ZGŁOSZONE NA KONTAKT24

Coraz częściej przeżywamy szok termiczny, lada moment czeka nas kolejny. Cierpimy i my, i przyroda

Źródło:
tvnmeteo.pl, TVN24, IMGW, weather.com
Rozmowa z prof. Chojnickim o wpływie wahań temperatury na przyrodę
Rozmowa z prof. Chojnickim o wpływie wahań temperatury na przyrodęTVN24
wideo 2/3
Rozmowa z prof. Chojnickim o wpływie wahań temperatury na przyrodęTVN24

Polska coraz częściej znajduje się pod wpływem gwałtownie zmieniających się warunków atmosferycznych. W ciągu ostatnich miesięcy wielokrotnie obserwowaliśmy nagłe, szybkie wahania warunków pogodowych. Jak ostrzegają eksperci, tak duże wahania temperatury mogą mieć poważny wpływ na nasze zdrowie. Gwałtowne zmiany w pogodzie nie odpowiadają także roślinom i zwierzętom.

Pogoda w ostatnich miesiącach zaskakuje swoją zmiennością. Jak powiedziała synoptyk tvnmeteo.pl Arleta Unton-Pyziołek, wynika to z naprzemiennego napływu północnych i południowych mas powietrza. Końcówka października przyniosła nam niezwykłe ciepło pochodzenia afrykańskiego. Miejscami termometry wskazywały ponad 20 stopni Celsjusza.

Gwałtowna aura nad Polską

Od połowy listopada dość szybko zrobiło się zimno, a to za sprawą napływu lodowatego powietrza. Mroźna aura towarzyszyła nam do początku grudnia, wtedy nadeszło ocieplenie i temperatura stała się nieco łaskawsza. Konsekwencją zmiany cyrkulacji stały się opady śniegu. W niemalże całym kraju zapanowały bardzo trudne warunki.

Potem nasz kraj ponownie znalazł się w objęciach mrozu, a na termometrach przestały gościć wartości przekraczające 0 st. C - nawet w najcieplejszej chwili dnia. Na kilka dni przed Bożym Narodzeniem znów dotarło do nas ciepłe powietrze, zmieniając krajobraz z zimowego na późnojesienny. Koniec roku przyniósł nam zaś aurę typową dla wiosny, a ciepłe, zwrotnikowe powietrze przyczyniło się do wzrostu temperatury. W Nowy Rok padały rekordy ciepła.

Mogłoby się wydawać, że zima opuściła już Polskę, gdyż mimo początku roku przyroda zaczęła odżywać i pojawiły się pierwsze pączki na drzewach i kwiaty. Nic bardziej mylnego, gdyż pogoda ponownie gwałtownie się zmieni.

- Na weekend spodziewane jest duże ochłodzenie w Europie. Widać, że rozwija się zatoka chłodu, ale wygląda na to, że ono nas "liźnie". W sobotę rano na północy możliwe jest -14 stopni, w centrum około -12/-10 stopni. W ciągu dnia temperatura maksymalna w regionach centralnych może sięgnąć -5/-6 stopni. To są wstępne prognozy, jeszcze wiele się może wydarzyć - zauważyła synoptyk.

Obciążenie fizyczne i psychiczne

Tak gwałtowne zmiany aury i temperatury potrafią być sporym obciążeniem dla naszego organizmu. Wrażliwość na pogodę to indywidualna cecha. Wszystkie wahania w pogodzie mogą być bardzo mocno odczuwalne i szkodliwe szczególnie dla osób starszych i przewlekle chorych.

Nagłe zmiany pogody przyczyniają się do zaostrzania szeregu dolegliwości. Gdy temperatura gwałtownie spada, cierpią osoby dotknięte chronicznymi bólami stawów oraz chorobami układu krążenia - w skrajnych przypadkach może dochodzić nawet do zawałów serca. Gwałtowny wzrost temperatury przyczynia się natomiast do częstszego występowania bólów głowy i migren.

- Zmiany mas powietrza będą fatalne dla naszego samopoczucia. Do tego dojdzie szok termiczny. To będzie bardzo trudny tydzień, także dla natury. Na południu są już miejsca, gdzie pojawiły się osy i stokrotki, a tu nagle gwałtowny spadek temperatury poniżej -10 stopni... - mówiła synoptyk.

W jaki sposób łagodzić niekorzystny wpływ pogody na nasze zdrowie? IMGW zaleca przede wszystkim regularne wietrzenie mieszkań, mające hartujący wpływ na nasze organizmy. Należy pamiętać o systematycznym uzupełnianiu płynów w organizmie, zadbaniu o zbilansowaną dietę i o lekką aktywność fizyczną. Wychodząc z domu, powinniśmy natomiast zakładać odzież dostosowaną do aktualnych warunków atmosferycznych.

Wraz z ochłodzeniem mogą powrócić do nas opady śniegu. Unton-Pyziołek podała, że od piątku sypać może w pasie od Pomorza, przez centrum, po Lubelszczyznę. Śnieg ominie zachodnie regiony, a na północnym wschodzie będzie go naprawdę niewiele.

- Żeby rośliny były bezpieczne przed taką falą mrozu, jaka nadchodzi, potrzebne są kilkudniowe opady - tak jak było w grudniu. A w tej chwili prognozy podają, że opady będą w stanie przygotować tylko kilka regionów na taki mróz - powiedziała.

Przyroda nie lubi nagłych wahań

Jak opowiadał na antenie TVN24 prof. Bogdan Chojnicki, klimatolog z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, "wiosenne" dni na przełomie grudnia i stycznia to tylko jedno z wielu w ubiegłym roku zjawisk, które niosły w nasze regiony nadzwyczaj ciepłe masy powietrza.

- W 2022 roku mieliśmy takich zdarzeń 11 - tłumaczył. - 1 stycznia 2022 roku zaczęliśmy od rekordu wysokiej temperatury i co ciekawe, zamknęliśmy rok rekordowo wysokim 31 grudnia. (...) Jeszcze 30-40 lat temu wtargnięcia ciepłych mas powietrza znad Afryki były pewnego rodzaju ewenementem, stanowiły 1-3 procent wszystkich zdarzeń, które obserwowaliśmy w ciągu roku. Dzisiaj ta wartość sięga 10 procent.

Te zmiany nie pozostają bez wpływu na świat przyrody. Naukowiec wyjaśnił, że większość znanych nam gatunków to organizmy zmiennocieplne, których aktywność fizjologiczna bezpośrednio zależna jest od temperatury.

- Po przekroczeniu pewnej progowej temperatury zaczynają się uaktywniać - wskazał. - Warto wspomnieć o roślinach, bo już widać rosnące pąki krzewów (...), pojawiają się także kwiaty, choćby magnolii, która nie jest z naszej strefy klimatycznej i po prostu reaguje na temperaturę.

Nie tylko rośliny zaczęły się uaktywniać. Charakterystyczny zapach gleby oznacza, że pod wpływem wysokiej temperatury uaktywniły się bytujące w niej mikroorganizmy, które rozpoczęły proces rozkładu materii organicznej. Na nagłe ocieplenie wrażliwe są także pszczoły - gdy temperatura wzrasta powyżej 10 st. C, te zaczynają być aktywne i wylatują z uli w poszukiwaniu kwiatowego pyłku. Nie znalazłszy go, wracają do pasieki, pożywiając się zapasami na zimę.

- Gdy ten scenariusz niskich temperatur będzie się mieszał z wysokimi temperaturami (...), rodziny pszczele będą w bardzo złej kondycji fizjologicznej w sezonie wegetacyjnym, gdy kwiaty naprawdę zaczną kwitnąć - wyjaśnił Chojnicki. - To przykład na to, jak bardzo gwałtowne wahania temperatury desynchronizują cały układ przyrodniczy - dodał.

Autorka/Autor:kw,as

Źródło: tvnmeteo.pl, TVN24, IMGW, weather.com

Źródło zdjęcia głównego: kontakt24UsersMaterials

Pozostałe wiadomości

IMGW ostrzega przed groźną pogodą. W mocy są ostrzeżenia nawet trzeciego, najwyższego stopnia. W części regionów kraju burzom będą towarzyszyć ulewne opady deszczu o sumie do 80 litrów na metr kwadratowy. Gwałtowne zjawiska mają towarzyszyć nam do północy.

IMGW rozszerza zasięg czerwonych ostrzeżeń. Uwaga na ulewny deszcz

IMGW rozszerza zasięg czerwonych ostrzeżeń. Uwaga na ulewny deszcz

Aktualizacja:
Źródło:
IMGW

Alert RCB. W poniedziałek służby wysyłają kolejne SMS-owe ostrzeżenia przed gwałtowną pogodą. Eksperci ostrzegają przed burzami, ulewami i silnym wiatrem, które spodziewane są w Polsce. Lokalnie mogą wystąpić podtopienia.

Kolejne alerty RCB. Tu pogoda stanowi poważne zagrożenie

Kolejne alerty RCB. Tu pogoda stanowi poważne zagrożenie

Aktualizacja:
Źródło:
RCB, tvnmeteo.pl

Burza z gradem przeszła w poniedziałek po południu nad Gnieznem. Na ulicach miasta zrobiło się biało od gradzin, a strażacy wyjeżdżali do akcji kilkaset razy. Padał też silny deszcz, który doprowadził do wielu podtopień i zalań. Po opadach w samochodzie uwięziona została kobieta. Skalę zjawiska widać na nagraniach i zdjęciach, które otrzymaliśmy także na Kontakt 24.

Gniezno zasypane gradem. Kobieta uwięziona w zalanym samochodzie

Gniezno zasypane gradem. Kobieta uwięziona w zalanym samochodzie

Źródło:
PAP, TVN24, tvnmeteo.pl

Gdzie jest burza? W poniedziałek 20.05 w Polsce pojawiają się wyładowania atmosferyczne - nad krajem uformowały się trzy fronty atmosferyczne. Śledź aktualną sytuację pogodową na tvnmeteo.pl.

Gdzie jest burza? Lokalnie burze są silne. Najtrudniejsza sytuacja na Pomorzu

Gdzie jest burza? Lokalnie burze są silne. Najtrudniejsza sytuacja na Pomorzu

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl

Naukowiec z Brazylii prowadził badania nad jadowitymi wężami poprzez... wielokrotne nadeptywanie na nie. Celem było sprawdzenie, w jakich sytuacjach są najbardziej skłonne do ataku. Wężom nic się nie stało - w przeciwieństwie do samego badacza.

Nadepnął na grzechotniki ponad 40 tysięcy razy

Nadepnął na grzechotniki ponad 40 tysięcy razy

Źródło:
Science, dw.com, ADW

Nie żyje 23-letni wspinacz, poszukiwany przez kilka dni po tym, jak zaginął w Górach Skalistych w Stanach Zjednoczonych - poinformowały władze Parku Narodowego Gór Skalistych. W dniu, w którym wysłał ostatnią wiadomość, przez park przeszły silne burze. Wstępne dochodzenie wykazało, że mężczyzna "spadł z dużej wysokości".

Burza zaskoczyła go w górach, 23-latek "spadł z dużej wysokości"

Źródło:
CNN, tvn24.pl

Niedziela w wielu częściach kraju była burzowa. W okolicach miejscowości Grzędzice (województwo zachodniopomorskie) pojawiła się trąba powietrzna, na szczęście obyło się bez zniszczeń. Intensywne opady deszczu w Toruniu doprowadziły do podtopień.

Trąba powietrzna na Pomorzu Zachodnim

Trąba powietrzna na Pomorzu Zachodnim

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl, PAP

Kulminacja fali powodziowej przetacza się przez zachodnie Niemcy. W powodziach zginęła co najmniej jedna osoba. Na rozwój sytuacji z niepokojem czekają mieszkańcy Saary i Nadrenii-Palatynatu, gdzie w kolejnych dniach spodziewane są dalsze ulewy.

Pierwsza ofiara śmiertelna powodzi w Niemczech. Ulewy mają powrócić

Pierwsza ofiara śmiertelna powodzi w Niemczech. Ulewy mają powrócić

Źródło:
tagesschau.de, RTL, SWR

Po weekendzie na termometrach zobaczymy prawie 30 stopni. Co jeszcze czeka nas w pogodzie? Sprawdź autorską długoterminową prognozę pogody na 16 dni, przygotowaną przez prezentera tvnmeteo.pl Tomasza Wasilewskiego.

Pogoda na 16 dni: gorący początek tygodnia. Co dalej?

Pogoda na 16 dni: gorący początek tygodnia. Co dalej?

Źródło:
tvnmeteo.pl

Tornada, burze pyłowe i podmuchy wiatru sięgające powyżej 130 kilometrów na godzinę - takie zjawiska pojawiły się w niedzielę nad stanem Kansas. Gwałtowna aura spowodowała poważne przerwy w dostawie prądu.

Chmura pyłu zasłoniła niebo, uderzył huraganowy wiatr

Chmura pyłu zasłoniła niebo, uderzył huraganowy wiatr

Źródło:
Reuters, KWCH

Nad Polskę zaczęły napływać masy łagodnego powietrza polarnego. Za jego sprawą początek tygodnia przyniesie nam niemal letnią aurę - termometry pokażą ponad 25 stopni Celsjusza, ale niebo spowiją groźne, burzowe chmury. O tym, jak długo pozostanie z nami gwałtowna pogoda, opowiadał na antenie TVN24 prezenter tvnmeteo.pl Tomasz Wasilewski.

Aura jak na przełomie wiosny i lata. To niezbyt dobra wiadomość

Aura jak na przełomie wiosny i lata. To niezbyt dobra wiadomość

Źródło:
tvnmeteo.pl

Pogoda na dziś. Pogoda w poniedziałek 20.05 będzie gwałtowna. Pojawią się burze z obfitymi opadami deszczu i wiatrem osiągającym w porywach nawet 80 kilometrów na godzinę. Termometry wskażą od 20 do 26 stopni Celsjusza.

Pogoda na dziś - poniedziałek 20.05. W trakcie burz spadnie dużo deszczu

Pogoda na dziś - poniedziałek 20.05. W trakcie burz spadnie dużo deszczu

Źródło:
tvnmeteo.pl

Śliniki luzytańskie mogą stanowić zagrożenie dla populacji wilków. Chociaż te inwazyjne ślimaki wyglądają niegroźnie, są wektorami wielu groźnych patogenów. Nie przepadają za nimi również rolnicy.

Ten ślimak skolonizował Polskę. "Choć trudno w to uwierzyć, może być zagrożeniem dla wilka!"

Ten ślimak skolonizował Polskę. "Choć trudno w to uwierzyć, może być zagrożeniem dla wilka!"

Źródło:
Karkonoski Park Narodowy, GDOŚ, WCVM

Mikroplastik został znaleziony w ludzkich i psich jądrach. Badanie amerykańskich naukowców wskazało, że w tkankach męskiego układu rozrodczego mogą gromadzić się spore ilości tworzyw sztucznych. Ich obecność może powodować problemy z płodnością.

Składnik toreb i butelek przenika do jąder

Składnik toreb i butelek przenika do jąder

Źródło:
PAP, UNM

Bolid przemknął w niedzielną noc po niebie nad Portugalią. Jego spaleniu w atmosferze towarzyszył efektowny rozbłysk, który na kilka chwil zabarwił niebo na niebiesko. Fragmenty kosmicznej skały prawdopodobnie spadły na ląd.

