TVN Meteo | Nauka

Fale upałów mogą przyczyniać się do zmniejszenia populacji ptaków

TVN Meteo | Nauka

Autor:
kw//rzw
Źródło:
PAP
Zwierzęta wróciły w okolice "Drogi Śmierci"
Zwierzęta wróciły w okolice "Drogi Śmierci"Reuters
wideo 2/27
Ptaki większe i mniejsze

Fale upałów mogą wpływać na rozrodczość i przyciąganie partnerów u ptaków. Analizy wykazały, że ekspozycja na wysoką temperaturę zmienia aktywność genów w narządach płciowych oraz mózgach ptasich samców. Zdaniem naukowców wysoka temperatura zmniejsza także ich chęć śpiewania.

W obliczu klimatycznych zmian naukowcy z University of Tennessee w Knoxville przyjrzeli się wpływowi fal gorąca na ptaki. Ich badania wykazały, że wysoka temperatura zaburza u ptaków wiele genów związanych z rozrodczością i przyciąganiem partnera. Może to być jedna z przyczyn spadku liczebności poszczególnych gatunków.

Obserwacje zeberek

Na łamach czasopisma akademickiego "Molecular Ecology" uczeni opublikowali niepokojące wyniki obserwacji zeberek - małych ptaków śpiewających.

- Większość tego, co wiemy na temat związanych z zachowaniem oraz fizjologicznych skutków zbyt wysokiej temperatury, pochodzi z badań nad organizmami wodnymi lub naziemnymi zimnokrwistymi zwierzętami (zmiennocieplnymi, na przykład płazami, gadami). Jednak fale gorąca mogą stanowić prawdziwy problem dla żyjących na lądzie ptaków oraz ssaków, szczególnie jeśli gorąco zaburza krytyczne elementy zachowania i fizjologii związanych z rozmnażaniem - zauważyła prof. Sara Lipshutz, autorka publikacji.

Naukowcy podkreślają, że fale gorąca bywają wręcz zabójcze dla ciepłokrwistych zwierząt (stałocieplnych), ale mniej wyraźne zmiany w ich organizmach i zachowaniu są słabo poznane. Nie wiadomo, jak różne gatunki mogą zaadaptować się do nowych warunków.

Badania prowadzono na zeberkachShutterstock

Mniejsza aktywność genów

Badacze wystawili zeberki na czterogodzinne działanie gorąca typowego dla letniego popołudnia. Wybrali te właśnie ptaki, ponieważ ten żyjący w Australii gatunek doświadcza ekstremalnych wahań temperatur.

W eksperymentach sprawdzili aktywność genów w jądrach i w części mózgu ptaków odpowiedzialnej za przyciąganie partnerki i śpiewanie. Gorąco zmieniło aktywność setek genów w jądrach i pewną, choć wyraźnie mniejszą liczbę genów w mózgu. Ale to nie wszystko.

- W tym samym czasie znaleźliśmy dowody na zmiany w opartej na dopaminie sygnalizacji w mózgu. Oznacza to, że nawet niepowodujące śmierci wzrosty temperatur mogą zaburzyć zdolność ptaków do rozmnażania, poprzez zmiany w ośrodkach odpowiadających za motywację i śpiew - mówiła prof. Lipshutz. - Jeśli ptaki nie mogą śpiewać, albo śpiewać odpowiednio dobrze, nie rozmnożą się - podkreśliła badaczka.

"Potrójne uderzenie"

Naukowcy zwrócili uwagę, że populacje ptaków dramatycznie malały w czasie ostatnich kilku dekad. Razem z wcześniejszymi badaniami wskazującymi, że ptaki mniej śpiewają w czasie fal upałów, nowe wyniki wskazują na inne potencjalne przyczyny spadku liczebności tych zwierząt.

- Mamy do czynienia z potrójnym uderzeniem. Gorąco nie tylko wpływa na mózg, ale wydaje się oddziaływać na genetyczne zależności w jądrach związane z podtrzymaniem ich aktywności i produkcją nasienia. Może więc maleć motywacja do śpiewania, mogą spadać funkcje jąder oraz słabnąć działania na rzecz utrzymania się przy życiu. To wszystko szkodzi reprodukcji - mówiła współautorka odkrycia, prof. Elizabeth Derryberry.

Badanie wskazało także, że ptaki próbują sobie radzić w trudnych warunkach. Na przykład u samców, które intensywniej oddychały, dochodziło do mniejszych zmian w aktywności genów.

- Przez długi czas naukowcy wnioskowali, że elastyczność w zachowaniu może być dla zwierząt kluczem do poradzenia sobie ze środowiskowymi wyzwaniami - mówiła uczestnicząca w projekcie prof. Kimberly Rosvall. - Zauważyliśmy, że niektóre osobniki lepiej stosowały termoregulację, aby ograniczyć fizjologiczne skutki gorąca. Jeśli zwierzęta będą potrafiły dostosować swoje zachowanie lub jeśli wyewoluuje ono razem ze zmianami klimatu, ptaki będą mogły się przystosować - wyjaśniła specjalistka.

Taka ewolucyjna zmiana jest całkiem prawdopodobna.

- Niektóre osobniki, a nawet gatunki mogą dobrze sobie radzić w ekstremalnych temperaturach. Może to wpłynąć zarówno na ewolucję tolerancji termicznej, jaki zachowania - tłumaczyła prof. Rosvall.

Autor:kw//rzw

Źródło: PAP

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Pozostałe wiadomości