Kiedy nieletni może odpowiadać przed sądem karnym?

Źródło:
www.tvn24.pl
Sąd ustalił, że nieletni Kacper zabił Patrycję
Sąd ustalił, że nieletni Kacper zabił PatrycjęTVN24
wideo 2/5
Sąd ustalił, że nieletni Kacper zabił PatrycjęTVN24

Pojęcie nieletniego jest często stosowane, nie każdy zdaje sobie jednak sprawę, że nieletni to niekoniecznie osoba, która nie ukończyła 18. roku życia. Kim jest osoba nieletnia? W jaki sposób nieletni odpowiada za swoje czyny? Czym różni się nieletni od młodocianego oraz małoletniego? 

W świetle prawa karnego nieletni to każdy, kto nie ukończył 17. roku życia.W świetle prawa cywilnego wyróżnia się trzy kategorie nieletnich.Nieletni odpowiadają przed sądem rodzinnym, a przed sądem karnym jedynie w wyjątkowych sytuacjach.Kategoria nieletniego nie jest tożsama z kategorią młodocianego oraz małoletniego. 

Nieletnim nie jest po prostu każda osoba, która nie ukończyła 18. roku życia. Przepisy inaczej definiują jednak nieletniego na gruncie prawa karnego, a inaczej na gruncie prawa cywilnego. W świetle Kodeksu karnego nieletnim jest osoba, która w chwili popełnienia czynu zabronionego nie ukończyła 17. roku życia

Z kolei w myśl ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich wyróżnione zostały trzy kategorie nieletnich:

do 18. roku życia – w zakresie spraw dotyczących zapobiegania i zwalczania demoralizacji, ● od ukończenia 13. do ukończenia 17. roku życia – w zakresie postępowań o czyny karalne, ● nie dłużej niż do ukończenia 21. roku życia – w przypadku osób, wobec których orzeczone zostały środki wychowawcze lub poprawcze.

W zależności od rodzaju sprawy nieletnim może więc być zarówno osoba np. dziesięcioletnia, jak i dwudziestoletnia. Definicja nieletniego znajduje się w ustawie z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich. Odpowiedzialność karna osób nieletnich określona jest ponadto również w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks Karny.

Nieletni – odpowiedzialność za czyny

Co do zasady osoby nieletnie odpowiadają za swoje czyny nie przed sądami karnymi, ale przed sądami rodzinnymi. Sąd orzekający w sprawie nieletniego stosuje wobec niego jedynie środki wychowawcze lub poprawcze, a kierować się przy tym powinien przede wszystkim dobrem nieletniego

Sąd rodzinny może orzekać wobec nieletniego kary m.in. takie, jak:

– zobowiązanie do naprawienia wyrządzonej szkody, – ustanowienie nadzoru, np. kuratora sądowego, – umieszczenie w rodzinie zastępczej, – umieszczenie w schronisku dla nieletnich lub zakładzie poprawczym, – skierowanie do ośrodka wychowawczego lub terapeutycznego, – upomnienie, – nałożenie obowiązku nauki lub pracy, – zakaz odwiedzania określonych środowisk.

Nieletni – odpowiedzialność karna

W wyjątkowych przypadkach nieletni po ukończeniu 15. roku życia może także odpowiadać karnie. Nieletni odpowiada przed sądem karnym, gdy:

popełni czyn określony w art. 10 Kodeksu karnego, m.in. zamach na prezydenta RP, zabójstwo, sprowadzenie katastrofy w ruchu lądowym, gwałt zbiorowy lub kazirodczy, ● popełni czyn karalny wraz z osobą pełnoletnią i konieczne jest łączne rozpatrywanie sprawy, ● popełnił czyn karalny będąc nieletnim, ale postępowanie wszczęte zostało po ukończeniu przez niego 18. roku życia.

O ponoszeniu przez nieletniego odpowiedzialności karnej niczym osoba pełnoletnia decyduje sąd, biorąc pod uwagę okoliczności sprawy, stopień rozwoju sprawcy, jego właściwości i warunki osobiste, a także skuteczność wcześniej stosowanych wobec niego środków wychowawczych lub poprawczych. 

W takich przypadkach orzeczona kara wobec nieletniego kara nie może przekroczyć 2/3 górnej granicy kary grożącej za dane przestępstwo. Nieletniego nie można również skazać na dożywotnie pozbawienie wolności.

Tak samo to sąd decyduje o tym, jak traktowane będą osoby, które w myśl Kodeksu karnego nie są już nieletnie, tj. ukończyły 17 lat, ale nie są również jeszcze pełnoletnie, czyli nie ukończyły 18. roku życia.

Młodociani a małoletni

Pojęcie nieletniego należy odróżnić od podobnych, ale funkcjonujących w innych środowiskach prawnych pojęć młodocianego oraz małoletniego. Pojęcia te nie są bowiem tożsame.

Młodociany to zgodnie z Kodeksem pracy osoba, która nie ukończyła 18. roku życia, ale ma co najmniej 15 lat. W świetle Kodeksu karnego młodocianym jest natomiast osoba, która w chwili popełnienia czynu zabronionego nie ukończyła 21. roku życia, zaś w chwili wydawania orzeczenia w sądzie pierwszej instancji – 24. roku życia. 

Z kolei małoletni to zgodnie z Kodeksem cywilnym osoba, która nie ukończyła 18. roku życia, ale ma co najmniej 13 lat. Wyjątkiem od kategorii małoletniego jest kobieta, która za zgodą sądu wstąpiła w związek małżeński po ukończeniu 16. roku życia – traktowana jest ona wówczas jak osoba pełnoletnia, choć jednocześnie w świetle przepisów karnych pozostaje osobą nieletnią.

Pojęcie młodocianego wynika z przepisów zarówno Kodeksu karnego, jak i ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy. Z kolei pojęcie małoletniego uregulowane jest w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny. Młodociani i małoletni to pojęcia często stosowane w zakresie zatrudniania osób niepełnoletnich.

Autorka/Autor:red.

Źródło: www.tvn24.pl

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Pozostałe wiadomości

Prokuratura ma skierować pierwsze wnioski o uchylenie immunitetu poselskiego w związku z prowadzonym śledztwem w sprawie Funduszu Sprawiedliwości. Mają one dotyczyć polityków Suwerennej Polski, byłych wiceministrów sprawiedliwości Michała Wosia i Marcina Romanowskiego - dowiedział się TVN24.

TVN24 nieoficjalnie: będą wnioski o uchylenie immunitetu politykom Suwerennej Polski

TVN24 nieoficjalnie: będą wnioski o uchylenie immunitetu politykom Suwerennej Polski

Źródło:
TVN24, PAP

Projekt uchwały w sprawie korekty granic morskich Rosji z Finlandią i Litwą na Morzu Bałtyckim, zgłoszony we wtorek przez resort obrony w Moskwie, został w środę usunięty z rosyjskiej rządowej bazy aktów prawnych - poinformowała agencja Reutera. Na postulowane przez Moskwę zmiany zareagowały władze Finlandii, Litwy i Niemiec, które wezwały Rosję do przestrzegania prawa międzynarodowego, w szczególności Konwencji ONZ o prawie morza. "Trwa kolejna rosyjska operacja hybrydowa, tym razem mająca na celu sianie strachu, niepewności i wątpliwości co do ich zamiarów" - napisał szef MSZ Litwy.

Rosja chce rewizji granic na Morzu Bałtyckim. Reuters: projekt zniknął z bazy aktów prawnych

Rosja chce rewizji granic na Morzu Bałtyckim. Reuters: projekt zniknął z bazy aktów prawnych

Aktualizacja:
Źródło:
Reuters, The Moscow Times, Radio Swoboda, PAP

Środa będzie burzowa w wielu regionach kraju. Są miejsca, w których Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej podniósł stopień ostrzeżeń do trzeciego, najwyższego. Obowiązują także ostrzeżenia drugiego i pierwszego stopnia. Prognozowane są bardzo silne opady deszczu, grad, a wiatr ma osiągać w porywach nawet około 80 kilometrów na godzinę.

Trzeci, najwyższy stopień ostrzeżeń IMGW. Tutaj aura będzie szczególnie groźna

Trzeci, najwyższy stopień ostrzeżeń IMGW. Tutaj aura będzie szczególnie groźna

Aktualizacja:
Źródło:
IMGW

Od 1 czerwca obowiązywać będą nowe zasady zatrzymywania oraz zwrotu dowodu rejestracyjnego przed diagnostów. W przypadku niektórych pojazdów zmieni się także sam sposób przeprowadzania badań technicznych. Oto szczegóły nadchodzącej rewolucji. 

Zmiany w badaniach technicznych. Nowe przepisy od 1 czerwca

Zmiany w badaniach technicznych. Nowe przepisy od 1 czerwca

Źródło:
tvn24.pl

Pseudoekologiczne, palą się całą dobę - twierdzą przeciwnicy samochodów elektrycznych. Auta te stały się tematem politycznych kampanii oraz antyunijnych i antyklimatycznych narracji. Prezes PiS Jarosław Kaczyński ironizował ostatnio, że elektryk "się bardzo ładnie pali, intensywnie". Ile jest prawdy, a ile fałszu w takich tezach? Wyjaśniamy.

"Palą się 24 godziny", "częściej niż spalinowe". Prawda i fałsz o samochodach elektrycznych

"Palą się 24 godziny", "częściej niż spalinowe". Prawda i fałsz o samochodach elektrycznych

Źródło:
Konkret24

Nauczycielka szkoły podstawowej we Włodawie (woj. lubelskie) zauważyła podczas lekcji, że jeden z uczniów ma granat. Leżał na stoliku. Uczniowie i pracownicy zostali ewakuowani. Na miejsce przyjechali kontrterroryści. Z ustaleń wynika, że siedmiolatek dostał granat od ojca. 

Granat w szkole. Ewakuowano uczniów

Granat w szkole. Ewakuowano uczniów

Źródło:
tvn24.pl

W Sejmie obraduje komisja do spraw wyborów kopertowych. Ponownie stanął przed nią były premier Mateusz Morawiecki. Zeznał, że decyzję o wyborach kopertowych podjęło kierownictwo polityczne PiS i były plany, aby druga tura wyborów także odbyła się w trybie korespondencyjnym. Na posiedzeniu panuje napięta atmosfera, jeden z posłów opuścił salę. Przewodniczący komisji ostrzegł Morawieckiego, że jeśli nadal będzie "uchylał się od odpowiedzi", to będzie skierowany wniosek do sądu o jego ukaranie.  

Morawiecki drugi raz przed komisją do spraw wyborów kopertowych

Morawiecki drugi raz przed komisją do spraw wyborów kopertowych

Aktualizacja:
Źródło:
tvn24.pl, PAP

Władimir Putin bacznie obserwuje Gotlandię, szwedzką wyspę o strategicznym położeniu na Morzu Bałtyckim, bo jednym z jego celów jest zdobycie kontroli nad Morzem Bałtyckim - powiedział naczelny dowódca sił zbrojnych Szwecji generał Micael Byden. "Kto kontroluje Gotlandię, ten kontroluje Bałtyk" - dodał. Jak oświadczył, "nie wolno nam dopuścić, by Morze Bałtyckie stało się dla Putina placem zabaw".

Putin "bacznie" przygląda się szwedzkiej wyspie. "Kto kontroluje Gotlandię, ten kontroluje Bałtyk"

Putin "bacznie" przygląda się szwedzkiej wyspie. "Kto kontroluje Gotlandię, ten kontroluje Bałtyk"

Źródło:
PAP

Na autostradzie A2 w pobliżu Komornik pojawił się pieszy. Jak podaje policja, 29-latek wbiegł pod nadjeżdżające auta i został potrącony. Po wypadku zniknął z miejsca zdarzenia. Strażacy znaleźli go 800 metrów dalej. Poszkodowanego przewieziono do szpitala.

Pieszy wbiegł na A2 pod nadjeżdżające auta, potem uciekł. Znaleźli go 800 metrów dalej

Pieszy wbiegł na A2 pod nadjeżdżające auta, potem uciekł. Znaleźli go 800 metrów dalej

Źródło:
TVN24

Gdzie jest burza? W środę 22.05 po południu nad Polską pojawiły się wyładowania atmosferyczne. Gwałtownych zjawisk w ciągu kolejnych godzin będzie przybywać. Sprawdź, gdzie jest burza, i śledź aktualną sytuację pogodową na tvnmeteo.pl.

Gdzie jest burza? Sumy opadów miejscami są naprawdę wysokie

Gdzie jest burza? Sumy opadów miejscami są naprawdę wysokie

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl

Antoni Macierewicz tutaj cały czas krzyczy, ale o panu to będzie jeszcze osobna debata. O podkomisji smoleńskiej, o sprzeniewierzeniu pieniędzy, o działaniu, które było nieuprawnione - zwrócił się do posła PiS wicepremier, minister obrony Władysław Kosiniak-Kamysz podczas dyskusji po przedstawieniu informacji na temat bezpieczeństwa, gdy Macierewicz przeszkadzał.

"Pan Macierewicz tutaj cały czas krzyczy". Kosiniak-Kamysz z ripostą

"Pan Macierewicz tutaj cały czas krzyczy". Kosiniak-Kamysz z ripostą

Źródło:
PAP, TVN24, tvn24.pl

Sąd uniewinnił Adama "Nergala" Darskiego, lidera zespołu Behemoth, od dwóch zarzutów obrazy uczuć religijnych. W przypadku trzeciego sąd dał mu szansę na poprawę, warunkowo umarzając postępowanie na okres 2 lat. "Jeśli oskarżony nie skorzysta właściwie z danej mu szansy, to ponownie spotkamy się w sądzie" - zapowiada pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego Tomasz Złoch.

Wyrok ws. obrazy uczuć religijnych przez Nergala. Muzyk przejdzie próbę

Wyrok ws. obrazy uczuć religijnych przez Nergala. Muzyk przejdzie próbę

Źródło:
TVN24, PAP

Do 31 maja osoby dorabiające do świadczenia lub zasiłku przedemerytalnego mają czas na dostarczenie do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zaświadczenia o osiągniętych przychodach za okres od 1 marca 2023 roku do 29 lutego 2024 roku - poinformował rzecznik ZUS Paweł Żebrowski.

ZUS przypomina o ważnym terminie

ZUS przypomina o ważnym terminie

Źródło:
PAP

W rządzie trwają prace nad wdrożeniem unijnej dyrektywy w sprawie pensji minimalnych w Unii Europejskiej. Resort rodziny skłania się, by wartość referencyjna była określona jako 60 procent przeciętnego wynagrodzenia - przekazało biuro prasowe ministerstwa.

Rewolucja w płacy minimalnej. Propozycja rządu

Rewolucja w płacy minimalnej. Propozycja rządu

Źródło:
PAP, tvn24.pl

To miały być ich ostatnie duże wakacje - powiedział kuzyn 73-latka, który zmarł w wyniku silnych turbulencji na pokładzie samolotu z Londynu do Singapuru. Mężczyzna w rozmowie z "The Independent" wyjaśnił, że jego kuzyn wraz z żoną planowali podróż po Azji. Co wiadomo o zmarłym Brytyjczyku?

"To miały być ich ostatnie duże wakacje". Co wiemy o zmarłym w wyniku turbulencji pasażerze boeinga

"To miały być ich ostatnie duże wakacje". Co wiemy o zmarłym w wyniku turbulencji pasażerze boeinga

Źródło:
BBC, The Independent, tvn24.pl

Przed nami trudne godziny. Za sprawą niżu Lisa i towarzyszącego mu frontu atmosferycznego z południa w głąb Polski przemieszczać się będą gwałtowne burze. Synoptyk tvnmeteo.pl Damian Zdonek ostrzega, że nad jednym miejscem w krótkim czasie może przejść nawet kilka ulew.

"Nad jednym miejscem w krótkim czasie może przejść kilka ulew". Niż Lisa i front mieszają w pogodzie

"Nad jednym miejscem w krótkim czasie może przejść kilka ulew". Niż Lisa i front mieszają w pogodzie

Źródło:
tvnmeteo.pl

Po telewizyjnej debacie kandydatów startujących w województwie lubelskim do europarlamentu z pierwszych miejsc na listach doszło do ostrej wymiany zdań między Martą Wcisło z KO a Mariuszem Kamińskim z PiS. Posłanka zaskoczyła byłego szefa MSWiA na parkingu. Pytała, jakie są jego związki z Lubelszczyzną.

Starcie Marty Wcisło z Mariuszem Kamińskim. Posłanka krzyczała na parkingu: pana miejsce jest w celi

Starcie Marty Wcisło z Mariuszem Kamińskim. Posłanka krzyczała na parkingu: pana miejsce jest w celi

Źródło:
tvn24.pl

Ona przyleciała z Turcji, on sam przyszedł do placówki Straży Granicznej, by ustalić swoją sytuację pobytową w Polsce oraz złożyć wniosek o ochronę międzynarodową. Okazało się, że są poszukiwani w różnych sprawach Europejskimi Nakazami Aresztowania. Zatrzymani to obywatele Ukrainy i to władze tego kraju ich poszukiwały.

Po zatrzymaniu dowiedzieli się, że są poszukiwani Europejskimi Nakazami Aresztowania

Po zatrzymaniu dowiedzieli się, że są poszukiwani Europejskimi Nakazami Aresztowania

Źródło:
tvnwarszawa.pl

Kierowco, planujesz wyposażyć auto w instalację gazową? Będziesz musiał posiadać specjalną naklejkę lub tabliczkę, która potwierdza jej homologację. W piątek 17 maja weszło w życie rozporządzenie ministra infrastruktury w tej sprawie.

Nowy obowiązek dla części kierowców. Przepisy już obowiązują

Nowy obowiązek dla części kierowców. Przepisy już obowiązują

Źródło:
tvn24.pl

Leżącą za sklepem w centrum Raciborza kobietę zauważył wieczorem przechodzień. Niestety już nie żyła. Miała 46 lat, była z innego województwa. Prawdopodobnie została zamordowana. Śledczy podają, że była zupełnie naga i miała widoczne obrażenia. Są pierwsze zatrzymania.

Nagie ciało kobiety w centrum miasta. Obrażenia wskazują na morderstwo

Nagie ciało kobiety w centrum miasta. Obrażenia wskazują na morderstwo

Źródło:
tvn24.pl

Wicepremier, szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz mówi w Sejmie o stanie bezpieczeństwa państwa. - Zagrożeniem dla Polski są działania Rosji, agentury, która rozpowszechniła się nie tylko w Polsce, ale i w Europie - mówił. Jak stwierdził, polskie państwo "pokazuje swoją siłę wobec tych, którzy je zdradzają". - Nie ma miejsca na litość i jakiekolwiek taryfy ulgowe dla tych, którzy wybrali drogę na wschód - dodał. Podkreślił, że Polska przeznacza już rekordowe w NATO 4 procent PKB na obronność, a w budżecie to łącznie 118 miliardów złotych. Uspokajał też, że powszechny pobór do wojska nie zostanie wprowadzony, bo armia tylko w tym roku zyskała dziewięć tysięcy żołnierzy powołanych do zawodowej służby. W sumie Wojsko Polskie liczy już 198 tysięcy żołnierzy.

Ogromne finansowanie, coraz większa armia i 22 tysiące przeszkolonych ukraińskich żołnierzy

Ogromne finansowanie, coraz większa armia i 22 tysiące przeszkolonych ukraińskich żołnierzy

Aktualizacja:
Źródło:
PAP, tvn24.pl

Dariusz Barski nie wrócił skutecznie ze stanu spoczynku na stanowisko prokuratora krajowego. Minister sprawiedliwości Adam Bodnar myli się, twierdząc, że czynności podejmowane przez Barskiego, z upoważnienia prokuratora generalnego, były skuteczne - informuje w środę "Dziennik Gazeta Prawna", powołując się na decyzję wrocławskiego sądu rejonowego. O tym, że decyzje Barskiego "pozostają w mocy", Adam Bodnar mówił między innymi w styczniu tego roku w TVN24.

"DGP": Sąd zwraca akt podpisany przez asesora, którego powołał Barski. "Prawdopodobnie pierwszy taki przypadek"

"DGP": Sąd zwraca akt podpisany przez asesora, którego powołał Barski. "Prawdopodobnie pierwszy taki przypadek"

Źródło:
Dziennik Gazeta Prawna, tvn24.pl

Podczas debaty o stanie bezpieczeństwa państwa minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz zapowiedział wprowadzenie Karty Rodziny Wojskowej. Jak mówił ma działać podobnie jak Karta Dużej Rodziny. Co wiadomo?

Będą ulgi dla rodzin żołnierzy. Szef MON zapowiada Kartę Rodziny Wojskowej

Będą ulgi dla rodzin żołnierzy. Szef MON zapowiada Kartę Rodziny Wojskowej

Źródło:
tvn24.pl

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i pozwolenie na budowę pomnika Bitwy Warszawskiej 1920 roku - poinformował Instytut Adama Mickiewicza, który przejął obowiązki zlikwidowanego Biura "Niepodległa", odpowiedzialnego za budowę monumentu.

Sąd uchylił pozwolenie na budowę Pomnika Bitwy Warszawskiej 1920 roku

Sąd uchylił pozwolenie na budowę Pomnika Bitwy Warszawskiej 1920 roku

Źródło:
tvnwarszawa.pl
"Tańczą, piją, pieką ciasta". Liczą, że reżim upadnie

"Tańczą, piją, pieką ciasta". Liczą, że reżim upadnie

Źródło:
tvn24.pl
Premium

"Diuna: Część druga" już od jutra będzie dostępna w serwisie HBO Max. Pierwsza część adaptacji powieści Franka Herberta od soboty będzie dostępna również w Playerze.

"Diuna: Część druga" od wtorku w HBO Max 

"Diuna: Część druga" od wtorku w HBO Max 

Źródło:
tvn24.pl