Decyzja o odwołaniu drugiego dnia konferencji zapadła we wtorek wieczorem po zaleceniu portugalskiego rządu. Władze wskazały na ryzyko podtopień, silnego wiatru oraz zakłóceń w transporcie. Organizatorzy potwierdzili, że wznowią Web Summit w czwartek.
Na środę w kontynentalnej części Portugalii ogłoszono stan alertu. Zamknięto szkoły i część instytucji publicznych, a w samej Lizbonie też publiczne parki i ogrody. Prognozy zapowiadały porywy wiatru sięgające 140 kilometrów na godzinę.
Web Summit 2026 w Lizbonie
Tegoroczny Web Summit rozpoczął się 9 listopada. Organizatorzy zapowiadali udział około 70 tysięcy uczestników i około 900 prelegentów, a w centrum uwagi znalazły się między innymi sztuczna inteligencja i cyberbezpieczeństwo. Osobną ścieżkę poświęcono mediom i walce o uwagę odbiorców w świecie coraz silniej kształtowanym przez algorytmy.
We wtorek odbył się panel "Media tradycyjne: jaki będzie ich kolejny ruch?". Poprowadził go redaktor naczelny Deutsche Welle Mathias Stamm, a udział w nim wzięli: prezes TVN Kasia Kieli, dyrektor generalny "The Atlantic" Nick Thompson oraz menedżerka inicjatyw cyfrowych Al Jazeery - Lina Mansour.
Stamm zaczął od eksperymentu: zapytał AI o największe wyzwania mediów tradycyjnych. Wymieniła erozję modeli przychodów, zmianę zachowań odbiorców, dezinformację, spadek zaufania i spolaryzowane społeczeństwa. Samą sztuczną inteligencję moderator określił jako coś, co część branży uważa za jedno z największych zagrożeń dla mediów i dziennikarstwa.
Czy AI rzeczywiście zagrozi mediom?
Odpowiedzi panelistów nie były jednak tak pesymistyczne, jak mogłaby sugerować lista przygotowana przez sztuczną inteligencję.
Nick Thompson przekonywał, że AI może paradoksalnie zwiększyć znaczenie silnych marek medialnych. W internecie zalewanym informacjami o wątpliwym pochodzeniu ludzie mogą zacząć szukać "bezpiecznych przystani". Mówił też o "ucieczce w jakość". Jako dowód wskazywał rosnącą liczbę subskrybentów "The Atlantic" w tym i w zeszłym roku. Jego zdaniem nie widać związku między rozwojem AI a spadkiem sprzedaży dostępu do jakościowych treści.
Podobnie uważa Kasia Kieli. W potoku informacji, który nazwała "hałasem", znaczenie marki medialnej może wręcz rosnąć. Zastrzegła jednak, że sama marka nie wystarczy: potrzebuje ludzi, którzy będą dla odbiorców "bramą" do niej. Mogą to być dziennikarze budujący własną pozycję i twórcy współpracujący z redakcją.
Lina Mansour dodawała, że zaufania nie można odziedziczyć wraz z rozpoznawalnym logo. Trzeba budować je codziennie, każdym materiałem i każdą weryfikacją treści. AI nazwała partnerem, a nie zagrożeniem.
"Cały internet zostanie wywrócony do góry nogami"
Największym zagrożeniem może być jednak nie to, kto stworzy treść, ale czy odbiorca w ogóle do niej dotrze.
Thompson wskazał kilka nakładających się problemów. Pierwszy to coraz bardziej zaawansowane modele AI, które w przyszłości mogą lepiej od wielu redakcji zestawiać i streszczać wiadomości. Drugi problem to zmiana sposobu korzystania z sieci. Coraz częściej możemy zadawać pytania głosowo urządzeniom bez ekranu i usłyszeć jedną gotową odpowiedź. Nie ma wtedy strony, na której można np. pokazać reklamę czy zaproponować prenumeratę, a wydawcy wciąż nie wiedzą, jak zarabiać w takim świecie.
Trzecie wyzwanie podniesione przez Thompsona to agenci AI, którzy sami szukają informacji dla użytkownika. Jeśli zamiast wpisać pytanie w Google i wejść na stronę wydawcy użytkownik dostanie gotową odpowiedź od AI, media mogą stracić znaczną część ruchu, na którym przez lata budowały biznes. - Cały internet zostanie całkowicie wywrócony do góry nogami, ponieważ nie będzie ruchu z Google i wszyscy będą wysyłać do nas agentów - mówił Thompson.
To rodzi pytanie o pieniądze. Jeśli agent AI pobiera informację i przekazuje ją użytkownikowi, wydawca nie zarobi na reklamie. Thompson wymieniał inne możliwości: mikropłatności, licencje i subskrypcje. Przyznał jednak, że znalezienie działającego modelu będzie bardzo trudne.
Kieli zauważyła, że ta rewolucja nie dotyczy wyłącznie mediów. AI zmienia wiele branż i nikt, także twórcy internetowi, nie ma dziś gotowej odpowiedzi.
AI i dziennikarstwo. "AI nie ma tam, gdzie dzieją się wydarzenia"
Granica możliwości sztucznej inteligencji pojawia się tam, gdzie zaczyna się reporterska praca.- AI nie ma tam, gdzie dzieją się wydarzenia. Nie pokazuje twarzy i nie dodaje wiarygodności informacjom na ekranie tak, jak robią to dziennikarze - mówiła Kieli.
Odwołała się do tragicznych wydarzeń z minionego weekendu w Krakowie. Jej zdaniem w takich momentach widać, że odbiorcy nie szukają samej szybkości, bo ta tworzy tylko hałas, ale tego, co nazwała "zweryfikowaną szybkością": informacji podanej szybko i sprawdzonej.
- Nie będziemy szybsi niż niektóre nagrania, które pojawią się w internecie. Zresztą nie chcemy być szybsi. Chcemy być wiarygodni - podkreślała.
To zgadza się z tezą Thompsona o "ucieczce w jakość": im łatwiej o nadmiar informacji, tym ważniejsze może być, kto ją sprawdził i bierze za nią odpowiedzialność.
I właśnie tutaj dyskusja wróciła do pytania o sens istnienia dużej redakcji. Sam dziennikarz stojący przed kamerą nie jest w stanie zweryfikować wszystkiego. Potrzebuje organizacji, która potrafi szybko przestawić się na obsługę dużego wydarzenia i ma innych reporterów, wydawców i zaplecze pozwalające sprawdzać informacje.
Twórca czy wielka redakcja?
Tym samym dyskusja zeszła też na twórców internetowych, którzy zwłaszcza wśród młodszych odbiorców przejęli część funkcji zarezerwowanych dotąd dla mediów. Ich przewagą są - jak mówili paneliści - osobisty język, bezpośrednia relacja z publicznością i swoboda w świecie pionowego wideo i algorytmicznych platform.
Przedstawicielka Al Jazeery mówiła, że twórcy bywają bardziej autentyczni i mówią językiem swoich społeczności. Dlatego zamiast z nimi wyłącznie konkurować, media tradycyjne mogą z nimi współpracować: twórcy wnoszą społeczności i świeży sposób opowiadania, duża organizacja skalę, produkcję i zasoby. Warunkiem musi być zachowanie standardów redakcyjnych.
Kieli mówiła, że TVN Warner Bros. Discovery eksperymentuje z twórcami oraz z treściami robionymi najpierw z myślą o mediach społecznościowych i YouTube. Jej zdaniem kluczowe jest próbowanie, przy świadomości ryzyka porażki.
Prezes "The Atlantic" uważa, że rynek medialny może zacząć przypominać sztangę. Na jednym jej końcu będą silni indywidualni twórcy, na drugim wielkie, wyraziste marki, a najtrudniej będzie tym pośrodku. Sam prowadzi codzienne wideo i cotygodniowy podcast, a dziennikarzy "The Atlantic" zachęca do budowania własnej obecności w mediach społecznościowych, tak by korzystać z tego, co daje gospodarka twórców, a jednocześnie zbudować model, który wyraźnie się od niej różni.
Thompson wskazał, że różnica ta wynika przede wszystkim z rodzaju treści, które w tych modelach będą powstawać. Twórcy internetowi zależą od stałego kontaktu z widzami, od decyzji algorytmu platform i od sponsorów. W tym modelu jest mało miejsca dla wielomiesięcznych śledztw - trudno znaleźć na nie sponsora, algorytm może ich nie wypromować, a opublikowanie wymaga zaplecza redakcyjnego i prawnego, które mają głównie duże redakcje. - Są twórcy, którzy to robią, jest ich niewielu i są niesamowici - mówił. Dodał jednak, że dużo łatwiej tworzyć treści śledcze w takim miejscu jak "The Atlantic".
Telewizja nie zniknie, ale musi się zmienić
Skoro coraz więcej młodych ludzi ogląda pionowe wideo, moderujący panel Mathias Stamm zapytał wprost, czy telewizja będzie jeszcze potrzebna.
Lina Mansour z Al Jazeery odpowiedziała, że telewizja nie zniknie, ale przypomniała, że jej stacja wielokrotnie podważała własny model funkcjonowania. W 1996 roku Al Jazeera jako pierwsza wywróciła do góry nogami tradycyjny rynek informacji i pokazała widzom świat z innej perspektywy. W 2014 postawiła na cyfrowe formaty AJ+, a dziś rozwija inicjatywę "The Core", wykorzystującą sztucznę inteligencję w procesach, organizacji pracy i zarządzaniu informacją. Założenie jest proste: maszyna przejmuje procesy, żeby dziennikarz mógł skupić się na relacjonowaniu wydarzeń.
Kasia Kieli uważa, że kanały telewizyjne pozostają rdzeniem biznesu, ale telewizja i internet nie mogą być dwoma osobnymi światami. - Platformy mogą się zmieniać, zmienia się też dystrybucja historii. Ale my nadal wiemy, jak opowiadać historie - podkreślała.
Obie panelistki wskazywały, że większym problemem może być kultura organizacji. Można kupić najlepszą technologię i zmienić procesy, ale niewiele to da, jeśli ludzie nie będą gotowi na nowy model pracy.
Kieli nazwała tę zmianę przejściem od kultury nadawania do dialogu jeden na jeden. Tradycyjne media przez dziesięciolecia były przyzwyczajone przede wszystkim do wysyłania treści do odbiorcy. Teraz muszą nauczyć się również słuchać i odpowiadać. Zdolność do takiej zmiany, a nie samo tempo wdrażania kolejnych narzędzi AI, może zdecydować o tym, kto przetrwa następny technologiczny wstrząs.