Storczykom i ananasom grozi wyginięcie

Źródło:
PAP
Mniszka śródziemnomorska to najrzadsze foki na świecie
Mniszka śródziemnomorska to najrzadsze foki na świecieSPOT/Monk Seal Project/University of Exeter
wideo 2/24
Gatunki zagrożone wyginięciem

Gatunki inwazyjne, zmiany klimatu oraz utrata gruntów znacząco pogarszają stan roślin i grzybów na całym świecie. Badacze z brytyjskiego Royal Botanic Gardens Kew sporządzili nowy raport, w którym podali, że już niebawem na świecie może zabraknąć storczyków, ananasów i pieprzu.

Naukowcy z Royal Botanic Gardens Kew opublikowali właśnie najnowszy raport o stanie roślin i grzybów na świecie. Okazuje się, że ponad 75 procent nowych gatunków roślin (wpisanych do rejestrów w 2020 r.) spełnia kryteria oceny jako zagrożone.

Przyczyny są znane

Przyczyny utraty gatunków roślin są niezmienne. W raporcie można przeczytać, że aż w 33 procentach rośliny zagrożone są zmianami w użytkowaniu gruntów. To największe pojedyncze zagrożenie, które w nieodwracalnym stopniu niszczy systemy naturalne. Chodzi głównie o rolnictwo, leśnictwo, przekształcanie gruntów pod zabudowę mieszkaniową i konsumencką.

Wpływ zmian klimatu na wymieranie roślin oceniono na 4,1 proc. Groźniejsze - według autorów raportu - jest rozprzestrzenianie się gatunków inwazyjnych (6,5 proc).

Nowo opisane i już zagrożone

Ponad 59 proc. gatunków grzybów (wpisanych do rejestrów w 2020 r.) prawdopodobnie spełni kryteria gatunku zagrożonego, a 24,2 proc. prawdopodobnie spełni kryteria krytycznie zagrożonego.

W oparciu o te ustalenia naukowcy z Kew wzywają, aby wszystkie nowo opisane gatunki traktować tak, jakby uznano je za zagrożone - chyba, że zostanie udowodnione inaczej.

"Niestety coraz więcej nowo opisanych gatunków ma wąski zasięg występowania (wiele z nich znanych jest wyłącznie z jednego miejsca), giną populacje i/lub siedliska. Wciągnięcie tych gatunków na Czerwoną Listę Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody (IUCN) pomoże w ich ochronie" - podano w raporcie.

Cierpią i kwiaty, i grzyby

Aż 45 proc. wszystkich znanych gatunków roślin kwiatowych może być zagrożonych wyginięciem. W porównaniu z danymi z raportu sprzed trzech lat nastąpił tu wzrost zagrożenia o 5 proc.

"Rodziny roślin Orchidaceae (storczyki), Piperaceae - do których zalicza się pieprz czarny, Bromeliaceae, w tym ananas i Araceae (obrazkowate), które obejmują wiele ważnych upraw, należą do najbardziej zagrożonych. Te nowe ustalenia pomogą decydentom podjąć wysiłki skierowane na ratowanie roślin, będących na krawędzi wyginięcia - piszą naukowcy.

Storczyk (Orchidaceae)Giuseppe Ferito/Shutterstock

Osobne wyliczenia badacze przedstawiają dla grzybów. W najnowszym raporcie mówią wprost, że wciąż niewiele wiadomo na temat różnorodności grzybów w porównaniu z roślinami i zwierzętami, które od wieków cieszą się stosunkowo większym zainteresowaniem.

Do dziś formalnie nazwano jedynie 155 tysięcy gatunków grzybów, ale badacze od dawna podejrzewali, że królestwo grzybów zróżnicowane jest tak samo (jeśli nie bardziej), jak królestwo roślin i zwierząt. Wcześniejsze szacunki wskazywały na liczby od 250 tysięcy - do 19 milionów gatunków. Obecnie, dzięki naukowym analizom i postępowi technologii, takich jak metabarkodowanie DNA, naukowcy szacują, że na całym świecie istnieje około 2,5 miliona gatunków grzybów.

"Aby spojrzeć na tę liczbę z odpowiedniej perspektywy, trzeba powiedzieć, że naukowcy opisali do tej pory jedynie ok. 10 proc. gatunków grzybów na świecie. To niewiele jak na ogromny potencjał grzybów, które mogą być pożywieniem, ale też stanowić źródło leków, związków chemicznych i enzymów o przydatnych właściwościach - takich jak zdolność do degradacji tworzyw sztucznych" - podano.

Naukowcy ostrzegają jednak, że obecne tempo odkryć nowych gatunków jest niewystarczające. Od początku 2020 r. badacze zdołali formalnie opisać 10 200 nowych gatunków grzybów. "Przy obecnym tempie opisu gatunków opisanie ich wszystkich zajęłoby około 750-1000 lat" - ostrzegli autorzy. Jednocześnie wyrazili nadzieję, że możliwości, jakie daje sekwencjonowanie DNA, mogą znacznie przyspieszyć proces katalogowania. Z ich obliczeń wynika, że rocznie na podstawie tej metody może być katalogowanych nawet 50 tysięcy nowych gatunków.

- Nadanie nazwy i opis gatunku to pierwszy istotny krok w dokumentowaniu życia na Ziemi. Nie wiedząc, jakie istnieją gatunki i nie mając dla nich nazw, nie będziemy w stanie dzielić się informacjami na temat kluczowych aspektów różnorodności gatunków, oceniać stan ochrony gatunków i ryzyko ich wyginięcia, ani badać ich potencjału. Trzeba wiedzieć, jakie gatunki grzybów mamy na Ziemi i co musimy dla nich zrobić, by ich nie stracić - powiedziała dr Tuula Niskanen z Uniwersytetu w Helsinkach, była kierownik badań w dziedzinie taksonomii w Royal Botanic Gardens Kew.

Royal Botanic Gardens Kew na obrzeżach Londynu to placówka naukowa i edukacyjna o międzynarodowym znaczeniu w zakresie badań botanicznych. Posiada jedno z największych na świecie zbiorów roślin i grzybów oraz bank nasion. Na powierzchni 132 hektarów rośnie tam ponad 20 tys. gatunków roślin z całego świata. Ogrody zostały wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w lipcu 2003 r., a w 2019 r. obchodziły 260. rocznicę powstania.

Coraz dłuższa lista gatunków zagrożonychPAP/Adam Ziemienowicz

Autorka/Autor:kw

Źródło: PAP

Źródło zdjęcia głównego: Giuseppe Ferito/Shutterstock

Pozostałe wiadomości

Wyż Yogi na razie wpływa na pogodę w naszym kraju. Już wkrótce jego miejsce zajmie niż, za sprawą którego w weekend i na początku następnego tygodnia pojawią się burze. Po weekendzie czeka nas również pierwszy upał.

Kiedy Yogi ustąpi Valesce, zacznie się dziać

Kiedy Yogi ustąpi Valesce, zacznie się dziać

Źródło:
tvnmeteo.pl

Pogoda na jutro. W piątek 14.06 na dużym obszarze kraju pojawią się opady deszczu. Termometry wskażą od 18 do 22 stopni Celsjusza.

Pogoda na jutro - piątek 14.06. W wielu miejscach spadnie deszcz

Pogoda na jutro - piątek 14.06. W wielu miejscach spadnie deszcz

Źródło:
tvnmeteo.pl

Pięcioletni chłopiec zginął, a drugi został ranny, gdy w kraju związkowym Styria we wschodniej Austrii doszło do niewielkiego osunięcia się ziemi - poinformowały miejscowe media.

Tragedia w czasie spaceru. Nie żyje dziecko

Tragedia w czasie spaceru. Nie żyje dziecko

Źródło:
spegiel.de, derstandard.at, AFP, ENEX

W Polsce jest dość chłodno, w nocy ze środy na czwartek temperatura przy gruncie spadła w Łodzi do jednego stopnia Celsjusza. Za niecały tydzień pogoda diametralnie się zmieni. - W Polsce będzie 35 stopni - powiedział na antenie TVN24 Tomasz Wasilewski, prezenter tvnmeteo.pl.

35 stopni i tropikalne noce. Pogoda diametralnie się zmieni

35 stopni i tropikalne noce. Pogoda diametralnie się zmieni

Źródło:
TVN24, tvnmeteo.pl

Grecja zmaga się z falą ponad 40-stopniowych upałów. W różnych miejscach kraju wiele szkół i przedszkoli jest zamkniętych, a turyści w godzinach największego gorąca nie mogą zwiedzać między innymi ateńskiego Akropolu. Bardzo wysoka temperatura sprzyja pożarom w lasach, w związku z czym na piątek dla znacznej części kraju wydano ostrzeżenia.

