Po raz pierwszy sprawdzimy, czy na Europie jest życie

Źródło:
NASA
Animacja pokazująca przelot sondy NASA Europa Clipper nad Europą
Animacja pokazująca przelot sondy NASA Europa Clipper nad EuropąNASA/JPL-Caltech
wideo 2/2
Animacja pokazująca przelot sondy NASA Europa Clipper nad EuropąNASA/JPL-Caltech

Krótko po godzinie 18 polskiego czasu rozpoczęła się misja NASA Europa Clipper. Z Centrum Kosmicznego im. Kennedy'ego na Florydzie wystartowała rakieta SpaceX Falcon Heavy. Na jej pokładzie znajduje się sonda, która ma sprawdzić, czy na jednym z księżyców Jowisza - Europie - występują warunki sprzyjające powstaniu życia.

Pierwotnie start misji był zaplanowany na czwartek, 10 października, ale został on odwołany z powodu huraganu Milton. Tym razem warunki pogodowe były sprzyjające i w poniedziałek o godzinie 18.07 polskiego czasu wystrzelono rakietę SpaceX Falcon Heavy. Wyniesie ona sondę Europa Clipper w przestrzeń kosmiczną. Podróż do najmniejszego z księżyców galileuszowych Jowisza ma zająć około sześciu lat.

Potężny ocean

Europa Clipper to pierwsza misja NASA poświęcona badaniu oceanicznego środowiska poza Ziemią. Jej celem jest sprawdzenie, czy na pokrytym lodem księżycu Jowisza - Europie - mogą panować warunki sprzyjające zamieszkaniu poza Ziemią. Szacuje się, że na powierzchni Europy znajduje się ocean, który zawiera dwukrotnie więcej wody niż ziemskie oceany razem wzięte. Po powierzchnią mogą także znajdować się związki organiczne i substancje będące źródłem energii.

Sonda jest największym statkiem kosmicznym, jaki kiedykolwiek został wybudowany. Jego długość wynosi 30,5 metra, a szerokość - 17,6 m. Przypomina więc wielkością boisko do koszykówki ze skrzydłami w postaci paneli słonecznych.

Europa Clipper - NASA's Largest Planetary Spacecraft (Artist Concept)NASA/JPL-Caltech

Miliardy kilometrów do pokonania

Jowisz znajduje się około 770 milionów kilometrów od Ziemi, ale łącznie sonda pokona prawie trzy miliardy kilometrów. Trasa sondy wiedzie niedaleko Marsa, którego siła grawitacyjna ma być wykorzystana niczym proca, aby zwiększyć prędkość. Po pięciu i pół roku podróży Europa Clipper uruchomi silniki, aby wejść w orbitę planety w 2030 r. Ma ona przeprowadzić 49 bliskich przelotów obok księżyca. Podczas prowadzenia badań statek będzie znajdować się w jednym z najbardziej szkodliwych środowisk radiacyjnych w Układzie Słonecznym, drugim po Słońcu. Jowisz jest otoczony gigantycznym polem magnetycznym, 20 tysięcy razy silniejszym niż ziemskie. Do tej pory NASA wydała ponad pięć miliardów dolarów na budowę sondy. Od czasu oficjalnego zatwierdzenia misji w 2015 r. do powstania Europa Clipper przyczyniły się ponad cztery tysiące osób.

Europa Clipper na tle Jowisza, tuż nad Europą. Wizja artystycznaNASA/JPL-Caltech

Autorka/Autor:fw/map

Źródło: NASA

Źródło zdjęcia głównego: NASA

Pozostałe wiadomości

Pogoda na 5 dni. Mamy dobrą wiadomość dla wszystkich, którzy czekają na słoneczną i pogodną aurę. W kolejnych dniach antycyklon Werner zapewni nam dużo słońca i dość wysokie temperatury jak na ten okres października. Szykuje się prawdziwa złota polska jesień.

Czeka nas kolejna duża zmiana pogody

Czeka nas kolejna duża zmiana pogody

Źródło:
tvnmeteo.pl

Pogoda na jutro, czyli na wtorek 15.10. Noc będzie chłodna, mogą wystąpić przygruntowe przymrozki. W dzień dopisze na ogół pogodna aura, tylko miejscami przelotnie popada deszcz.

Pogoda na jutro - wtorek, 15.10. Nocą możliwe przygruntowe przymrozki

Pogoda na jutro - wtorek, 15.10. Nocą możliwe przygruntowe przymrozki

Źródło:
tvnmeteo.pl

Fala intensywnych opadów deszczu nawiedziła w ubiegły weekend południowe regiony Hiszpanii. Niespokojną aurę przyniosła burza o nazwie Berenice. Ulewom powodującym podtopienia towarzyszył silny wiatr, który łamał gałęzie drzew.

Berenice podtopiła część Hiszpanii, teraz nadciąga tam były huragan

Berenice podtopiła część Hiszpanii, teraz nadciąga tam były huragan

Źródło:
ENEX, El Pais. Dario de Sevilla

Pogoda na zimę 2024. Z wyliczeń NOAA, opublikowanych przez Instytut Meteorologii i Gospodarki wodnej, wynika, że w Polsce zimą ma panować dodatnia anomalia temperatury, a więc będzie cieplej niż zwykle. Jak skomentował te przewidywania Tomasz Wasilewski, prezenter tvnmeteo.pl, może nas czekać kolejna zima bez zimy.

Kolejna zima bez zimy? Tomasz Wasilewski komentuje najnowsze prognozy

Kolejna zima bez zimy? Tomasz Wasilewski komentuje najnowsze prognozy

Źródło:
IMGW, TVN24, NOAA, tvnmeteo.pl

Przez brazylijskie miasto Sao Paulo i jego okolice przetoczyła się kilka dni temu gwałtowna burza. Na skutek żywiołu zginęło co najmniej osiem osób. Ponad 530 tysięcy budynków wciąż jest pozbawionych prądu.

Drzewa spadały na domy i auta. Ponad pół miliona domów nie ma prądu

Drzewa spadały na domy i auta. Ponad pół miliona domów nie ma prądu

Źródło:
Reuters

Wieczne chemikalia mogą znajdować się w wodzie gruntowej przez ponad 40 lat. Do takiego wniosku doszli amerykańcy naukowcy, badający stężenie PFAS w zanieczyszczonych wodach na terenie dwóch hrabstw w Karolinie Północnej.

Potrzeba 40 lat, by wieczne chemikalia zniknęły z wód gruntowych

Potrzeba 40 lat, by wieczne chemikalia zniknęły z wód gruntowych

Źródło:
ScienceDaily, European Chemicals Agency

Władze Hongkongu prowadzają badania, które mają ustalić przyczynę śmierci małp z tamtejszego zoo. W niedzielę nieoczekiwanie znaleziono w nim osiem martwych zwierząt różnych gatunków. "Małpy w niewoli są często narażone na patogeny, które mogą być przenoszone na ludzi" - wskazał w oświadczeniu przedstawiciel PETA Asia.

W chińskim zoo umierają małpy, strach przed wybuchem nowej epidemii

W chińskim zoo umierają małpy, strach przed wybuchem nowej epidemii

Źródło:
Reuters

Pogoda w Tatrach wymaga zachowania dużo czujności. Minionej nocy na Kasprowym Wierchu utrzymywał się mróz. Jak przekazał IMGW, prognozowane są też opady śniegu. Władze Tatrzańskiego Parku Narodowego przypominają o zachowaniu ostrożności podczas górskich wędrówek.

"Prognozujemy opady śniegu". Zachowajcie czujność

"Prognozujemy opady śniegu". Zachowajcie czujność

Źródło:
tvnmeteo.pl IMGW, TPN

Niedziela w wielu regionach kraju minęła pod znakiem wichur. Silne porywy wiatru łamały konary i zrywały linie energetyczne. W Zielonej Górze uszkodzony został dach przedszkola. Na jednym z osiedli w Wielkopolsce przewrócone drzewa poważnie uszkodziły kilka samochodów. Niebezpieczną pogodę do naszego kraju sprowadził niż Helma.

Wiatr łamał drzewa i uszkadzał dachy. Skutki niżu Helma w Polsce

Wiatr łamał drzewa i uszkadzał dachy. Skutki niżu Helma w Polsce

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

W drugiej połowie miesiąca temperatura zbliży się do 20 stopni. Wpierw jednak czeka nas chłodniejszy czas. Jakie wartości na termometrach zobaczymy do niemal ostatnich dni października? Sprawdź długoterminową prognozę pogody, przygotowaną przez prezentera tvnmeteo.pl Tomasza Wasilewskiego.

Pogoda na 16 dni: szykuje się duże ocieplenie

Pogoda na 16 dni: szykuje się duże ocieplenie

Źródło:
tvnmeteo.pl

Na Kontakt24 otrzymaliśmy zdjęcia komety C/2023 A3 (Tsuchinshan-ATLAS). Dla autorki jednej z fotografii - pani Aleksandry widok obiektu gołym okiem był ciekawym przeżyciem.

"To było fajne uczucie, że coś się widzi raz w życiu"

"To było fajne uczucie, że coś się widzi raz w życiu"

Źródło:
Kontakt24

Rosnący poziom wód powodziowych, niedobory paliwa i przerwy w dostawie prądu utrudniają usuwanie skutków huraganu Milton, który dotarł w ubiegłym tygodniu do Florydy jako huragan trzeciej kategorii w pięciostopniowej skali Saffira-Simpsona. Do tak dużej skali zniszczeń przyczynił się także wcześniejszy huragan Helene. Odbudowa ma zająć dużo czasu, ponieważ oba żywioły uderzyły w ten region w odstępie dwóch tygodni.

"Poziom wody nadal rośnie", możliwe kolejne ewakuacje

"Poziom wody nadal rośnie", możliwe kolejne ewakuacje

Źródło:
Reuters, tvnmeteo.pl

Mieszkańcy Sri Lanki od weekendu zmagają się z ulewnymi deszczami i powodziami. Zginęły trzy osoby, a kilka tysięcy zostało ewakuowanych. W stolicy kraju - Kolombo - zamknięto wszystkie szkoły.

Zamknięte szkoły w stolicy, nie żyją trzy osoby

Zamknięte szkoły w stolicy, nie żyją trzy osoby

Źródło:
PAP, AP

Park Narodowy "Ujście Warty" składa się głównie z mokradeł. Ich znaczenie mogliśmy poznać podczas ostatniej powodzi. Jak podkreśliła przyrodniczka Olga Betańska, takie obszary są nie tylko siedliskiem dla dzikich zwierząt, ale potrafią skutecznie chronić mieszkańców dolin rzecznych przed wielką wodą.

"Takich terenów zostało w naszym kraju niewiele"

"Takich terenów zostało w naszym kraju niewiele"

Źródło:
PAP

W Polsce wieje silny wiatr, który związany jest z niżem Helma. Silne porywy spowodowały, że drzewo runęło na dach przedszkola numer 7 przy ulicy Moniuszki w Zielonej Górze.

Drzewo runęło na dach przedszkola. "Było sporych rozmiarów i spowodowało pękniecie w ścianie"

Drzewo runęło na dach przedszkola. "Było sporych rozmiarów i spowodowało pękniecie w ścianie"

Źródło:
PAP

Słynny XV-wieczny odkrywca Krzysztof Kolumb był prawdopodobnie sefardyjskim Żydem z Europy Zachodniej - stwierdzili hiszpańscy naukowcy po przeprowadzeniu analizy DNA w celu rozwiązania wielowiekowej tajemnicy pochodzenia podróżnika.

Gdzie urodził się Krzysztof Kolumb? Nowe badanie

Gdzie urodził się Krzysztof Kolumb? Nowe badanie

Źródło:
BBC, PAP

Jedenastu członków rodziny - w tym roczne dziecko - trafiło do szpitala w jednym z miasteczek w Pensylwanii po spożyciu "toksycznych grzybów" - poinformowały lokalne władze.

11 osób "spożyło toksyczne grzyby, wszystkie zachorowały"

11 osób "spożyło toksyczne grzyby, wszystkie zachorowały"

Źródło:
CNN

Przez Półwysep Iberyjski w sobotę przechodził sztorm Berenice. Gwałtowna pogoda przyczyniła się do chaosu komunikacyjnego w Hiszpanii i Portugalii. W hiszpańskiej Andaluzji 18-latek został rażony piorunem. Mężczyznę zabrano do szpitala.

18-latek rażony piorunem

18-latek rażony piorunem

Źródło:
PAP, Antena3, ABC

Pierwszy stopień rakiety Starship, czyli Super Heavy, odłączył się od niej bezpiecznie i wrócił precyzyjnie na platformę startową. - Złapałem się za głowę, bo przewidywałem, że dojdzie do ogromnej eksplozji, ale ten pierwszy stopień wrócił, oni naprawdę go złapali stalowymi ramionami - mówił na antenie Hubert Kijek, reporter TVN24 BiS.

Booster megarakiety wylądował na platformie startowej. "Wyglądało to imponująco"

Booster megarakiety wylądował na platformie startowej. "Wyglądało to imponująco"

Aktualizacja:
Źródło:
space.com, SpaceX, CNN, PAP

Grzyby obrodziły w polskich lasach. W ferworze poszukiwań leśnych skarbów łatwo jednak o pobłądzenie, a nawet zgubienie się. Jak poradzić sobie podczas grzybobrania? Leśnicy mają na to sprawdzone sposoby.

Jak nie zgubić się na grzybach

Jak nie zgubić się na grzybach

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Archeolodzy zidentyfikowali szczątki starszego oficera, który zginął podczas niefortunnej XIX-wiecznej ekspedycji arktycznej. Nosiły ślady kanibalizmu. Dowodzi to, w jak tragicznych i makabrycznych okolicznościach znalazła się załoga.

Ich okręt osiadł na lodzie, badania potwierdzają makabryczny koniec ekspedycji

Ich okręt osiadł na lodzie, badania potwierdzają makabryczny koniec ekspedycji

Źródło:
CNN

Skorupiak Xibalbanus tulumensis, który zamieszkuje zalane wodą jaskinie na Półwyspie Jukatan, produkuje wyjątkowe toksyny. Mogą one znaleźć zastosowanie w leczeniu chorób neurologicznych - donoszą naukowcy z Niemiec i Belgii.

Jad skorupiaków z podwodnych jaskiń może pomóc w produkcji nowych leków

Jad skorupiaków z podwodnych jaskiń może pomóc w produkcji nowych leków

Źródło:
The Guardian

Zarówno twoja szczoteczka do zębów, jak i słuchawka prysznicowa stanowią idealne środowisko dla mikrobów. O tym, jak ogromna jest różnorodność biologiczna na powierzchniach tych sprzętów, świadczą najnowsze badania, w których zidentyfikowano setki wirusów żyjących na nich.

Setki wirusów na szczoteczkach do zębów. I jest to dobra wiadomość

Setki wirusów na szczoteczkach do zębów. I jest to dobra wiadomość

Źródło:
CNN

Co najmniej 17 osób zginęło na Florydzie w wyniku natarcia na stan huraganu Milton. Na kilka dni przed jego nadciągnięciem wydawano nakazy i zalecenia ewakuacji. Nie wszyscy zdecydowali się na opuszczenie miejsc, którym zagrażała pogarszająca się pogoda.

Nie ewakuowali się na czas. Akcję ratunkową pokazała kamera na mundurze

Nie ewakuowali się na czas. Akcję ratunkową pokazała kamera na mundurze

Źródło:
CNN

W wyniku działalności człowieka europejskie rośliny leśne częściej migrują nie w kierunku północy, jak się powszechnie wydawało, ale na zachód - udowodnił międzynarodowy zespół naukowców, w którego składzie byli również Polacy.

Rośliny z naszych lasów chętniej migrują na zachód

Rośliny z naszych lasów chętniej migrują na zachód

Źródło:
PAP

Muchomor zielonawy, znany też jako muchomor sromotnikowy, odpowiada za 90 procent śmiertelnych zatruć grzybami na świecie. Czasem wystarczy zjeść jeden kapelusz, by umrzeć na skutek zatrucia - powiedziała mykolog dr hab. Marta Wrzosek.

Strzeż się tego grzyba. "Wystarczy jeden kapelusz, by umrzeć"

Strzeż się tego grzyba. "Wystarczy jeden kapelusz, by umrzeć"

Źródło:
PAP

Warto w najbliższych dniach spojrzeć w niebo, bo pojawi się na nim kometa C/2023 A3 (Tsuchinshan-ATLAS). Obiekt pochodzi z samych grawitacyjnych krańców Układu Słonecznego. 

"Przygotujcie się na widok, którego po prostu nie możecie przegapić"

"Przygotujcie się na widok, którego po prostu nie możecie przegapić"

Źródło:
tvnmeteo.pl, "Z głową w gwiazdach"

Na plażach Nowej Fundlandii pojawiła się tajemnicza, biała maź. Według lokalnego ekologa Stana Tobina, substancja przypomina źle wyrobione ciasto do chleba. Ale czym jest naprawdę?

Jak źle wyrobione ciasto. Tajemnicza maź na plaży

Jak źle wyrobione ciasto. Tajemnicza maź na plaży

Źródło:
BBC

W Holandii wykryto kilka przypadków zakażenia wirusem BTV12, który wywołuje chorobę niebieskiego języka. Nie ma na niego dostępnej szczepionki - poinformował holenderski rząd.

Wywołuje chorobę niebieskiego języka, na którą nie ma szczepionki. BTV12 wykryty w Holandii

Wywołuje chorobę niebieskiego języka, na którą nie ma szczepionki. BTV12 wykryty w Holandii

Źródło:
Reuters, wetgiw.gov.pl