Błękitna kula ognia zmieniła noc w dzień

Błękitna kula ognia zmieniła noc w dzień

Źródło:
Publico

Pogoda zachęca do leśnych wycieczek, jednak w ten weekend lepiej zrezygnować z takiego sposobu spędzania czasu. Służby ostrzegają, że ściółka w lasach jest bardzo sucha i podatna na najmniejsze źródło ognia, które może wywołać pożar. Co zrobić, jeżeli zobaczymy, że w lesie wybuchł ogień?

Co robić, gdy zauważy się pożar lasu

Co robić, gdy zauważy się pożar lasu

Źródło:
TVN24, tvnmeteo.pl

Zmiany klimatu negatywnie oddziałują na ludzi z chorobami mózgu - twierdzą brytyjscy naukowcy na łamach pisma "Lancet Neurology". Z badań wynika, że szczególnie niebezpieczne są ekstrema związane z temperaturą powietrza i jej duże wahania.

Zbadali wpływ zmian klimatu na chorych. Ci pacjenci są szczególnie narażeni

Zbadali wpływ zmian klimatu na chorych. Ci pacjenci są szczególnie narażeni

Źródło:
PAP

Kleszcz afrykański, nazywany też wędrownym, pojawił się w Europie, a być może także w Polsce. Maciej Grzybek z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego wyjaśnił na antenie TVN24, że badanie obecności tego pajęczaka w naszym kraju jest ważne ze względu na przenoszone przez niego choroby. Jak opowiadał, każdy z nas może pomóc w poszukiwaniach.

Kleszcz afrykański. Ekspert o tym, jak poważne stanowi zagrożenie

Kleszcz afrykański. Ekspert o tym, jak poważne stanowi zagrożenie

Źródło:
TVN24, tvnmteo.pl

W zeszłym tygodniu Ziemia doświadczyła burzy geomagnetycznej, która zaowocowała zorzami polarnymi widocznymi nawet stosunkowo blisko równika. W rozmowie z tvnmeteo.pl Helena Ciechowska z Centrum Badań Kosmicznych PAN wyjaśniła, jak powstają "światła północy" i dlaczego od pewnego czasu są szczególnie efektowne.

"Wygląda na to, że zaczynamy maksimum cyklu słonecznego"

"Wygląda na to, że zaczynamy maksimum cyklu słonecznego"

Źródło:
livescience.com, tvnmeteo.pl, scientificamerican.com

Ogromna wirująca kolumna piasku przemknęła przed jednym z hoteli w Jakuszycach (województwo dolnośląskie). Na Kontakt 24 otrzymaliśmy nagranie z monitoringu, na którym ją widać. To tak zwany diabełek pyłowy.

"Małe tornado przed hotelem". Nagranie

"Małe tornado przed hotelem". Nagranie

Źródło:
Kontakt 24

W wodach Odry zaobserwowano wzrost złotej algi - poinformował w piątek Zespół Zarządzania Kryzysowego Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Jak czytamy komunikacie, "przypisano pierwszy stopień zagrożenia dla punktu powyżej Wrocławia w Łanach".

Złota alga w Odrze. Ogłoszono pierwszy stopień zagrożenia

Złota alga w Odrze. Ogłoszono pierwszy stopień zagrożenia

Źródło:
PAP

Pampasowiec grzywiasty wrócił na wolność w Argentynie. Zwierzę zostało znalezione w jednym z argentyńskich miast w grudniu ubiegłego roku, gdzie błąkało się po ulicach. Przyrodnicy wyjaśnili, że ze względu na zmiany klimatyczne i niszczenie siedlisk zwierzęta te są zmuszone do poszukiwania nowych terytoriów.

W mieście znaleziono "lisa na szczudłach". Teraz wrócił na wolność

W mieście znaleziono "lisa na szczudłach". Teraz wrócił na wolność

Źródło:
Reuters, ADW

W nocy z czwartku na piątek z kosmodromu w Plesiecku wystartowała rakieta Sojuz 2. Z naszego kraju nie było widać momenty startu i towarzyszącej mu charakterystycznej chmury gazów wylotowych, ale wielu osobom udało się zaobserwować deorbitację jednego z członów rakiety.

Tak wyglądał start Sojuza. "Niezła przygoda i cenna lekcja dla nas wszystkich"

Tak wyglądał start Sojuza. "Niezła przygoda i cenna lekcja dla nas wszystkich"

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl, "Z głową w gwiazdach", Kontakt 24

Trwa walka z ogniem szalejącym w kanadyjskiej prowincji Alberta. Chociaż w nocy z czwartku na piątek spadł deszcz, który ograniczył rozprzestrzenianie się płomieni, zagrożenie pożarowe wciąż jest wysokie. Strażacy przewidują, że ogień może płonąć przez wiele tygodni, a nawet miesięcy.

"Ten pożar będzie trwał tygodnie, a nawet miesiące"

"Ten pożar będzie trwał tygodnie, a nawet miesiące"

Źródło:
Reuters, CBC, Fort McMurray Today

Archeolodzy w niemieckiej Bawarii odkopali szkielet mężczyzny liczący sobie 6800 lat. Przedmioty znalezione w grobie sugerują, że mógł on być ważnym członkiem swojej społeczności.

W Niemczech znaleziono szkielet sprzed 6800 lat

W Niemczech znaleziono szkielet sprzed 6800 lat

Źródło:
Reuters, spiegel.de

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba wykrył najodleglejsze jak dotąd połączenie się dwóch galaktyk i ich masywnych czarnych dziur. W chwili tego zdarzenia Wszechświat miał zaledwie 740 milionów lat - poinformowali badacze. To odkrycie może pomóc wyjaśnić, dlaczego supermasywne czarne dziury są tak ogromne.

Oto najodleglejsza fuzja czarnych dziur, jaką kiedykolwiek zauważyli badacze

Oto najodleglejsza fuzja czarnych dziur, jaką kiedykolwiek zauważyli badacze

Źródło:
PAP, ESA

Chociaż jest połowa maja, to w wysoko położonych regionach Turcji spadł śnieg. Niespodziewane opady pokrzyżowały plany turystom i spowodowały utrudnienia na drogach - donoszą lokalne media.

Mija połowa maja, a u nich spadł śnieg

Mija połowa maja, a u nich spadł śnieg

Źródło:
PAP, hurriyetdailynews.com

Międzynarodowa Unia Astronomiczna (IAU) zatwierdziła nazwę "Pazura" dla planetoidy (669588) 2013 AS24. Ciało niebieskie odkryli dwaj Polacy: Michał Kusiak i Michał Żołnowski. Jest to uhonorowanie polskiego aktora. 

Cezary Pazura krąży między Marsem a Jowiszem

Cezary Pazura krąży między Marsem a Jowiszem

Źródło:
PAP

Gdzie jest burza? W poniedziałek 20.05 w Polsce pojawiają się wyładowania atmosferyczne - nad krajem uformowały się trzy fronty atmosferyczne. Śledź aktualną sytuację pogodową na tvnmeteo.pl.

Gdzie jest burza? Lokalnie burze są silne. Najtrudniejsza sytuacja na Pomorzu

Gdzie jest burza? Lokalnie burze są silne. Najtrudniejsza sytuacja na Pomorzu

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl

Dzisiejsze tempo wzrostu poziomu dwutlenku węgla w atmosferze jest 10 razy szybsze niż w jakimkolwiek innym momencie w ciągu ostatnich 50 tysięcy lat - wynika z analizy gazu uwięzionego w antarktycznym lodzie.

Zbadano lód antarktyczny. Takiego wzrostu nie było od 50 tysięcy lat

Zbadano lód antarktyczny. Takiego wzrostu nie było od 50 tysięcy lat

Źródło:
PAP, EurekAlert