Banki w opałach. "Ryzyko niesie ustawa frankowa"

Podatek bankowy i ryzyko. Bugaj: ryzyko niesie ustawa frankowaShutterstock

Nie sądzę, żeby sam podatek bankowy poczynił w sektorze bankowym spustoszenie. Problem pojawiłby się, gdyby ten podatek zbiegł się z jakimiś bardzo dużymi ciężarami w związku z planowaną ustawą o pomocy frankowiczom - mówi prof. Ryszard Bugaj, ekonomista.

Zobacz kalendarium ws. pomocy dla frankowiczów.

- Jeśli chodzi o podatek bankowy, to oczywiście była jedna okoliczność, która ułatwiła jego wprowadzenie. Mianowicie jest społeczne przyzwolenie na obciążenie banków. Banki sobie zszargały opinię niemiłosiernie w Polsce w ostatnich latach i naprawdę sobie na to zasłużyły - mówił prof. Bugaj.

- Druga okoliczność jest inna. To jest podatek z natury rzeczy technicznie trudny i bardzo łatwo jest popełnić różne błędy. Jeszcze w 1992, 1993 roku byłem przewodniczącym komisji, która pracowała nad podatkami, które do dziś obowiązują, tzn. nad VAT czy podatkiem akcyzowym. I mimo, że pracowaliśmy dość starannie, to potem i tak z tego wychodziły różne rzeczy. Dlatego myślę, że i tutaj różne niespodzianki wyjdą. Podatnik szuka luk i zawsze coś znajduje. Nieraz szeroką lukę, nieraz wąską - stwierdził Ryszard Bugaj.

Policz "kurs sprawiedliwy" zaproponowany przez prezydenta.

Problem z podatkiem?

- Co do wysokości obciążenia, to nie sądzę, żeby sam podatek w sektorze bankowym poczynił spustoszenie. Czy on będzie przerzucany na klientów? Z pewnością trochę tak, tylko że trudno powiedzieć, w jakim zakresie i na jakich konkretnie klientów. Banki mają wysokie zyski, działają jednak w warunkach konkurencji i podejmując decyzję o ewentualnym podniesieniu opłat, muszą brać pod uwagę groźbę utraty klientów - wyjaśniał.

- Często jest taka narracja, ze strony szczególnie liberalnych polityków i ekonomistów, którzy twierdzą: przecież i tak zapłacą klienci. Ale, jak mówię, nie wiadomo, którzy konkretnie zapłacą. Jest całkiem prawdopodobne, że często będą to klienci należący raczej do grup zamożnych. Bo oni są klientami banku, którzy korzystają z największej liczby produktów bankowych - skomentował Bugaj.

Inne zagrożenie?

Ale, jak zastrzegł, "gdyby ten podatek bankowy zbiegł się z jakimiś bardzo dużymi ciężarami dla banków z tytułu ustawy dotyczącej kredytów hipotecznych denominowanych w walutach obcych, to wtedy może być problem". Projekt w tej sprawie przygotował prezydent Andrzej Duda. Został przedstawiony w połowie stycznia. Projekt ustawy o sposobach przywrócenia równości stron, przewiduje wyliczenie "kursu sprawiedliwego" dla każdego kredytobiorcy z osobna. Na przykład w przypadku spreadów, kredytodawca będzie zobowiązany do dokonania wyliczeń różnic między stosowanym przez niego kursem, a kursem NBP.

Przy wyliczaniu "sprawiedliwego kursu" za pomocą specjalnego algorytmu będzie też brane pod uwagę, jakie zyski i jakie straty poniósł klient, biorąc kredyt denominowany w walucie obcej - np. stracił po latach na ryzyku kursowym, ale zyskał na niższym oprocentowaniu, niż gdyby wziął kredyt w złotych polskich. Jak podała Kancelaria Prezydenta, projekt zawiera zapisy o trzech rodzajach restrukturyzacji kredytów. Będzie to restrukturyzacja dobrowolna, przymusowa, a także przeniesienie własności nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu.

- Trzeba być nadzwyczaj ostrożnym. Nawet jeśli tylko dwa, trzy banki z powodu tych rozwiązań popadną w duże tarapaty, to i tak nie można wykluczyć nawet najgorszych scenariuszy. Na przykład paniki bankowej. Trzeba też zdać sobie sprawę z tego, że po świecie finansów rozejdzie się stereotypowy pogląd: duszą, nie dotrzymują umów, łamią wolność umów. Owszem, często te umowy kredytowe oparte na frankach szwajcarskich (czy innych walutach obcych) są słusznie krytykowane, bo banki miały ogromną przewagę informacyjną. Ale zawsze ich zwolennicy mają argument, że te umowy były dobrowolne - ostrzegł prof. Bugaj.

Kurs sprawiedliwy?

- Projekt prezydencki zakłada spłatę po "sprawiedliwym kursie". Ale tak naprawdę chodzi o jedno: ile to będzie banki kosztować? Kto będzie beneficjentem, a kto na tym ucierpi najbardziej? Prezydent Duda pochopnie obiecał tego rodzaju pomoc kredytobiorcom i musi się do tego jakoś odnieść - mówił.

- W projekcie podobają mi się natomiast postanowienia dotyczące spreadów. To może banki by jeszcze udźwignęły. Jest jednak nierozstrzygnięty problem "selekcji" kredytobiorców pod różnymi względami. Na przykład, w jakim celu było kupione mieszkanie, na które wzięto kredyt. Czy na własny użytek, czy na wynajem, czy w celach spekulacyjnych? I czy w każdym przypadku należy się pomoc? - dodał ekonomista.

Szacunki

Dlatego, teraz czekamy na szacunki, ile by kosztowało wprowadzenie takiego prawa. Prezydent zwrócił się o opinię Komisji Nadzoru Finansowego, ale pewnie trochę to potrwa. - To nie jest łatwo dokonać takich rzetelnych szacunków. W mediach pojawiają się różne wyliczenia, nawet 40-45 mld zł. To szacunki wątpliwe, moim zdaniem. Biorą pod uwagę szacunki dochodów banków w długim okresie - stwierdził Bugaj.

- Jest też spór o to, czy gdyby taka ustawa weszła w życie, to czy banki musiałyby jednorazowo dokonać przewalutowań, czy mogą wpisywać to w straty. Banki mówią, że musiałyby jednorazowo. Gdyby tak było, to rzeczywiście nastąpiłyby zaraz bankructwa banków. Ale chyba to niekoniecznie tak jest, ale nie czuję się na siłach, żeby to rozstrzygnąć - kontynuował.

- W projekcie jest też zapis, że jeżeli ktoś nie może spłacać kredytu, to gdy odda bankowi nieruchomość, jest zwolniony ze zobowiązań. Sympatyzuję z tym rozwiązaniem, ale wiem, że dla banków to też musiałoby być bardzo kosztowne. Tu mamy na szali różne racje. Na rynku, na którym i tak jest duża podaż, pojawiłyby się kolejne mieszkania na sprzedaż. To doprowadziłoby do dalszego spadku cen. Dla banków albo kredytobiorców już posiadających mieszkanie obciążone hipoteką, byłoby to niekorzystne. A dla innych obywateli czy gospodarki państwa? Musimy się nad tym poważnie zastanowić i odpowiedzieć sobie również na to pytanie - powiedział Ryszard Bugaj.

Zobacz. Niepewny los tzw. ustawy frankowej. Resort finansów sceptyczny wobec inicjatywy prezydenta (18.02.2016)

Autor: gry / Źródło: PAP

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Raporty:
Pozostałe wiadomości

- Mamy plany na wypadek nałożenia ceł przez USA i prezydenta Donalda Trumpa - podkreśliła prezydentka Meksyku Claudia Sheinbaum. Waszyngton zapowiedział, że cła mają zostać wprowadzone we wtorek.

"Jakakolwiek będzie ta decyzja, my podejmiemy własne"

"Jakakolwiek będzie ta decyzja, my podejmiemy własne"

Źródło:
PAP

Osoby, które złożyły wniosek o wcześniejszą emeryturę przed 6 czerwca 2012 roku, a prawo do świadczenia uzyskały po roku 2012, będą mogły ponownie przeliczyć wysokość emerytury - wynika z założeń projektu resortu rodziny, który znalazł się w wykazie prac rządu. Zmiany mogą objąć około 200 tysięcy Polaków.

Zmiany dla tysięcy emerytów. Nowe plany rządu

Zmiany dla tysięcy emerytów. Nowe plany rządu

Źródło:
PAP

- Producenci aut będą mieli więcej czasu na spełnienie europejskich celów dotyczących norm emisji CO2 - zapowiedziała szefowa Komisji Europejskiej (KE) Ursula von der Leyen.

Co z unijną rewolucją? Zapowiedź Brukseli

Co z unijną rewolucją? Zapowiedź Brukseli

Źródło:
PAP

Po styczniu zysk banków wyniósł blisko cztery miliardy złotych - podał Narodowy Bank Polski (NBP). Rok temu - w 2024 roku - po styczniu zysk wynosił nieco ponad 3,7 miliarda złotych.

Potężny zysk banków. Nowe dane

Potężny zysk banków. Nowe dane

Źródło:
PAP

W Trójmieście około dwukrotnie wzrosła w ofercie deweloperów liczba mieszkań z ceną ponad 20 tysięcy złotych za metr kwadratowy - wynika z danych portalu Rynekpierwotny. Podano również dane dotyczące cen nowych lokali w największych miastach Polski.

20 tysięcy złotych za metr. W tym mieście podwoiła się liczba ofert

20 tysięcy złotych za metr. W tym mieście podwoiła się liczba ofert

Źródło:
PAP

Rzeczniczka Komisji Europejskiej (KE) Anna-Kaisa Itkonen stwierdziła, że Nord Stream 2 "nie jest projektem leżącym we wspólnym interesie Unii Europejskiej". To odpowiedź na doniesienia medialne o tym, że Rosja i USA potajemnie pracują nad uruchomieniem gazociągu.

"Właściwym miejscem dla Nord Stream 2 jest dno morza"

"Właściwym miejscem dla Nord Stream 2 jest dno morza"

Aktualizacja:
Źródło:
PAP, "Financial Times", Reuters

Wskaźnik PMI (Purchasing Managers' Index) dla przemysłu w Polsce w lutym wyniósł 50,6 punktu w porównaniu do 48,8 punktu w styczniu - podała firma S&P Global. Wskaźnik wzrósł powyżej poziomu 50 punktów po raz pierwszy od kwietnia 2022 roku. Premier Donald Tusk stwierdził, że "to naprawdę dobra wiadomość".

Takich danych nie było od prawie trzech lat

Takich danych nie było od prawie trzech lat

Źródło:
PAP, tvn24.pl

Obowiązek budowy określonej liczby miejsc postojowych towarzyszących budowie budynków mieszkalnych zostanie zniesiony - wynika z projektu nowelizacji tak zwanej specustawy mieszkaniowej. Nowe przepisy mają umożliwić samorządom ustalanie własnych limitów dla każdej realizowanej inwestycji.

Rząd szykuje zmianę przepisów. Chodzi o parkingi

Rząd szykuje zmianę przepisów. Chodzi o parkingi

Źródło:
PAP

Warren Buffet, 94-letni miliarder i szef holdingu Berkshire Hathaway, ostrzega, że cła, zapowiadane przez Donalda Trumpa, zwiększą inflację oraz zaszkodzą konsumentom. - Mamy z nimi duże doświadczenie. Do pewnego stopnia są aktem wojny - stwierdził inwestor.

"Zawsze trzeba sobie to pytanie zadawać". Legendarny inwestor ostrzega

"Zawsze trzeba sobie to pytanie zadawać". Legendarny inwestor ostrzega

Źródło:
PAP

Dyrektor Biura Rady Fiskalnej będzie mógł zarobić do 22,1 tysiąca złotych plus 3 tysiące złotych dodatku funkcyjnego - wynika z informacji opublikowanej w poniedziałek na stronach Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Średnie wynagrodzenie pracowników biura wyniesie ponad 10,5 tysiąca złotych.

Powstanie nowa instytucja. Podano zarobki

Powstanie nowa instytucja. Podano zarobki

Źródło:
PAP

W niedzielę ceny niektórych kryptowalut wzrosły o kilkadziesiąt procent po tym, jak prezydent Donald Trump ogłosił utworzenie strategicznej rezerwy kryptowalutowej. Obejmie ona bitcoin, ether, XRP, token SOL Solany i ADA Cardano.

Historyczna zapowiedź Trumpa. Ceny wystrzeliły

Historyczna zapowiedź Trumpa. Ceny wystrzeliły

Źródło:
PAP

W sobotę w Lotto padła główna wygrana w wysokości ponad ośmiu milionów złotych. Totalizator Sportowy podał, gdzie wysłano zwycięski kupon.

Duża wygrana w Lotto. Podano, gdzie padła

Duża wygrana w Lotto. Podano, gdzie padła

Źródło:
tvn24.pl

Prokuratura umorzyła śledztwo w sprawie dotyczącej niedopełnienia obowiązków przy realizacji programu "Laptop dla ucznia" - wynika z komunikatu prokuratury. Nad programem czuwał resort cyfryzacji.

Prokuratura umorzyła śledztwo w sprawie programu "Laptop dla ucznia"

Prokuratura umorzyła śledztwo w sprawie programu "Laptop dla ucznia"

Źródło:
gov.pl, tvn24.pl

Od czerwca z lotniska w Radomiu będzie można polecieć do Barcelony. Połączenie będzie realizowane przez PLL LOT. Rejsy będą odbywać się raz w tygodniu.

Najmłodsze lotnisko w Polsce z nowym połączeniem

Najmłodsze lotnisko w Polsce z nowym połączeniem

Źródło:
PAP

W 2024 roku zysk Lasów Państwowych wyniósł około 870 milionów złotych, czyli ponad dwukrotnie więcej niż zakładano w prognozach - wynika z danych opublikowanych przez Lasy Państwowe. Przedstawiciele instytucji podkreślają, że są to dane szacunkowe, a wynik końcowy zostanie opracowany do końca marca 2025 roku.

Lasy Państwowe zarobiły dwa razy więcej, niż planowały

Lasy Państwowe zarobiły dwa razy więcej, niż planowały

Źródło:
PAP

Kontrolerzy, którzy początkowo podają się za klientów, coraz częściej wystawiają mandaty za brak paragonu. Dzięki temu skarbówka zwiększa swoje dochody. Eksperci twierdzą, że to skuteczny sposób na zwalczanie nadużyć – pisze najnowsza 'Rzeczpospolita'."

Nie dostały paragonów, wyciągnęły służbowe legitymacje

Nie dostały paragonów, wyciągnęły służbowe legitymacje

Źródło:
PAP

Brytyjski bank NatWest i szwajcarski UBS ogłosiły znaczącą redukcję zatrudnienia w Polsce. Pierwsza z wymienionych instytucji ogłosiła całkowite wycofanie się z kraju, natomiast druga likwiduje swój oddział w Warszawie. Zwolnienia dotkną łącznie około trzech tysięcy pracowników.

Zwolnienia w dwóch bankach w Polsce. Pracę straci kilka tysięcy osób

Zwolnienia w dwóch bankach w Polsce. Pracę straci kilka tysięcy osób

Źródło:
tvn24.pl, GW

Obniżka VAT, zerowy PIT dla rodzin z dwojgiem i więcej dzieci oraz ulgi dla przedsiębiorców - to niektóre założenia "kontraktu z Polakami", przedstawionego w niedzielę przez Karola Nawrockiego. Popierany przez PiS kandydat na prezydenta zapowiedział również między innymi podniesienie drugiego progu podatkowego, "sprawiedliwą waloryzację emerytur" i powrót do pierwotnej wizji Centralnego Portu Komunikacyjnego. 

"Kontrakt z Polakami". Gospodarcze obietnice Karola Nawrockiego

"Kontrakt z Polakami". Gospodarcze obietnice Karola Nawrockiego

Źródło:
PAP

Gwałtowne umocnienie złotego jest jak nagłe obniżenie wpływów ze sprzedaży. Firmy oczywiście mogą szukać sposobów na cięcie kosztów, ale ile można oszczędzać na kawie w biurze, zanim trzeba będzie ograniczyć zatrudnienie? - mówi w rozmowie z portalem tvn24.pl prezes Stowarzyszenia Dystrybutorów i Producentów Części Motoryzacyjnych Tomasz Bęben. Obawy związane z kursem waluty wyrażają także przedstawiciele innych kluczowych branż eksportowych, w tym producenci mięsa i mebli.

"Ile można oszczędzać na kawie w biurze, zanim trzeba będzie ograniczyć zatrudnienie?"

"Ile można oszczędzać na kawie w biurze, zanim trzeba będzie ograniczyć zatrudnienie?"

Źródło:
tvn24.pl

W styczniu 2025 roku najwięcej ogłoszeń o pracę opublikowano w kategorii Sprzedaż, która wyróżniła się także najwyższym wzrostem proponowanych wynagrodzeń - wynika z najnowszego raportu No Fluff Jobs. Liderami, pod względem wysokości zarobków, pozostają branże IT oraz Finanse i rachunkowość.

W tych branżach oferują pięciocyfrowe kwoty

W tych branżach oferują pięciocyfrowe kwoty

Źródło:
PAP

Premier Donald Tusk podpisał zarządzenia, które przedłużają do 31 maja 2025 roku obowiązywanie stopni alarmowych drugiego stopnia BRAVO oraz BRAVO-CRP na terenie Polski - przekazało Rządowe Centrum Bezpieczeństwa.

Stopnie alarmowe w Polsce. Jest decyzja premiera

Stopnie alarmowe w Polsce. Jest decyzja premiera

Źródło:
PAP

- Nie przyszło mi do głowy, aby sprawdzać w sieci, czy najemca właśnie nie wrzuca oferty sprzedaży mieszkania, które jest moją własnością i chce je sprzedać za grosze – opowiada w rozmowie z biznesową redakcją tvn24.pl pani Anna. - Precyzyjnie podrobione dokumenty to wielkie wyzwanie dla notariuszy - przyznaje Sławomir Wroński, rzecznik prasowy Izby Notarialnej w Gdańsku.

Takiej sytuacji z mieszkaniem się nie spodziewała. "Zamarłam"

Takiej sytuacji z mieszkaniem się nie spodziewała. "Zamarłam"

Źródło:
tvn24.pl

W sobotę w Lotto padła główna wygrana w wysokości ponad ośmiu milionów złotych. Z kolei w Lotto Plus żaden z graczy nie wytypował poprawnie wszystkich sześciu liczb. Oto wyniki losowania z 1 marca 2025 roku.

Padła szóstka w Lotto

Padła szóstka w Lotto

Źródło:
tvn24.pl