Limnoperna fortunei, znany w USA jako golden mussel (pol. złoty małż), to średniej wielkości małż słodkowodny. Naturalnie występuje w Chinach, ale rozprzestrzenił się w kilku krajach azjatyckich, a nawet został zawleczony do Ameryki Południowej, gdzie uważany jest za gatunek inwazyjny.

Zagraża człowiekowi i środowisku

Niedawno okazało się, że złoty małż dotarł także do Ameryki Północnej. Początkowo, w październiku 2024 roku, został zauważony w dwóch miejscach w hrabstwie Kern w Kalifornii. Pod koniec 2025 roku stwierdzono go już w ponad 50 lokalizacjach.

Czemu Limnoperna fortunei jest taki groźny? Wyjaśnia to biolożka Valerie Goodwin, która poświęciła mu kilka miesięcy badań. Twierdzi, że zwierzęta te mogłyby potencjalnie tworzyć tak duże skupiska, że zatrzymałyby dopływ wody do każdego przedsiębiorstwa korzystającego z surowej wody, czyli niepoddanej procesom uzdatniania. Byłoby to katastrofalne w skutkach zarówno dla rolnictwa, jak i miejskich przedsiębiorstw wodociągowych. Co gorsza, złote małże znaleziono już w stanowych instalacjach wodnych. Oznacza to, że mają one idealną ścieżkę do szybkiego rozprzestrzenienia się nawet po całym stanie.

Złoty małż zagraża jednak nie tylko człowiekowi. Jak tłumaczy Kalifornijski Departament Ryb i Dzikiej Przyrody (CDFW), Limnoperna fortunei fizycznie wypiera rodzime gatunki małży i omułków z ich naturalnych siedlisk oraz pożera duże ilości mikroskopijnych roślin i zwierząt wodnych, pozbawiając pokarmu swoich "konkurentów". Przez to niekorzystnie wpływa na ekologię zbiornika wodnego, a co za tym idzie - inne żyjące w nim zwierzęta i rośliny.

Różne pomysły zwalczania inwazyjnych małży

Kalifornijski Departament Zasobów Wodnych (DWR) bada metody powstrzymania rozprzestrzeniania się złotego małża. Współpracuje z CDFW oraz służbami w parkach stanowych, aby informować żeglarzy o konieczności czyszczenia, opróżniania i suszenia łodzi przed wpłynięciem do rzek i innych cieków. Ponadto DWR rutynowo pobiera próbki dorosłych i złotych małży w kilkunastu lokalizacjach.

Choć idealną sytuacją byłoby całkowite pozbycie się inwazyjnego gatunku z Kalifornii, to DWR przyznaje, że jest to niemal niemożliwe. W celu ograniczenia populacji złotego małża testowane są różne opcje: wykorzystanie środków chemicznych i narzędzi genetycznych, okrywanie kolonii plandekami czy manipulowanie poziomem wody.

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ:

Poziom wody w morzach i oceanach może być znacznie wyższy, niż sądzono

Opracował Krzysztof Posytek