"Nie pamiętam takiego gorąca w czerwcu". Mieszkańcy i turyści w Grecji się smażą

"Nie pamiętam takiego gorąca w czerwcu". Mieszkańcy i turyści w Grecji się smażą

Źródło:
Reuters, ekathimerini.com, meteo.gr, tvnmeteo.pl

- Doszło do poważnego zachorowania, niestety rokowania dowódcy są niepewne - między innymi takie słowa było słychać podczas środowej transmisji na żywo z pokładu Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, po czym transmisja została przerwana. Zdarzenie zaniepokoiło internautów, jednak NASA wydała już w tej sprawie wyjaśniający wszystko komunikat.

Rokowania dowódcy są "niepewne". Zerwana transmisja ze stacji kosmicznej, NASA tłumaczy

Rokowania dowódcy są "niepewne". Zerwana transmisja ze stacji kosmicznej, NASA tłumaczy

Źródło:
Reuters, tvn24.pl

Biały bizon urodził się w amerykańskim Parku Narodowym Yellowstone. Według ekspertów, taki przypadek zdarza się raz na 10 milionów narodzin. Tymczasem zamieszkujący okoliczne tereny rdzenni Amerykanie uznali te narodziny za znak i spełnienie ich dawnej przepowiedni.

Przypadek jeden na miliony. Rdzenni Amerykanie mówią o spełnieniu przepowiedni

Przypadek jeden na miliony. Rdzenni Amerykanie mówią o spełnieniu przepowiedni

Źródło:
CBS News, BBC, tvn24.pl

Mierzący 3,6 metra krokodyl terroryzował społeczność Aborygenów zamieszkujących północ Australii. Jak podała australijska policja, zwierzę zostało odstrzelone, a następnie zjedzone przez lokalną społeczność.

Terroryzował społeczność. Postanowiono go zjeść

Terroryzował społeczność. Postanowiono go zjeść

Źródło:
abc.net.au, PAP

Delos już niedługo zatonie w Morzu Egejskim. Wyspa, na której znajdują się ruiny świątyń, domów mieszkalnych i amfiteatrów, jest coraz bardziej narażona na skutki rosnącego poziomu morza, a część budynków już uległa zniszczeniu. Archeolodzy przewidują, że zniknięcie Delos to kwestia dekad.

Tę grecką wyspę za 50 lat pochłoną morskie fale

Tę grecką wyspę za 50 lat pochłoną morskie fale

Źródło:
AFP, Greek City Times

Obfite opady deszczu doprowadziły do powstania powodzi w południowej części stanu Floryda. Zalane zostały domy i ulice. W kilku hrabstwach wprowadzono stan wyjątkowy. Przez gwałtowną aurę odwołano setki lotów.

Zalane domy i ulice, setki odwołanych lotów. "Nie prowadźcie pojazdów"

Zalane domy i ulice, setki odwołanych lotów. "Nie prowadźcie pojazdów"

Źródło:
Reuters, PAP

Kamera znajdująca się w autobusie miejskim uchwyciła dramatyczny moment, w którym jeleń uderza w przednią szybę pojazdu i ją rozbija. Zwierzę prawie wpadło na pasażerów siedzących w środku. Do zdarzenia doszło w mieście Warwick w stanie Rhode Island.

Uderzył w przednią szybę i wpadł do autobusu. Nagranie

Uderzył w przednią szybę i wpadł do autobusu. Nagranie

Źródło:
Reuters, eu.usatoday.com, abc7.com

Pierwsza ofiara śmiertelna małpiej ospy została odnotowana w Republice Południowej Afryki. Jak przekazał minister zdrowia RPA, w kraju potwierdzono pięć przypadków zarażenia ludzi tym wirusem. To niejedyny kraj, który zmaga się z tą niebezpieczną chorobą.

Wirus małpiej ospy zabija w kolejnym kraju

Wirus małpiej ospy zabija w kolejnym kraju

Źródło:
PAP, Sowetan Live

Około 1000 zwierząt spłonęło w pożarze targowiska w Bangkoku. Ogień wybuchł we wtorek na skutek zwarcia instalacji elektrycznej w części bazaru, w której mieściły się sklepy zoologiczne.

Spłonęło około 1000 zwierząt z ponad 100 sklepów zoologicznych

Spłonęło około 1000 zwierząt z ponad 100 sklepów zoologicznych

Źródło:
BBC, Reuters, Khaosod

Pożar wybuchł na południu Francji. Ogień strawił ponad 600 hektarów. W akcji gaszenia biorą udział samoloty i śmigłowce gaśnicze oraz 137 pojazdów. - Siła, z jaką wybuchł ten pożar, zaskoczyła nas wszystkich - powiedział Michel Persoglio, strażak. 

"Siła, z jaką wybuchł, zaskoczyła nas wszystkich"

"Siła, z jaką wybuchł, zaskoczyła nas wszystkich"

Źródło:
tf1info.fr, francetvinfo.fr

Lej kondensacyjny pojawił się w środę nad Bałtykiem w rejonie Mielna (Zachodniopomorskie). Zalążek trąby wodnej udało się uchwycić na zdjęciach.

Lej kondensacyjny pojawił się nad Bałtykiem

Lej kondensacyjny pojawił się nad Bałtykiem

Źródło:
tvnmeteo.pl, IMGW

Na Cyprze wybuchł pożar, który zmusiły mieszkańców pięciu miejscowości do ewakuacji. Co najmniej trzy domy zostały zniszczone, a kilka innych uszkodzonych - podały lokalne media.

Pożar na Cyprze. "Ogień przeleciał przez naszą miejscowość jak huragan, nic nie zostało"

Pożar na Cyprze. "Ogień przeleciał przez naszą miejscowość jak huragan, nic nie zostało"

Źródło:
ENEX, cyprus-mail.com

Mieszkaniec Bydgoszczy zauważył na parapecie swojego okna pustułkę. Nagranie, na którym widać młodego osobnika, przesłał na Kontakt 24. - W tej fazie wciąż jest jeszcze karmiona przez rodziców, ale za kilka tygodni się usamodzielni - powiedział ornitolog Przemysław Chylarecki.

"Pierwszy raz widziałem takiego ptaka, na dodatek siedzącego na oknie". Nagranie z Bydgoszczy

"Pierwszy raz widziałem takiego ptaka, na dodatek siedzącego na oknie". Nagranie z Bydgoszczy

Źródło:
Kontakt 24

Kenijski rząd zapowiedział plan eliminacji wron orientalnych. Według krajowych służb ochrony dzikiej przyrody, ten inwazyjny gatunek wypiera rodzime gatunki, przenosi choroby oraz zakłóca spokój mieszkańców i turystów. Jak tłumaczą władze, eliminacja tych ptaków mieści się w ramach środków prawnych mających na celu kontrolę problematycznego szkodnika.

Chcą wybić milion wron

Chcą wybić milion wron

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Kobiety mogą być bardziej odporne na stres związany z lotem w kosmos niż mężczyźni - wynika z opublikowanych badań. Zdaniem naukowców, aktywność genów u astronautów jest bardziej zaburzona niż u astronautek, a powrót do normy po wylądowaniu na Ziemi zajmuje im więcej czasu.

Kobiety mogą znosić loty kosmiczne lepiej niż mężczyźni

Kobiety mogą znosić loty kosmiczne lepiej niż mężczyźni

Źródło:
PAP, nature.com, The Guardian

Zaczął się sezon na obłoki srebrzyste. Lśniące chmury, najwyższe spośród wszystkich, jakie da się zobaczyć z powierzchni naszej planety, dostrzegł nocą z wtorku na środę Reporter 24 w Suwałkach.

Niebo w Suwałkach zalśniło

Niebo w Suwałkach zalśniło

Źródło:
tvnmeteo.pl, Kontakt 24

W sąsiedztwie popularnych wśród turystów plaż Portugalii coraz częściej jest obserwowana obecność atlantyckich wielorybów - informują biolodzy, cytowani przez miejscowe media. Według specjalistów może to wynikać z podnoszącej się temperatury wody u wybrzeża.

Pojawiają się w pobliżu portugalskich plaż coraz częściej

Pojawiają się w pobliżu portugalskich plaż coraz częściej

Źródło:
PAP, Publico

Około dwa miliony lat temu Układ Słoneczny przeszedł przez gęsty obłok międzygwiazdowy i to mogło doprowadzić do zmian klimatu na Ziemi - wynika z badań opublikowanych w czasopiśmie "Nature Astronomy".

