Podstawa opodatkowania – czym jest i jak ją obliczyć w przypadku różnych podatków?

Źródło:
TVN24 Biznes
Sarnowski o zmianach w podatkach z Polskiego Ładu
Sarnowski o zmianach w podatkach z Polskiego ŁaduTVN24
wideo 2/7
Sarnowski o zmianach w podatkach z Polskiego ŁaduTVN24

Tak zwana podstawa opodatkowania ma fundamentalne znaczenie przy rozliczeniach podatkowych. To od niej zależy faktyczna wysokość należnych do zapłacenia podatków. Czym jest podstawa opodatkowania i w jaki sposób się ją określa? Od czego zależy podstawa opodatkowania?

●     Podstawa opodatkowania to kwota, od której liczona jest wysokość podatku. ●     Podstawa ta jest określana różnie w zależności od rodzaju podatku. ●     W przypadku podatku dochodowego podstawą opodatkowania najczęściej jest dochód. ●     W przypadku podatku VAT podstawą opodatkowania jest obrót, czyli wartość netto.

Podstawa opodatkowania - podstawa prawna

Podstawa opodatkowania jest pojęciem z zakresu prawa podatkowego, jest jednak odrębnie definiowana w zależności od konkretnego podatku. Najczęściej używa się jej w rozumieniu ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, lub ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

W każdym z tych aktów prawnych szczegółowo opisana jest definicja podstawy opodatkowania w przypadku – odpowiednio – podatku dochodowego lub podatku VAT.

Podstawa opodatkowania - podatek dochodowy

Podstawa opodatkowania jest określoną kwotą (wartością), od której liczona jest wysokość danego podatku. Ustalenie tej wartości nie zawsze jest oczywiste, ponieważ prawo przewiduje wiele wyjątków, zwolnień oraz ulg podatkowych – jedynie prawidłowe wyliczenie podstawy opodatkowania pozwala na zapłacenie podatku w odpowiedniej wysokości.

W przypadku podatku dochodowego podstawę opodatkowania stanowi dochód - dotyczy to zarówno podatku od osób fizycznych, jak i podatku od osób prawnych. Dochodem jest w tym przypadku całość otrzymanych środków (przychód) pomniejszona o koszty ich uzyskania oraz inne odliczenia niepodlegające opodatkowaniu.

Szczegółowe wyjaśnienie różnicy pomiędzy przychodem i dochodem można znaleźć TUTAJ.

Obliczenie podatku dochodowego

Koszty uzyskania przychodu to wydatki, które zostały poniesione, aby przychód ten osiągnąć. Na przykład uzyskanie przychodu ze sprzedaży określonego towaru wymaga wcześniej poniesienia kosztu uzyskania, wyprodukowania czy przetransportowania tego towaru.

Koszty uzyskania przychodu są na bieżąco uwzględniane przy ustalaniu dochodu i wyliczaniu zaliczek na podatek dochodowy. Jak wygląda kwestia kosztów uzyskania przychodu w przypadku pracowników, można sprawdzić TUTAJ.

Drugą kategorią pomniejszającą przy podatku dochodowym podstawę opodatkowania są ulgi i odliczenia. Warto pamiętać, że ulgi mogą dotyczyć podstawy opodatkowania (odejmujemy od dochodu, przez co podstawa się zmniejsza) lub kwoty podatku (ulgę stosujemy dopiero po obliczeniu kwoty podatku). Wśród odliczeń od dochodu można wymienić: obowiązkowe składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, ulgę termomodernizacyjną, wpłaty na Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego czy darowizny na cele kultu religijnego. Podstawę opodatkowania można pomniejszyć o wysokość straty z lat ubiegłych.

Podstawa opodatkowania - podatek VAT

W przypadku podatku od towarów i usług (VAT) podstawa opodatkowania została zdefiniowana jako "wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał, lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej".

Najprościej mówiąc, podstawą opodatkowania w przypadku podatku VAT jest więc wartość netto towaru czy usługi (obrót) – czyli cena sprzedaży pomniejszona o wartość ujętego w cenie podatku VAT.

Zgodnie z ustawą o podatku od towarów i usług podstawa opodatkowania obejmuje:

●     podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku,

●     koszty dodatkowe m.in. prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia.

Podstawa opodatkowania podatkiem VAT nie obejmuje natomiast:

●     obniżek cen uwzględnionych w momencie sprzedaży oraz rabatów z tytułu wcześniejszej zapłaty,

●     kwot otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy, lub usługobiorcy.

Podstawa opodatkowania - podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC)

W przypadku podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) podstawę opodatkowania stanowi wartość przedmiotu danej umowy. Wysokość tego podatku jest stała i wynosi 2 proc.

Oznacza to, że jeśli przedmiotem np. umowy kupna-sprzedaży jest przedmiot o wartości 50 tys. zł, to cała ta kwota będzie stanowić podstawą opodatkowania, a podatek PCC wyniesie 2 proc. od tej wartości, czyli 1000 zł.

Podatek PCC obowiązuje przy umowach cywilnoprawnych jak m.in. zakup mieszkania czy samochodu.

Podstawa opodatkowania - podatek akcyzowy

W przypadku podatku akcyzowego podstawa opodatkowania określana jest różnie w zależności od rodzaju towaru objętego akcyzą.

W przypadku alkoholu podstawą opodatkowania jest ilość alkoholu wyrażona w litrach. Akcyza na papierosy składa się z dwóch elementów: stawki kwotowej – liczonej od ilości wyrobów tytoniowych oraz stawki procentowej – liczonej od maksymalnej ceny detalicznej wyznaczonej i wydrukowanej na opakowaniu jednostkowym papierosów.. Z kolei w przypadku akcyzy od samochodów osobowych podstawę opodatkowania stanowi ich wartość.

Więcej o działaniu i wysokości podatku akcyzowego można przeczytać TUTAJ.

Źródło:

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

Autorka/Autor:red.

Źródło: TVN24 Biznes

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Pozostałe wiadomości

Za dwa tygodnie z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPiK) zniknie ponad siedem milionów aut - wynika z szacunków Ministerstwa Cyfryzacji. Chodzi o tak zwane martwe dusze, czyli samochody, które od dłuższego czasu nie mają ważnych badań technicznych ani ubezpieczenia OC.

Tego dnia z ewidencji znikną miliony aut

Tego dnia z ewidencji znikną miliony aut

Źródło:
tvn24.pl

Sojusz zakupowy Auchan i Intermarche w Polsce. Dwie wielkie sieci handlowe chcą utworzyć wspólną strukturę, która będzie negocjować dostawy produktów spożywczych i niespożywczych przez najbliższe 10 lat. Spółki wystąpiły w tej sprawie o zgodę do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - poinformowano w poniedziałek we wspólnym komunikacie.

Sojusz wielkich sieci handlowych w Polsce

Sojusz wielkich sieci handlowych w Polsce

Źródło:
PAP

W kwietniu 2024 roku 43 zakłady zadeklarowały zwolnienie 2,3 tysiąca pracowników - poinformował Główny Urząd Statystyczny (GUS). Dodał, że w kwietniu 2023 roku 38 zakładów deklarowało zwolnienie 1,5 tysiąca pracowników.

Pracę może stracić ponad dwa tysiące osób. Deklaracje firm

Pracę może stracić ponad dwa tysiące osób. Deklaracje firm

Źródło:
PAP

PKP Cargo uruchomiło program kierowania maksymalnie 30 procent pracowników na tak zwane nieświadczenie pracy przez 12 miesięcy - poinformowała w poniedziałek spółka. Nieświadczenie pracy ma dotyczyć wszystkich grup zawodowych.

Część załogi PKP Cargo skierowana na nieświadczenie pracy

Część załogi PKP Cargo skierowana na nieświadczenie pracy

Źródło:
PAP

Największą polską firmą jest Orlen - wynika z zestawienia opracowanego przez tygodnik "Wprost". Podium uzupełniają Polska Grupa Energetyczna (PGE) i Powszechny Zakład Ubezpieczeń (PZU). W czołówce zestawienia dominują spółki kontrolowane przez państwo - w pierwszej dziesiątce znalazła się tylko jedna firma prywatna.

Oto największe polskie firmy

Oto największe polskie firmy

Źródło:
Wprost

W Irlandii mieszka 120 tysięcy Polaków, a przez 20 lat od wejścia Polski do Unii Europejskiej były ich setki tysięcy - stwierdził irlandzki minister stanu do spraw promocji handlu, regulacji cyfrowych i firm Dara Calleary. Wskazał także, Polacy pracują głównie w branżach nowych technologii i usługach cyfrowych.

Polacy zadomowili się w irlandzkiej gospodarce

Polacy zadomowili się w irlandzkiej gospodarce

Źródło:
PAP

W poniedziałek wieczorem poznamy zwycięzców 13. edycji Nagrody Polskiej Rady Biznesu. Na transmisję na żywo z uroczystej gali zapraszamy do TVN24 BiS o godzinie 20.00.

Do kogo trafią "Biznesowe Oscary"? Dziś rozdanie nagród

Do kogo trafią "Biznesowe Oscary"? Dziś rozdanie nagród

Źródło:
tvn24.pl

Światowe Forum Ekonomiczne opublikowało ranking najlepszych krajów na świecie pod względem turystyki. W zestawieniu dominują państwa europejskie, choć na jego czele znalazł się kraj z innego kontynentu. Destynacje oceniono między innymi pod względem atrakcyjności przyrodniczej, zrównoważonego rozwoju, infrastruktury, dostępności siły roboczej i konkurencyjności cen.

Oto najlepsze kraje pod względem turystyki

Oto najlepsze kraje pod względem turystyki

Źródło:
CNN

Polska Izba Handlowa złożyła wniosek o odrzucenie projektu poselskiego przywracającego dwie niedziele handlowe w każdym miesiącu. Jak ostrzega branża, "wejście w życie nowych regulacji doprowadzi do strat po stronie konsumentów oraz handlowców".

Dwie niedziele handlowe w miesiącu? Branża zabrała głos

Dwie niedziele handlowe w miesiącu? Branża zabrała głos

Źródło:
PAP

My istniejemy. Nie zapominajcie - mówią kupcy z Marywilskiej. Dwa tygodnie temu w gigantycznym pożarze większość z nich straciła majątki życia. Dzisiaj o godzinie 9.00 zaczęli losować miejsca w tymczasowych kontenerach, które na handel przygotowało miasto. Na miejscu pojawili się już w niedzielę, bo chcieli mieć pewność, że to losowanie przebiegnie spokojnie.

Termosy i koce przy Marywilskiej. Tak wyglądała noc w kolejce po kontenery 

Termosy i koce przy Marywilskiej. Tak wyglądała noc w kolejce po kontenery 

Źródło:
tvn24.pl

Mówi się, że w Stanach Zjednoczonych jest mnóstwo pieniędzy, co jest prawdą, ale trzeba być częścią sieci kontaktów, żeby mieć do tych środków dostęp. W innym przypadku napotkasz ścianę - mówi w rozmowie z redakcją biznesową tvn24.pl Jędrzej Litwiniuk, szef polskiej firmy Auxilius Pharma, która w USA chce wprowadzić lek na dusznicę bolesną. Marek Ostrowski, twórca aplikacji Living Well Plus refundowanej w Niemczech i Szwajcarii, zwraca uwagę, że w obu tych krajach wiadomo było, z kim rozmawiać w sprawie uzyskania dofinansowania ze strony państwa. Inaczej jego zdaniem jest w Polsce. - To jest absurdalne i bez sensu - komentuje.

"Absurdalne i bez sensu. Cały świat to robi, dlaczego u nas nie można?"

"Absurdalne i bez sensu. Cały świat to robi, dlaczego u nas nie można?"

Źródło:
tvn24.pl

Skuter, którym niegdyś jeździł były już prezydent Francji Francois Hollande, został sprzedany na aukcji za ponad 25 tysięcy euro. To wielokrotnie więcej niż jego wartość rynkowa. Szary jednoślad 10 lat temu był w centrum uwagi ze względu cele podróży byłego prezydenta. Hollande używał go do "dyskretnych eskapad" do aktorki Julie Gayet, z którą połączył go romans.

Legendarny skuter byłego prezydenta Francji sprzedany na aukcji

Legendarny skuter byłego prezydenta Francji sprzedany na aukcji

Źródło:
PAP

My istniejemy. Nie zapominajcie - mówią kupcy z Marywilskiej. Dwa tygodnie temu w gigantycznym pożarze większość z nich straciła majątki życia. Dzisiaj o godzinie 9.00 zaczęli losować miejsca w tymczasowych kontenerach, które na handel przygotowało miasto. Na miejscu pojawili się już w niedzielę, bo chcieli mieć pewność, że to losowanie przebiegnie spokojnie.

Termosy i koce przy Marywilskiej. Tak wyglądała noc w kolejce po kontenery 

Termosy i koce przy Marywilskiej. Tak wyglądała noc w kolejce po kontenery 

Źródło:
tvn24.pl

Elon Musk planuje stworzyć "superkomputer", który będzie zasilał chatbota Grok - donosi Reuters, powołując się na portal The Information. Pracami nad nowym urządzeniem z użyciem technologii Al ma się zająć jego startup xAl.

Najbogatszy człowiek świata chce stworzyć superkomputer

Najbogatszy człowiek świata chce stworzyć superkomputer

Źródło:
Reuters, tvn24.pl

- Kultura wymian to globalna tendencja. Trudno powiedzieć, jaka jest jej skala, ale z mojej perspektywy to istotny trend - mówi dr Mikołaj Lewicki z UW. Polacy wzorem Zachodu coraz chętniej korzystają z takiej formy obrotu usług, rzeczy, a nawet nieruchomości. W Polsce wymiana domów to także skutek kryzysu na rynku mieszkaniowym.

"Chętnie u ciebie pomieszkam". Polacy wymieniają się domami. Za darmo

"Chętnie u ciebie pomieszkam". Polacy wymieniają się domami. Za darmo

Źródło:
tvn24.pl

Sektorowi odzieżowemu i tekstylnemu grozi zapaść z powodu wykluczenia ich z pomocy rządowej dla produkcji energochłonnej - alarmuje Związek Przemysłu Odzieżowego i Tekstylnego. Dodaje, że te gałęzie zatrudniają 180 tys. pracowników.

Tej branży grozi zapaść. 30 tysięcy firm bez rządowej pomocy

Tej branży grozi zapaść. 30 tysięcy firm bez rządowej pomocy

Źródło:
PAP

Igor Ostrowski odszedł w wieku 53 lat. Prawnik, ekspert rynku telekomunikacji i nowych technologii. Był wiceministrem w Ministerstwie Administracji i Cyfryzacji, pełniącym tę funkcję w rządzie Donalda Tuska w latach 2011-2012.

Nie żyje Igor Ostrowski, były wiceminister w rządzie Donalda Tuska

Nie żyje Igor Ostrowski, były wiceminister w rządzie Donalda Tuska

Źródło:
tvn24.pl

Został nam już tylko tydzień do Bożego Ciała - w Polsce dnia wolnego od pracy. Rodacy często korzystają w tym czasie z przedłużonego weekendu. Jak donosi HREIT jest to cenowo zdecydowanie lepsza okazja niż w tak zwaną majówkę i czas wakacji.

Drugi długi weekend w maju. Ile trzeba zapłacić za wyjazd?

Drugi długi weekend w maju. Ile trzeba zapłacić za wyjazd?

Źródło:
tvn24.pl

Saudi Aramco, który nabył 30 procent udziałów w rafinerii Lotosu, planuje emisję swoich akcji na giełdzie w Arabii Saudyjskiej - donosi Reuters. W grę wchodzi sprzedaż akcji o wartości 10 miliardów dolarów. Ma to być największa tego typu transakcja w regionie.

Arabski współwłaściciel Rafinerii Gdańskiej idzie pod młotek

Arabski współwłaściciel Rafinerii Gdańskiej idzie pod młotek

Źródło:
Reuters, tvn24.pl

Nie może dochodzić do sytuacji, w której niektórzy płacą sumy nieproporcjonalne w stosunku do objętości odpadów, które wytwarzają - uważa Rzecznik Praw Obywatelskich. Jednocześnie stoi na stanowisku, że przepisy, które obowiązują od dziesięciu lat powinny zostać zmienione.

Polacy skarżą się na wysokie opłaty za wywóz śmieci. RPO reaguje

Polacy skarżą się na wysokie opłaty za wywóz śmieci. RPO reaguje

Źródło:
PAP

"Zwracamy się do Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji oraz jej Członków z wnioskiem o niezwłoczne podjęcie działań zmierzających do wydania decyzji o przedłużeniu koncesji na rozpowszechnianie programu TVN Style" - apeluje Krajowa Izba Gospodarcza Elektroniki i Telekomunikacji. Z kolei Krajowa Izba Komunikacji Ethernetowej dodaje, że "ze względu na poruszaną w ramach treści dostępnych w programie TVN Style tematykę oraz jego popularność, dostępność tego programu jest pożądana przez abonamentów i stanowi o ich atrakcyjności". Związek Telewizji Kablowych w Polsce Izba Gospodarcza wniósł "o jak najszybsze zakończenie postepowania" w "przedmiocie przedłużenia koncesji na rozpowszechnianie programu TVN Style".

Brak koncesji dla kanału TVN Style. Organizacje medialne apelują do KRRiT

Brak koncesji dla kanału TVN Style. Organizacje medialne apelują do KRRiT

Źródło:
tvn24.pl

Każdy z nas otrzymuje rachunki za prąd i najważniejsze, co z niego wynika to, ile musimy zapłacić i w jakim terminie. Poza tym jest na nim mnóstwo danych i pozycji, których zrozumienie może być trudne. Jeśli dobrze przyjrzymy się wszystkim liczbom, to możemy zauważyć, że lwia część faktury to dodatkowe opłaty, a nie nasze faktyczne zużycie prądu.

Faktura za prąd. Jak ją czytać i ile za prąd faktycznie płacimy?

Faktura za prąd. Jak ją czytać i ile za prąd faktycznie płacimy?

Źródło:
tvn24.pl

Na polskie czereśnie trzeba będzie jeszcze poczekać. W sprzedaży pojawią się za około dwa tygodnie. - Wiele plantacji czereśni wymarzło, więc owoców będzie mniej niż w ubiegłym roku, a ceny mogą być wyższe - mówi wiceprezes Związku Sadowników RP, producent czereśni Krzysztof Czarnecki.

Na polski przysmak lata trzeba będzie poczekać. Będzie drogo

Na polski przysmak lata trzeba będzie poczekać. Będzie drogo

Źródło:
PAP

Od drogich prezentów komunijnych fiskus może żądać podatku. Skąd urząd skarbowy będzie wiedział o prezencie? Najczęściej od sąsiada czy innych "życzliwych". Urzędy dostają rocznie po kilka tysięcy takich donosów. - Nie istnieje coś takiego jak rozliczenie komunii. Na otrzymane prezenty patrzymy osobno i jeśli zaszła taka potrzeba, składamy osobne zgłoszenie uwzględniając prezenty od konkretnych gości - komentuje Martyna Myszkowska z Kancelarii Podatkowej Myszkowska Wachowska.

Polacy donoszą do fiskusa po komuniach. "Złośliwość i niewiedza"

Polacy donoszą do fiskusa po komuniach. "Złośliwość i niewiedza"

Źródło:
tvn24.pl

Zakopane staje coraz bardziej popularne wśród arabskich turystów. Liczba rezerwacji w maju wzrosła o 20 procent w porównaniu do ubiegłego roku - donosi Tatrzańska Izba Gospodarcza. Informuje również, że ceny za noclegi na Podhalu są na podobnym poziomie do tych zeszłorocznych.

Szturm arabskich turystów w Zakopanem. "Są w stanie dopłacić więcej"

Szturm arabskich turystów w Zakopanem. "Są w stanie dopłacić więcej"

Źródło:
PAP

Zarząd TVN SA wydał w czwartek oświadczenie w sprawie działań Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji.

Oświadczenie zarządu TVN SA w sprawie działań KRRiT 

Oświadczenie zarządu TVN SA w sprawie działań KRRiT 

Źródło:
tvn24.pl