Zoolog: kwestia kleszczy staje się problemem psychologicznym

Rozpoczął się sezon kleszczowyShutterstock

Zmiany klimatyczne, głównie ciepłe zimy, przyczyniają się do zwiększenia liczebności kleszczy - wskazuje większość naukowców. Zoolog Krzysztof Dudek twierdzi, że kwestia kleszczy, choć poważna, jest jednak często wyolbrzymiana i powoli staje się problemem psychologicznym.

Obecny rok jest kolejnym, w którym sezon na kleszcze zaczął się dość wcześnie. - Większość naukowców wskazuje, że zmiany klimatyczne - głównie ciepłe zimy - przyczyniają się do zwiększenia liczebności kleszczy. Jest to powodowane głównie przez ich większą przeżywalność zimą, ale też wydłużeniem ich aktywności w sezonie, a co za tym idzie - większą szansą na znalezienie żywicieli i reprodukcję - mówił Krzysztof Dudek z Instytutu Zoologii Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. Dudek przypomniał badania, zgodnie z którymi zmienia się zasięg występowania różnych gatunków kleszczy.

- Coraz bardziej na północ rozprzestrzeniają się gatunki ciepłolubne. Na przykład w Skandynawii, gdzie na północy pojawiają się gatunki obecne dotychczas bardziej na południu. To oznacza, że na nasze tereny równie dobrze mogą napływać gatunki kleszczy z południa Europy - mówił zoolog.

Ciepłolubne stworzenia

W całej Polsce występuje kleszcz pospolity, natomiast na wschód od Wisły coraz częściej można spotkać kleszcza łąkowego, uznawanego właśnie za gatunek bardziej ciepłolubny - zauważa Krzysztof Dudek. Zdaniem zoologa kwestia kleszczy - choć poważna - jest jednak ostatnio często wyolbrzymiana i powoli staje się problemem psychologicznym. Naukowiec sugeruje, by informacje na temat kleszczy czerpać nie tylko z mediów i reklam, ale przede wszystkim ze źródeł naukowych.

- Ostatnio często obserwuję wywoływanie paniki wśród ludzi, a zwłaszcza wśród właścicieli psów i kotów. W skrócie: mówi się im, że jeżeli nie będą stosować profilaktyki przeciw kleszczom, to ich pupilom na pewno stanie się coś złego. Oczywiście zakażenie boreliozą czy babeszjozą może skończyć się nawet śmiercią zwierzęcia, jednak nie możemy mówić, że są to choroby bardzo częste i spacery z psem po lesie na pewno skończą się zarażeniem - uspokoił zoolog.

Dudek jednocześnie podkreślił, że coraz więcej firm sprzedaje repelenty, specjalne obroże, płyny itp. przy jednoczesnych akcjach marketingowych posługujących się nie do końca naukowymi argumentami.

Unikanie kontaktu z przyrodą

- Ludzi, którzy znaleźli u siebie lub swojego zwierzęcia kleszcza, namawia się, żeby po wyciągnięciu wysyłali go na badanie genetyczne, kosztujące 200-300 zł. Ale jeśli nawet badania wykażą obecność patogenów - to prawdopodobieństwo, że uległo się zakażeniu, przy prawidłowym usunięciu kleszcza, wciąż jest niewielkie - powiedział Dudek. Jego zdaniem wpajany przez producentów repelentów strach przed kleszczami powoduje, że ludzie zaczynają unikać kontaktu z przyrodą.

- Sam znam przypadki, gdy rodzice nie przyprowadzają dzieci do przedszkola, bo tego dnia planowana jest wycieczka do lasu. Takie postępowanie na dłuższą metę może mieć znacznie gorsze skutki zdrowotne dla społeczeństwa, związane np. z otyłością, niż choroby odkleszczowe - stwierdził zoolog.

Groźne objawy

Duża liczba przypadków boreliozy wykrywanych wśród ludzi nie musi też oznaczać, że aż tak gwałtownie przybywa zakażeń. Niekoniecznie musimy mieć do czynienia z prostym przełożeniem: jeśli coraz więcej osób choruje na boreliozę, to znaczy, że ma ją więcej kleszczy lub że więcej osób się nią zaraża. Dawniej ludzie też chorowali na boreliozę, ale nawet o tym nie wiedzieli, gdyż choroba ta daje nieswoiste objawy. Jeśli ktoś zdejmie z siebie kleszcza, a za jakiś czas ma objawy grypopochodne i pójdzie do lekarza, to dziś często lekarz nawet rutynowo zleca badanie w kierunku boreliozy. Kiedyś tak nie postępowano, a leczeniem obejmowano najczęściej tylko osoby, u których w okolicy ugryzienia pojawił się rumień wędrujący, niestety występuje on tylko u ok. jednej trzeciej zakażonych.

