Po zmierzchu "ożywiają" dworzec, ich autor jest nieznany. Mozaiki pod ochroną konserwatorską
"Do rejestru zabytków zostały wpisane dwie kompozycje ceramiczne - mozaiki zdobiące ściany hali pasażerskiej dworca autobusowego przy ul. Kościuszki 2 w Garwolinie" - poinformował w komunikacie MWKZ.
Jedna z najważniejszych inwestycji PRL
Jak przypomniał konserwator, kompleks dworcowy planowano od połowy lat 60. XX wieku. Dodał, że była to "jedna z ważniejszych inwestycji w regionie, w którą zaangażowały się władze miejskie i wojewódzkie". Pozwolenie na budowę wydano w 1968 roku, a obiekt - zaprojektowany według typowego projektu, ale z niebanalną, zindywidualizowaną dekoracją - oddano do użytku w 1970 roku. Mozaiki powstały na przełomie 1969 i 1970 roku.
"Mozaika nr 1 (2,4 x 4,3 m) - abstrakcyjna kompozycja z pięcioma poziomymi, gradientowymi pasami w chłodnych barwach szarości i błękitu, z centralnym motywem uproszczonej róży wiatrów wykonanej z białych i złotych tesser. Po zmierzchu ożywiała bryłę dworca, eksponując wnętrze niczym wielka gablota wystawowa" - opisał konserwator pierwszą z mozaik.
"Mozaika nr 2 (1 x 5,94 m) - nieprzedstawieniowy, rozedrgany fryz w odcieniach szarości, biegnący pod linią okienek biletowych, nadający wnętrzu wrażenie lekkości i dynamiki" - dodał.
Autor pozostaje nieznany
MWKZ wytłumaczył też, że program plastyczny hali dworcowej opiera się na dialogu dwóch odmiennych ekspresyjnie dzieł - spokojna, gradientowa kompozycja z różą wiatrów równoważona jest przez dynamiczny, melanżowy fryz przy kasach. Nie bez znaczenia jest też warstwa symboliczna - róża wiatrów i dynamizm form bezpośrednio nawiązują do podróży i ruchu pasażerskiego.
"Choć autor mozaik pozostaje nieznany, technika wykonania, kolorystyka i dobór materiałów (tessery ceramiczne i szklane, częściowo metalizowane) mogą wiązać się z twórczością Zbigniewa Brodowskiego lub Krystyny Pniakowskiej - artystów realizujących w tym czasie liczne mozaiki na zlecenie instytucji państwowych" - czytamy dalej.
Cenna źródło wiedzy o kulturze PRL
Dekoracje wpisują się w popularny w latach 60. i 70. XX w. nurt estetyzacji przestrzeni publicznych. Dziś - zdaniem konserwatora - stanowią cenne źródło wiedzy o kulturze materialnej PRL-u i dbałości o walory artystyczne nawet tak utylitarnych obiektów jak dworzec autobusowy.