Księżyc "nadziewany" wulkanami. Nowe zdjęcia Io

Źródło:
NASA JPL
Erupcja na Io, księżycu Jowisza w obiektywie teleskopu LORRI na sondzie Nowe Horyzonty
Erupcja na Io, księżycu Jowisza w obiektywie teleskopu LORRI na sondzie Nowe HoryzontyNASA/Johns Hopkins University Applied Physics
wideo 2/4
Erupcja na Io, księżycu Jowisza w obiektywie teleskopu LORRI na sondzie Nowe HoryzontyNASA/Johns Hopkins University Applied Physics

NASA zaprezentowała nowe zdjęcia Io, wulkanicznego księżyca Jowisza. Pod koniec 2023 roku sonda Juno zbliżyła się do powierzchni ciała niebieskiego na odległość zaledwie 1500 kilometrów. Zdjęcia pozwalają zajrzeć również na "ciemną stronę" obiektu.

Na 2024 rok zaplanowane zostało wiele misji, które pozwolą nam bliżej poznać otaczający nas Wszechświat, a mnóstwo innych instrumentów pomiarowych będzie kontynuowało swoją pracę. Ciekawe zdjęcia trafiły na Ziemię w ostatnich dniach starego roku, a przesłała je sonda Juno, przebywająca w sąsiedztwie Jowisza.

Najbliższe spotkanie od lat

30 grudnia 2023 roku sonda Juno wykonała przelot w sąsiedztwie Io, trzeciego największego księżyca Jowisza. Urządzenie zbliżyło się do jego pokrytej wulkanami powierzchni na odległość 1500 kilometrów - to pierwszy tak bliski przelot w pobliżu Io od ponad 20 lat, czyli od czasu misji Galileo.

- Łącząc dane z tego przelotu z naszymi wcześniejszymi obserwacjami, zespół naukowy zbada, jak zmieniają się wulkany Io - powiedział główny badacz projektu Juno, Scott Bolton z Southwest Research Institute w Teksasie. - Sprawdzimy, jak często wybuchają, jak są jasne i gorące, jak zmienia się kształt strumienia lawy i jak aktywność Io wiąże się z przepływem naładowanych cząstek w magnetosferze Jowisza - dodał.

Jak wyjaśniła NASA, zdjęcia zostały zrobione w nieco większej odległości od powierzchni. Pod opublikowanym w mediach społecznościowym obrazem pojawiły się pytania, dlaczego nieoświetlona część księżyca również jest widoczna. Naukowcy wytłumaczyli, że oświetla ją odbite przez Jowisza światło.

Problemy techniczne

Misja Juno, która od 2016 r. znajduje się w sąsiedztwie Jowisza i jego księżyców, w tym roku będzie badać również atmosferę gazowego olbrzyma oraz jego mało widoczne pierścienie. NASA przekazała, że podczas misji we znaki powoli dają się problemy techniczne. Zamontowana na sondzie kamera JunoCam zaczyna odczuwać wpływ promieniowania, na jakie narażony jest sprzęt w przestrzeni kosmicznej.

- Zdjęcia z ostatniego przelotu pokazują zmniejszenie zakresu dynamiki kamery i pojawienie się szumów - tłumaczył Ed Hirst, kierownik projektu Juno w Laboratorium Napędu Odrzutowego NASA. - Nasz zespół inżynierów pracuje nad rozwiązaniami mającymi na celu złagodzenie uszkodzeń spowodowanych promieniowaniem, tak aby kamera mogła dalej działać - dodał.

Io w obiektywie sondy JunoNASA/JPL-CALTECH/SWRI/MSSS

Autorka/Autor:as

Źródło: NASA JPL

Źródło zdjęcia głównego: NASA/JPL-CALTECH/SWRI/MSSS

Pozostałe wiadomości

Pogoda na dziś. Piątek 21.06 zapowiada się przeważnie pogodnie i ciepło. Dopiero po południu nad częścią kraju zaczną zbierać się kłębiaste chmury, a miejscami może zagrzmieć. Termometry pokażą od 25 do 33 stopni Celsjusza.