- Większa liczba zachorowań w ostatnich latach może wynikać nie tylko ze wzrostu liczby zakażeń, ale też z coraz lepszej diagnostyki tej choroby - mówił Krzysztof Dudek.

Choroby od kleszczy

Borelioza jest chorobą najczęściej przenoszoną przez kleszcze. Według danych Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego - Państwowego Zakładu Higieny liczba notowanych w Polsce przypadków zakażenia tą chorobą od kilku lat rośnie. W 2012 r. było ich 8 806, w 2013 r. - 12 760, w 2014 r. - 13 886, a w 2015 - prawie 14 tys. przypadków. Kleszcze przenoszą też chorobę ośrodkowego układu nerwowego, kleszczowe zapalenie mózgu (KZM). Wywołującym ją wirusem zakażonych jest 3-15 proc. populacji kleszczy w Polsce. Do zachorowania na KZM w ostatnich latach dochodzi u ok. 200 osób rocznie. Najwięcej przypadków było w 2009 r. - prawie 350; w 2014 r. zachorowało prawie 200 Polaków. Ryzyko zachorowania na KZM w Polsce jest rozłożone nierówno, największe jest w północno-wschodniej części kraju i na południu. Przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu (KZM) można się szczepić. Jeśli chodzi o boreliozę, najskuteczniejszą metodą zapobiegania jest unikanie ukąszenia kleszczy.

Uważaj na kleszcze

Kleszcze żyją głównie w lasach liściastych i mieszanych, na obszarach trawiastych, w gęstych zaroślach, paprociach, a także w parkach miejskich i na obrzeżach osiedli mieszkaniowych otoczonych terenami zieleni. Przyciąga je biały kolor, ciepło, ruch powietrza i zapach kwasu masłowego obecnego w pocie. Zaleca się, aby przed wyjściem do lasu czy parku założyć obcisłe spodnie, zakryte buty, a na głowę kapelusz. Po powrocie do domu dokładnie należy się obejrzeć, sprawdzić każde miejsce na ciele, a szczególnie te, które najbardziej upodobały sobie pasożyty - pod pachami, w zgięciach kolanowych, łokciowych, za uszami. Jeśli już dojdzie do wkłucia się kleszcza, należy go jak najszybciej wyjąć z ciała.

Dr Katarzyna Bukol-Krawczyk, internista współpracująca z LUX MED, w studio Active wyjaśniała, czym grozi ugryzienie kleszcza, jak się pozbyć pajęczaka i tłumaczyła, czym jest przenoszona przez nie groźna choroba nazywana boreliozą:

Kleszcze. Jak mogą zaszkodzić, jak się przed nimi ochronić?
Kleszcze. Jak mogą zaszkodzić, jak się przed nimi ochronić?TVN Meteo Active

Autor: AD/map / Źródło: TVN Meteo

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Pozostałe wiadomości

Pogoda na jutro, czyli na poniedziałek 26.02. W nocy ściśnie miejscami mróz, pojawią się też mgły. W dzień termometry pokażą maksymalnie nawet 16 stopni Celsjusza.

Pogoda na jutro - poniedziałek, 26.02. Nocą miejscami chwyci mróz, w dzień do 16 stopni

Pogoda na jutro - poniedziałek, 26.02. Nocą miejscami chwyci mróz, w dzień do 16 stopni

Źródło:
tvnmeteo.pl

Przed nami absolutnie niezwykła temperatura w ostatnich dniach lutego. A jak zacznie się marzec? Czy będzie równie wyjątkowo ciepło, czy jednak zima wróci? Sprawdź długoterminową prognozę pogody na 16 dni.

Pogoda na 16 dni: tak mógłby wyglądać koniec kwietnia

Pogoda na 16 dni: tak mógłby wyglądać koniec kwietnia

Źródło:
tvnmeteo.pl

IMGW wydał alarmy meteorologiczne pierwszego stopnia. Synoptycy ostrzegają przed mgłami, które mogą ograniczać widzialność. Sprawdź, gdzie aura będzie groźna.

Żółte alarmy IMGW przed gęstymi mgłami. Uważajmy

Żółte alarmy IMGW przed gęstymi mgłami. Uważajmy

Aktualizacja:
Źródło:
IMGW

Na plaży na włoskiej wyspie Lido, oddzielającej Lagunę Wenecką od Morza Adriatyckiego, znaleziono zwłoki ogromnej ryby. Mierzyła 2,5 metra i ważyła tonę.

Morze wyrzuciło na brzeg ogromną, martwą rybę

Morze wyrzuciło na brzeg ogromną, martwą rybę

Źródło:
ANSA, tvnmeteo.pl

W niedzielę wieczorem nad Polską pojawiły się burze - zjawiska nietypowe dla pory zimowej. Towarzyszyły im opady deszczu i dość silny wiatr.

Zagrzmiało w części kraju. Burze pojawiły się nad Polską

Zagrzmiało w części kraju. Burze pojawiły się nad Polską

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl

Lawina śnieżna zeszła w niedzielę w masywie Sancy położonym we francuskim departamencie Puy-de-Dome. W wyniku żywiołu zginęły cztery osoby, a trzy zostały ranne.

Lawina zeszła nad ośrodkiem narciarskim. Nie żyją cztery osoby

Lawina zeszła nad ośrodkiem narciarskim. Nie żyją cztery osoby

Źródło:
PAP, francetvinfo.fr

Indyjska Organizacja Badań Kosmicznych (ISRO) planuje wysłać na Marsa swojego drona. Misja zaplanowana jest na początek lat trzydziestych XXI wieku. Czy pionierski wiropłat Ingenuity od amerykańskiej agencji kosmicznej NASA doczeka się następcy?

Ingenuity będzie mieć swojego następcę?

Ingenuity będzie mieć swojego następcę?

Źródło:
space.com, indiatoday.in

Gdyby kraje Unii Europejskiej przestrzegały wytycznych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), dotyczących norm zanieczyszczonego powietrza, to można by ograniczyć liczbę przedwczesnych zgonów o blisko 240 tysięcy rocznie. Badania na ten temat przeprowadzili eksperci z Cyprus Institute i niemieckiego Towarzystwa Maxa Plancka.

Dzięki temu można by uratować życie 238 tysięcy osób rocznie

Dzięki temu można by uratować życie 238 tysięcy osób rocznie

Źródło:
The Guardian, tvnmeteo.pl, WHO

W niższych partiach Tatr zapanowała iście wiosenna aura, z zimowego snu wybudziły się pierwsze niedźwiedzie. - Korzystają z ocieplenia i uzupełniają zapasy tłuszczu - powiedział Tomasz Zając, edukator i przewodnik TPN.

Pierwsze niedźwiedzie opuściły gawry

Pierwsze niedźwiedzie opuściły gawry

Źródło:
PAP, TPN

Tegoroczny luty jest na najlepszej drodze do tego, aby uplasować się jako najcieplejszy luty w Polsce od początku prowadzenia pomiarów - informuje Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej. Już jest on określany jako miesiąc "ekstremalnie ciepły".

Takiego lutego najprawdopodobniej jeszcze nie mieliśmy

Takiego lutego najprawdopodobniej jeszcze nie mieliśmy

Źródło:
IMGW, tvnmeteo.pl

Strażacy w australijskim stanie Wiktoria spieszą się z ugaszeniem szalejącego ognia, zanim w środku następnego tygodnia powrócą upały, co spowoduje znaczne ryzyko rozprzestrzenienia się pożarów, które już i tak wymknęły się spod kontroli, a także wybuch nowych.

Trwa walka z czasem. "Bądźcie naprawdę dobrze przygotowani"

Trwa walka z czasem. "Bądźcie naprawdę dobrze przygotowani"

Źródło:
abc.net.au, Reuters, tvnmeteo.pl

Od dwóch miesięcy w zoo w stolicy Ekwadoru przebywa niedźwiedź, który trafił tam po tym, jak stanowił zagrożenie dla obszarów zamieszkałych. Weterynarze apelują o jak najszybsze przetransportowanie go do naturalnego środowiska z dala od zaludnionych terenów, tłumacząc, że im więcej czasu upływa, tym jego umiejętności przetrwania na wolności są coraz mniejsze.

Niedźwiedź czeka na śmigłowiec

Niedźwiedź czeka na śmigłowiec

Źródło:
Reuters

Żył przed 240 milionami lat, a długość jego ciała wynosiła pięć metrów. Naukowcy zaprezentowali skamieniałości gada, które znaleziono na południu Chin. Najbardziej charakterystyczną cechą zwierzęcia, nazwanego przez badaczy "smokiem", jest jego szyja.

Pokazali skamieniałości "smoka" sprzed 240 milionów lat

Pokazali skamieniałości "smoka" sprzed 240 milionów lat

Źródło:
LiveScience.com, National Museums Scotland, tvnmeteo.pl

Puchacz Flaco, który uciekł ponad rok temu z nowojorskiego zoo, przez ponad rok żył na wolności. Niestety, w piątek przekazano smutną informację. Ptak zginął, bo zderzył się z budynkiem na Manhattanie.

Ulubieniec nowojorczyków zderzył się z budynkiem. Flaco nie żyje

Ulubieniec nowojorczyków zderzył się z budynkiem. Flaco nie żyje

Źródło:
CNN, Wild Bird Fund, AP, tvnmeteo.pl

Część Peru nawiedziły ulewy. Deszcz sprawił, że rzeki wystąpiły z brzegów. Osuwiska, do których doszło na skutek opadów, zniszczyły pola i zablokowały drogę łączącą kilka miast. Meteorolodzy ostrzegają, że opady póki co nie ustąpią.

Zaczęło padać i "wszystko przepadło"

Zaczęło padać i "wszystko przepadło"

Źródło:
Reuters, panamericana.pe, tvnmeteo.pl

Rośnie stan Narwi. Najtrudniejsza sytuacja jest w miejscowości Lisno w województwie podlaskim, gdzie strażacy musieli postawić wał, ponieważ woda zbliżyła się do drogi. W związku z pogarszającą się sytuacją w Piątnicy zwołano sztab kryzysowy.

"Od 10 lat nie było takiego wezbrania". Sztab kryzysowy w Piątnicy

"Od 10 lat nie było takiego wezbrania". Sztab kryzysowy w Piątnicy

Źródło:
TVN24, IMGW

Strażacy w sobotę od rana interweniują w związku z trzema zalanymi domami w Jarocinie (województwo wielkopolskie). Do lokalnych podtopień dochodzi też w niektórych miejscowościach na Pomorzu Zachodnim.

W Jarocinie zalało domy, podtopienia też na Pomorzu Zachodnim

W Jarocinie zalało domy, podtopienia też na Pomorzu Zachodnim

Źródło:
PAP, TVN24

Lądownik Odyseusz po dotarciu na Księżyc przewrócił się i leży na boku - przekazała firma Intuitive Machines, która zbudowała sondę, zapewniając jednocześnie, że statek jest "cały i zdrowy". Pokazano również zdjęcie powierzchni Srebrnego Globu, które Odyseusz zrobił niedługo przed lądowaniem.

Odyseusz "potknął się i leży na boku", ale wysłał zdjęcie sprzed lądowania na Księżycu

Odyseusz "potknął się i leży na boku", ale wysłał zdjęcie sprzed lądowania na Księżycu

Źródło:
Reuters, space.com, tvnmeteo.pl

Za nami maksimum Śnieżnego Księżyca. To ostatnia zimowa pełnia. Zdjęcia zjawiska otrzymaliśmy na Kontakt 24.

Tak prezentował się Śnieżny Księżyc

Tak prezentował się Śnieżny Księżyc

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl, Kontakt 24

Na stoku narciarskim w słowackim mieście Liptowski Mikułasz został zauważony kangur. Zwierzę zostało już schwytane, trwają poszukiwania właściciela. W sieci pojawiło się nagranie z wizyty egzotycznego zwierzęcia w górach.

Kangur skakał po tatrzańskim stoku. Nagrała go Słowaczka

Kangur skakał po tatrzańskim stoku. Nagrała go Słowaczka

Źródło:
TVN24 / Gazeta Wyborcza

Już niedługo głuszce rozpoczną gody, które nazywane są tokami. Z tego powodu Babiogórski Park Narodowy zamknie z końcem lutego trasy narciarskie na swoim obszarze.

Wkrótce koniec szusowania w parku narodowym. "Przyroda ma pierwszeństwo nad turystami"

Wkrótce koniec szusowania w parku narodowym. "Przyroda ma pierwszeństwo nad turystami"

Źródło:
PAP

Zespół naukowcy z University of Queensland odkrył w ekwadorskiej dżungli nowy gatunek anakondy Eunectes akayima. Jest to jeden z największych, najcięższych i najdłuższych węży na świecie. - Jak się okazało, rozmiar tych wspaniałych stworzeń był niesamowity - powiedział profesor Bryan Fry, jeden z odkrywców.

W amazońskiej dżungli odkryto nowy gatunek gigantycznego węża

W amazońskiej dżungli odkryto nowy gatunek gigantycznego węża

Źródło:
CNN, sciencedaily.com

Amerykańscy naukowcy donoszą, że nie ma bezpiecznego dla zdrowia stężenia szkodliwego pyłu PM2,5. Nawet niewielkie narażenie na smog powoduje wzrost ryzyka hospitalizacji z powodu chorób sercowo-naczyniowych. Wyniki dwóch nowych badań na ten temat zostały opublikowane w czasopiśmie "British Medical Journal".

Nawet niewielkie narażenie na smog wpływa źle na nasze zdrowie

Nawet niewielkie narażenie na smog wpływa źle na nasze zdrowie

Źródło:
The Guardian

Ponad sto samochodów zderzyło się na śliskiej drodze we wschodnich Chinach. Kilka osób zostało rannych - poinformowała policja.

Harmonijka ze zgniecionych samochodów. Zderzyło się ich ponad sto

Harmonijka ze zgniecionych samochodów. Zderzyło się ich ponad sto

Źródło:
Reuters, tvnmeteo.pl

W Andaluzji na południu Hiszpanii dziki przyczyniły się do odkrycia niewielkiego instrumentu dętego sprzed ponad 2000 lat. Kamienna piszczałka zachowała się w dobrym stanie i nadal wydaje dźwięki, ale według badaczy, mogła być ona używana nie tylko do celów muzycznych.

Dziki szukały jedzenia. Zamiast niego wykopały instrument sprzed ponad 2000 lat

Dziki szukały jedzenia. Zamiast niego wykopały instrument sprzed ponad 2000 lat

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

W Nowej Zelandii otwarto szpital specjalnie z myślą o kiwi północnym, czyli gatunku nielotnego ptaka uznawanego za symbol tego kraju. To jedyne takie miejsce. Pierwszy pacjent został już wyleczony i wrócił na wolność.

Powstał szpital tylko dla kiwi

Powstał szpital tylko dla kiwi

Źródło:
PAP

Jedna osoba zginęła, a dziesiątki tysięcy domów zostało pozbawionych prądu, gdy burza Louis przeszła w czwartek przez Francję. W kilku departamentach zawieszono kursy pociągów z powodu powalonych przez silny wiatr drzew. Podmuchy dochodziły nawet do 123 kilometrów na godzinę.

Rzeka porwała samochód, uwięziony mężczyzna utonął

Rzeka porwała samochód, uwięziony mężczyzna utonął

Źródło:
PAP, "Le Figaro", meteoalarm.org

U osób przebywających w zanieczyszczonym powietrzu występowały częściej oznaki kojarzone z chorobą Alzheimera - wynika z badania przeprowadzonego przez amerykańskich naukowców. Badacze przyjrzeli się stężeniu cząsteczek pyłu zawieszonego PM2,5, związanym z ruchem drogowym.

Smog powiązany z większą liczbą oznak choroby Alzheimera

Smog powiązany z większą liczbą oznak choroby Alzheimera

Źródło:
sciencedaily.com, American Academy of Neurology

Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) konstruuje lądownik księżycowy, którego zadaniem będzie dostawa różnego rodzaju ładunków na powierzchnię naszego naturalnego satelity. Najważniejszy element konstrukcji, czyli ramię robotyczne, stworzy polska firma PIAP Space.

Kosmiczny sukces Polaków. Zbudują kluczowy element lądownika

Kosmiczny sukces Polaków. Zbudują kluczowy element lądownika

Źródło:
tvnmeteo.pl, TVN24 BiS