Kłują, brzęczą, przenoszą choroby. Po co nam komary?

Źródło:
PAP, PSSE Częstochowa, Lasy Państwowe
Sposoby na komary (wideo z 2014 roku)
Sposoby na komary (wideo z 2014 roku)tvn24
wideo 2/6
Komary i pasożyty

Z punktu widzenia człowieka komary to uciążliwe owady, które na dodatek mogą przenosić chorobotwórcze mikroorganizmy. Jak wyjaśnił profesor Stanisław Ignatowicz ze Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego, nie wszystkie żywe organizmy podzielają to zdanie. Owady te stanowią bowiem ważny element wielu ekosystemów, a nawet potrafią oczyszczać wodę.

W Polsce możemy spotkać 49 gatunków komarów, ale wbrew pozorom nie wszystkie będą zainteresowane naszą obecnością. Do gatunków, które kłują ludzi, zaliczamy przede wszystkim komara brzęczącego (Culex pipiens), widliszka (Anopheles), doskwiera pastwiskowego (Aedes vexans) i komary z rodzaju Culiseta. Wszystkie komary są dość prymitywnymi owadami, które przystosowały się do środowiska ludzkiego. Choć słabo latają i unikają otwartych, wietrznych przestrzeni, potrafią poruszać skrzydłami z częstotliwością ponad 600 ruchów na sekundę.

Wektory wielu patogenów

Komary są owadami, które mogą przenosić czynniki wywołujące groźne choroby, w tym boreliozę przypisywaną głównie kleszczom. Przenoszą mikroorganizmy chorobotwórcze z ptaków domowych i dziko żyjących na zwierzęta domowe i ludzi. Komar widliszek, który występuje w Polsce, może natomiast wywołać malarię. W naszym kraju ostatnie zachorowania na tę chorobę stwierdzono na Żuławach w latach 60. XX wieku.

- Być może w tym roku zostanie stwierdzony w Polsce komar azjatycki zwany tygrysim. W ostatnich latach został zauważony w Niemczech, Czechach i Słowacji, ale w tych krajach jeszcze się nie osiedlił. Wyraźnie ociepla się, więc może przedostać się do naszego kraju i w nim zimować - powiedział profesor Stanisław Ignatowicz z Katedry Ochrony Roślin Instytutu Nauk Ogrodniczych SGGW w Warszawie.

Naukowiec przekazał, że ten gatunek komara, naukowo oznaczany nazwą Aedes albopictus, lubi małe zbiorniki wodne gęsto porośnięte roślinnością. Może rozwinąć się do dorosłej postaci nawet w tak małych zbiornikach, jak poidełko z wodą dla ptaków czy puszka po śledziach wypełniona stojącą wodą. Osobniki dorosłe za dnia przebywają w wilgotnych zakrzewieniach, blisko ziemi.

- To bardzo agresywny i niewybredny komar. Atakuje ludzi i zwierzęta od wczesnego ranka i znowu od późnego popołudnia. Jest wektorem wirusów wywołujących różne choroby pochodzenia tropikalnego takich, jak: denga, zika, żółta febra, gorączka Zachodniego Nilu - wyjaśnił entomolog.

Komary tygrysie w Europie, stan w maju 2023 r.PAP

Czy czeka nas inwazja komarów?

Jak wyjaśnił Ignatowicz, samice i samce komarów żywią się przede wszystkim nektarem i sokami roślin, ale przed wytworzeniem jaj samice potrzebują dużo białka, dlatego poszukują bogatej w aminokwasy zwierzęcej krwi. Samce nie potrafią przebić skóry. Dorosłe osobniki giną w ciągu kilku dni od kopulacji.

Posiłek samicy komara zaczyna się od przekłucia skóry żywiciela kłujką znajdującą się w aparacie gębowym. Potem samica wpuszcza w skórę ofiary ślinę zawierającą środek znieczulający i substancję zapobiegającą krzepnieniu krwi (antykoagulant). Następnie pobiera tak dużo krwi, aż wypełni wole. Ślina samicy zawiera substancje, które najczęściej powodują silnie swędzące obrzęki i zaczerwienienia, znikające po kilku dniach. U niektórych osób na skórze pojawia się reakcja alergiczna - miejsce ugryzienia komara jest wówczas bardziej spuchnięte i ciepłe, bąbel podchodzi płynem surowiczym, czasami pojawiają się zmiany ropne.

Entomolog zapewnił, że choć liczba komarów może wydawać się duża, a ich ataki porównywalne nawet do inwazji, to tak naprawdę sytuacja nie wygląda tak źle. Ich liczebność i dokuczliwość w poszczególnych latach jest różna. Wpływ na to ma wielkość opadów deszczu i śniegu w okresie jesienno-zimowym.

Rozwój komarów przebiega od wczesnej wiosny w wodach stojących - w jeziorach, stawach, oczkach i zastoinach wodnych, rowach z wodą. Im więcej takich miejsc do rozwoju, tym więcej komarów wiosną i latem. Według entomologa ostatnia jesień i zima 2023/2024 r. były wilgotne, a w poprzednich latach raczej suche, stąd w tym roku mamy więcej komarów. "Jednak nie jest to nadzwyczajna plaga, ale normalna sytuacja" - ocenił naukowiec.

Letnia inwazja komarówPAP

Ważna część ekosystemu

Jak zaznaczył badacz, każdy gatunek ma określone miejsce w przyrodzie i odgrywa w niej ważną rolę - również komary. Ich larwy oczyszczają wody stojące: filtrują wodę, odsączając z niej cząstki organiczne i mikroorganizmy wodne (glony, bakterie, grzyby i pierwotniaki), którymi się żywią. Dorosłe osobniki komarów zapylają rośliny podczas pobierania z nich nektaru i soków. Do tego, larwy są pokarmem wielu ryb i płazów, a osobniki dorosłe są zjadane przez jerzyki i nietoperze.

Podejmując decyzję o zabiegach odkomarzania należy wziąć pod uwagę, że niszczone są również owady pożyteczne i nam obojętne. Dlatego warto takie zabiegi prowadzić z rozwagą i po dokładnej analizie ryzyka, ocenił Ignatowicz.

- Do zwalczania komarów zalecam stosowanie do wód stojących produktu bakteryjnego zawierającego zarodniki i trujące kryształy białkowe pałeczki turyngskiej (Bacillus thuringiensis israelensis), aby wśród larw wywołać epidemię - powiedział naukowiec. Dodał, że gdy zabiegi takie nie zostały przeprowadzone, to wtedy osobniki dorosłe należy zwalczać metodą opryskiwania lub zamgławiania. Do najskuteczniejszych repelentów, które pomagają w odstraszaniu komarów, należą te zawierające DEET lub ikarydynę.

Sposób na komaraLasy Państwowe

Autorka/Autor:as

Źródło: PAP, PSSE Częstochowa, Lasy Państwowe

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Pozostałe wiadomości

Gdzie jest burza? We wtorek 18.06 nad Polską pojawiają się frontowe wyładowania atmosferyczne. Śledź aktualną sytuację pogodową na tvnmeteo.pl.

Gdzie jest burza? Grzmi w kolejnych miejscach, może padać grad

Gdzie jest burza? Grzmi w kolejnych miejscach, może padać grad

Aktualizacja:
Źródło:
tvnmeteo.pl

Rządowe Centrum Bezpieczeństwa ostrzega przed zapowiadanymi na wtorkowy wieczór i najbliższą noc gwałtownymi zjawiskami pogodowymi. Alert został wysłany do osób przebywających na terenie sześciu województw.

Alert RCB dla sześciu województw. "Możliwe przerwy w dostawie prądu"

Alert RCB dla sześciu województw. "Możliwe przerwy w dostawie prądu"

Źródło:
RCB, tvnmeteo.pl

IMGW wydał kolejne ostrzeżenia meteorologiczne. Na południu i wschodzie kraju we znaki da się nam męczące gorąco - termometry mogą pokazać wartości sięgające 32 stopni Celsjusza. W północnej i zachodniej Polsce niebezpieczeństwo stanowić mają burze.

IMGW ostrzega prawie cały kraj. Miejscami aż drugi stopień alarmów przed burzami i gorącem

IMGW ostrzega prawie cały kraj. Miejscami aż drugi stopień alarmów przed burzami i gorącem

Aktualizacja:
Źródło:
IMGW

We wtorek w szerokim pasie od Kolonii, przez Frankfurt, po Lipsk i Berlin mogą wystąpić gwałtowne burze. W kilku miastach, w tym w Dortmundzie, gdzie wieczorem odbędzie się mecz pomiędzy Turcją a Gruzją, podjęto decyzję o zamknięciu stref kibica.

Ryzyko gwałtownych burz w Niemczech. Zamknięto strefy kibica w kilku miastach

Ryzyko gwałtownych burz w Niemczech. Zamknięto strefy kibica w kilku miastach

Źródło:
dortmund.de, DWD, ENEX

Rekin podpłynął bardzo blisko plaż na Wyspach Kanaryjskich, wymuszając ich zamknięcie. Drapieżnik jest na bieżąco monitorowany przez służby morskie.

W panice uciekali przed głowomłotem. Zamknięto plaże na Gran Canarii

W panice uciekali przed głowomłotem. Zamknięto plaże na Gran Canarii

Źródło:
Onda Cero, El Norte de Castilla

Nadchodzące dni przyniosą nam bardzo nierówną aurę. W południowej Polsce spodziewana jest pierwsza w tym roku fala upałów, której nie uda się jednak wedrzeć na północ. Prezenter tvnmeteo.pl Tomasz Wasilewski wyjaśnił, że jest to związane z systemem frontów atmosferycznych, który będzie przechodził nad Polską w niezbyt przyjemnym dla nas towarzystwie burz i ulew.

Aura podzieli Polskę. Z jednej strony afrykański upał, z drugiej niecałe 20 stopni

Aura podzieli Polskę. Z jednej strony afrykański upał, z drugiej niecałe 20 stopni

Źródło:
TVN24

Kolejne dni przyniosą wysoki indeks UV na południu kraju, szczególnie w Tatrach. Eksperci ostrzegają, że wysoko w górach promieniowanie może być szczególnie niebezpieczne. Przykrych konsekwencji słońca i upału da się uniknąć, ale wymaga to odpowiedniego planowania wycieczki i pamiętania o kilku zasadach.

Dziś i jutro będzie prażyć słońce. Jak się przed nim bronić?

Dziś i jutro będzie prażyć słońce. Jak się przed nim bronić?

Źródło:
TVN24, IMGW

Upały nadciągają na Stany Zjednoczone. Tereny zamieszkałe przez 70 milionów ludzi zostały objęte ostrzeżeniami przed gorącem, a niektóre regiony czeka potencjalnie najdłuższa fala gorąca od dekad. Co ciekawe, w części kraju spodziewana jest niemal zimowa aura.

Na horyzoncie "najdłuższa od dziesięcioleci" fala upałów

Na horyzoncie "najdłuższa od dziesięcioleci" fala upałów

Źródło:
PAP, NWS, NHC

Pogoda na dziś. Wtorek 18.06 na obszarze całej Polski przyniesie opady deszczu, a w wielu regionach możliwe są również burze z gradem. W części kraju temperatura osiągnie 30 stopni Celsjusza.

Pogoda na dziś - wtorek 18.06. Pierwszy upał i burze z gradem

Pogoda na dziś - wtorek 18.06. Pierwszy upał i burze z gradem

Źródło:
tvnmeteo.pl

W pogodzie w tym tygodniu będzie się działo. Czekają nas pierwsze upalne dni, choć nie wszyscy ich doświadczą. Nie zabraknie słońca, ale w prognozie widać nawałnice.

Nawałnice i afrykański żar. To będzie bardzo trudny tydzień

Nawałnice i afrykański żar. To będzie bardzo trudny tydzień

Źródło:
tvnmeteo.pl

Ulewy nawiedziły Salwador. Intensywne opady utrzymują się od soboty nad całym krajem, powodując podtopienia i śmiertelnie groźne osuwiska. Gwałtowna aura przyczyniła się do śmierci 11 osób, a meteorolodzy ostrzegają, że pogoda może się pogorszyć.

W ulewach zginęło 11 osób. Deszcz ma padać jeszcze mocniej

W ulewach zginęło 11 osób. Deszcz ma padać jeszcze mocniej

Źródło:
PAP, Reuters, Prensa Latina

Chiny zmagają się ze skutkami ekstremalnych zjawisk pogodowych, które przynoszą poważne powodzie na południowych obszarach i osunięcia ziemi, w których w ostatnich dniach zginęło co najmniej dziewięć osób. W północnych regionach rolniczych panuje z kolei susza, co może odbić się negatywnie na zbiorach.

40-stopniowe upały na północy, powodzie na południu. Zabici i zaginieni

40-stopniowe upały na północy, powodzie na południu. Zabici i zaginieni

Źródło:
PAP

Na Babiej Górze odkryto dwa nieznane dotąd naukowcom gatunki jastrzębców, roślin należących do rodziny astrowatych. Zostały uznane za gatunki endemiczne, a więc występujące tylko tam. Łacińskie określenie jednego z nich pochodzi od nazwy Babiogórskiego Parku Narodowego, który w tym roku obchodzi swoje 70-lecie.

Mamy w Polsce dwa nowe gatunki endemiczne

Mamy w Polsce dwa nowe gatunki endemiczne

Źródło:
PAP

Płynąca do Polski fala gorącego powietrza z Afryki napotka przeszkodę. Jak bardzo upalnie będzie? Co czeka nas w drugiej połowie czerwca i jak zacznie się lipiec? Sprawdź długoterminową prognozę pogody na 16 dni, przygotowaną przez prezentera tvnmeteo.pl Tomasza Wasilewskiego.

Pogoda na 16 dni: upał inny niż miał być

Pogoda na 16 dni: upał inny niż miał być

Źródło:
tvnmeteo.pl

Stan Michigan nawiedziły gwałtowne burze. W miejscowości Bloomingdale wiatr zdmuchnął stojącą w ogrodzie trampolinę. Mieszkaniec domu uchwycił ten moment na nagraniu.

Silnie wieje, nagle trampolina zaczyna fruwać. Nagranie

Silnie wieje, nagle trampolina zaczyna fruwać. Nagranie

Źródło:
Reuters, fox17online.com

Antycyklon afrykański nadciąga nad Włochy. Nadano mu imię sędziego z Piekła z "Boskiej komedii" Dantego, wyznaczającego miejsce grzesznym duszom. W szczycie upałów temperatura ma przekroczyć 40 stopni Celsjusza.

Nadciąga antycyklon Minos. Nadano mu imię sędziego z piekła Dantego

Nadciąga antycyklon Minos. Nadano mu imię sędziego z piekła Dantego

Źródło:
PAP, ilmeteo.it

Susza daje się we znaki rolnikom i spowodowała straty w plonach. W okresie od 11 kwietnia do 10 czerwca występowała na terenie 15 województw - podał w raporcie Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa (IUNG). Według ekspertów największe zagrożenie występowało wśród upraw zbóż jarych.

Susza rolnicza w 15 województwach. Gdzie wystąpiły największe niedobory wody

Susza rolnicza w 15 województwach. Gdzie wystąpiły największe niedobory wody

Źródło:
PAP, susza.iung.pulawy.pl

Corades yanacocha - tak nazwany został nowy gatunek motyla odkryty m.in. przez polskich naukowców pod Quito, stolicą Ekwadoru. Na ślad nowego owada badacze natknęli się podczas przeglądania zdjęć na portalu internetowym. "Trudno jest zrozumieć, jak przez tak długi czas okazały, jaskrawo ubarwiony gatunek motyla uchował się przed okiem badaczy" - czytamy na stronie Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Wpadli na trop nowego gatunku motyla dzięki zdjęciu w internecie

Wpadli na trop nowego gatunku motyla dzięki zdjęciu w internecie

Źródło:
uj.edu.pl

Pożar szaleje na terenie hrabstwa Los Angeles w stanie Kalifornia. Zmusił do ewakuacji 1200 osób, głównie urlopowiczów - poinformowały lokalne władze. Z ogniem walczy ponad 400 strażaków, wspomaganych przez ciężki sprzęt i samoloty.

Pożar w hrabstwie Los Angeles. Ewakuacja ponad 1000 osób

Pożar w hrabstwie Los Angeles. Ewakuacja ponad 1000 osób

Źródło:
Reuters, CNN, PAP,eu.usatoday.com

W czasie wyprawy na Marsa nerki astronautów mogą zostać niemal całkowicie zniszczone - wynika z badania przeprowadzonego przez zespół naukowców. Winne temu ma być głównie promieniowanie kosmiczne. Artykuł na ten temat został opublikowany na łamach "Nature Communications".

Wyprawa na Marsa. Nerki astronautów mogą nie przetrwać tak długiego lotu

Wyprawa na Marsa. Nerki astronautów mogą nie przetrwać tak długiego lotu

Źródło:
PAP, nature.com

Obfite opady deszczu spowodowały, że w środkowym Ekwadorze doszło do osunięcia ziemi. Zwały błota i skał zeszły z górskiego zbocza na drogę i domy. Zginęło co najmniej sześć osób, a 30 uznaje się za zaginione - podały władze tego kraju.

Po ulewach osunęła się ziemia. Nie żyje sześć osób

Po ulewach osunęła się ziemia. Nie żyje sześć osób

Źródło:
Reuters, PAP

Czternastu Jordańczyków zmarło w czasie hadżdżu, corocznej pielgrzymki muzułmanów do Mekki w Arabii Saudyjskiej. Przyczyną śmierci części z nich był udar cieplny - poinformowało jordańskie ministerstwo spraw zagranicznych. Władze ostrzegają przed bardzo wysoką temperaturą powietrza.

Pielgrzymi umierają od upału

Pielgrzymi umierają od upału

Źródło:
Reuters

Mieszkańcy kompleksu luksusowych apartamentowców w chilijskim nadmorskim kurorcie Vina del Mar żyją w strachu. Obawiają się zawalenia ich domów po tym, jak u podnóża jednego z bloków po ulewach otworzyła się głęboka na 30 metrów dziura. Budynek zawisł tuż nad przepaścią.

"Kładziemy się spać w strachu"

"Kładziemy się spać w strachu"

Źródło:
Reuters, tvnmeteo.pl

Tegoroczne lato w Chorwacji ma być wyjątkowo gorące, co zwiększy ryzyko suszy i pożarów. Do walki z zapowiadanym "piekielnym" latem zaangażowano kilku tysięcy strażaków, a nawet wojsko.

Tysiące strażaków, wojsko, drony. Szykują się na "piekielne lato"

Tysiące strażaków, wojsko, drony. Szykują się na "piekielne lato"

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Burze słoneczne na Marsie mogą mieć wpływ na członków misji załogowych, którzy w przyszłości tam wyruszą. Badania przeprowadzone po dotarciu silnego rozbłysku słonecznego do Czerwonej Planety pokazały, że ludzie powinni być przygotowani na poważne dawki promieniowania. Naukowcy zaobserwowali także marsjańskie zorze.

Zorze na Marsie mogą być piękne, ale i niebezpieczne

Zorze na Marsie mogą być piękne, ale i niebezpieczne

Źródło:
JPL NASA, tvnmeteo.pl

Ulewne deszcze nawiedziły wschodni Meksyk. Oberwanie chmury trwało dwie godziny i spowodowało lokalne podtopienia. W mieście Tizimin podnoszący się poziom wody uwięził starszą kobietę w jej własnym domu. Konieczna była interwencja strażaków.

Padało dwie godziny. 90-latka zabrana z zalanego domu

Padało dwie godziny. 90-latka zabrana z zalanego domu

Źródło:
The Yucatan Times, El Univeral, ENEX

El Nino oficjalnie dobiegło końca, a to, co po nim nastąpi, może wstrząsnąć pogodą na całym świecie - donosi CNN. Stany Zjednoczone mogą doświadczyć wyjątkowo gorącego lata, obfitującego w huragany.

El Nino oficjalnie dobiegło końca. Amerykanie drżą

El Nino oficjalnie dobiegło końca. Amerykanie drżą

Źródło:
Reuters, cpc.ncep.noaa.gov

Ulewne deszcze nawiedziły w piątek japońską wyspę Okinawa. Opady były tak intensywne, że drogi zamieniały się w rzeki, co znacznie utrudniało podróż - auta utknęły w korkach. Władze wydały ostrzeżenia meteorologiczne dla mieszkańców, a także nakazy ewakuacji.

Okinawa pod wodą. Spadło rekordowo dużo deszczu

Okinawa pod wodą. Spadło rekordowo dużo deszczu

Źródło:
Okinawa Times, ENEX, NHK

1344 metry - na taką głębokość zanurkował pewien żółw skórzasty z rejonu Wysp Salomona. Jeśli wynik ten zostanie potwierdzony badaniami naukowymi, zostanie uznany za rekord Guinnessa.

"Spektakularny" wyczyn żółwia może trafić do Księgi rekordów Guinnessa

"Spektakularny" wyczyn żółwia może trafić do Księgi rekordów Guinnessa

Źródło:
livescience.com, tvnmeteo.pl

Trwa usuwanie skutków nawałnic i powodzi, jakie w weekend nawiedziły południe i wschód Austrii. Wstępnie straty szacuje się na co najmniej pięć milionów euro. W pomoc poszkodowanym zaangażował się rząd oraz organizacje pozarządowe i osoby prywatne.

Największe opady od 40 lat. Tysiące zalanych domów w Austrii

Największe opady od 40 lat. Tysiące zalanych domów w Austrii

Źródło:
PAP

Powrót kapsuły Starliner z dwojgiem astronautów na pokładzie został po raz kolejny przesunięty. Amerykanie mają wrócić na Ziemię nie wcześniej niż 22 czerwca - podała w piątek NASA.

Pechowa misja. Powrót astronautów znów przełożony

Pechowa misja. Powrót astronautów znów przełożony

Źródło:
PAP, tvnmeteo.pl

Gwałtowne burze przetoczyły się w nocy z czwartku na piątek przez Rumunię. W różnych częściach kraju mocno padało i silnie wiało, co doprowadziło do poważnych zniszczeń.

Grad dziurawił elewacje i szyby samochodów, deszcz zamienił stolicę w "małą Wenecję"

Grad dziurawił elewacje i szyby samochodów, deszcz zamienił stolicę w "małą Wenecję"

Źródło:
ENEX

Żmija nosoroga ugryzła siedmioletnie dziecko w Chorwacji. Ten silnie jadowity gatunek staje się coraz większym problemem nie tylko w okolicach Splitu, gdzie doszło do ataku - węże te znajdowane są coraz bliżej ludzkich siedzib także w innych popularnych wśród turystów regionach.

Najbardziej jadowity wąż Europy ukąsił dziecko w Chorwacji

Najbardziej jadowity wąż Europy ukąsił dziecko w Chorwacji

Źródło:
PAP, Dnevnik, TPortal