Pogoda na dziś - piątek 21.06. Pogodny i gorący dzień, ale wieczór będzie groźny

Pogoda na dziś - piątek 21.06. Pogodny i gorący dzień, ale wieczór będzie groźny

Źródło:
tvnmeteo.pl

IMGW wydał ostrzeżenia meteorologiczne przed upałem. Gorącu towarzyszyć mogą także niebezpieczne burze - w piątek synoptycy planują wydanie alarmów, także najwyższego stopnia.

W tych regionach zrobi się szczególnie groźnie. W prognozach alarmy najwyższego stopnia

W tych regionach zrobi się szczególnie groźnie. W prognozach alarmy najwyższego stopnia

Aktualizacja:
Źródło:
IMGW

Nadchodzi kolejna fala gwałtownych burz z ulewami i silnym wiatrem. Nawałnice nawiedzą Polskę w piątek po południu, a najbardziej niebezpiecznie zapowiada się noc z piątku na sobotę. Prędkość wiatru w porywach może przekraczać wtedy nawet 100 km/h. Groźnej pogodzie będzie sprzyjać upał.

Nadciągają kolejne nawałnice. W Polskę uderzą dwa fronty

Nadciągają kolejne nawałnice. W Polskę uderzą dwa fronty

Źródło:
tvnmeteo.pl

Fala upałów utrzymuje się nad Włochami. W czwartek temperatura w Rzymie wzrosła do prawie 40 stopni Celsjusza, co dało się we znaki turystom odwiedzającym stolicę Włoch. Piątek ma przynieść jeszcze bardziej nieznośne gorąco, a dodatkowo niebo może zasłonić saharyjski pył.

Minos panuje nad Wiecznym Miastem

Minos panuje nad Wiecznym Miastem

Źródło:
PAP, Reuters

Truskawkowy Księżyc zalśni na nocnym niebie. Nadchodząca pełnia będzie szczególnie efektowna, ponieważ Srebrny Glob zawiśnie wyjątkowo nisko nad horyzontem. Przez to będzie się wydawał większy niż zwykle, a nawet może przybrać pomarańczowy kolor.

Przed nami jedno z "najbardziej wyjątkowych zjawisk astronomicznych tego roku"

Przed nami jedno z "najbardziej wyjątkowych zjawisk astronomicznych tego roku"

Źródło:
Z głową w gwiazdach, NASA, tvnmeteo.pl

W czwartek powitaliśmy astronomiczne lato. Jego początek wyznacza przesilenie letnie, najwcześniejsze od 228 lat. Dzień może potrwać w niektórych regionach kraju nawet 17 godzin i 20 minut.

Zaczęło się astronomiczne lato

Zaczęło się astronomiczne lato

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl, gum.gov.pl, PAP

Burza tropikalna Alberto przeszła nad południowym Teksasem i północnym Meksykiem. Żywioł spowodował podtopienia i powodzie. Jak przekazały meksykańskie służby ratunkowe, na skutek żywiołu zginęły cztery osoby, w tym troje nieletnich.

Alberto uderzył w ląd. Zginęły cztery osoby, w tym troje dzieci

Alberto uderzył w ląd. Zginęły cztery osoby, w tym troje dzieci

Źródło:
Reuters, CBS News, PAP

Dwa lwy zostały zastrzelone w Zambii po tym, gdy podeszły zbyt blisko ludzkich siedzib. Zwierzęta uciekły z pobliskiego parku narodowego i w ciągu ostatnich dwóch tygodni zabiły 16 krów. Obecność dzikich kotów wywołała panikę wśród mieszkańców i skłoniła lokalne władze do zamknięcia kilku szkół.

Lwy zaatakowały wóz z pacjentami, zostały zastrzelone 

Lwy zaatakowały wóz z pacjentami, zostały zastrzelone 

Źródło:
BBC, Lusaka Times

Utrzymujące się upały sprzyjają pożarom lasów i zarośli w Grecji. W środę w całym kraju, w tym w okolicach Aten, strażacy gasili ogień w ponad 60 miejscach. W czwartek z powodu kolejnych pożarów wydano nakazy ewakuacji dla dwóch miejscowości na wschodnim wybrzeżu Peloponezu.

