W przypadku nagłych, ale niezagrażających bezpośrednio życiu dolegliwości, w pierwszej kolejności warto skorzystać z nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej (NiŚOZ). Placówki te działają całodobowo w weekendy i dni świąteczne oraz od godziny 18.00 do 8.00 rano w dni powszednie. Co ważne, nie jest potrzebne skierowanie ani wcześniejsza rejestracja, a pacjent może zgłosić się do dowolnej placówki - również poza miejscem zamieszkania (nie obowiązuje rejonizacja).
Z jakimi problemami pójść do nocnych poradni?
Nocna i świąteczna opieka zdrowotna funkcjonuje na zasadach podobnych do podstawowej opieki zdrowotnej. Dyżurujący lekarz udziela porad w placówce, telefonicznie, a w uzasadnionych przypadkach także w domu pacjenta. Pielęgniarka wykonuje niezbędne świadczenia, takie jak zastrzyki czy opatrunki - również na miejscu lub w domu chorego.
Z pomocy w ramach nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej warto skorzystać m.in. w razie nagłego zachorowania, zaostrzenia choroby przewlekłej, infekcji z wysoką gorączką, silnych bólów brzucha lub głowy, które nie ustępują po lekach, a także przy biegunce lub wymiotach, zwłaszcza u dzieci i osób starszych. Pomoc jest bezpłatna w ramach ubezpieczenia zdrowotnego.
Pacjent może otrzymać poradę lekarską, zabiegi pielęgniarskie, zwolnienie lekarskie (jeśli są ku temu wskazania) oraz e-receptę na potrzebne leki. NiŚOZ nie realizuje natomiast wizyt kontrolnych. Nie uzyskamy tam recept na leki przyjmowane stale w chorobach przewlekłych ani zaświadczeń o stanie zdrowia lub skierowań do specjalistów.
W przypadku nagłego bólu zęba można skorzystać z dyżuru stomatologicznego. Placówki udzielają pomocy doraźnej w dni powszednie od 19.00 do 7.00 dnia następnego oraz całodobowo w soboty, niedziele i święta.
Mapy punktów nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej oraz doraźnej pomocy dentystycznej są dostępne w serwisie internetowym Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia.
Kiedy udać się na SOR?
Do Szpitalnego Oddziału Ratunkowego (SOR) lub izby przyjęć należy się natomiast zgłaszać tylko w sytuacjach zagrożenia życia lub zdrowia.
"SOR i izby przyjęć pomagają osobom w stanach ciężkich (np. wypadek, uraz, zatrucie, krwawienie z przewodu pokarmowego lub dróg moczowych), których następstwem może być poważne uszkodzenie funkcji organizmu lub utrata życia. Takie sytuacje wymagają natychmiastowych czynności ratunkowych i szybkiej diagnostyki" - przypomina NFZ.
O kolejności przyjęć pacjentów nie decyduje kolejność zgłoszenia, lecz stan zdrowia, oceniony przez personel medyczny. Do tych placówek pacjent może zgłosić się bez skierowania, niezależnie od miejsca swego zamieszkania.
"Pomoc medyczna w izbach przyjęć i Szpitalnych Oddziałach Ratunkowych nie zastępuje wizyty u lekarza rodzinnego, czy lekarza poradni specjalistycznej. Ma na celu diagnostykę i leczenie w zakresie niezbędnym do ustabilizowania funkcji życiowych pacjenta. Następnie pacjent jest wypisywany, albo przyjęty do właściwego oddziału szpitalnego" - podkreśla płatnik publiczny.
Adresy szpitalnych oddziałów ratunkowych można sprawdzić w serwisie internetowym Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia.
W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia należy natychmiast wezwać zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer 112 lub 999.
Warto także pamiętać o aplikacji mobilnej mojeIKP, w której dostępny jest bezpłatny, praktyczny poradnik pierwszej pomocy – bez konieczności logowania. Dodatkowo przez całą dobę, również w święta, działa bezpłatna infolinia NFZ - 800 190 590, gdzie można uzyskać informacje o najbliższych punktach pomocy medycznej.
Tam znajdziesz wsparcie psychologiczne
W sytuacji kryzysu psychicznego pomoc można znaleźć, korzystając z telefonów zaufania:
- 116 123: Kryzysowy Telefon Zaufania (dla osób przeżywających kryzys emocjonalny) - całodobowo.
- 800 70 2222: Centrum Wsparcia dla Osób w Stanie Kryzysu Psychicznego - całodobowo.
- 116 111: Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży (Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę) - całodobowo.
- 800 120 002: Niebieska Linia (dla ofiar przemocy w rodzinie) - całodobowo.
Jak informuje Ministerstwo Zdrowia, w nagłej sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia w związku z kryzysem psychicznym pacjent może zadzwonić na numer alarmowy 112 lub na pogotowie ratunkowe - 999, udać się do najbliższej izby przyjęć w szpitalu, w którym znajduje się oddział psychiatryczny lub udać się na SOR (szpitalny oddział ratunkowy) w szpitalu, w którym znajduje się oddział psychiatryczny.
Autorka/Autor: pwojc/ap
Źródło: NFZ, MZ
Źródło zdjęcia głównego: fakty