To nie mgławica, tylko "krzyk" młodej gwiazdy

HH 211 w obiektywie Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba
Start misji Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba
Źródło wideo: NASA
Źródło zdj. gł.: ESA/Webb, NASA, CSA, T. Ray (Dublin Institute for Advanced Studies)
Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba uwiecznił tzw. obiekt Herbiga-Haro - świetlisty obszar otaczający nowonarodzoną gwiazdę. Jak wyjaśnili naukowcy z NASA, to obraz z czasów, kiedy ciało niebieskie miało zaledwie kilkadziesiąt tysięcy lat. Ostatecznie wyrośnie ono na gwiazdę podobną do Słońca.

Obiekty Herbiga-Haro (HH) to świetliste obszary otaczające nowonarodzone gwiazdy. Powstają, gdy z biegunów młodego ciała z ogromną prędkością wypływają strumienie gazu i plazmy, które zderzają się z otaczającym je pyłem. Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba skierował swój obiektyw na HH 211, zlokalizowany około tysiąc lat świetlnych od Ziemi w gwiazdozbiorze Perseusza.

Słoneczny niemowlak

Obraz przedstawia serię łukowatych wstrząsów, rozchodzących się symetrycznie w przestrzeni kosmicznej. Ich źródłem jest niewidoczna na obrazie, młodziutka gwiazda - niewykluczone, że wchodzi ona w skład podwójnego systemu. Teleskop uchwycił ją w momencie, gdy miała nie więcej niż kilkadziesiąt tysięcy lat i masę równą zaledwie 8 procent masy naszej gwiazdy. Ostatecznie wyrośnie na taką podobną do Słońca.

HH 211 w obiektywie Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba
HH 211 w obiektywie Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba
Źródło zdjęcia: ESA/Webb, NASA, CSA, T. Ray (Dublin Institute for Advanced Studies)

Jak tłumaczyła NASA, możliwość obrazowania w podczerwieni jest szczególnie przydatna podczas obserwacji nowonarodzonych gwiazd. Obiekty te są bowiem otoczone gęstymi obłokami gazu i pyłu. Pracujące w zakresie podczerwieni instrumenty pomiarowe pozwalają zajrzeć za zasłonę pyłu i podejrzeć wiele cząsteczek, które we wzbudzonym stanie emitują światło podczerwone: wodór molekularny, tlenek węgla czy tlenek krzemu.

To najdokładniejszy obraz HH 211, jaki do tej pory udało się uchwycić. Naukowcy wykorzystali nowe obserwacje Webba do ustalenia, że wypływ gazu z młodej gwiazdy jest stosunkowo powolny w porównaniu ze znanymi nam, bardziej dojrzałymi obiektami Herbiga-Haro. Naukowcy wyjaśnili, że strumienie gazu i plazmy młodziutkiej gwiazdy nie są wystarczająco silne, aby rozerwać cząsteczki otaczającego ją pyłu na pojedyncze atomy, przez co otaczająca je materia je spowalnia.

Teleskop Jamesa Webba
Teleskop Jamesa Webba
Źródło zdjęcia: PAP/Reuters/Adam Ziemienowicz
Źródło: NASA, space.com
Autorka/Autor: as/ddd
Czytaj także: