Układy i układziki. Nie tylko "ludowe"

Dymisja Sawickiego
Dymisja Sawickiego
Źródło: tvn24
Premier po ostatniej aferze taśmowej zapowiada porządki. Ma być dosyć kolesiostwa. W państwowych spółkach i agencjach mają być fachowcy, a nie przyjaciele i znajomi królika. - Przyganiał kocioł garnkowi - mówi opozycja i wytyka podobne układy i układziki PO. Jednak gdyby tak prześledzić partię po partii, takiej która nie ma sobie w tym temacie nic do zarzucenia - próżno szukać.

Ujawnienie "taśm PSL" zwróciło oczy wszystkich na tę partię, za tym poszło prześwietlenie zależności między pracownikami państwowych spółek rolniczych.

ZOBACZ, KTO Z PSL PRACUJE W PAŃSTWOWYCH SPÓŁKACH

Ale nie tylko PSL obsadza stanowiska swoimi ludźmi.W oddziale Agencji Nieruchomości Rolnych Skarbu Państwa w Gorzowie dyrektorem jest Tomasz Możejko - obecnie członek Zarządu Regionu Lubuskiego PO. Z kolei radny Sejmiku Mazowieckiego PO Krzysztof Skolimowski, historyk z wykształcenia, jest jednocześnie członkiem rady nadzorczej warszawskiej spółki miejskiej Szybka Kolej Miejska. Do stycznia 2012 roku prezesem spółki skarbu państwa PERN Przyjaźń, właściciela strategicznych ropociągów pompujących ropę do rafinerii w Polsce i w Niemczech. Był szef Robert Soszyński, wcześniej między innymi przewodniczący sejmiku mazowieckiego z ramienia PO.

Bliskie związki z władzą Szefem Krajowej Spółki Cukrowej, w której prawie 80 proc. udziałów ma skarb państwa był Marcin Kulicki - działacz mazowieckiej Platformy. Odwołany po upływie trzyletniej kadencji w kwietniu 2012 roku. Włodzimierz Karpiński do 2005 r. był radnym miasta oraz członkiem zarządu Zakładów Azotowych "Puławy" S.A. Od 2001 jest związany z Platformą Obywatelską. W 2005 roku został wybrany posłem Ziemi Lubelskiej na Sejm V kadencji.

Inni kojarzeni z PO prezesi to m.in. Krzysztof Kilian, prezes Polskiej Grupy Energetycznej czy Grażyna Piotrowska-Oliwa, prezes PGNiG. Z kolei były minister skarbu Aleksander Grad został niedawno prezesem PGE Energia Jądrowa.

Wiele mówiło się też o znajomych Cezarego Grabarczyka, który miał zatrudniać ich w spółkach kolejowych i pocztowych.

Czym jest spółka skarbu państwa?

"Państwowych spółek", czyli takich, które zostały utworzone na mocy ustawy o przedsiębiorstwach państwowych jest w Polsce 25. Jednak wiele dawnych spółek państwowych funkcjonuje dziś jako spółki prawa handlowego. Spośród nich można wyróżnić takie, gdzie udział skarbu państwa jest stuprocentowy (jest ich 236); spółki z większościowym udziałem skarbu państwa (59); oraz spółki z mniejszościowym udziałem skarbu państwa (494). W tych spółkach często państwo jako najważniejszy udziałowiec ma decydujący wpływ na kreowanie rady nadzorczej i zarządu. Wszelkiego rodzaju fundusze inwestycyjne, które są współwłaścicielami zwyczajowo głosują tak jak najważniejszy udziałowiec. Państwo więc de facto podejmuje wszystkie decyzje.Istnieją też spółki miejskie, należące do gminy. W Polsce jest 2,5 tys. gmin, wiele z nich ma swoje spółki. Poza tym są jeszcze spółki-córki należące do spółek skarbu państwa, które teoretycznie są prywatne, ale w rzeczywistości zarządzane są przez państwową spółkę-matkę.

"Spółek jest dużo za dużo"

- Spółek skarbu państwa jest dużo za dużo – mówi w rozmowie z Sekcją Dokumentacji i Analiz TVN24 ekspert Centrum Adama Smitha, Ireneusz Jabłoński. -To zaszłość poprzedniego systemu. Wszystkie te spółki, z małymi wyjątkami są źle lub bardzo źle zarządzane – dodaje. - W zasadzie do podjęcia każdej decyzji wymagana jest zgoda ministra. Nadzór nad ich funkcjonowaniem jest bardzo ograniczony. W rezultacie, ogromny majątek, jakim zwykle dysponują te spółki, jest marnotrawiony - uważa ekspert. Jabłoński przyznaje, że sam zna przykłady, gdzie przedsiębiorstwa, w których zatrudnionych jest po kilkanaście osób dysponują kilkoma hektarami gruntów.- Najbardziej nas irytują spółki miejskie – przyznaje z kolei Jeremi Mordasewicz z LEWIATANA. - Są miasta, gdzie nie mają one żadnej konkurencji, trudno więc nawet nazwać je spółkami. Z reguły w ich zarządach lokuje się pupili politycznych, którzy mają wpływ na wybór kontrahentów- dodaje.

Autor: jk//gak/k / Źródło: TVN24, SDiA TVN24

Czytaj także: