Ponad 60 śledztw w sprawie szpiegostwa. ABW opublikowała raport

Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego
Dobrzyński: w ostatnich miesiącach ABW zatrzymało 55 osób
Źródło: TVN24
ABW opublikowała raport podsumowujący aktywność z ostatnich dwóch lat. Wynika z niego, że w tym czasie Agencja prowadziła ponad 60 śledztw w sprawie szpiegostwa. Według ABW lata 2024-2025 to wzmożona i rosnąca aktywność przede wszystkim rosyjskich oraz ściśle z nimi kooperujących białoruskich służb specjalnych, a także służb chińskich.

Rzecznik prasowy ministra koordynatora służb specjalnych Jacek Dobrzyński przekazał w środę, że "Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego wraca do dobrego zwyczaju i po kilkunastu latach przerwy publikuje jawną część raportu ze swojej działalności".

"Prezentuje on najpoważniejsze zagrożenia dla bezpieczeństwa Polski inspirowane i organizowane przez rosyjskie służby specjalne" - napisał.

Z raportu "Wybrane aktywności ABW w latach 2024-2025" wynika, że lata te charakteryzowały się wzmożoną i rosnącą aktywnością przede wszystkim rosyjskich oraz ściśle z nimi kooperujących białoruskich służb specjalnych, a także służb chińskich.

ZOBACZ CAŁY RAPORT AGENCJI BEZPIECZEŃSTWA WEWNĘTRZNEGO

Ponad 60 śledztw dotyczących szpiegostwa

Jak przekazano, w latach 2024–2025 ABW prowadziła ponad 60 śledztw dotyczących przestępstwa szpiegostwa, z czego 48 zainicjowano w 2025 roku, a w 2024 - 21. W sumie w tych dwóch latach wszczęto 69 śledztw - tyle, co łącznie w latach 1991–2023 - zaznaczono w raporcie.

W sprawach prowadzonych od momentu wybuchu pełnoskalowej agresji przeciwko Ukrainie statusem podejrzanego objętych zostało 91 osób. Zarzuty szpiegostwa postawiono 82 osobom, z czego 62 zostały zatrzymane.

Podkreślono, że oprócz działań procesowych skutkiem pracy cywilnego kontrwywiadu było też między innymi powstrzymanie konkretnych operacji obcych służb wywiadowczych, również przy pomocy zakazów wjazdu, wydaleń z naszego terytorium, czy nieudzielanie lub cofnięcie akredytacji przedstawicielom obcych państw.

Część efektów pracy ABW posłużyła do przekazania informacji i rekomendacji dla polskich władz. ABW przygotowała i przekazała w latach 2024–25 ponad 430 analiz i informacji dotyczących aktualnych zagrożeń wywiadowczych.

Działania rosyjskich służb

Wśród głównych działań Rosji w odniesieniu do Polski ABW wymieniła dyskredytowanie naszego kraju na arenie międzynarodowej, podważanie zaufania społecznego do państwa i jego instytucji, ale też budowaniu prorosyjskiej narracji i podsycanie nastrojów antysystemowych, antyeuropejskich i antynatowskich. Przedsięwzięcia rosyjskich służb specjalnych koncentrowały się też na polaryzacji i zastraszaniu społeczeństwa oraz wykorzystywaniu historycznych antagonizmów narodowościowych, głównie w relacjach polsko-ukraińskich.

Kontrwywiad ABW, we współpracy z innymi jednostkami, zapobiegł między innymi próbom zamachów na życie i zdrowie ustalonych antyputinowskich aktywistów - podała Agencja w raporcie.

Wśród podjętych działań w raporcie wymieniono uruchomienie w 2025 roku chatbota "ABW_STOPdywersji_bot" na komunikatorze Telegram w językach: polskim, angielskim, ukraińskim i rosyjskim. Pozwala on na zgłaszanie przypadków nawiązania kontaktów przez obce służby, zwłaszcza ofert dotyczących przeprowadzenia aktów dywersji, a także innych działań, na przykład rozpoznania obiektów.

Jednym z elementów profesjonalizacji rosyjskich działań wskazanych w dokumencie jest tworzenie sieciowych komórek dywersyjnych opartych na hermetycznych strukturach przestępczości zorganizowanej, ale też prowadzone na terytorium Rosji szkolenia głównie cudzoziemców, przygotowujące agenturę do działań terrorystycznych.

Białoruskie służby prowadzą masowe werbunki

Według ABW dla białoruskich służb Polska jest niezmiennie priorytetowym celem operacyjnym, działając u nas dla infiltracji i dezintegracji licznych białoruskich środowisk opozycyjnych. Symbioza z rosyjskimi służbami widoczna jest głównie w działaniach białoruskiego wywiadu wojskowego, który intensywnie działa dla rozpoznania obiektów naszych i sojuszniczych sił zbrojnych oraz infrastruktury krytycznej.

Agencja zwróciła uwagę, że białoruskie służby specjalne prowadzą masowe werbunki na swoim terytorium, a następnie starają się wysyłać swoich agentów do Polski. W latach 2024-25 wzrosły działania podejmowane wobec obywateli Białorusi typowanych do werbunku przez szantaż, przymus bezpośredni.

'Służby wywiadowcze dążą do kreowania pozytywnego wizerunku" Chin

ABW zaznaczyła w raporcie, że Chińska Republika Ludowa ekspansją ekonomiczną w naszym regionie dąży do uzyskania coraz większego wpływu na gospodarkę oraz politykę, a Polska poddawana jest presji i lobbingowi - również z rosnącym zaangażowaniem wywiadu ChRL. .

"Wraz ze wzrostem chińskiej aktywności w Polsce służby wywiadowcze tego kraju dążą do kreowania pozytywnego wizerunku ChRL, wykorzystując w tym celu rodzime środki masowego przekazu oraz podejmując próby docierania do polskich mass mediów" - wskazała Agencja. W obszarze zainteresowania pozostaje także chińska diaspora w Polsce.

Prowadzone są przez chiński wywiad - także w ostatnich dwóch latach - próby pozyskiwania do współpracy ekspertów, naukowców, urzędników oraz osób związanych z resortami siłowymi pod pozorem dobrze płatnych zleceń - przestrzegła ABW w dokumencie.

Ponad 850 wniosków o kontrolę operacyjną

Z informacji Prokuratora Generalnego wysłanej do Sejmu w ubiegłym roku wynika, że w 2024 roku ABW zastosowała kontrolę operacyjną wobec 138 osób. Teraz, podsumowując okres dwuletni, ABW poinformowała w raporcie o wykonaniu ponad 850 wniosków o kontrolę operacyjną. Wśród ponad 520 tysięcy ustaleń telekomunikacyjnych ponad 177 tysięcy dotyczyło ustaleń abonenckich, ponad 290 tysięcy ustaleń bilingowych, a ponad 54 tysiące - lokalizacji końcowych urządzeń mobilnych - wynika z danych.

ABW przeprowadziła też w tych dwóch latach ponad 200 specjalistycznych badań antypodsłuchowych na wniosek uprawnionych podmiotów zewnętrznych w ramach osłony kontrwywiadowczej organów państwa i samorządu.

Poświadczenia bezpieczeństwa - ilu osobom wydano i odmówiono

W ramach systemu ochrony informacji niejawnych ABW w latach 2024-25 wydała blisko 23 tys. poświadczeń bezpieczeństwa, odmówiono wydanie poświadczenia prawie 200 osobom, a ponad 100 osób otrzymało decyzję o cofnięciu nadanych wcześniej uprawnień.

Agencja wydaje też świadectwa przemysłowe. W tym okresie wydała ponad 550 świadectw bezpieczeństwa przemysłowego, ośmiu firmom odmówiono wydania takiego świadectwa, a sześciu przedsiębiorcom cofnięto wcześniej przyznane uprawnienia. Z dokumentu wynika, że obecnie wydanych jest około 2,2 tysiąca świadectw bezpieczeństwa przemysłowego.

Ataki teleinformatyczne elementem wielowymiarowych działań hybrydowych

W obszarze bezpieczeństwa teleinformatycznego ABW akredytowała też ponad 1 tysiąc systemów przeznaczonych do przetwarzania informacji niejawnych. Wszczęła też w tych latach blisko 80 kontroli systemów ochrony informacji niejawnych w instytucjach publicznych oraz podmiotach komercyjnych, w tym cztery kontrole doraźne i ponad 70 zaplanowanych audytów.

Nadzorując bezpieczeństwo polskiej cyberprzestrzeni, ABW między innymi oceniła, że ataki teleinformatyczne nie są już incydentami, tylko elementem wielowymiarowych działań hybrydowych. Celem ich nie jest tylko kradzież danych, ale realizacja agresywnych kampanii dezinformacyjnych dla destabilizacji struktur i procesów decyzyjnych państwa.

ABW zwróciła uwagę na rozszerzenie wyłudzeń poprzez kody QR - cyfrowo wysyłane przez komunikatory internetowe i portale społecznościowe, ale też fizyczne naklejanie fałszywych kodów QR w ogólnodostępnych miejscach, na przykład na parkometrach czy biletomatach.

Oprócz rozszerzenia standardowych działań w cyberprzestrzeni w 2025 roku odnotowano między innymi incydenty naruszenia bezpieczeństwa stacji uzdatniania wody w miejscowościach: Jabłonna Lacka, Szczytno, Małdyty, Tolkmicko i Sierakowo. Hakerzy wykorzystywali do włamań do systemów sterowania niewłaściwą politykę haseł oraz dostępne bezpośrednio w publicznej sieci niezabezpieczone panele zarządzania urządzeniami.

Intensywniejsze i sprofesjonalizowane ataki prowadzą też grupy hakerskie - zespoły specjalistów działające na zlecenie podmiotów państwowych - głównie wschodnich służb specjalnych, pozyskujących strategiczne dane wywiadowcze, prowadzące cyberszpiegostwo, operacje wpływu, czy wieloobszarowe kampanie dezinformacyjne. W raporcie wskazano między innymi rosyjskie APT28 (Fancy Bear), APT29 (Midnight Blizzard) oraz powiązaną z białoruskim aparatem państwowym grupę UNC1151.

System ARAKIS GOV, wyłapujący zagrożenia w sieci, w 2025 roku wygenerował rekordowe ponad 5,5 miliona alarmów bezpieczeństwa - to 18-procentowy wzrost w porównaniu do 2024 roku.

ABW o zagrożeniach związanych z kryptoaktywami

W ramach swoich działań na rzecz bezpieczeństwa ekonomicznego państwa w tych latach ABW wskazała na zagrożenia związane z kryptoaktywami, które przestały pełnić wyłącznie funkcję nowoczesnych instrumentów płatniczych i inwestycyjnych.

"Aktualnie stanowią one zaawansowane narzędzie w działalności przestępczej, uderzającej bezpośrednio w interesy gospodarcze oraz bezpieczeństwo publiczne kraju. Wykorzystanie kryptoaktywów do celów nielegalnych obejmuje szerokie spektrum czynów zabronionych, wśród których kluczowe znaczenie mają transfer oraz pranie kapitału pochodzącego z przestępstw, oszustwa i wyłudzenia o charakterze masowym (fałszywe platformy inwestycyjne, piramidy finansowe), korupcja, finansowanie terroryzmu" - wskazała Agencja w raporcie.

ABW zidentyfikowała też wykorzystywanie technologii blockchain przez rosyjskie służby specjalne, który pozwala obcym wywiadom na omijanie sankcji międzynarodowych oraz anonimowe finansowanie operacji dywersyjno-sabotażowych na terytorium państw NATO. Rozliczenia w tych aktywach wykorzystywane są w procederze sterowanej, nielegalnej migracji na granicy białorusko-polskiej.

ABW wniosła o objęcie sankcjami 15 firm

W latach 2024–25 Agencja wniosła do MSWiA o objęcie sankcjami w związku z agresją Rosji na Ukrainę 15 firm. 23 przedsięwzięcia na koniec 2024 roku i 36 na koniec 2025 roku Agencja objęła osłoną antykorupcyjną.

ABW prowadziła w tym czasie 180 śledztw dotyczących zwalczania zagrożeń godzących w kluczowe interesy gospodarcze Polski, z czego 50 wszczęto w 2025 roku. Sprawdzono też 820 osób - kandydatów do objęcia najwyższych stanowisk w administracji publicznej oraz spółkach Skarbu Państwa. Agencja przekazała też 446 opracowań dotyczących ochrony strategicznych interesów gospodarczych Polski - wynika z raportu.

OGLĄDAJ: TVN24
pc

TVN24
NA ŻYWO

pc
Ten i inne materiały obejrzysz w subskrypcji
Czytaj także: