Świat

Irlandczycy zmienili premiera

Świat

Aktualizacja:

Zwycięstwo w wyborach parlamentarnych w Irlandii ogłosił przywódca opozycyjnej Partii Jedności Irlandzkiej (Fine Gael) Enda Kenny. I zapowiedział jednocześnie przystąpienie do formowania nowego rządu. Dotychczasowy premier Brian Cowen z Partii Republikańskiej (Fianna Fail) potwierdził swoją porażkę.

- Ten kraj dał mojej partii masowe poparcie dla stworzenia stabilnego i silnego rządu - powiedział dziennikarzom Kenny.

Liczy on, że 9 marca na pierwszym powyborczym posiedzeniu parlamentu otrzyma mandat na utworzenie nowego rządu. Niewykluczone, że przyszły rząd Irlandii będzie koalicją Fine Gael (FG) z Partią Pracy, która także odniosła wyborczy sukces.

Kenny jest byłym ministrem turystyki (1994-97). Pochodzi z wiejskiego okręgu Mayo i zanim został posłem pracował jako nauczyciel w szkole podstawowej. Jest politykiem stosunkowo mało znanym, ale jego siłą jest to, że nie jest częścią niepopularnego politycznego establishmentu.

Dali wyraz niezadowoleniu

O godz. 23 czasu lokalnego ogłoszono wyniki głosowania w 70 okręgach wyborczych (na ogólną liczbę 165). Fine Gael (FG) zdobyła 31 mandatów, laburzyści - 19, dotychczas rządząca partia Fianna Fail (FF) - 6, niezależni - 7, Sinn Fein - 5, socjaliści - 2.

Wyborcy - niezadowoleni z głębokiego kryzysu ekonomicznego i finansowego ich kraju oraz konieczności przyjęcia upokarzającej pomocy Unii Europejskiej - ukarali FF relegowaniem na trzecie miejsce, za FG i laburzystami (FF sprawowała rządy w okresie głębokiego krachu irlandzkiej gospodarki, największego w 89 latach irlandzkiej państwowości).

Zanosi się na to, że w skali całego kraju FF może zdobyć głosy ok. 15 proc. wyborców wobec 42 proc. w wyborach 2007 r. Jeśli dane te potwierdzą się, to będzie to najgorszy wynik tej partii w historii.

Niespodzianką jest zwłaszcza zły wynik FF w Dublinie, gdzie wstępne wyniki mówią o poparciu na poziomie 8 proc.

Ustępujący republikański premier Brian Cowen powiedział, że jak demokrata, akceptuje rezultat wyborów. Przyznał jednocześnie, że jest to bardzo trudny dzień dla partii. Powszechnie oczekuje się, że Cowen zrzeknie się też przywództwa Fianna Fail.

Renegocjacje z Brukselą

Cowen podpisał z UE i z Międzynarodowym Funduszem Walutowym porozumienie o udzieleniu pomocy jego krajowi w wysokości 85 mld euro. Uczynił to niechętnie pod naciskiem olbrzymiego deficytu finansów publicznych sięgającego 32 proc. Produktu Krajowego Brutto (PKB).

Porozumienie to jednak wywołało kryzys polityczny w kraju i zmusiło rząd do rozpisania przedterminowych wyborów.

Kenny, który ma w praktyce zagwarantowane stanowisko premiera, zapowiedział, że już w przyszłym tygodniu zamierza rozpocząć renegocjacje z Brukselą planu pomocy, a zwłaszcza domagać się obniżenia "zabójczo wysokiego" oprocentowania pożyczanej sumy. - Ten plan jest zły dla Irlandii i dla Europy - powiedział Kenny.

4 marca nowy premier zamierza udać się do Helsinek aby wziąć udział w spotkaniu prawicowych szefów rządów państw europejskich poświęconego omówieniu kryzysu zadłużeniowego w Europie.

Źródło: PAP