"Nowy pożar co 10 minut"

"Nowy pożar co 10 minut"

Źródło:
Reuters, ekathimerini.com, tvnmeteo.pl

Rysie iberyjskie nie są już zagrożone wyginięciem. Od wielu lat w Hiszpanii i Portugalii prowadzone są działania na rzecz reintrodukcji tego rzadkiego, dzikiego kota. Na początku XX wieku dzika populacja zwierzęcia liczyła zaledwie 62 dorosłe osobniki, a teraz wzrosła do ponad 2000.

Na początku wieku był na skraju wymarcia. Teraz przestał być zagrożony

Na początku wieku był na skraju wymarcia. Teraz przestał być zagrożony

Źródło:
PAP, IUCN

Środa przyniosła w części kraju gwałtowną aurę. To, jak było niebezpiecznie, widać na nagraniu uchwyconym w Raciborzu (woj. śląskie). Przez miasto przeszła superkomórka burzowa.

Leje, wieje, sypie gradem. Nawałnica na nagraniu

Leje, wieje, sypie gradem. Nawałnica na nagraniu

Źródło:
tvnmeteo.pl, Sieć Obserwatorów Burz

Ponad 100 osób zmarło, a 40 tysięcy ucierpiało z powodu udaru cieplnego od 1 marca do 18 czerwca - podało indyjskie Ministerstwo Zdrowia. W jednym ze szpitali w Delhi powstał pierwszy w kraju oddział zajmujący się wyłącznie pacjentami z udarem cieplnym.

Zmarło ponad sto osób. W szpitalu powstał specjalny oddział

Zmarło ponad sto osób. W szpitalu powstał specjalny oddział

Źródło:
Reuters, PAP

W stanie Nowy Meksyk w niszczycielskich pożarach lasów i zarośli zginęły co najmniej dwie osoby, a żywioł zniszczył prawie półtora tysiąca budynków, w tym wiele domów. Konieczna była ewakuacja wszystkich siedmiu tysięcy mieszkańców miejscowości Ruidoso w hrabstwie Lincoln.

"Nie próbujcie zabierać rzeczy ani chronić domu. Wyjeżdżajcie natychmiast"

"Nie próbujcie zabierać rzeczy ani chronić domu. Wyjeżdżajcie natychmiast"

Źródło:
PAP, Reuters, CNN

Ponad 900 uczestników hadżdżu, czyli corocznej pielgrzymki muzułmanów do Mekki w Arabii Saudyjskiej, zmarło w wyniku upałów - podała agencja informacyjna AFP. Najwięcej ofiar jest wśród obywateli Egiptu.

Idą, bo to obowiązek wiernych. Zmarły już setki

Idą, bo to obowiązek wiernych. Zmarły już setki

Źródło:
PAP

Burze przetoczyły się w środę nad Polską. Silny wiatr zrywał dachy z domów, łamał drzewa. Towarzyszący nawałnicom ulewny deszcz spowodował, że doszło do zalań i podtopień. Straż pożarna przeprowadziła w całym kraju 2440 interwencji. 

Grad wielkości piłek tenisowych. Prawie 2500 interwencji strażaków

Grad wielkości piłek tenisowych. Prawie 2500 interwencji strażaków

Aktualizacja:
Źródło:
PAP, TVN24, tvnmeteo.pl, Sieć Obserwatorów Burz

50-letnia kobieta zginęła w czasie burzy w Czeskim Cieszynie, gdy upadło na nią drzewo - poinformowała straż pożarna kraju morawsko-śląskiego. Strażacy w tym regionie wyjeżdżali do interwencji prawie 600 razy.

Śmierć podczas burzy w Czechach

Śmierć podczas burzy w Czechach

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Miniona noc była rekordowa pod względem temperatury w tym roku. Miejscami termometry pokazały aż 21,2 stopnia Celsjusza. - Za nami pierwsza noc tropikalna - przekazała w środę Ilona Śmigrodzka, synoptyk Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW).

Za nami pierwsza taka noc w tym roku

Za nami pierwsza taka noc w tym roku

Źródło:
IMGW, PAP, tvnmeteo.pl

Występowanie przenoszących dengę komarów tygrysich stwierdzono już w 13 państwach UE, w tym w kilku popularnych destynacjach wakacyjnych. Zaobserwowano je m.in. w Chorwacji, Grecji, Włoszech czy Hiszpanii. Co należy o nich wiedzieć? Jak chronić się przed roznoszoną przez nie chorobą? Wyjaśniamy.  

