Proponowali pytona, dzban i szumidło. Ale wygrało inne słowo

Warszawa

TVN24Konstytucja słowem roku 2018

Propozycji było kilkaset. Wśród nich: pyton, dzban, sinice czy szumidło. Jednak internauci i językoznawcy byli jednomyślni. Słowem roku Uniwersytetu Warszawskiego została "konstytucja".

Kiedyś oznaczała "budowę ciała lub organizmu", a że o państwie mówi się często jak właśnie o organizmie, już w średniowieczu jej mianem określano regulacje prawne, następnie - podstawy ustrojowe państwa, a pod koniec XVIII w. - dokument zawierający te podstawy - ustawę zasadniczą.

"Konstytucja to ustawa o szczególnej mocy, podniosły akt ustrojowy. Przeciętnemu człowiekowi może on niekiedy zdawać się odległy. Wydaje się, że w mijającym roku - bardziej niż kiedykolwiek wcześniej - zaczęliśmy postrzegać konstytucję nie tylko jako ważny symbol, ale przede wszystkim doceniliśmy jej praktyczną doniosłość dla obywateli - czyli dla nas wszystkich" – czytamy w komunikacie na stronie Uniwersytetu Warszawskiego.

500 propozycji

Głosowanie trwało od 26 października do 31 grudnia. Jak co roku internauci mogli wybierać spośród listy zaproponowanej przez organizatorów plebiscytu, ale również mogli zgłaszać własne propozycje. Zgłosili ich blisko 500, wśród nich znalazło się zwycięskie słowo konstytucja, które zdobyło 69 procent głosów.

Na drugim miejscu znalazł się rzeczownik "dane", o którym zrobiło się głośno w związku z wprowadzeniem rozporządzenia Unii Europejskiej o ochronie danych osobowych dotyczącego gromadzenia i przechowywania danych, które mogą zidentyfikować poszczególne osoby, czyli sławnego RODO

Dane do polszczyzny przeszły z języka angielskiego (data), w którym są z kolei latynizmem.

Na trzecim miejscu w rankingu internautów uplasowało się słowo "niepodległość".

Wśród 10 najczęściej wskazywanych wyrazów znalazły się jeszcze: pyton, szumidło, foka, klimat, handel (zakaz handlu), dzban, niepełnosprawni i sinice.

Wybór językoznawców

Rzeczownik "konstytucja" to także wybór kapituły językoznawców. Drugie miejsce przyznano słowu szumidło - rzeczownikowi nowemu, rzadkiemu i związanemu z konkretnym kontekstem politycznym, a trzecie - rzeczownikowi smog, który rok temu zajął drugie miejsce w głosowaniu kapituły i trzecie w głosowaniu internautów.

Inne wyrazy wyróżnione przez kapitułę to niepodległość, klimat, dzban, ruch miejski, protest i siatkówka.

W skład kapituły plebiscytu wchodzą profesorowie: Jerzy Bralczyk, Katarzyna Kłosińska, Marek Łaziński, Andrzej Markowski (wszyscy z Uniwersytetu Warszawskiego) oraz Ewa Kołodziejek (Uniwersytet Szczeciński), Jerzy Bartmiński (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin), Jan Miodek (Uniwersytet Wrocławski), Renata Przybylska (Uniwersytet Jagielloński) i Halina Zgółkowa (Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu).

O przestrzeganie konstytucji upominali się też protestujący w sprawie zmian w sądownictwie:

Protest przed Pałacem PrezydenckimTVN24
wideo 2/5

kz/pm