Zaprzeczenie ojcostwa – na czym polega? Kiedy można złożyć pozew? 

Źródło:
TVN24 Biznes
Syn księdza. Historia człowieka, który znalazł ojca w kościele
Syn księdza. Historia człowieka, który znalazł ojca w kościeletvn24
wideo 2/4
Syn księdza. Historia człowieka, który znalazł ojca w kościeletvn24

Zgodnie z przepisami istnieje domniemanie, że ojcem nowo narodzonego dziecka jest mąż matki. Domniemanie to nie zawsze jest jednak słuszne, a zanegować je można jedynie poprzez powództwo o zaprzeczenie ojcostwa. Na czym ono polega? Kto i kiedy może złożyć pozew o zaprzeczenie ojcostwa?

W świetle prawa istnieje domniemanie, że ojcem dziecka jest mąż matki. Zaprzeczenie ojcostwa polega na obaleniu domniemania ojcostwa.Pozew o zaprzeczenie ojcostwa może złożyć mąż matki, matka, pełnoletnie dziecko lub prokurator.Najczęstszym i bezspornym dowodem w sprawach o zaprzeczenie ojcostwa jest przeprowadzenie badania DNA.

Domniemanie, kto jest ojcem dziecka, wynika z ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Kwestii domniemywania, ustalania i zaprzeczania ojcostwa dotyczą w pierwszej kolejności art. 62-86 tej ustawy.

Zaprzeczenie ojcostwa

Domniemanie ojcostwa polega na uznaniu w określonych sytuacjach danego mężczyzny za ojca. Sytuacja taka występuje nawet, gdy z przyczyn obiektywnych mężczyzna ten nie mógł być biologicznym ojcem. Zgodnie z przepisami domniemanie uznaje za ojca dziecka:

męża matki, jeżeli dziecko urodziło się w trakcie trwania małżeństwa albo przed upływem 300 dni od ustania lub unieważnienia tego małżeństwa, albo od orzeczenia o separacji,

drugiego męża matki, jeżeli dziecko urodziło się przed upływem 300 dni od ustania lub unieważnienia małżeństwa, ale matka zdążyła w tym czasie ponownie wyjść za mąż.

W drugim przypadku wyjątkiem jest sytuacja, w której dziecko urodzone zostało w rezultacie medycznego wspomagania prokreacji, na które poprzedni mąż matki wyraził zgodę, np. procedury in vitro. Wówczas prawnym ojcem dziecka pozostaje poprzedni mąż matki.

Pozew o zaprzeczenie ojcostwa

Nie zawsze mężczyzna, którego ojcostwo jest domniemywane, jest rzeczywistym ojcem dziecka. Jednak w sytuacji, w której biologicznym ojcem dziecka jest inny mężczyzna niż mąż matki, nie wystarczy deklaracja biologicznego ojca o uznaniu dziecka złożona przed urzędnikiem stanu cywilnego.

Aby domniemanie ojcostwa można było obalić, konieczne jest złożenie powództwa o zaprzeczenie ojcostwa. Domniemanie pozostaje wówczas ważne do dnia, w którym zaprzeczenie ojcostwa zostało uznane przez sąd. Oznacza to, że przez cały czas trwania sprawy o zaprzeczenie ojcostwa mąż matki pozostaje ojcem dziecka i nadal musi wypełniać swoje rodzicielskie obowiązki.

Pozew o zaprzeczenie ojcostwa może złożyć: mąż matki, matka dziecka, dziecko – po osiągnięciu pełnoletności lub prokurator.

Co do zasady nie jest możliwe złożenie pozwu o zaprzeczenie ojcostwa po śmierci dziecka. Pozew może natomiast być dalej rozpatrywany, jeżeli śmierć dziecka nastąpiła po jego złożeniu.

Zaprzeczenie ojcostwa – terminy

Aby powództwo o zaprzeczenie ojcostwa było skuteczne, konieczne jest dochowanie określonych przepisami terminów. Zarówno gdy pozew składa mąż matki, jak też gdy składa go sama matka, jest na to rok od dnia, w którym składający pozew dowiedział się, że dane dziecko nie pochodzi z ich małżeństwa.

W obu przypadkach złożenie pozwu jest ponadto możliwe jedynie do czasu osiągnięcia przez dziecko pełnoletności. Od tego czasu pozew o zaprzeczenie ojcostwa może natomiast złożyć samo dziecko, które także ma na to rok od chwili, w której dowiedziało się, że nie pochodzi od męża matki. W przypadku, w którym dowiedziało się tego przed osiągnięciem pełnoletności, roczny termin na złożenie przez dziecko pozwu biegnie od dnia osiągnięcia przez nie pełnoletności.

W przypadku prokuratora nie obowiązują go powyższe terminy, w których jest możliwe złożenie pozwu o zaprzeczenie ojcostwa. Może on wytoczyć taki pozew w dowolnym czasie, gdy wymaga tego dobro dziecka lub ochrona interesu społecznego. Jedynym ograniczeniem jest sytuacja, w której dziecko zmarło przed osiągnięciem pełnoletności. Wówczas prokurator może wytoczyć pozew jedynie do dnia, w którym dziecko to osiągnęłoby pełnoletniość

Sprawa o zaprzeczenie ojcostwa

Sprawa o zaprzeczenie ojcostwa polega na wykazaniu przed właściwym sądem rejonowym, że mąż matki nie jest biologicznym ojcem dziecka. Inaczej mówiąc, to na wytaczającym proces ciąży obowiązek udowodnienia, że ojcem dziecka jest inny mężczyzna niż domniemany. Najczęstszym i zwykle niepodważalnym dowodem jest przeprowadzenie testu DNA, nie jest to jednak jedyna możliwość. 

Równie dobrze o zaprzeczeniu ojcostwa może przesądzić wykazanie, że gdy doszło do poczęcia dziecka, mąż matki znajdował się za granicą albo w szpitalu, albo przedstawienie dokumentacji medycznej wskazującej, że mąż matki nie mógł być ojcem ze względów zdrowotnych. 

Sąd uznaje w tym zakresie każdy niepodważalny dowód, który zostanie mu dostarczony.

Ile trwa sprawa o zaprzeczenie ojcostwa?

Długość trwania sądowego procesu o zaprzeczenie ojcostwa nie jest stała. Najczęściej można przyjąć, że postępowanie od dnia złożenia pozwu trwa kilka miesięcy. Wiele zależy jednak od charakteru konkretnej sprawy oraz obciążenia pracą danego sądu rejonowego.

Długość sprawy o zaprzeczenie ojcostwa może znacząco się wydłużyć, np. gdy konieczne będzie przeprowadzenie badań DNA lub gdy sąd zadecyduje o konieczności wezwania świadków. 

Pozew o zaprzeczenie ojcostwa – opłata

Składając pozew o zaprzeczenie ojcostwa, konieczne jest poniesienie obowiązkowej opłaty. Opłata ta jest stała i wynosi 200 zł, należy ją przelać na rachunek bankowy sądu właściwego dla sprawy lub opłacić na miejscu w kasie sądu. 

Opłata ta stanowi zryczałtowane wynagrodzenie sądu za zajęcie się przedmiotową sprawą. Brak uiszczenia opłaty w ciągu siedmiu dni od złożenia pozwu oznacza zwrócenie pozwu i uznanie go za niebyły. Taka sama opłata w wysokości 200 zł obowiązuje również w przypadku składania apelacji w sprawie o zaprzeczenie ojcostwa

Opłata sądowa najczęściej nie jest jedynym kosztem, z jakim należy się liczyć składając pozew o zaprzeczenie ojcostwa. Konieczne może być również zapłacenie zaliczki na poczet wynagrodzenia kuratora, który będzie reprezentował przed sądem dziecko. Ponadto dodatkowym kosztem może być m.in. przeprowadzenie badań DNA lub wynajęcie adwokata.

Zaprzeczenie ojcostwa bez badania DNA

Zaprzeczenie ojcostwa wymaga udowodnienia przed sądem, że mąż matki nie jest ojcem jej dziecka. Jednym z najpowszechniej uznawanych dowodów rozstrzygających jest w tym przypadku przeprowadzenie badań genetycznych. Do ich przeprowadzenia konieczne jest jednak pobranie próbek, na które konieczne jest wyrażenie zgody. Co w sytuacji, gdy któraś z osób nie wyraża zgody na pobranie materiału DNA?

Sama odmowa pobrania materiału DNA przez matkę lub jej męża nie stanowi przed sądem dowodu za lub przeciw zaprzeczeniu ojcostwa. Jeżeli jednak nie jest możliwe wykazanie przed sądem innych dowodów rozstrzygających sprawę, proces może się znacznie skomplikować.

Jeżeli badania DNA odmawia mąż matki, jedną z dopuszczalnych możliwości jest przeprowadzenie grupowego badania DNA matki, dziecka i mężczyzny wskazanego przez matkę jako biologicznego ojca – jeżeli ten mężczyzna wyrazi na to zgodę. Jeżeli badania DNA odmawia matka, zarówno względem siebie, jak i dziecka, możliwe jest natomiast staranie się o zgodę sądu opiekuńczego na przeprowadzenie badania DNA dziecka wbrew matce. Sądy opiekuńcze mogą jednak odmówić wydania takiej zgody.

Akty prawne: Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy, Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Przydatny link: https://powroty.gov.pl/ustalenie-ojcostwa-10061 

Autorka/Autor:red.

Źródło: TVN24 Biznes

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock

Pozostałe wiadomości

Microsoft w poniedziałek zaprezentował nową kategorię komputerów osobistych, które zostały wyposażone w funkcje sztucznej inteligencji. Jak zauważa Reuters firma chce wykorzystać potencjał nowej technologii w całej swojej działalności i konkurować z Apple i Alphabetem, spółką-matką Google'a.

Microsoft zaprezentował nowe komputery. Z AI na pokładzie

Microsoft zaprezentował nowe komputery. Z AI na pokładzie

Źródło:
Reuters

Mazowiecki Urząd Wojewódzki w Warszawie otrzymał dokumenty do wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej dla lotniska Centralnego Portu Komunikacyjnego (CPK). Zanim zostanie wydana decyzja, konieczne jest sprawdzenie dokumentów, czy wszystkie braki zostały już uzupełnione - przekazał urząd w komunikacie.

"Do sprawdzenia jest 2339 działek". CPK stara się o decyzję lokalizacyjną

"Do sprawdzenia jest 2339 działek". CPK stara się o decyzję lokalizacyjną

Źródło:
tvn24.pl, PAP

O prawo do dodatkowego urlopu rodzice dzieci urodzonych przedwcześnie i tych, które musiały być hospitalizowane po porodzie walczyli od dawna. W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej powstał projekt, który zakłada wydłużenie urlopu macierzyńskiego, dla obydwojga rodziców, na prostych zasadach - ma zostać zaprezentowany w piątek 24 maja.

Wydłużone urlopy dla rodziców wcześniaków. Ministra: w piątek projekt ustawy

Wydłużone urlopy dla rodziców wcześniaków. Ministra: w piątek projekt ustawy

Aktualizacja:
Źródło:
Business Insider

Prezes Trakcji Arkadiusz Arciszewski nie jest aktualnie zatrzymany, jak również nie został tymczasowo aresztowany, ani oskarżony - przekazała spółka. W komunikacie dodano, że Trakcja nie posiada dalszych informacji o przebiegu czynności procesowych. Spółka działa w sektorze budownictwa infrastruktury kolejowej, tramwajowej i drogowej.

Zatrzymanie prezesa spółki kolejowej Trakcja. Najnowsze informacje

Zatrzymanie prezesa spółki kolejowej Trakcja. Najnowsze informacje

Aktualizacja:
Źródło:
PAP, tvn24.pl

Cyberprzestępcy mają na celowniku klientów Biedronki i wysyłają fałszywe wiadomości, że dyskont rozdaje szczoteczki. To oszustwo - ostrzega firma CyberRescue.

"Biedronka rozdaje szczoteczki? To kolejne oszustwo"

"Biedronka rozdaje szczoteczki? To kolejne oszustwo"

Źródło:
tvn24.pl

Wnuczka Elvisa Presleya składa pozew o wstrzymanie sprzedaży historycznego domu piosenkarza w Memphis - Graceland - podał portal stacji CNN. Wyjaśnił, że wnuczka "Króla" zarzuca oszustwo i jej zdaniem rzekoma firma stojąca za sprzedażą nie istnieje i nie ma praw do nieruchomości.

Wnuczka Elvisa walczy o słynną posiadłość Graceland i zarzuca oszustwo

Wnuczka Elvisa walczy o słynną posiadłość Graceland i zarzuca oszustwo

Źródło:
CNN

Najpóźniej we wrześniu ma ruszyć zbieranie wniosków na zakup przydomowego wiatraka. Będzie można dostać do 30 tysięcy złotych dotacji. Nie wszędzie wieje tak samo, więc nie wszędzie będzie się to tak samo opłacać. Ci co mają już turbiny, liczą zyski. Materiał Łukasza Wieczorka z programu "Polska i Świat" w TVN24.

Spore pieniądze i wielkie nadzieje na energię z wiatru

Spore pieniądze i wielkie nadzieje na energię z wiatru

Źródło:
TVN24

W swojej najnowszej odsłonie chatbot ChatGPT dostał głos kobiety nazwany "Sky". Dostał i po tygodniu go stracił z powodu kontrowersji i uderzającego podobieństwa do głosu Scarlett Johansson. Sam Altman, prezes OpenAI firmy odpowiedzialnej za chatbota, broni się, że to przypadek i wykorzystano głos innej profesjonalnej aktorki. Jednak oświadczenie przedstawione przez Johansson stawia sprawę w innym świetle.

Scarlett Johansson "zszokowana i zła", po tym, jak usłyszała głos ChatGPT OpenAI. Brzmiał jak ona

Scarlett Johansson "zszokowana i zła", po tym, jak usłyszała głos ChatGPT OpenAI. Brzmiał jak ona

Źródło:
Reuters

W pierwszym kwartale 2024 roku było aż o 22 procent mniej sklepowych przestępstw kradzieży niż rok wcześniej - pisze "Rzeczpospolita". Dodaje, że wykroczeń tego typu było o 5 procent mniej rok do roku. Najwięcej wykroczeń tego typu przypada na sklepy duże, w I kwartale tego typu zdarzeń było niemal pięć razy więcej niż w mniejszych sklepach.

Duży spadek liczby kradzieży w sklepach

Duży spadek liczby kradzieży w sklepach

Źródło:
PAP

Ivan Boesky nie żyje. Zmarł w wieku 87 lat - podał Reuters, powołując się na dziennik "New York Times". Boesky był finansistą, któremu przypisywane jest powstanie mantry "chciwość jest dobra", a który następnie trafił do więzienia w związku z jednym z największych skandali Wall Street w latach 80. 

Ukuł "chciwość jest dobra". Ivan Boesky nie żyje

Ukuł "chciwość jest dobra". Ivan Boesky nie żyje

Źródło:
Reuters

Osiemnaście truskawek Kotoka, Awayukis i Pearl White za 3 tysiące złotych czy ananasy Rubyglow za 400 dolarów, to ceny owoców luksusowych, które cieszą się coraz większym zainteresowaniem - donosi CNN. Rekord jednak osiągnęła cena dwóch melonów gatunku Yubari King. Nabywca zapłacił za nie na licytacji blisko 176 tysięcy złotych.

Kategoria premium wśród owoców. Za niektóre trzeba słono zapłacić

Kategoria premium wśród owoców. Za niektóre trzeba słono zapłacić

Źródło:
PAP

Niemcy, Czechy, Szwecja czy Norwegia to cztery kraje, do których Polacy najczęściej wyjeżdżają na sezonowe prace - wynika z raportu Personnel Service. Stawki oferowane dla pracowników sezonowych są zróżnicowane, jednak zwykle kilkukrotnie przewyższają te oferowane w Polsce - oceniają eksperci.

Praca sezonowa za granicą. Te cztery kraje wiodą prym

Praca sezonowa za granicą. Te cztery kraje wiodą prym

Źródło:
PAP

Jeden z najważniejszych dla obywateli systemów informatycznych, czyli Centralna Ewidencja Pojazdów i Kierowców, od 10 lat pozostaje w budowie. Z kilkuletniej kontroli Najwyższej Izby Kontroli wynika, że system wymaga modernizacji, bo wciąż korzystanie z niego jest czasochłonne, a informacje w nim zawarte są nie zawsze aktualne. Do tego, jak podaje NIK w raporcie, środki z Funduszu CEPiK były wydawane na różnego rodzaju zadania, ale nie te dotyczące jego samego.

Ważny system pod lupą NIK. "Kosztowny i od 10 lat w budowie"

Ważny system pod lupą NIK. "Kosztowny i od 10 lat w budowie"

Źródło:
PAP, nik.gov.pl

Linie lotnicze Ryanair odnotowały silny wzrost rocznych zysków po podniesieniu cen biletów o ponad jedną piątą - podał portal stacji BBC. Dodał, że przewoźnik zasugerował, iż wzrost cen będzie się zmniejszał, a ceny w szczycie tego lata będą tylko "nieznacznie wyższe" niż w 2023 roku.

Zyski linii Ryanair rosną po podniesieniu cen o 20 procent

Zyski linii Ryanair rosną po podniesieniu cen o 20 procent

Źródło:
BBC

Rząd zajmie się na wtorkowym posiedzeniu nowymi przepisami, mającymi ułatwić wytaczanie pozwów zbiorowych firmom, które dopuszczają się nieuczciwych praktyk względem konsumentów. Rozwiązanie to ma funkcjonować równolegle z tym obecnie działającym. Postępowania będą mogły wszczynać, poza prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, również upoważnione do tego podmioty.

Konsumenci zyskają nową broń przeciwko nieuczciwym firmom

Konsumenci zyskają nową broń przeciwko nieuczciwym firmom

Źródło:
PAP

Zagęszczony sok jabłkowy z Ukrainy został zatrzymany na granicy i zakazano wprowadzenia go do obrotu na terenie Polski - taką decyzję podjął Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w Lublinie. Jako powód wskazano "zawyżone parametry".

Sok jabłkowy z Ukrainy zatrzymany na granicy. "Zawyżone parametry"

Sok jabłkowy z Ukrainy zatrzymany na granicy. "Zawyżone parametry"

Źródło:
tvn24.pl

Rozliczenia składki zdrowotnej za 2023 rok można dokonać tylko do 20 maja - przypomina Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS). Formalności dopełnić muszą przede wszystkim przedsiębiorcy opodatkowani podatkiem liniowym, skalą podatkową lub ryczałtem ewidencjonowanym. Jak jednak zwraca uwagę rzecznik ZUS Paweł Żebrowski, taki obowiązek mają także niektóre osoby nieprowadzące obecnie firmy.

Ostatni dzień na ważne rozliczenie

Ostatni dzień na ważne rozliczenie

Źródło:
PAP

Minister Finansów wydał ostateczną decyzję w sprawie nałożenia kary administracyjnej w wysokości 2,95 miliona złotych na spółkę STS za niedopełnienie obowiązków wynikających z ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.

Znany bukmacher ukarany milionową karą

Znany bukmacher ukarany milionową karą

Źródło:
PAP

W piątkowym losowaniu Eurojackpot padła w Polsce wygrana trzeciego stopnia w wysokości ponad 1,5 miliona złotych. Wiemy, gdzie zawarto szczęśliwy zakład.

Duża wygrana Eurojackpot w Polsce. Wiemy, gdzie padła

Duża wygrana Eurojackpot w Polsce. Wiemy, gdzie padła

Źródło:
tvn24.pl

Rada nadzorcza Electromobility Poland powołała Piotra Regulskiego na nowego prezesa spółki. To od jego decyzji będzie zależała przyszłość polskiego samochodu elektrycznego produkowanego pod marką Izera.

Piotr Regulski nowym prezesem Electromobility Poland

Piotr Regulski nowym prezesem Electromobility Poland

Źródło:
PAP

W ostatnim czasie procesy rekrutacyjne na niektóre stanowiska wydłużyły się nawet o kilka tygodni. Niekorzystne zmiany widać szczególnie w sektorze IT, na czele z programistami, którzy do niedawna przebierali w ofertach pracy - pisze w poniedziałek "Rzeczpospolita"

Chcesz zmienić pracę? W tym roku rekrutacja wygląda inaczej

Chcesz zmienić pracę? W tym roku rekrutacja wygląda inaczej

Źródło:
PAP, "Rzeczpospolita"

150 złotych - tyle w formie vouchera otrzymają klienci sieci sklepów Biedronka, którzy zdaniem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumenta zostali wprowadzeni w błąd. Chodzi o akcję promocyjną "Magia rabatów". Według regulatora część konsumentów nie wiedziała, że promocja obejmuje tylko niektóre i niepełne kategorie produktów. Mamy komentarz sieci handlowej w tej sprawie.

150 złotych dla klientów Biedronki. Jest decyzja

150 złotych dla klientów Biedronki. Jest decyzja

Źródło:
PAP