Przenoszą dengę, są już w 13 krajach Europy. Jak się chronić przed komarem tygrysim? 

Przenoszą dengę, są już w 13 krajach Europy. Jak się chronić przed komarem tygrysim? 

Źródło:
BBC, Euronews, tvn24.pl

Chmury mammatus z charakterystycznymi wypustkami, przypominającymi krowie wymiona, pojawiły się we wtorek w województwie lubuskim. Udało się je uchwycić na nagraniu Reporterowi 24.

"Krowie wymiona" zawisły nad Ziemią Lubuską

"Krowie wymiona" zawisły nad Ziemią Lubuską

Źródło:
tvnmeteo.pl, Kontakt 24

Trąba powietrzna pojawiła się w miejscowości Carlepont położonej na północy Francji. Strażacy przekazali, że w wyniku żywiołu 34 domy zostały uszkodzone.

Uszkodzone domy, zerwane linie energetyczne. "To było wstrząsające"

Uszkodzone domy, zerwane linie energetyczne. "To było wstrząsające"

Źródło:
Reuters, bfmtv.com,france3-regions.francetvinfo.fr

Pięć lat temu pewna galaktyka zaczęła świecić jaśniej niż kiedykolwiek i nie przestała. Teraz naukowcy mają prawdopodobne wyjaśnienie tego zjawiska. Ich zdaniem po razy pierwszy udało się zaobserwować aktywację czarnej dziury w czasie rzeczywistym.

"Być może obserwujemy aktywację masywnej czarnej dziury w czasie rzeczywistym"

"Być może obserwujemy aktywację masywnej czarnej dziury w czasie rzeczywistym"

Źródło:
ESO

Rekin podpłynął bardzo blisko plaż na Wyspach Kanaryjskich, wymuszając ich zamknięcie. Drapieżnik jest na bieżąco monitorowany przez służby morskie.

W panice uciekali przed głowomłotem. Zamknięto plaże na Gran Canarii

W panice uciekali przed głowomłotem. Zamknięto plaże na Gran Canarii

Źródło:
Onda Cero, El Norte de Castilla

Upały nadciągają na Stany Zjednoczone. Tereny zamieszkałe przez 70 milionów ludzi zostały objęte ostrzeżeniami przed gorącem, a niektóre regiony czeka potencjalnie najdłuższa fala gorąca od dekad. Co ciekawe, w części kraju spodziewana jest niemal zimowa aura.

Na horyzoncie "najdłuższa od dziesięcioleci" fala upałów

Na horyzoncie "najdłuższa od dziesięcioleci" fala upałów

Źródło:
PAP, NWS, NHC

Na Babiej Górze odkryto dwa nieznane dotąd naukowcom gatunki jastrzębców, roślin należących do rodziny astrowatych. Zostały uznane za gatunki endemiczne, a więc występujące tylko tam. Łacińskie określenie jednego z nich pochodzi od nazwy Babiogórskiego Parku Narodowego, który w tym roku obchodzi swoje 70-lecie.

Mamy w Polsce dwa nowe gatunki endemiczne

Mamy w Polsce dwa nowe gatunki endemiczne

Źródło:
PAP

Chiny zmagają się ze skutkami ekstremalnych zjawisk pogodowych, które przynoszą poważne powodzie na południowych obszarach i osunięcia ziemi, w których w ostatnich dniach zginęło co najmniej dziewięć osób. W północnych regionach rolniczych panuje z kolei susza, co może odbić się negatywnie na zbiorach.

40-stopniowe upały na północy, powodzie na południu. Zabici i zaginieni

40-stopniowe upały na północy, powodzie na południu. Zabici i zaginieni

Źródło:
PAP

Stan Michigan nawiedziły gwałtowne burze. W miejscowości Bloomingdale wiatr zdmuchnął stojącą w ogrodzie trampolinę. Mieszkaniec domu uchwycił ten moment na nagraniu.

Silnie wieje, nagle trampolina zaczyna fruwać. Nagranie

Silnie wieje, nagle trampolina zaczyna fruwać. Nagranie

Źródło:
Reuters, fox17online.com