Tysiące kredytobiorców w pułapce. "Problem będzie narastać"

Źródło:
PAP
Glapiński o inflacji. "Ceny spadły, niewiele"
Glapiński o inflacji. "Ceny spadły, niewiele"TVN24 BiS
wideo 2/7
Glapiński o inflacji. "Ceny spadły, niewiele"TVN24 BiS

Obniżki stóp procentowych mogą zachęcić osoby z kredytami z okresowo stałą stopą procentową do negocjowania warunków albo refinansowania kredytem tańszym. Może to być jednak trudne ze względu na prawo i nową rekomendację Komisji Nadzoru Finansowego.

Boom na kredyty z okresowo stałą stopą procentową (najczęściej na 5 lat) rozpoczął się wraz z kolejnymi podwyżkami stóp procentowych. Według danych z drugiego kwartału 2023 w tej formule udzielonych zostało ponad 63 proc. nowych kredytów hipotecznych. Na dodatek część klientów zdecydowała się na zmianę dotychczasowego oprocentowania zmiennego na okresowo stałe, żeby uchronić się przed kolejnymi podwyżkami rat. Według danych z raportu AMRON-SARFiN tylko przez pierwsze sześć miesięcy 2023 roku kredyty o okresowo stałej stopie uzyskało w sumie 40 tysięcy osób. W drugim półroczu 2022 roku liczba nowo udzielonych kredytów o okresowo stałym oprocentowaniu wyniosła niemal 25 tysięcy.

Jednocześnie rozpoczęcie przez Radę Polityki Pieniężnej cyklu obniżek stóp procentowych może doprowadzić do sytuacji, że wiele osób zacznie rozważać przejście z kredytu z okresowo stałą stopą procentową na stopę zmienną lub spłatę posiadanego kredytu przy wykorzystaniu nowego kredytu.

- Cykl obniżek stóp dopiero się zaczął. Im dłużej jednak będzie on trwać, tym bardziej problem będzie narastać. Do mnie żadne sygnały nie dotarły, ale nie mam wątpliwości, że to kwestia czasu, kiedy ten trend się zacznie - powiedział w rozmowie z PAP prezes Związku Banków Polskich Tadeusz Białek.

- Do tej pory nie zgłosiła się do nas żadna osoba, która wskazywałaby na problem związany z kredytem o częściowo stałej stopie procentowej i odsetkami od takiego kredytu. Jednak zakładamy, że takie sprawy się pojawią, bo to byłoby lustrzane odbicie sytuacji, które się zdarzały, kiedy rosły stopy procentowe – zgłaszali się do nas klienci, którzy chcieli zmienić stopę zmienną na stopę stałą - powiedział Dariusz Kowalski z Departamentu Klienta Rynku Bankowego i Kapitałowego w Biurze Rzecznika Finansowego.

Czy będzie można zmienić umowę?

WIBOR 3M – od którego zależy oprocentowanie dużej części kredytów – obniżył się z 6,9 proc. pod koniec lipca do ok. 5,7 proc. obecnie. Rekordowy poziom ten wskaźnik osiągnął w listopadzie 2022 r., kiedy przekraczał nawet 7,6 proc. Także okresowo stałe oprocentowanie nowych kredytów na cele mieszkaniowe, udzielanych przez banki, obniżyło się z 9,1 proc. w listopadzie 2022 r. do 7,8 proc. w sierpniu 2023 r. – wynika z danych NBP.

Jeśli ten spadek będzie głębszy, klienci spłacający kredyty ze stałym oprocentowaniem mogą chcieć dogadać się z bankiem w sprawie zmian w umowie kredytowej. W grę wchodzą porozumienie z bankiem w sprawie obniżki oprocentowania stałego, zamiana na kredyt o zmiennej stopie bądź spłata kredytu z wykorzystaniem nowego kredytu w innym banku (refinansowanie).

Stopa referencyjna NBPPAP/Maciej Zieliński

- Zgodnie z naczelną zasadą swobody umów, strony zawierające umowę, w tym umowę kredytu, mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania – w granicach swobody wynikających z przepisów prawa czy zasad współżycia społecznego. Oznacza to, że strony mają również prawo do jej modyfikacji. Należy jednak pamiętać, że w oparciu o tę zasadę zmiana warunków wymaga zgodnej woli klienta i banku - powiedział Dariusz Kowalski.

Jednak faktycznie klienci spłacający takie kredyty mają ograniczone możliwości, bowiem banki mają prawo stosować opłatę rekompensacyjną w razie spłaty kredytu przed terminem. Według art. 40 ustawy o kredycie hipotecznym "strony mogą zastrzec w umowie o kredyt hipoteczny rekompensatę w przypadku spłaty całości lub części kredytu hipotecznego przed terminem określonym w tej umowie". W przepisie tym mówi się także, że "w przypadku kredytu hipotecznego, w którym stała stopa oprocentowania kredytu hipotecznego obowiązuje w danym okresie, kredytodawca może pobierać rekompensatę w tym okresie".

Największy kłopot

Jednak największym problemem mogą być ograniczenia dotyczące klientów spłacających kredyty według okresowo stałej stopy nałożone przez Komisję Nadzoru Finansowego. Rekomendacją z czerwca tego roku nadzór zakazał refinansowania kredytu o stałej stopie kredytem o stopie zmiennej czy też zamiany kredytu o stałej stopie na stopę zmienną. Nadzór zakazał także refinansowania kredytów o stopie okresowo stałej innym kredytem o stopie okresowo stałej z okresem jej "obowiązywania krótszym niż okres, na jaki oprocentowanie stałe zostało ustalone w umowie kredytu refinansowanego". Jak powiedział prezes ZBP, rekomendacja KNF wzbudziła wątpliwości banków.

- Jedną z kwestii, jakie podnosiliśmy, dotyczyła wątpliwości prawnych, czy banki mogą uzyskiwać informacje, jakiego typu kredyt miał wcześniej klient - powiedział Tadeusz Białek. - Z naszego punktu widzenia jeszcze większym problemem była ta część rekomendacji KNF, według której nie jest możliwe zaproponowanie klientowi niższego poziomu oprocentowania stałego bez wydłużenia okresu kredytowania - dodał.

Białek podkreślił, że sektor bankowy jest w tym zakresie w dialogu z Urzędem Komisji Nadzoru Finansowego i kwestie operacyjne dotyczące stosowania stanowiska są przedmiotem wyjaśniania. Jego zdaniem w ten sposób KNF chciała wprowadzić możliwość oferowania klientom niższego oprocentowania stałego pod koniec okresu, w którym to oprocentowanie obowiązuje. Obecnie bowiem tylko klient może wystąpić o nowe oprocentowanie stałe; jeżeli tego nie zrobi, po zakończeniu okresu ze stałą stopą oprocentowanie zamienia się na zmienne.

- Może się zdarzyć, że bank nie będzie w stanie zaoferować lepszych warunków, co może prowadzić do przeskakiwania do innych banków, aczkolwiek rozumiem intencję, że celem stanowiska było, aby właśnie temu zapobiec - przyznał Tadeusz Białek.

Możliwe spory

Zastrzegł, że sytuacja, kiedy klienci będą chcieli negocjować warunki kredytu na lepsze, a bank ze względów rynkowych nie będzie w stanie odpowiedzieć pozytywnie na prośbę klienta, może powodować spory.

- Na pewno nie jest tak, że kredyty o okresowo stałej stopie procentowej mają jakieś wady prawne - są oparte na dyrektywie o kredytach hipotecznych. Ale zdajemy sobie sprawę, że cała ta sytuacja ze względów operacyjnych może nastręczać trudności w relacjach banków z klientami - stwierdził prezes ZBP. Zwłaszcza że kiedy okaże się, iż banki nie mogą pójść na rękę klientom, część z kredytobiorców może spróbować rozwiązania sądowego.

- W przypadku braku polubownego porozumienia z bankiem klient może potencjalnie dokonać weryfikacji postanowień umowy pod kątem występowania w niej klauzul niedozwolonych. Występowanie takich klauzul może być podstawą do wystąpienia na drogę sądową bądź może stanowić silny argument w postępowaniu polubownym - stwierdził Dariusz Kowalski.

"Problem wizerunkowy dla całego systemu"

- Innym możliwym rozwiązaniem takiej kwestii jest interwencja ustawodawcy. Tak było w przypadku wakacji kredytowych – ustawodawca narzucił bankom zmiany w ich relacjach z klientami i w efekcie klienci uzyskali pewną ulgę w obsłudze kredytu - powiedział Kowalski.

Tadeusz Białek wskazuje jednak na to, że negatywne doświadczenie klientów w kwestii możliwości refinansowania kredytów może odbić się na ich zainteresowaniu kredytami ze stałą stopą.

- To może być problem wizerunkowy dla całego systemu, który promuje kredyt o stałej stopie procentowej w środowisku wysokich stóp procentowych. Cały czas powtarzamy, że środowisko wysokich stóp procentowych nie jest właściwe do rozwijania kredytów o stałym oprocentowaniu. Nigdzie na świecie nie rozwijały się kredyty o stałym oprocentowaniu przy wysokich stopach procentowych. Dopiero kiedy stopy są niskie, a przede wszystkim stabilne, to umożliwia rozwój kredytów o stałej stopie - dodał prezes ZBP.

Autorka/Autor:mp/dap

Źródło: PAP

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Pozostałe wiadomości

Bez mrożenia cen prądu opłaty za energię mogą od lipca znacznie wzrosnąć. - Już teraz rachunki zjadają największą część naszych dochodów - mówi w rozmowie z redakcją biznesową tvn24.pl Jolanta, właścicielka kwiaciarni na warszawskim Mokotowie. Niepokoją się także zwykli klienci firm energetycznych, z których część już dostała wyższe zaliczki na energię na drugą połowę roku.

"Prąd nas wykończy". Co dalej z rachunkami za energię?

"Prąd nas wykończy". Co dalej z rachunkami za energię?

Źródło:
tvn24.pl

Unia Europejska chce nałożyć na producentów nowe obowiązki. Mają oni umożliwić tanią i szybką naprawę sprzętów po gwarancji, zapewnić dostęp do tanich części zamiennych czy przedłużyć ważność gwarancji w przypadku awarii sprzętu w trakcie jej trwania. Unia chce także ukrócić celowe postarzanie sprzętów.

Producentów sprzętu AGD czeka rewolucja

Producentów sprzętu AGD czeka rewolucja

Źródło:
PAP

We wtorkowym losowaniu Eurojackpot padły dwie główne wygrane, każda w wysokości 60 milionów euro. Zwycięskie kupony wysłano w Niemczech i Słowenii. W Polsce padły dwie wygrane drugiego stopnia - po blisko 15,4 miliona złotych każda.

Wielka kumulacja w Eurojackpot rozbita. Wysokie wygrane w Polsce

Wielka kumulacja w Eurojackpot rozbita. Wysokie wygrane w Polsce

Źródło:
tvn24.pl

Zespół Reagowania na Incydenty Bezpieczeństwa Komputerowego polskiego sektora finansowego przy Komisji Nadzoru Finansowego przestrzega przed oszustami, którzy rozsyłają fałszywe SMS-y i podszywają się w nich pod Pocztę Polską. Wyłudzają dane oraz informacje o kartach płatniczych.

Uwaga na takie SMS-y

Uwaga na takie SMS-y

Źródło:
tvn24.pl

Rząd rekomenduje kontynuowanie prac nad projektem Koalicji Obywatelskiej zakładającym ujawnianie majątków małżonków najważniejszych osób pełniących funkcje publiczne. Chodzi o rodzinę między innymi prezydenta, premiera, ministrów, marszałków Sejmu i Senatu oraz posłów i senatorów.

Ujawnienie majątków małżonków polityków. Jest stanowisko rządu

Ujawnienie majątków małżonków polityków. Jest stanowisko rządu

Źródło:
tvn24.pl

Na granicy biedy żyje 13,7 procent Polaków - wynika z raportu Szlachetnej Paczki. Części osób nie stać na podstawowe zakupy, uregulowanie czynszu czy opłacenie rachunków za media. W raporcie zwrócono też uwagę na znaczne nierówności w obrębie - uważanych za bogate - miast.

"Tu bieda jest niewidzialna, mieszka w otoczeniu luksusowych sklepów". Alarmujący raport

"Tu bieda jest niewidzialna, mieszka w otoczeniu luksusowych sklepów". Alarmujący raport

Źródło:
PAP

Poseł Dariusz Joński (Koalicja Obywatelska) zapowiedział, że na czwartkowym posiedzeniu sejmowa Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej najprawdopodobniej zajmie się wnioskiem o postawienie Adama Glapińskiego przed Trybunałem Stanu.

Wniosek o Trybunał Stanu dla Adama Glapińskiego. Zapowiedź w sprawie posiedzenia komisji

Wniosek o Trybunał Stanu dla Adama Glapińskiego. Zapowiedź w sprawie posiedzenia komisji

Źródło:
tvn24.pl

Tesla planuje zwolnić około 400 osób zatrudnionych w gigafabryce w Gruenheide w okolicach Berlina. To około 3 procent wszystkich pracowników tego zakładu. Tesla, której prezesem jest miliarder Elon Musk, ma nadzieję, że cięcia zostaną zrealizowane w ramach programu dobrowolnych odejść.

Gigant ogłasza zwolnienia w fabryce pod Berlinem. "Bardzo żałuję"

Gigant ogłasza zwolnienia w fabryce pod Berlinem. "Bardzo żałuję"

Źródło:
Reuters

PKO Bank Polski poinformował, że wprowadzi dodatkowe zabezpieczenie logowania do bankowości internetowej iPKO. Nowe rozwiązanie ma chronić konta klientów przed cyberprzestępcami. Aby skorzystać z dodatkowego zabezpieczenia, będzie trzeba je włączyć.

PKO BP wprowadzi nowe zabezpieczenie. Zmiany dla klientów

PKO BP wprowadzi nowe zabezpieczenie. Zmiany dla klientów

Źródło:
tvn24.pl

Orlen Trading Switzerland przekazał około 400 milionów dolarów na dostawy ropy z Wenezueli - poinformował we wtorek zarząd spółki. Pieniądze zapłacone pośrednikom przepadły, a surowiec nigdy nie dotarł do kraju. Najwięcej środków trafiło do 25-latka z Hongkongu, który kilka lat wcześniej założył własną firmę w Dubaju.

25-latek z Hongkongu handlował ze spółką Orlenu ropą z Wenezueli. Pieniądze przepadły

25-latek z Hongkongu handlował ze spółką Orlenu ropą z Wenezueli. Pieniądze przepadły

Źródło:
PAP

Ministerstwo Finansów w uwagach do projektu ustawy prądowej napisało, że bez zmiany szykowanej regulacji beneficjenci bonu energetycznego będą musieli dodatkowo zapłacić PIT od otrzymanego świadczenia. Wcześniej swoje zastrzeżenia do projektu zgłosiło także Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Można dostać nawet 1200 złotych. Co z podatkiem?

Można dostać nawet 1200 złotych. Co z podatkiem?

Źródło:
PAP

Konwersja WIBOR-u na WIRON stanęła pod znakiem zapytania. Trwa ponowna analiza wskaźników referencyjnych. Ostateczna decyzja ma zapaść w czerwcu. Niezależnie od niej WIBOR ma przestać być kwotowany z końcem 2027 roku. WIBOR wraz z marżą banku są składowymi oprocentowania kredytu.

W czerwcu kluczowa decyzja dla kredytobiorców

W czerwcu kluczowa decyzja dla kredytobiorców

Źródło:
PAP

We wtorek Rada Ministrów zajmie się projektami dotyczącymi ujawnienia oświadczeń majątkowych między innymi małżonków osób publicznych, a także prezesów spółek Skarbu Państwa. Nowe przepisy miałyby objąć między innymi posłów, senatorów, prezydentów, burmistrzów, a także wójtów.

KO i PiS z projektami o jawności majątków polityków i ich bliskich. Dziś zajmie się nimi rząd

KO i PiS z projektami o jawności majątków polityków i ich bliskich. Dziś zajmie się nimi rząd

Źródło:
PAP

Małgorzata Sadurska straciła kolejne stanowisko - pisze portal Onet. Tym razem umowę o pracę z byłą członkinią zarządu PZU zerwał Miejski Urząd Pracy w Lublinie, gdzie obejmowała stanowisko kierowniczki działu prawnego. W praktyce jednak od ponad 20 lat nie pracowała tam, bo przebywała na bezpłatnym urlopie.

Milionerka "dobrej zmiany" traci kolejną pracę. Przez ponad 20 lat była pracownikiem na urlopie

Milionerka "dobrej zmiany" traci kolejną pracę. Przez ponad 20 lat była pracownikiem na urlopie

Źródło:
Onet

Rada nadzorcza Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pozytywnie zaopiniowała kandydaturę Zbigniewa Derdziuka na stanowisko prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - przekazał we wtorek przewodniczący rady Liwiusz Laska.

Coraz bliżej powrotu dawnego prezesa ZUS na stanowisko

Coraz bliżej powrotu dawnego prezesa ZUS na stanowisko

Źródło:
PAP

Wielka fuzja na rynku modowym może zostać zablokowana. Takie konsekwencje może przynieść wniosek Amerykańskiej Federalnej Komisji Handlu, która domaga się zaniechania połączenia spółek Tapestry z Capri, właścicielem marki Michael Kors. Zdaniem regulatorów stworzenie nowego potentata modowego mogłoby negatywnie wpłynąć na konkurencję na rynku.

Wielka fuzja, miliardy dolarów i konflikt o rynkową konkurencję

Wielka fuzja, miliardy dolarów i konflikt o rynkową konkurencję

Źródło:
Reuters

Rzecznik Praw Obywatelskich apeluje o stworzenie ram prawnych dla działalności kantorów internetowych. W odpowiedzi Ministerstwo Finansów zapowiada przekazanie do Sejmu projektu w tej sprawie w czwartym kwartale tego roku.

"Problem pozostaje nierozwiązany od ponad dekady". Jest odpowiedź ministerstwa

"Problem pozostaje nierozwiązany od ponad dekady". Jest odpowiedź ministerstwa

Źródło:
PAP

Sprzedaż detaliczna w cenach stałych w marcu 2024 roku wzrosła o 6,1 procent w ujęciu rocznym - podał we wtorek Główny Urząd Statystyczny. Największy wzrost odnotowano w kategorii pojazdy mechaniczne (+13,5 proc. ), paliw (+11,2 proc. ) i żywności (+6,6 proc.).

Najnowsze dane ze sklepów

Najnowsze dane ze sklepów

Źródło:
PAP

Enea to kolejna polska firma zainteresowana budową małych reaktorów jądrowych. - Uznajemy SMR-y za bardzo interesującą i przyszłościową linię biznesową w grupie, szczególnie w perspektywie odchodzenia od miksu z dominującym udziałem węgla - przekazał dyrektor departamentu rozwoju projektów innowacyjnych Łukasz Nowakowski. Pierwszy reaktor jądrowy ma powstać w 2035 roku.

Kolejna polska spółka chce zainwestować w energię jądrową

Kolejna polska spółka chce zainwestować w energię jądrową

Źródło:
PAP

Biuro Informacji Kredytowej przekazało, że firmy pożyczkowe w marcu bieżącego roku udzieliły łącznie ponad milion nowych pożyczek o łącznej wartości 1,722 miliarda złotych. - Marcowy wynik sprzedaży był najwyższy w historii - ocenił Sławomir Nosal, kierownik Zespołu Analiz Biura Informacji Kredytowej.

Polacy pożyczają na potęgę. "Wynik najwyższy w historii"

Polacy pożyczają na potęgę. "Wynik najwyższy w historii"

Źródło:
tvn24.pl

W tym roku wyjazd na majówkę (1-5 maja) zadeklarowało 43 proc. Polaków, czyli o 10 proc. więcej niż w ubiegłym roku - wynika z badania Polskiej Organizacji Turystycznej. Największym powodzeniem będą cieszyć się krótkie wyjazdy po kraju, najczęściej w góry. Jak spędzimy tegoroczną majówkę i ile na nią wydamy?

Jak Polacy chcą spędzać majówkę? "Mikrowyprawy tegorocznym hitem"

Jak Polacy chcą spędzać majówkę? "Mikrowyprawy tegorocznym hitem"

Źródło:
PAP, POT

Rodzice uczniów, którzy w ubiegłym roku otrzymali laptopy, mogą odetchnąć z ulgą. W Dzienniku Ustaw opublikowano rozporządzenie Ministra Finansów, które zwalnia z obowiązku zapłaty PIT od tego sprzętu. To istotny dokument, bo czas rozliczeń z fiskusem za 2023 mija wraz z końcem kwietnia.

Ważne rozporządzenie w sprawie PIT. Dotyczy setek tysięcy osób

Ważne rozporządzenie w sprawie PIT. Dotyczy setek tysięcy osób

Źródło:
tvn24.pl

Szwajcarski bank UBS rozpoczął program cięcia kosztów, którego wynikiem jest ogromna redukcja etatów. Wkrótce pracę ma stracić ponad 30 tysięcy osób, zatrudnionych na całym świecie.

Zwolnienia w gigancie. Pracę straci kilkadziesiąt tysięcy osób

Zwolnienia w gigancie. Pracę straci kilkadziesiąt tysięcy osób

Źródło:
Reuters