Obłok międzygwiazdowy mógł wpłynąć na ziemski klimat dwa miliony lat temu

Obłok międzygwiazdowy mógł wpłynąć na ziemski klimat dwa miliony lat temu

Źródło:
PAP, eurekalert.org

Ulewy sparaliżowały największe lotnisko na Majorce. Woda opadowa wdarła się do hali budynku, zalewając sklepy i poczekalnie, oraz całkowicie pokryła płytę lotniska. Przez kilka godzin ruch na lotnisku był wstrzymany.

Kaskady wody w terminalu, jezioro na płycie lotniska

Kaskady wody w terminalu, jezioro na płycie lotniska

Źródło:
PAP, Reuters, Ser100, AENA

Najwyższa góra Układu Słonecznego od czasu do czasu bywa oszroniona. Dane zebrane przez sondę ExoMars TGO pokazały, że na wulkanie Olympus Mons w porannych godzinach pojawia się wodny szron. To pierwsze takie odkrycie w pobliżu marsjańskiego równika i niezwykle ważny szczegół w kontekście przyszłych misji załogowych na Marsa.

Na marsjańskich wulkanach o poranku pojawia się szron

Na marsjańskich wulkanach o poranku pojawia się szron

Źródło:
ESA, UNIBE

Służby w amerykańskim stanie Kalifornia uratowały kitesurfera, który utknął na plaży u wybrzeży hrabstwa Santa Cruz. W odnalezieniu pomógł napis z kamieni ułożony przez mężczyznę.

Utknął na plaży. Uratował go napis ułożony z kamieni

Utknął na plaży. Uratował go napis ułożony z kamieni

Źródło:
CBS News

Płonie równina Pantanal w Ameryce Południowej, czyli największe mokradła na świecie. W porównaniu do tego samego okresu ubiegłego roku pożarów jest więcej o niemal 1000 procent. - Najbardziej niepokojące jest to, że nawet w porze deszczowej mieliśmy do czynienia ze wzrostem liczby pożarów - podkreślił Vinicus Silguerio z organizacji pozarządowej Instituto Centro de Vida.

"Pustynia, wszędzie ogień, piekło"

"Pustynia, wszędzie ogień, piekło"

Źródło:
Reuters, tvnmeteo.pl

Jaka pogoda czeka nas w wakacje? Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW) opublikował eksperymentalną, długoterminową prognozę na miesiące lipiec, sierpień, wrzesień i październik. Jak wynika z przewidywań synoptyków, dwa letnie miesiące mogą być cieplejsze niż zazwyczaj.

Jaka pogoda na wakacje? Najnowsza prognoza IMGW

Jaka pogoda na wakacje? Najnowsza prognoza IMGW

Źródło:
IMGW

Naukowcy odkryli, że słonie afrykańskie zwracają się do siebie pomrukami, które przypominają imiona używane przez ludzi. Wyniki wieloletnich badań zostały opublikowane w czasopiśmie "Nature".

Słonie zwracają się do siebie po imieniu

Słonie zwracają się do siebie po imieniu

Źródło:
PAP, CNN

W wyniku powodzi błyskawicznych w północnym Wietnamie zginęły co najmniej trzy osoby, w tym dziecko, a jedna zaginęła - poinformowały władze. Z powodu zalanych dróg setki turystów było uwięzionych w dystrykcie Dong Van.

Trzylatek z ojcem zginęli w powodzi

Trzylatek z ojcem zginęli w powodzi

Źródło:
Reuters

Indie zmagają się z najdłuższą falą upałów, jaką kiedykolwiek odnotowano w tym kraju. Temperatura przekracza 45 stopni Celsjusza. Szczególnie trudna sytuacja panuje w północnej części kraju. Według służb medycznych do końca maja upały przyczyniły się do śmierci dziesiątek osób.

"Nigdy dotąd kraju nie nawiedziła tak długa fala upałów"

"Nigdy dotąd kraju nie nawiedziła tak długa fala upałów"

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Grad poważnie uszkodził samolot lecący do Wiednia. W niedzielę nad krajem szalały gwałtowne burze, a w jedną z nich niespodziewanie wleciał Airbus A320 linii Austrian Airlines. Grad poważnie uszkodził przednią część samolotu - przednie szyby i fragment dziobu.

Tak wyglądał samolot po spotkaniu z potężnym gradobiciem

Tak wyglądał samolot po spotkaniu z potężnym gradobiciem

Źródło:
ABC News, Airlive