Stada słoni z Parku Narodowego Mount Elgon, położonego na granicy między Kenią a Ugandą, od dawna intrygują naukowców. Znane są jako "słonie wydobywające sól", ponieważ wchodzą do jaskiń i skrobią skały kłami, aby pozyskać minerały do swojej diety. Z badania opublikowanego na łamach czasopisma "Scientific Reports" wynika, że te same zwierzęta potrafią także korzystać z dóbr, jakich dostarczają tereny leśne.
"Naturalne apteki"
Naukowcy wraz z członkami organizacji charytatywnej Mount Elgon Foundation przeprowadzili wywiady z lokalną społecznością, w tym z obserwatorami dzikiej przyrody oraz starszyzną. Z relacji wynikało, że słonie wybierały określone rośliny, gdy wydawały się być w złym stanie zdrowia, a matki miały podawać swoim młodym rośliny o właściwościach leczniczych. Na tej podstawie naukowcy doszli do wniosku, że słonie wykorzystują 35 różnych gatunków roślin, z których 25 jest lokalnie znanych ze swoich właściwości leczniczych.
>>> CZYTAJ TEŻ: Konkurs najwyższej wagi na Alasce. "Dosłownie zepsuły internet"
Z jednej z relacji wynikało, że słonie wykorzystywały roślinę nazywaną przez mieszkańców Angurweet (Coleus barbatus) "jako lekarstwo dla młodych". U ludzi stosuje się ją między innymi na ból brzucha. Obserwator opisał, jak matki słoni mieszają roślinę w ustach "usuwając liście i żując je do uzyskania gładkiej konsystencji wraz z korzeniami innych drzew". Opisał również, że widział matki mieszające tę roślinę z własnym mlekiem. "Podają ją niemowlętom, które same ją przeżuwają, a następnie wypluwają części stałe" - twierdził.
Jak podkreśliła jedna z głównych autorek publikacji, doktorka Elodie Freymann z Uniwersytetu Browna w Stanach Zjednoczonych, wyniki rodzą pytanie o to, czy niszczenie siedlisk leśnych pozbawia zwierzęta - i ludzi - substancji niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania.
- Tak wiele leków, które kupujemy w aptece, pochodzi ze związków chemicznych występujących w drzewach, glonach, grzybach i rafach koralowych - powiedziała w rozmowie z BBC. - Ochrona tych "naturalnych aptek", abyśmy mogli odkrywać nowe potencjalnie zbawienne związki, jest dla nas pod każdym względem korzystna - dodała.
Wiedzą, co im pomaga
Naukowcy rozpoczęli kolejny etap badań nad zachowaniem słoni. Ich celem jest zarejestrowanie sytuacji, w których korzystają one z roślinnych remediów. W tym celu wyposażyli lokalnych ekspertów ds. dzikiej przyrody w kamery do rejestrowania badanych zachowań. Autorzy publikacji analizują również rośliny wykorzystywane przez słonie, poszukując aktywnych substancji, które korzystnie wpływają na zdrowie zwierząt.
>>>CZYTAJ: Jeleń z "drzewem" na głowie. Skąd się tam wzięło?
Profesor Michael Huffman z Uniwersytetu w Nagasaki, który nie brał udziału w badaniu, w rozmowie z BBC przytoczył przykłady innych grup zwierząt wiedzących, jak się leczyć.
- Wiemy już, że komary i muszki stosują samoleczenie, podobnie jak pszczoły i wiele innych gatunków, aż po najwyższe szczeble drabiny ewolucyjnej, naczelne z Afryki i Azji. Wraz z badaniem każdego nowego gatunku coraz lepiej rozumiemy naszą medyczną przeszłość - powiedział.