Kryzys wokół Trybunału Konstytucyjnego zaostrzył się z końcem października i odsunięciem od czynności służbowych prezesa TK Bogdana Święczkowskiego przez sędzię Annę Korwin-Piotrowską. Od tego czasu prawicowa opozycja i prezydent Karol Nawrocki nie uznają działań TK. Część ugrupowań politycznych, jak Polskie Stronnictwo Ludowe proponuje "reset konstytucyjny".
Arłukowicz: nie będzie "resetu" z tymi, którzy niszczyli demokrację
- Nic tak nie niszczy morale obozu demokratycznego i każdego uczciwego, przyzwoitego środowiska jak fałszywie rozumiany symetryzm - komentował w "Kawie na ławę" w TVN24 europoseł Koalicji Obywatelskiej Bartosz Arłukowicz.
Sytuację wokół Trybunału porównał do kradzieży telefonu komórkowego. Polityk wskazał na jeden z nich leżący na stole. - Ja panu ten telefon za chwilę wezmę ze stołu, schowam do kieszeni i powiem, że jest mój. Przyjdzie [...] symetrysta, "resetowiec" i powie tak: "Już nie kłóćcie się, opylimy ten telefon na licytacji, kasa pójdzie na państwo, już się nie denerwujcie na siebie. Co prawda Arłukowicz panu telefon zabrał, ale teraz musicie się pogodzić" - opisywał.
Jak zaznaczył, "symetryzm niszczy polską debatę publiczną od wielu lat" i ocenił, że "nie ma mowy o żadnym resecie i nie będzie resetu z tymi, którzy niszczyli polską demokrację". Wymienił w tym kontekście prezesa Prawa i Sprawiedliwości Jarosława Kaczyńskiego.
- Naszym celem nie jest to, żeby prawa strona czuła się usatysfakcjonowana. [...] Nie widzę powodu, żeby legalnie wybrani sędziowie mieli się poddawać "resetowi", dlatego, że prezydentowi się nie chce chodzić do roboty - dodał.
Bryłka: konflikt nie dotyczył niezależności TK
Europosłanka Konfederacji Anna Bryłka wskazała, że jej środowisko jako pierwsze w 2020 roku zaproponowało "reset konstytucyjny". Zauważyła, że są jednak niewielkie szanse na jego realizację, bo potrzeba do tego zgody 2/3 posłów w Sejmie.
- Nie zmienia to faktu, że konflikt wokół Trybunału Konstytucyjnego w ostatnich latach nie dotyczył w żaden sposób niezależności. Obu stronom zależało przez wiele lat tylko i wyłącznie na tym, żeby mieć swoich sędziów w Trybunale Konstytucyjnym. Z tym trzeba skończyć - mówiła.
Bocheński: nigdy od 1989 taki kryzys się nie zdarzył
Prowadzący program Konrad Piasecki wymienił nazwiska sędziów: Krystyny Pawłowicz, Stanisława Piotrowicza i Piotra Pszczółkowskiego. Wszyscy oni zostali wybrani sędziami TK przez PiS, mimo że wcześniej zasiadali z ich ramienia w Sejmie. Tobiasz Bocheński, przedstawiciel PiS w Parlamencie Europejskim stwierdził, że "nikt temu nie zaprzecza".
Jego zdaniem problem jest w tym, że część sędziów wybranych przez Sejm obecnej kadencji została powołana "niezgodnie z procedurą". - Generalnie mamy do czynienia z sytuacją w Polsce skrajnie trudną. [...] Nigdy od 1989 roku taki kryzys się nie zdarzył. Emocje społeczne są podkręcone po obu stronach - zwrócił uwagę. W ocenie Bocheńskiego odpowiada za to "polaryzacyjna polityka Donalda Tuska".
Scheuring-Wielgus: prezydent jest osobą odpowiedzialną za chaos
Joanna Scheuring-Wielgus, europosłanka Lewicy nie zgodziła się z Bocheńskim i zauważyła, iż "bezprecedensowe było zachowanie prezydenta RP". - Nigdy w Rzeczpospolitej Polskiej nie było tak, żeby prezydent naszego kraju siłą wchodził do instytucji - mówiła.
W jej ocenie za zachowaniem głowy państwa stała "chęć pokazania siłowego obrazka Karola Nawrockiego". - On jest osobą, która odpowiada za ten chaos i bałagan. To, co robi teraz prezydent Nawrocki, to jest mydlenie oczu - oceniła.
Poboży o "szczególnej roli prezydenta"
Na poniedziałek 16 listopada prezydent zaprosił środowiska polityczne reprezentowane w Sejmie na konsultacje w sprawie TK. Mają odbyć się w Belwederze i ma je poprowadzić nie prezydent, a szef jego kancelarii Zbigniew Bogucki. Nowa Lewica publicznie odrzuciła możliwość spotkania.
- Szczególna rola prezydenta polega na tym, że jako arbiter musi wysłuchać wszystkich głosów interesariuszy w tej sprawie - mówił Błażej Poboży z kancelarii prezydenta, pytany o stanowisko głowy państwa w sprawie "resetu konstytucyjnego". Jego zdaniem "rola" ta wynika z konstytucji.
- Rozumiem, że pan jest ministrem prezydenta, ale jest pan też politologiem i wie pan doskonale, że nigdzie w konstytucji takiej roli dla prezydenta nie ma - skontrował prowadzący Konrad Piasecki. - Czemu pan obraża politologów? - wtrącił Arłukowicz.
Poboży dodał, że KO i Nowa Lewica "już na wstępie odmawiają rozmowy z panem prezydentem". - W związku z tym arytmetyka jest jednoznaczna. Nie trzeba szczególnych kompetencji politologicznych, by powiedzieć, że "reset konstytucyjny" jest niemożliwy - skwitował.
Żywno: zdecydujcie się
- Nie można być jednocześnie zawodnikiem w ringu i arbitrem. Zdecydujcie się - zaapelował Maciej Żywno, wicemarszałek Senatu.
Przedstawiciel Polski 2050 opowiedział się za pomysłem "resetu", ale w innej wersji niż PSL, prowadzącym do "większej trwałości". Podkreślił też, że obecni sędziowie zostali wybrani legalnie przez Sejm, a "dramatem jest to, że strona prezydencka nie chce tego zaakceptować".