Klasycystyczna kamienica przy ul. Nowy Świat 25 powstała w 1822 roku. Na początku lat 50. XX wieku została odbudowana po zniszczeniach II wojny światowej. Po 1953 roku była kilkukrotnie doraźnie naprawiana i malowana.
Odzyskała kolor z lat 50.
W ostatnim czasie budynek nie był w najlepszym stanie technicznym. Tynki były zawilgocone i wyblakłe, obróbki blacharskie nieszczelne, prowizoryczne naprawy nieestetyczne, a kruszące się fragmenty balkonu stanowiły zagrożenie dla przechodniów.
Dlatego w 2024 roku właściciele kamienicy zaczęli prace konserwatorskie. Rozpoczęto je od tylnej elewacji. Na ścianach położono nowy tynk w kolorystyce z 1953 roku. Kolor detalu architektonicznego i sztukaterii imituje szary piaskowiec.
"Na bazie doświadczeń z prac przy elewacji tylnej, w 2025 roku przeprowadzono remont elewacji frontowej. Na ten cel właścicielka otrzymała dotację m.st. Warszawy w wysokości blisko 233 tys. zł (ponad 49 proc. kosztów). W zakres dotacji nie wchodziła wymiana okien. Udało się natomiast wyczyścić tynki, przywrócić dawne zdobienia i elementy sztukaterii' - przekazała w komunikacie Magdalena Łań, główna specjalistka z Biura Stołecznego Konserwatora Zabytków.
Powstała dla bogatego przedsiębiorcy
Kamienica przy Nowym Świecie 25 jest jednym z ciekawszych budynków na Trakcie Królewskim. Wybudowana została w 1822 roku według projektu Karola Henryka Gallego, dla bogatego przedsiębiorcy warszawskiego Jana Adolfa Jasińskiego. W drugiej połowie XIX wieku znajdowała się tu księgarnia Leopolda Szyllera.
Przed 1923 roku budynek ten – wraz z sąsiednią kamienicą (Nowy Świat 23) – przeszedł na własność Instytutu Wydawniczego "Biblioteka Polska". Wtedy też został nadbudowany o jedno piętro, które przeznaczono na mieszkanie dla właściciela.
Kawiarnia i pasaż handlowy "Italia"
Około roku 1926 obie kamienice nabył Włoch Alfredo Frassati, dla swojej córki Luciany Gawrońskiej-Frassatti, która dodała jeszcze jedno piętro. W końcówce lat 20. XX wieku na tyłach domu powstała olbrzymia sala, w której urządzono kawiarnię Italia, powstał także handlowy pasaż Italia. Większą część zajmowała jednak kawiarnia złożona z kilku sal. Każda z nich miała inny charakter – w sali urządzonej w stylu mauretańskim pijano kawę po turecku. W czasie II wojny światowej funkcjonowały tutaj kino i dancing.
W 1944 roku kamienica została poważnie zniszczona. Odbudowano ją w 1951 roku, na częściowo oryginalnych fundamentach, przywracając jej XIX-wieczną formę i wysokość, tak aby pasowała do nowej linii zabudowy ulicy.
Tablica pamięci Juliana Tuwima
W obecnej wersji budynek nie posiada własnego wejścia (poza wejściem do lokalu usługowego od ulicy) i połączony jest z sąsiednim domem pod numerem 23. W latach 1951-1953 przy Nowym Świecie 25 mieszkał Julian Tuwim, co upamiętnia tablica umieszczona na wyremontowanej właśnie elewacji frontowej.
Autorka/Autor: katke/b
Źródło: tvnwarszawa.pl
Źródło zdjęcia głównego: Biuro Stołecznego Konserwatora Zabytków