Reaktor jądrowy służy medycynie. Pomaga w produkcji leków na raka

Warszawa

TVN 24 Biznes i Świat"Maria" to jedyny polski reaktor jądrowy

"Maria" - jedyny polski reaktor jądrowy - pracuje w otwockim Świerku pod Warszawą już od 40 lat. Efektem jego pracy są radioizotopy wykorzystywane w przemyśle i nauce, a przede wszystkim w medycynie. Na koncie ma m.in. opracowanie i produkowanie leków do zwalczania nowotworów, a także badania nad najnowocześniejszymi źródłami energii. Podczas dni otwartych Narodowe Centrum Badań Jądrowych odwiedziła kamera TVN 24 Biznes i Świat.

Choć radioizotopy w reaktorze "Maria" produkowane są od wielu lat, dopiero w 2010 r. miał miejsce przełom. Wtedy to rozpoczęto napromienianie tarcz uranowych, z których pod wpływem bombardowania neutronami powstaje molibden-99 będący prekursorem technetu-99. O jego znaczeniu dla światowej medycyny nuklearnej świadczy fakt, że jest on wykorzystywany w 80 proc. wszystkich procedur w terapii onkologicznej.

W służbie medycynie...

Polski reaktor jest jednym z kilku takich obiektów na świecie. Jak mówi TVN24 Biznes i Świat prof. Ludwik Dobrzyński, tylko przez jeden tydzień jego pracy mogą powstać leki dla 100 tys. pacjentów szpitali onkologicznych. - To mówi o skali zapotrzebowania medycyny na pracę reaktora - podkreśla.

W ubiegłym roku Narodowe Centrum Badań Jądrowych (NCBJ) osiągnęło poziom 18 proc. światowych dostaw technetu-99. A naukowcy pracują nad zwiększeniem możliwości produkcyjnych i rozszerzeniem oferty.- Wspólnym mianownikiem tego, czym się tutaj zajmujemy jest promieniowanie. Może ono być wytwarzane w reaktorze, może być wytwarzane przez radioizotopy, ale także może być wytwarzane w urządzeniach elektrycznych zwanych akceleratorami. Produkujemy akceleratory, które są wykorzystywane w szpitalach do radioterapii. Guzy nowotworowe można niszczyć promieniowaniem precyzyjnie skierowanym - mówi prof. Grzegorz Wrochna.

Jak tłumaczy, radioizotop można przyłączyć do substancji, która gromadzi się w określonych miejscach w organizmie. - Tam się rozpada, produkuje promieniowanie, które pokazuje, co się w organizmie dzieje, obrazuje jego strukturę i metabolizm. Jeżeli dawka radioizotopu jest większa to rozpadając się może zniszczyć guz, do którego dotrze - zaznacza prof. Wrochna.

...i nauce

Reaktor "Maria" służy nie tylko produkcji radioizotopów. Przede wszystkim jest on źródłem silnego strumienia neutronów. Właściwości tych mocno związanych w jądrach atomowych cząstek są niezwykle cenne dla fizyków. Wykorzystują go do badań z wykorzystaniem wiązek neutronów, modyfikacji materiałów oraz do badań związanych z terapią nowotworową BNCT.

Najnowsze testy dotyczą wykorzystania wysokoenergetycznych neutronów na potrzeby badań materiałów konstrukcyjnych do najnowocześniejszych reaktorów jądrowych, czyli tych IV generacji i termojądrowych.

"Marię" można było zobaczyć w sobotę i niedzielę w Narodowym Centrum Badań Jądrowych (NCBJ) w Świerku, podczas dni otwartych tej placówki.

CZYTAJ TAKŻE NA TVN24BIS.PL

TVN24 Biznes i Świat/tol