Jeden z nielicznych zachowanych obiektów oryginalnej reklamy neonowej

Neon "Księgarnia MDM" (zdjęcie archiwalne z 2014 roku)
Ocalone neony Cepelii
Źródło wideo: Muzeum Neonów
Źródło zdj. gł.: MWKZ/Facebook
Neon "Księgarnia MDM" z 1976 roku został wpisany do rejestru zabytków. Pierwotnie zamontowany był na fasadzie budynku przy ul. Pięknej 31/37 w Warszawie. W rejestrze są też inne warszawskie neony między innymi "Siatkarka" na placu Konstytucji 5.

W uzasadnieniu decyzji mazowiecki wojewódzki konserwator zabytków Marcin Dawidowicz wskazał, że wpisany do rejestru neon wpisuje się w powojenną historię tzw. neonizacji Warszawy, realizowanej w latach 50.-80. XX w.

Wyjaśnił, że był to zamysł urbanistyczny związany z instalacją neonów wzdłuż głównych ulic oraz na obszarze ścisłego centrum miasta. "Głównym wykonawcą warszawskich neonów było powstałe w 1956 r. Przedsiębiorstwo Usług Reklamowych (PUR) 'Reklama', przemianowane w 1972 r. na Stołecznego Przedsiębiorstwa Instalacji Reklam Świetlnych (SPIRŚ), które zrealizowało także przedmiotowy neon" - dodał.

Zaznaczył, że zmierzch techniki neonowej w Polsce nastąpił wraz z załamaniem gospodarczym w latach 80. XX w., na co miały wpływ okresowe niedobory energii elektrycznej oraz brak środków na nowe inwestycje i konserwację istniejących neonów.

Szyldy i reklamy świetlne, po upadku komunizmu, były niszczone lub demontowane.

Jeden z nielicznych zachowanych obiektów oryginalnej reklamy neonowej z lat70. XX wieku

"Wartość historyczną obiektu stanowi fakt, iż jest on materialnym świadectwem odgórnego, planowego procesu neonizacji przeprowadzonego w czasach PRL w polskich miastach, między innymi w Warszawie. Zachowana kompozycja neonowa wiąże się z historią budynku zlokalizowanego przy ul. Pięknej 31/37 oraz lokalem użytkowym o profilu księgarskim, funkcjonującym w tym samym miejscu niezmiennie od początku oddania gmachu do użytku w 1952 roku" - podkreślił Dawidowicz.

Neon wiąże się też z przedsiębiorstwem państwowym "Dom Książki", który był głównym detalicznym dystrybutorem książek w latach 1950-1989. Zabytkowy neon jest też obiektem unikatowym, jednym z nielicznych zachowanych obiektów oryginalnej reklamy neonowej z lat 70. XX w. na terenie Warszawy.

Neon "Księgarnia MDM" wykonany został dla Przedsiębiorstwa Państwowego "Dom Książki" według projektu inż. Jerzego Kakietka z Pracowni Projektów Reklam Neonowych Stołecznego Przedsiębiorstwa Instalacji Reklam Świetlnych. Zamontowany został w 1976 r. na elewacji frontowej budynku mieszkalnego przy ul. Pięknej 31/37, położonego na obszarze Marszałkowskiej Dzielnicy Mieszkaniowej (MDM).

Logotypów już nie ma

Napis "Księgarnia MDM" wykonany jest z rurek neonowych na podkładzie liter z blachy, umieszczony na tle konstrukcji z rurek neonowych. Front liter malowany był na kolor biały, boki na kolor granatowy. W latach 80.-90. XX w. skrzynki zostały przemalowane w całości na kolor zielony, rurki neonowe kompozycji jarzyły się światłem stałym.

Pierwotnie po dwóch stronach napisu umieszczone zostały niezachowane do czasów obecnych logotypy "Domu Książki". Znaki te zostały prawdopodobnie zdemontowane w związku z zakończeniem działalności przedsiębiorstwa w 1989 r. W 2019 r. zachowany neon "Księgarnia MDM" został w całości zdemontowany podczas prowadzonego remontu elewacji i zdeponowany w pomieszczeniach Wspólnoty Mieszkaniowej, która planuje, po przeprowadzeniu prac konserwatorskich, przywrócić go w miejsce pierwotnej lokalizacji.

Do rejestru wpisane zostały również inne neony m.in. "Siatkarka" na placu Konstytucji 5 oraz "Cepelia" przy ul. Chmielnej 8.

Źródło: PAP
Czytaj także: