Jak trzmiele uczą się rozwiązywać zagadki? Podpatrują swoich kumpli

Źródło:
Queen Mary University of London
Trzmiele potrafią - i lubią - się bawić
Trzmiele potrafią - i lubią - się bawićSamadi Galpayage
wideo 2/10
Trzmiele potrafią - i lubią - się bawićSamadi Galpayage

Trzmiele potrafią uczyć się od innych członków swojej społeczności. Badanie brytyjskich naukowców wskazało, że owady podpatrują swoich kuzynów i naśladują ich zachowanie, kiedy pociąga ono za sobą korzyści w postaci zdobycia pożywienia. W ten sposób zwierzęta potrafią nawet uczyć się, jak rozwiązywać proste łamigłówki.

Wiele gatunków owadów posiada niezwykle rozwinięte struktury społeczne - od pszczół po mrówki, zwierzęta te tworzą zgrane społeczności, w których każdy osobnik pełni ważną, ustaloną rolę. U przynajmniej niektórych gatunków związki między członkami jednej grupy mogą być jeszcze ściślejsze. Opublikowane na łamach czasopisma "Plos Biology" badanie pokazuje, że trzmiele nie tylko potrafią razem pracować, ale także podpatrywać zachowania innych osobników.

Zagadka z nagrodą

Naukowcy z Uniwersytetu Londyńskiego Królowej Marii (QMUL) przeprowadzili eksperyment na grupie trzmieli. Zaprojektowali oni pudełko-łamigłówkę, które można było otworzyć na dwa sposoby - naciskając czerwoną klapkę zgodnie z ruchem wskazówek zegara lub niebieską klapkę w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara. W przypadku pomyślnego rozwiązania zagadki, owad otrzymywał nagrodę w postaci smakowitego roztworu sacharozy.

Autorzy badania przeszkolili jedną grupę trzmieli do otwierania pudełka za pomocą czerwonej klapki, zaś inne owady - do używania niebieskiej. Następnie wprowadzili przeszkolone osobniki do innych populacji, których członkowie mogli swobodnie obserwować, w jaki sposób ich kuzyni dostają się do słodkiej nagrody. Kiedy nadeszła kolej "obserwatorów" na rozwiązanie zagadki, w zdecydowanej większości wybierali oni tę samą metodę, którą podpatrzyli u innych osobników, nawet po odkryciu alternatywnej opcji. Preferencja ta została utrzymana przez całe kolonie - w średnio 98,6 procenta przypadków zwierzęta wybierały otwarcie pudełka za pomocą nauczonej metody.

W eksperymencie udział wzięła również grupa kontrolna, w której nie było "demonstratora". Tutaj niektórym trzmielom udało się otworzyć pudełka, ale robiły one to znacznie rzadziej niż te, które mogły zaobserwować zachowanie innego osobnika. Owady, które miały wsparcie przeszkolonego osobnika, otwierały około 28 pudełek dziennie, podczas gdy dla grupy kontrolnej wartość ta wynosiła zaledwie 1.

Żerujące trzmiele - zdj. ilustracyjneAdobe Stock

Memy dla trzmieli

W dodatkowym eksperymencie badacze umieścili "niebieskie" i "czerwone" trzmiele w tych samych populacjach pszczół. W jednej populacji 97,3 procenta z 263 przypadków otwarcia pudełek do 12 dnia wykorzystywało metodę czerwoną. W innej, trzmiele preferowały metodę niebieską we wszystkich dniach z wyjątkiem jednego. Pokazuje to, że trendy behawioralne mogą się zmieniać, czego przyczyną może być wycofywanie się doświadczonych owadów z żerowania i pojawienia się nowych "uczących".

Naukowcy podkreślają, że wyniki podobnych eksperymentów zostały wykorzystane do badania struktur społecznych u innych gatunków zwierząt, w tym naczelnych i ptaków. Jeśli trzmiele również są do tego zdolne, mogłoby to wyjaśnić pochodzenie społecznych struktur u bezkręgowców.

- Repertuar zachowań owadów społecznych, takich jak trzmiele, jest jednym z najbardziej skomplikowanych na naszej planecie, ale wiele z nich uznajemy za instynkt - wyjaśnia Alice Bridges, główna autorka badania. - Nasze wyniki sugerują jednak, że społeczne uczenie się może mieć większy wpływ na ich wykształcanie się niż wcześniej przypuszczano.

- Fakt, że trzmiele mogą obserwować i uczyć się, a następnie wyrobić sobie nawyk tego zachowania, to kolejny dowód na to, że są one znacznie mądrzejszymi stworzeniami niż myślimy - tłumaczy Lars Chittka, współautor badania. - Mamy tendencję do przeoczenia "cywilizacji" tworzonych przez pszczoły, mrówki i osy na naszej planecie, ponieważ są one niewielkie, a ich społeczeństwa wydają się rządzone przez instynkt. Nasze badania pokazują jednak, że innowacje mogą rozprzestrzeniać się w koloniach owadów jak memy w mediach społecznościowych. Wskazuje to, że owady potrafią reagować na całkowicie nowe wyzwania środowiskowe znacznie szybciej niż przez wielopokoleniowe zmiany ewolucyjne - dodaje.

Co lata dookoła?Różnice między owadami: pszczoła, osa, trzmiel, szerszeń. PAP

Autorka/Autor:as/dd

Źródło: Queen Mary University of London

Źródło zdjęcia głównego: Adobe Stock

Pozostałe wiadomości

IMGW wydał ostrzeżenia pierwszego i drugiego stopnia przed burzami. Z prognoz wynika, że podczas wyładowań wiatr może się rozpędzać nawet do 110 kilometrów na godzinę. Obowiązują też ostrzeżenia przed upałem. Sprawdź, gdzie aura będzie groźna.

Ostrzeżenia drugiego stopnia w części kraju. Uważajmy na spiekotę i burze

Ostrzeżenia drugiego stopnia w części kraju. Uważajmy na spiekotę i burze

Źródło:
IMGW

Chmury mammatus z charakterystycznymi wypustkami, przypominającymi krowie wymiona, pojawiły się we wtorek w województwie lubuskim. Udało się je uchwycić na nagraniu Reporterowi 24.

"Krowie wymiona" zawisły nad Ziemią Lubuską

"Krowie wymiona" zawisły nad Ziemią Lubuską

Źródło:
tvnmeteo.pl, Kontakt 24

Pogoda na dziś. W środę 19.06 znaczną część Polski nawiedzą burze z obfitymi opadami deszczu i bardzo silnymi porywami wiatru. Padać nie powinno tylko na południowym wschodzie i tam będzie upalnie.

Pogoda na dziś - 19.06. Duże różnice temperatury i gwałtowne burze

Pogoda na dziś - 19.06. Duże różnice temperatury i gwałtowne burze

Źródło:
tvnmeteo.pl

Do końca tygodnia czeka nas pogoda w kratkę. Ponieważ chłód z północy będzie ścierał się z gorącem znad Afryki, spodziewamy się dużych różnic w temperaturze oraz gwałtownych burz.

U jednych upał, u innych 19 stopni. Przepychanka mas powietrza może mieć poważne skutki

U jednych upał, u innych 19 stopni. Przepychanka mas powietrza może mieć poważne skutki

Źródło:
tvnmeteo.pl

Pięć lat temu pewna galaktyka zaczęła świecić jaśniej niż kiedykolwiek i nie przestała. Teraz naukowcy mają prawdopodobne wyjaśnienie tego zjawiska. Ich zdaniem po razy pierwszy udało się zaobserwować aktywację czarnej dziury w czasie rzeczywistym.

"Być może obserwujemy aktywację masywnej czarnej dziury w czasie rzeczywistym"

"Być może obserwujemy aktywację masywnej czarnej dziury w czasie rzeczywistym"

Źródło:
ESO

Rekin podpłynął bardzo blisko plaż na Wyspach Kanaryjskich, wymuszając ich zamknięcie. Drapieżnik jest na bieżąco monitorowany przez służby morskie.

W panice uciekali przed głowomłotem. Zamknięto plaże na Gran Canarii

W panice uciekali przed głowomłotem. Zamknięto plaże na Gran Canarii

Źródło:
Onda Cero, El Norte de Castilla

Upały nadciągają na Stany Zjednoczone. Tereny zamieszkałe przez 70 milionów ludzi zostały objęte ostrzeżeniami przed gorącem, a niektóre regiony czeka potencjalnie najdłuższa fala gorąca od dekad. Co ciekawe, w części kraju spodziewana jest niemal zimowa aura.

Na horyzoncie "najdłuższa od dziesięcioleci" fala upałów

Na horyzoncie "najdłuższa od dziesięcioleci" fala upałów

Źródło:
PAP, NWS, NHC

Ulewy nawiedziły Salwador. Intensywne opady utrzymują się od soboty nad całym krajem, powodując podtopienia i śmiertelnie groźne osuwiska. Gwałtowna aura przyczyniła się do śmierci 11 osób, a meteorolodzy ostrzegają, że pogoda może się pogorszyć.

W ulewach zginęło 11 osób. Deszcz ma padać jeszcze mocniej

W ulewach zginęło 11 osób. Deszcz ma padać jeszcze mocniej

Źródło:
PAP, Reuters, Prensa Latina

Na Babiej Górze odkryto dwa nieznane dotąd naukowcom gatunki jastrzębców, roślin należących do rodziny astrowatych. Zostały uznane za gatunki endemiczne, a więc występujące tylko tam. Łacińskie określenie jednego z nich pochodzi od nazwy Babiogórskiego Parku Narodowego, który w tym roku obchodzi swoje 70-lecie.

Mamy w Polsce dwa nowe gatunki endemiczne

Mamy w Polsce dwa nowe gatunki endemiczne

Źródło:
PAP

Płynąca do Polski fala gorącego powietrza z Afryki napotka przeszkodę. Jak bardzo upalnie będzie? Co czeka nas w drugiej połowie czerwca i jak zacznie się lipiec? Sprawdź długoterminową prognozę pogody na 16 dni, przygotowaną przez prezentera tvnmeteo.pl Tomasza Wasilewskiego.

Pogoda na 16 dni: upał inny niż miał być

Pogoda na 16 dni: upał inny niż miał być

Źródło:
tvnmeteo.pl

Chiny zmagają się ze skutkami ekstremalnych zjawisk pogodowych, które przynoszą poważne powodzie na południowych obszarach i osunięcia ziemi, w których w ostatnich dniach zginęło co najmniej dziewięć osób. W północnych regionach rolniczych panuje z kolei susza, co może odbić się negatywnie na zbiorach.

40-stopniowe upały na północy, powodzie na południu. Zabici i zaginieni

40-stopniowe upały na północy, powodzie na południu. Zabici i zaginieni

Źródło:
PAP

Stan Michigan nawiedziły gwałtowne burze. W miejscowości Bloomingdale wiatr zdmuchnął stojącą w ogrodzie trampolinę. Mieszkaniec domu uchwycił ten moment na nagraniu.

Silnie wieje, nagle trampolina zaczyna fruwać. Nagranie

Silnie wieje, nagle trampolina zaczyna fruwać. Nagranie

Źródło:
Reuters, fox17online.com

Antycyklon afrykański nadciąga nad Włochy. Nadano mu imię sędziego z Piekła z "Boskiej komedii" Dantego, wyznaczającego miejsce grzesznym duszom. W szczycie upałów temperatura ma przekroczyć 40 stopni Celsjusza.

Nadciąga antycyklon Minos. Nadano mu imię sędziego z piekła Dantego

Nadciąga antycyklon Minos. Nadano mu imię sędziego z piekła Dantego

Źródło:
PAP, ilmeteo.it

Susza daje się we znaki rolnikom i spowodowała straty w plonach. W okresie od 11 kwietnia do 10 czerwca występowała na terenie 15 województw - podał w raporcie Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa (IUNG). Według ekspertów największe zagrożenie występowało wśród upraw zbóż jarych.

Susza rolnicza w 15 województwach. Gdzie wystąpiły największe niedobory wody

Susza rolnicza w 15 województwach. Gdzie wystąpiły największe niedobory wody

Źródło:
PAP, susza.iung.pulawy.pl

Corades yanacocha - tak nazwany został nowy gatunek motyla odkryty m.in. przez polskich naukowców pod Quito, stolicą Ekwadoru. Na ślad nowego owada badacze natknęli się podczas przeglądania zdjęć na portalu internetowym. "Trudno jest zrozumieć, jak przez tak długi czas okazały, jaskrawo ubarwiony gatunek motyla uchował się przed okiem badaczy" - czytamy na stronie Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Wpadli na trop nowego gatunku motyla dzięki zdjęciu w internecie

Wpadli na trop nowego gatunku motyla dzięki zdjęciu w internecie

Źródło:
uj.edu.pl

Pożar szaleje na terenie hrabstwa Los Angeles w stanie Kalifornia. Zmusił do ewakuacji 1200 osób, głównie urlopowiczów - poinformowały lokalne władze. Z ogniem walczy ponad 400 strażaków, wspomaganych przez ciężki sprzęt i samoloty.

Pożar w hrabstwie Los Angeles. Ewakuacja ponad 1000 osób

Pożar w hrabstwie Los Angeles. Ewakuacja ponad 1000 osób

Źródło:
Reuters, CNN, PAP,eu.usatoday.com

W czasie wyprawy na Marsa nerki astronautów mogą zostać niemal całkowicie zniszczone - wynika z badania przeprowadzonego przez zespół naukowców. Winne temu ma być głównie promieniowanie kosmiczne. Artykuł na ten temat został opublikowany na łamach "Nature Communications".

Wyprawa na Marsa. Nerki astronautów mogą nie przetrwać tak długiego lotu

Wyprawa na Marsa. Nerki astronautów mogą nie przetrwać tak długiego lotu

Źródło:
PAP, nature.com

Mieszkańcy kompleksu luksusowych apartamentowców w chilijskim nadmorskim kurorcie Vina del Mar żyją w strachu. Obawiają się zawalenia ich domów po tym, jak u podnóża jednego z bloków po ulewach otworzyła się głęboka na 30 metrów dziura. Budynek zawisł tuż nad przepaścią.

"Kładziemy się spać w strachu"

"Kładziemy się spać w strachu"

Źródło:
Reuters, tvnmeteo.pl

Tegoroczne lato w Chorwacji ma być wyjątkowo gorące, co zwiększy ryzyko suszy i pożarów. Do walki z zapowiadanym "piekielnym" latem zaangażowano kilku tysięcy strażaków, a nawet wojsko.

Tysiące strażaków, wojsko, drony. Szykują się na "piekielne lato"

Tysiące strażaków, wojsko, drony. Szykują się na "piekielne lato"

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Burze słoneczne na Marsie mogą mieć wpływ na członków misji załogowych, którzy w przyszłości tam wyruszą. Badania przeprowadzone po dotarciu silnego rozbłysku słonecznego do Czerwonej Planety pokazały, że ludzie powinni być przygotowani na poważne dawki promieniowania. Naukowcy zaobserwowali także marsjańskie zorze.

Zorze na Marsie mogą być piękne, ale i niebezpieczne

Zorze na Marsie mogą być piękne, ale i niebezpieczne

Źródło:
JPL NASA, tvnmeteo.pl

El Nino oficjalnie dobiegło końca, a to, co po nim nastąpi, może wstrząsnąć pogodą na całym świecie - donosi CNN. Stany Zjednoczone mogą doświadczyć wyjątkowo gorącego lata, obfitującego w huragany.

El Nino oficjalnie dobiegło końca. Amerykanie drżą

El Nino oficjalnie dobiegło końca. Amerykanie drżą

Źródło:
Reuters, cpc.ncep.noaa.gov

1344 metry - na taką głębokość zanurkował pewien żółw skórzasty z rejonu Wysp Salomona. Jeśli wynik ten zostanie potwierdzony badaniami naukowymi, zostanie uznany za rekord Guinnessa.

"Spektakularny" wyczyn żółwia może trafić do Księgi rekordów Guinnessa

"Spektakularny" wyczyn żółwia może trafić do Księgi rekordów Guinnessa

Źródło:
livescience.com, tvnmeteo.pl

Powrót kapsuły Starliner z dwojgiem astronautów na pokładzie został po raz kolejny przesunięty. Amerykanie mają wrócić na Ziemię nie wcześniej niż 22 czerwca - podała w piątek NASA.

Pechowa misja. Powrót astronautów znów przełożony

Pechowa misja. Powrót astronautów znów przełożony

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl