W czwartek Sejm uchwalił nowelizację ustawy o zdrowiu publicznym, która podnosi stawki opłaty cukrowej naliczanej od napojów. Ustawa trafi teraz do Senatu.
Za ustawą podwyższającą opłatę cukrową głosowało 233 posłów, przeciw było 76, wstrzymało się zaś 128. Wcześniej posłowie zagłosowali przeciwko wnioskowi Konfederacji o odrzucenie ustawy.
Podwyżka opłaty cukrowej
Głównym celem zmian jest podniesienie stawek opłaty cukrowej. Stawka opłaty stałej za zawartość cukrów do 5 gramów w 100 ml napoju lub za zawartość w jakiejkolwiek ilości co najmniej jednej substancji słodzącej wzrośnie z 50 do 70 groszy za litr napoju. Natomiast stawka opłaty zmiennej za każdy gram cukrów powyżej 5 gramów w 100 ml napoju wzrośnie dwukrotnie: z 5 do 10 groszy.
Ponadto maksymalna wysokość opłaty za litr napoju wzrośnie z 1,20 zł do 1,80 zł. Największa, dziesięciokrotna podwyżka stawki dotknie opłaty za zawartość kofeiny lub tauryny. Wzrośnie ona z 10 groszy do 1 zł za litr napoju.
Nowelizacja obejmuje opłatą wysoko słodzone syropy owocowe zawierające śladowe ilości soku, które są sprzedawane jako suplementy diety, z wyjątkiem produktów w opakowaniach do 200 ml (np. syropów wspierających odporność lub przeciwkaszlowych). Dodatkowo opłatą zostaną objęte napoje zawierające co najmniej 20 proc. soku oraz do 5 gram cukru, jeśli mają dodatek substancji słodzących, kofeiny lub tauryny.
Opłata ma objąć też wszystkie koncentraty zarówno w postaci płynnej, półpłynnej, jak i stałej. Dla koncentratów zostanie wprowadzona jedna stawka - 3 zł za litr albo kilogram.
Nowe przepisy miałyby wejść w życie 1 stycznia 2027 r.
Ponowny projekt po wecie prezydenta
W połowie grudnia 2025 r. prezydent Karol Nawrocki zawetował podobne przepisy, argumentując wówczas, że - zgodnie z jego wyborczymi obietnicami - nie podpisze żadnej ustawy podnoszącej podatki. - Zamiast uszczelniać system podatkowy, rząd sięga do kieszeni obywateli. Podatek w wysokości nawet 3,60 zł od dwulitrowego napoju czy soku to realny cios w domowe budżety - tłumaczył prezydent.
>>> Prezydenckie "nie" dla podwyżki opłaty cukrowej
Zawetowane przepisy miały podwyższyć opłatę cukrową, aby zniechęcić do kupowania słodkich i energetycznych napojów, a tym samym ograniczyć m.in. otyłość i cukrzycę. Stawki opłaty miały zostać podniesione m.in. z 0,50 zł do 0,70 zł za litr napoju z cukrem do 5 g w litrze lub słodzikiem i z 0,10 zł do 1,00 zł za dodatek kofeiny lub tauryny.
Zawetowana ustawa zawierała także zapisy o podniesieniu podatku z tytułu wygranych w konkursach, grach i zakładach wzajemnych lub nagród związanych ze sprzedażą premiową z 10 proc. do 15 proc.