W sobotę po raz drugi obchodzony będzie Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Armii Krajowej. Z tej okazji ulicami Warszawy przejdzie Defilada Szacunku, która upamiętni tę największą polską formację podziemną oraz jej żołnierzy. Wydarzenie oznacza zmiany w komunikacji.
Autobusy i tramwaje w centrum na objazdach
Wyłączenie z ruchu Traktu Królewskiego jest podzielone na dwa etapy. Od około godziny 10.30 do 12.30 zamknięty będzie odcinek od skrzyżowania Krakowskiego Przedmieścia z ulicą Tokarzewskiego-Karaszewicza do Ronda de Gaulle’a (bez ronda). Następnie, w godz. 11.30-12.45, zamknięty zostanie także odcinek od Ronda de Gaulle’a włącznie do ulicy Matejki.
Zarząd Transportu Miejskiego przekazał, że w pierwszym etapie zmienionymi trasami będą kursować autobusy linii: 106 (od skrzyżowania Królewskiej z Placem Małachowskiego zrobią pętlę przez Jasną, Kredytową, Świętokrzyską, Mazowiecką i skończą na przystanku Zachęta 04); 111 (przejadą przez Wisłę Mostem Świętokrzyskim); 116 (Wybrzeżem Kościuszkowskim, Kruczkowskiego i Książęcą do swojej trasy); 128, 175, 178 i walentynkowa linia W26 (przez Plac Piłsudskiego); 180 i 503 (Wisłostradą, Książęcą i dalej swoimi trasami).
Od godziny 11.30 nieprzejezdny będzie także odcinek od Ronda de Gaulle’a do ulicy Matejki. W tym czasie dodatkowo objazdami będą kursowały autobusy linii: 108 (dojadą do przystanku Książęca 02); 127 i 131 (przez Aleję Armii Ludowej, Plac Konstytucji i Marszałkowską); 158 (przejadą przez Plac Konstytucji, a za Wisłę Mostem Łazienkowskim); 166 i 171 (przez Rozbrat, Myśliwiecką i Piękną); 517 (na trasie skróconej do przystanku Centrum 03); 117, 507 i 521 (na trasach skróconych do Metra Stadion Narodowy), a objazd dla linii 116 wydłuży się do ulicy Pięknej.
W trakcie trwania utrudnień tramwaje linii: 7, 9, 22 i 24 nie będą przejeżdżały przez Rondo de Gaulle’a. Po stronie Śródmieścia dojadą do Placu Starynkiewicza, a po stronie praskiej 7 i 22 do Wiatracznej, a 9 i 24 do Alei Zielenieckiej.
"Na to święto trzeba było czekać wiele lat"
Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Lech Parell przypomniał, że na dzień upamiętniający Armię Krajową i jej żołnierzy trzeba było czekać wiele lat.
- Mieliśmy wiele innych świąt, między innymi to upamiętniające "żołnierzy wyklętych", ale brakowało uhonorowania w formie święta państwowego największej polskiej formacji zbrojnej okupowanej Rzeczypospolitej, a także jednej z największych takich formacji we Europie - podkreślił. - To było wielkie niedopatrzenie, że nie stało się to dużo wcześniej – dodał.
Minister Parell zaapelował, aby godnie i we wspólnocie obchodzić to święto. Zaprosił także do udziału w Defiladzie Szacunku, która przejdzie w sobotę ulicami Warszawy, upamiętniając Armię Krajową i jej żołnierzy.
Defilada wyruszy w południe sprzed Pomnika Mikołaja Kopernika, a następnie Nowym Światem, przez Plac Trzech Krzyży i Alejami Ujazdowskimi dotrze pod Pomnik Armii Krajowej i Polskiego Państwa Podziemnego obok Sejmu, gdzie o godzinie 12.45 odbędą się oficjalne uroczystości państwowe. Głos pod pomnikiem zabiorą żołnierze Armii Krajowej oraz przedstawiciele władz państwowych, a wojsko odczyta Apel Pamięci. Na koniec złożone zostaną kwiaty.
Uroczystości poprzedzi msza w intencji poległych, zmarłych i żyjących żołnierzy Armii Krajowej, która rozpocznie się o godz. 11 w Bazylice Świętego Krzyża.
"Uhonorujmy Armię Krajową, z której jesteśmy dumni"
W wydarzeniu wezmą udział ostatni żyjący żołnierze Armii Krajowej, Pułk Reprezentacyjny Wojska Polskiego, żołnierze Wojsk Obrony Terytorialnej, a także grupy rekonstrukcyjne, harcerze oraz mieszkańcy Warszawy. Jak zaznaczył minister Parell, po uroczystości uczestnicy będą mogli zjeść przygotowany przez wojsko poczęstunek.
- Uhonorujmy Armię Krajową, z której jesteśmy dumni i której walka oraz przesłanie są wciąż dla nas aktualne - podkreślił.
Organizatorami obchodów jest Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych we współpracy ze Światowym Związkiem Żołnierzy AK, m.st. Warszawą oraz Instytutem Strat Wojennych im. Jana Karskiego.
Nowe święto państwowe
Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Armii Krajowej został ustanowiony w 2025 roku przez Sejm RP. Projekt ustawy w tej sprawie zgłosiła grupa posłów w porozumieniu z Urzędem do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych oraz Światowym Związkiem Żołnierzy Armii Krajowej. Spotkał się on z pełnym zrozumieniem Sejmu i został przyjęty przez aklamację.
"W hołdzie żołnierzom Armii Krajowej – największej konspiracyjnej armii w podbitej przez Niemcy i Rosję Europie, armii, która jako zbrojne ramię Polskiego Państwa Podziemnego prowadziła bohaterską walkę o odzyskanie przez Rzeczpospolitą Polską suwerenności i niepodległości, a której żołnierze po II wojnie światowej byli prześladowani przez władze komunistyczne zależne od Związku Sowieckiego" – brzmi preambuła ustawy.
Święto obchodzone jest 14 lutego – w rocznicę powołania w 1942 roku przez gen. Władysława Sikorskiego Armii Krajowej jako kontynuatorki Służby Zwycięstwu Polski i Związku Walki Zbrojnej. AK była konspiracyjną organizacją wojskową stanowiącą integralną część Sił Zbrojnych RP. Podlegała Naczelnemu Wodzowi i Rządowi Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie.
Opracowała Alicja Glinianowicz/b
Źródło: PAP
Źródło zdjęcia głównego: PAP/Wojciech Olkuśnik