jaki towarzyszył trąbie powietrznej.

Usłyszeli syreny i ogłuszający ryk. Wtedy nadciągnął wiatr

Usłyszeli syreny i ogłuszający ryk. Wtedy nadciągnął wiatr

Źródło:
Reuters, NBC DFW

Czwartek to w Polsce kolejny dzień z dynamiczną, burzową pogodą. Nad podkarpacką Stalową Wolą zaobserwowano zjawiskową i przerażającą chmurę szelfową.

Chmura grozy sunęła nad Stalową Wolą

Chmura grozy sunęła nad Stalową Wolą

Źródło:
tvnmeteo.pl

Pakistan od pewnego czasu zmaga się z falą upałów. Są miejsca, gdzie temperatura sięga blisko 50 stopni Celsjusza. Taka pogoda w dramatyczny sposób wpływa na mieszkańców - szpitale przyjmują setki osób z objawami udaru słonecznego. Według meteorologów spiekota ma utrzymać się jeszcze co najmniej tydzień.

Blisko 50 stopni, setki osób po udarze słonecznym w szpitalach

Blisko 50 stopni, setki osób po udarze słonecznym w szpitalach

Źródło:
PAP, AP, tvnmeteo.pl

Na plaży w Ustce w czwartek znaleziono martwą fokę. Zgłoszenie o zwierzęciu otrzymał Błękitny Patrol WWF. Zdjęcia dostaliśmy na Kontakt 24.

Martwa foka na plaży w Ustce

Martwa foka na plaży w Ustce

Źródło:
Kontakt 24, tvnmeteo.pl

Poniedziałkowa burza w Gnieźnie spowodowała wiele strat, a także wywołała wiele emocji, zresztą bardzo uzasadnionych. Tego dnia podobnych komórek burzowych nad północno-zachodnią częścią kraju było więcej, jednak to właśnie wielkopolskie miasto najmocniej odczuło załamanie pogody. O tym, co stało się 20 maja w Gnieźnie, pisze dla nas synoptyk tvnmeteo.pl Arleta Unton-Pyziołek.

Nad miastem zawisła "tykająca bomba", a to, co się stało, "wymknęło się kryteriom". Dlaczego Gniezno zatonęło w gradzie?

Nad miastem zawisła "tykająca bomba", a to, co się stało, "wymknęło się kryteriom". Dlaczego Gniezno zatonęło w gradzie?

Źródło:
tvnmeteo.pl

W rosyjskim Komsomolsku nad Amurem trzymany w mieszkaniu koczkodan napił się alkoholu i wydostał na ulicę. Zanim zwierzę udało się złapać, pogryzło kilka osób.

Pijany koczkodan biegał po ulicy i pogryzł pięć osób

Pijany koczkodan biegał po ulicy i pogryzł pięć osób

Źródło:
PAP, Russian Traveler, fontanka.ru

W amerykańskim stanie Iowa tornado przewróciło tira na autostradzie. Zdarzenie zarejestrowała kamera. W związku ze zniszczeniami spowodowanymi gwałtowną pogodą gubernator stanu w 15 hrabstwach ogłosił stan wyjątkowy.

Tornado przewróciło tira na autostradzie. Nagranie

Tornado przewróciło tira na autostradzie. Nagranie

Źródło:
ENEX, tvn24.pl

50-latek z Auckland w Nowej Zelandii został ukarany grzywną po tym, jak w mediach społecznościowych pojawiło się nagranie, na którym widać, jak skacze z łodzi do wody wprost na orki pływające w pobliżu. Działanie mężczyzny oceniono jako "celowe, szokujące i głupie".

Mężczyzna rzucił się z łodzi na orkę i jej młode. "Celowe, szokujące i głupie"

Mężczyzna rzucił się z łodzi na orkę i jej młode. "Celowe, szokujące i głupie"

Źródło:
ABC News, DOC

Co najmniej pięć osób zginęło, a kilkadziesiąt zostało rannych - to bilans ofiar po przejściu potężnego tornada we wtorek przez miasteczko Greenfield w amerykańskim stanie Iowa. Duża część miejscowości została zniszczona. - To trwało kilka sekund - mówią mieszkańcy, którzy przy pomocy służb usuwają skutki żywiołu. 

"To trwało kilka sekund", "mój dom jest całkiem zniszczony"

"To trwało kilka sekund", "mój dom jest całkiem zniszczony"

Źródło:
CNN, Reuters, tvnmeteo.pl

Starship, czyli najpotężniejsza rakieta świata, czeka na swój czwarty testowy lot. Ma się on odbyć za około dwa tygodnie - poinformował Elon Musk, właściciel firmy SpaceX, która skonstruowała statek kosmiczny.

Megarakieta Elona Muska poleci czwarty raz. Podano datę

Megarakieta Elona Muska poleci czwarty raz. Podano datę

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Gwałtowne burze szalały we wtorek w Serbii. W mieście Sombor na północy kraju zginęła jedna osoba, w Nowym Pazarze na południu w związku z ryzykiem powodzi ogłoszono stan wyjątkowy. W sąsiedniej Chorwacji tego samego dnia silny wiatr powalał drzewa z korzeniami.

Drzewo przygniotło samochód, zginęła kobieta

Drzewo przygniotło samochód, zginęła kobieta

Źródło:
PAP

Gradobicie przeszło we wtorek nad Majorką. Przez około godzinę nad północną częścią wyspy szalała burza z ulewnym deszczem. Zmiana pogody zaskoczyła żeglarzy przepływających w pobliżu miejscowości Alcudia, w tym Reporterkę 24. Jej relację otrzymaliśmy na Kontakt 24.

Gradobicie na Majorce. "Nagle zrobiło się czarno, zaczął padać rzęsisty deszcz"

Gradobicie na Majorce. "Nagle zrobiło się czarno, zaczął padać rzęsisty deszcz"

Źródło:
Kontakt 24, Cronica Balear

Od trzech miesięcy odwiedzający zoo w Walencji w Hiszpanii widzą poruszające zachowanie jednej z mieszkających tam szympansic. Zwierzę o imieniu Natalia straciło młode kilka dni po narodzinach i od tego czasu nie chce się z nim rozstać.

Szympansica od trzech miesięcy nie oddaje zmarłego dziecka. Poruszające obrazy w hiszpańskim zoo

Szympansica od trzech miesięcy nie oddaje zmarłego dziecka. Poruszające obrazy w hiszpańskim zoo

Źródło:
Reuters, abc.es, The Olive Press

Lokalne władze apelują o spokój po poniedziałkowym trzęsieniu ziemi we Włoszech, w wyniku którego konieczna była ewakuacja mieszkańców. Chociaż zniszczenia okazały się niewielkie, aktywność sejsmiczna budzi niepokój - została bowiem odnotowana w rejonie największego superwulkanu Europy, Pól Flegrejskich.

"Czuliśmy, jak ziemia porusza się pod naszymi stopami"

"Czuliśmy, jak ziemia porusza się pod naszymi stopami"

Źródło:
PAP, The Guardian, La Reppublica

Rośnie liczba ofiar śmiertelnych trwającej od początku maja ogromnej powodzi w stanie Rio Grande do Sul na południu Brazylii. Zginęło prawie 160 osób, niemal 90 osób jest poszukiwanych - podały władze. Utrzymujące się opady i wysoka woda doprowadziły do pojawienia się drapieżnych zwierząt na zalanych ulicach miast tego regionu.

"Jakby jeszcze było mało powodzi, to pojawiły się żakare"

"Jakby jeszcze było mało powodzi, to pojawiły się żakare"

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl