Co szósta osoba umiera z powodu zanieczyszczenia środowiska

Źródło:
The Lancet Planetary Health, CNN, PAP
Jak chronić się przed smogiem
Jak chronić się przed smogiemTVN24
wideo 2/20
Smog w Polsce

Postępująca degradacja środowiska naturalnego ma coraz większy wpływ na życie na naszej planecie. Smog, zanieczyszczone wody powierzchniowe, gleby pełne metali ciężkich - jak wskazuje najnowszy raport, w 2019 roku wszystkie te czynniki przyczyniły się do śmierci dziewięciu milionów osób na całym świecie.

Badanie opublikowane zostało w czasopiśmie naukowym "The Lancet Planetary Health". Zaprezentowane w nim dane są alarmujące - jedna szósta zgonów w roku 2019 była powiązana z zanieczyszczeniem środowiska. Odsetek ten był nieproporcjonalnie wysoki w krajach rozwijających się i dotkniętych ubóstwem.

Ponad sześć milionów ludzi "wdychało śmierć"

"The Lancet Planetary Health" podaje, że najwięcej ofiar pochłonęły zanieczyszczenia powietrza. Z ich powodu łącznie straciło życie aż 6,67 miliona osób na całym świecie. Drugą najpoważniejszą przyczyną przedwczesnych zgonów były zanieczyszczenia wód, będące przyczyną śmierci aż 1,36 miliona ludzi.

Niebezpieczne okazały się także zagrożenia przemysłowe. Aż 900 tysięcy zgonów było wynikiem zatrucia ołowiem, zaś 0,87 miliona osób straciło życie w następstwie szkodliwych warunków pracy, narażających ich na kontakt z substancjami rakotwórczymi i mikropyłami.

Zanieczyszczenie powietrzaShutterstock

Przemysł to największy "truciciel" na świecie

Jak zauważa raport, od 2000 roku na świecie spadła liczba zgonów wywołanych "domowymi" zanieczyszczeniami, związanymi na przykład z brakiem dostępu do czystej wody i lekarstw. Sytuacja uległa największej poprawie w Afryce.

Spadek śmiertelności został jednak przyćmiony przez drastyczny wzrost liczby ofiar zanieczyszczeń przemysłowych, bardzo wyraźny w krajach Azji Południowo-Wschodniej. Najwięcej ofiar zanieczyszczonego powietrza odnotowano w Indiach, gdzie w 2019 roku z tego powodu zmarło ponad 1,6 miliona ludzi.

"Współczesne" zanieczyszczenia - powiązane z rosnącą industrializacją i urbanizacją - stają się coraz groźniejsze. W porównaniu do roku 2000 ich liczba wzrosla w 2019 roku o 66 procent.

Wpływ zanieczyszczeń powietrza na zdrowieMaria Samczuk, Adam Ziemienowicz/PAP

"Musimy działać globalnie"

Jak zaznacza jedna z autorek badania, Rachael Kupka, zanieczyszczenie środowiska osiągnęło tak wysoki poziom, że powinno być postrzegane nie na szczeblu lokalnym czy krajowym, ale w szerszej perspektywie.

- Zanieczyszczenie, zmiana klimatu i utrata różnorodności biologicznej są ze sobą powiązane, a żeby kontrolować rozwój tych zagrożeń, niezbędne jest połączenie na styku nauka-polityka - tłumaczy ekspert. - Musimy stworzyć system interwencji i skutecznie kierować finansowaniem oraz badaniami naukowymi.

Autorzy raportu nawołują również do stworzenia niezależnego, międzyrządowego panelu eksperckiego oraz zwiększenia nakładów na walkę ze skutkami zanieczyszczenia środowiska.

Zanieczyszczenie powietrza w Europie PAP

Autorka/Autor:as

Źródło: The Lancet Planetary Health, CNN, PAP

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Pozostałe wiadomości

Niedziela w wielu częściach kraju była burzowa. W okolicach miejscowości Grzędzice (województwo zachodniopomorskie) pojawiła się trąba powietrzna, na szczęście obyło się bez zniszczeń. Intensywne opady deszczu w Toruniu doprowadziły do podtopień.

Trąba powietrzna na Pomorzu Zachodnim

Trąba powietrzna na Pomorzu Zachodnim

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl, PAP

Po weekendzie na termometrach zobaczymy prawie 30 stopni. Co jeszcze czeka nas w pogodzie? Sprawdź autorską długoterminową prognozę pogody na 16 dni, przygotowaną przez prezentera tvnmeteo.pl Tomasza Wasilewskiego.

Pogoda na 16 dni: gorący początek tygodnia. Co dalej?

Pogoda na 16 dni: gorący początek tygodnia. Co dalej?

Źródło:
tvnmeteo.pl

Nad Polskę zaczęły napływać masy łagodnego powietrza polarnego. Za jego sprawą początek tygodnia przyniesie nam niemal letnią aurę - termometry pokażą ponad 25 stopni Celsjusza, ale niebo spowiją groźne, burzowe chmury. O tym, jak długo pozostanie z nami gwałtowna pogoda, opowiadał na antenie TVN24 prezenter tvnmeteo.pl Tomasz Wasilewski.

Aura jak na przełomie wiosny i lata. To niezbyt dobra wiadomość

Aura jak na przełomie wiosny i lata. To niezbyt dobra wiadomość

Źródło:
tvnmeteo.pl

IMGW wydał ostrzeżenia meteorologiczne. W przeważającej części kraju w godzinach popołudniowych spodziewane są burze. Lokalnie obowiązują alarmy drugiego stopnia i spodziewane są opady deszczu do 50 litrów wody na metr kwadratowy.

IMGW ostrzega przed burzami. Wydano alarmy drugiego stopnia

IMGW ostrzega przed burzami. Wydano alarmy drugiego stopnia

Źródło:
IMGW

Pogoda na dziś. Pogoda w poniedziałek 20.05 będzie gwałtowna. Pojawią się burze z obfitymi opadami deszczu i wiatrem osiągającym w porywach nawet 80 kilometrów na godzinę. Termometry wskażą od 20 do 26 stopni Celsjusza.

Pogoda na dziś - poniedziałek 20.05. W trakcie burz spadnie dużo deszczu

Pogoda na dziś - poniedziałek 20.05. W trakcie burz spadnie dużo deszczu

Źródło:
tvnmeteo.pl

Śliniki luzytańskie mogą stanowić zagrożenie dla populacji wilków. Chociaż te inwazyjne ślimaki wyglądają niegroźnie, są wektorami wielu groźnych patogenów. Nie przepadają za nimi również rolnicy.

Ten ślimak skolonizował Polskę. "Choć trudno w to uwierzyć, może być zagrożeniem dla wilka!"

Ten ślimak skolonizował Polskę. "Choć trudno w to uwierzyć, może być zagrożeniem dla wilka!"

Źródło:
Karkonoski Park Narodowy, GDOŚ, WCVM

Niemcy zmagają się ze skutkami ulew, które nawiedziły zachodnią część kraju w piątek. W niedzielę służby ratunkowe z kraju związkowego Saary rozpoczęły prace porządkowe w pierwszych gminach. Jak podały lokalne media, w wielu miastach sytuacja wciąż jest trudna.

Taka powódź zdarza się "raz na sto lat". Niemcy szacują szkody

Taka powódź zdarza się "raz na sto lat". Niemcy szacują szkody

Aktualizacja:
Źródło:
Reuters, tagesschau.de, BR24, PAP, wetter.com, SWR

Mikroplastik został znaleziony w ludzkich i psich jądrach. Badanie amerykańskich naukowców wskazało, że w tkankach męskiego układu rozrodczego mogą gromadzić się spore ilości tworzyw sztucznych. Ich obecność może powodować problemy z płodnością.

Składnik toreb i butelek przenika do jąder

Składnik toreb i butelek przenika do jąder

Źródło:
PAP, UNM

Bolid przemknął w niedzielną noc po niebie nad Portugalią. Jego spaleniu w atmosferze towarzyszył efektowny rozbłysk, który na kilka chwil zabarwił niebo na niebiesko. Fragmenty kosmicznej skały prawdopodobnie spadły na ląd.

Błękitna kula ognia zmieniła noc w dzień

Błękitna kula ognia zmieniła noc w dzień

Źródło:
Publico

Pogoda zachęca do leśnych wycieczek, jednak w ten weekend lepiej zrezygnować z takiego sposobu spędzania czasu. Służby ostrzegają, że ściółka w lasach jest bardzo sucha i podatna na najmniejsze źródło ognia, które może wywołać pożar. Co zrobić, jeżeli zobaczymy, że w lesie wybuchł ogień?

Co robić, gdy zauważy się pożar lasu

Co robić, gdy zauważy się pożar lasu

Źródło:
TVN24, tvnmeteo.pl

Zmiany klimatu negatywnie oddziałują na ludzi z chorobami mózgu - twierdzą brytyjscy naukowcy na łamach pisma "Lancet Neurology". Z badań wynika, że szczególnie niebezpieczne są ekstrema związane z temperaturą powietrza i jej duże wahania.

Zbadali wpływ zmian klimatu na chorych. Ci pacjenci są szczególnie narażeni

Zbadali wpływ zmian klimatu na chorych. Ci pacjenci są szczególnie narażeni

Źródło:
PAP

Kleszcz afrykański, nazywany też wędrownym, pojawił się w Europie, a być może także w Polsce. Maciej Grzybek z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego wyjaśnił na antenie TVN24, że badanie obecności tego pajęczaka w naszym kraju jest ważne ze względu na przenoszone przez niego choroby. Jak opowiadał, każdy z nas może pomóc w poszukiwaniach.

Kleszcz afrykański. Ekspert o tym, jak poważne stanowi zagrożenie

Kleszcz afrykański. Ekspert o tym, jak poważne stanowi zagrożenie

Źródło:
TVN24, tvnmteo.pl

W zeszłym tygodniu Ziemia doświadczyła burzy geomagnetycznej, która zaowocowała zorzami polarnymi widocznymi nawet stosunkowo blisko równika. W rozmowie z tvnmeteo.pl Helena Ciechowska z Centrum Badań Kosmicznych PAN wyjaśniła, jak powstają "światła północy" i dlaczego od pewnego czasu są szczególnie efektowne.

"Wygląda na to, że zaczynamy maksimum cyklu słonecznego"

"Wygląda na to, że zaczynamy maksimum cyklu słonecznego"

Źródło:
livescience.com, tvnmeteo.pl, scientificamerican.com

Ogromna wirująca kolumna piasku przemknęła przed jednym z hoteli w Jakuszycach (województwo dolnośląskie). Na Kontakt 24 otrzymaliśmy nagranie z monitoringu, na którym ją widać. To tak zwany diabełek pyłowy.

"Małe tornado przed hotelem". Nagranie

"Małe tornado przed hotelem". Nagranie

Źródło:
Kontakt 24

W wodach Odry zaobserwowano wzrost złotej algi - poinformował w piątek Zespół Zarządzania Kryzysowego Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Jak czytamy komunikacie, "przypisano pierwszy stopień zagrożenia dla punktu powyżej Wrocławia w Łanach".

Złota alga w Odrze. Ogłoszono pierwszy stopień zagrożenia

Złota alga w Odrze. Ogłoszono pierwszy stopień zagrożenia

Źródło:
PAP

Pampasowiec grzywiasty wrócił na wolność w Argentynie. Zwierzę zostało znalezione w jednym z argentyńskich miast w grudniu ubiegłego roku, gdzie błąkało się po ulicach. Przyrodnicy wyjaśnili, że ze względu na zmiany klimatyczne i niszczenie siedlisk zwierzęta te są zmuszone do poszukiwania nowych terytoriów.

W mieście znaleziono "lisa na szczudłach". Teraz wrócił na wolność

W mieście znaleziono "lisa na szczudłach". Teraz wrócił na wolność

Źródło:
Reuters, ADW

W nocy z czwartku na piątek z kosmodromu w Plesiecku wystartowała rakieta Sojuz 2. Z naszego kraju nie było widać momenty startu i towarzyszącej mu charakterystycznej chmury gazów wylotowych, ale wielu osobom udało się zaobserwować deorbitację jednego z członów rakiety.

Tak wyglądał start Sojuza. "Niezła przygoda i cenna lekcja dla nas wszystkich"

Tak wyglądał start Sojuza. "Niezła przygoda i cenna lekcja dla nas wszystkich"

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl, "Z głową w gwiazdach", Kontakt 24

Trwa walka z ogniem szalejącym w kanadyjskiej prowincji Alberta. Chociaż w nocy z czwartku na piątek spadł deszcz, który ograniczył rozprzestrzenianie się płomieni, zagrożenie pożarowe wciąż jest wysokie. Strażacy przewidują, że ogień może płonąć przez wiele tygodni, a nawet miesięcy.

"Ten pożar będzie trwał tygodnie, a nawet miesiące"

"Ten pożar będzie trwał tygodnie, a nawet miesiące"

Źródło:
Reuters, CBC, Fort McMurray Today

Archeolodzy w niemieckiej Bawarii odkopali szkielet mężczyzny liczący sobie 6800 lat. Przedmioty znalezione w grobie sugerują, że mógł on być ważnym członkiem swojej społeczności.

W Niemczech znaleziono szkielet sprzed 6800 lat

W Niemczech znaleziono szkielet sprzed 6800 lat

Źródło:
Reuters, spiegel.de

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba wykrył najodleglejsze jak dotąd połączenie się dwóch galaktyk i ich masywnych czarnych dziur. W chwili tego zdarzenia Wszechświat miał zaledwie 740 milionów lat - poinformowali badacze. To odkrycie może pomóc wyjaśnić, dlaczego supermasywne czarne dziury są tak ogromne.

Oto najodleglejsza fuzja czarnych dziur, jaką kiedykolwiek zauważyli badacze

Oto najodleglejsza fuzja czarnych dziur, jaką kiedykolwiek zauważyli badacze

Źródło:
PAP, ESA

Chociaż jest połowa maja, to w wysoko położonych regionach Turcji spadł śnieg. Niespodziewane opady pokrzyżowały plany turystom i spowodowały utrudnienia na drogach - donoszą lokalne media.

Mija połowa maja, a u nich spadł śnieg

Mija połowa maja, a u nich spadł śnieg

Źródło:
PAP, hurriyetdailynews.com

Międzynarodowa Unia Astronomiczna (IAU) zatwierdziła nazwę "Pazura" dla planetoidy (669588) 2013 AS24. Ciało niebieskie odkryli dwaj Polacy: Michał Kusiak i Michał Żołnowski. Jest to uhonorowanie polskiego aktora. 

Cezary Pazura krąży między Marsem a Jowiszem

Cezary Pazura krąży między Marsem a Jowiszem

Źródło:
PAP

Dzisiejsze tempo wzrostu poziomu dwutlenku węgla w atmosferze jest 10 razy szybsze niż w jakimkolwiek innym momencie w ciągu ostatnich 50 tysięcy lat - wynika z analizy gazu uwięzionego w antarktycznym lodzie.

Zbadano lód antarktyczny. Takiego wzrostu nie było od 50 tysięcy lat

Zbadano lód antarktyczny. Takiego wzrostu nie było od 50 tysięcy lat

Źródło:
PAP, EurekAlert