Nowe badanie "może zmienić nasze podejście do krów"

Krowa Veronika
Austria. Umiejętności krowy Veroniki pod lupą badaczy
Źródło: Cable News Network Inc. All rights reserved 2026
Krowa Veronika w zależności od tego, którą część ciała chce podrapać, sięga po inną końcówkę szczotki do sprzątania. Naukowcy zaintrygowani nietypowym zachowaniem zwierzęcia poświęcili mu badanie, które może zmienić nasze postrzeganie krów.
Kluczowe fakty:
  • Naczelne to jedyne ssaki, u których wcześniej zaobserwowano podobne zachowania.
  • Zdaniem badaczy Veronika nauczyła się korzystać z narzędzi dzięki warunkom życia, na które większość krów nie może liczyć.
  • Jak nowe badanie "może zmienić nasze podejście do krów"?

Witgar Wiegele z Nötsch w południowej Austrii ponad 10 lat temu zauważył, że jego krowa Veronika sięga po patyki, by móc się podrapać. Przyjaciel rolnika sfilmował zachowanie zwierzęcia, a gdy Alice Auersperg, biolożka poznawcza z wiedeńskiego Uniwersytetu Medycyny Weterynaryjnej, w 2025 roku wydała książkę "Der Erfindergeist der Tiere" (pol. pomysłowość zwierząt), postanowił wysłać jej nagranie.

Auersperg początkowo nie miała pewności, czy niezwykły widok nie jest w rzeczywistości wytworem sztucznej inteligencji. - Z łatwością można stworzyć deepfake lub wyćwiczyć określone zachowania - zauważa ekspertka w dziedzinie zachowań zwierząt w rozmowie z Deutsche Welle. Zaintrygowana nagraniem, wraz z kolegą z uniwersytetu Antoniem Osuną-Mascaró postanowiła udać się na farmę na południowych rubieżach Austrii.

Krowa Veronika z jednym z kijów do drapania
Krowa Veronika z jednym z kijów do drapania
Źródło: Cable News Network Inc. All rights reserved 2026

Wyjątkowe zachowanie krowy

- Spodziewaliśmy się, że spędzimy wiele godzin na łące, czekając, aż zacznie używać narzędzia - mówi Osuna-Mascaró, cytowany na stronie wiedeńskiej uczelni. - Ale Veronika nas zaskoczyła: zaczęła używać kija w momencie, gdy tylko został jej podany. Podniosła go swoim językiem niczym dłonią, precyzyjnie trzymała go w ustach, ustawiła w linii z ciałem i pocierała nim części pleców, do których nie mogła dotrzeć w inny sposób - dodaje biolog.

Badacze postanowili przyjrzeć się zachowaniu krowy. Zauważyli, że gdy Veronika dostaje szczotkę, częściej drapie się końcówką z włosiem niż kijem. Końcówki z włosiem chętniej używa do drapania tylnej połowy oraz górnych części ciała, zaś kija do drapania ciała tam, gdzie skóra jest miękka i delikatna.

Odkrycie zmieni sposób postrzegania krów?

Odkrycie, że przedstawicielka bydła domowego potrafi w ten sposób korzystać z narzędzi, jest niebagatelne, gdyż - jak podkreślają austriaccy badacze - wcześniej podobnych zachowań nie zaobserwowano u ssaków innych niż naczelne. Ich ustalenia "zachęcają do ponownej oceny zdolności poznawczych zwierząt gospodarskich" - czytamy w badaniu opublikowanym na łamach czasopisma "Current Biology" 19 stycznia.

"Nowe badanie może zmienić nasze podejście do krów" - podkreśla Uniwersytet Medycyny Weterynaryjnej w Wiedniu w komunikacie.

Veronika krowim Einsteinem?

Na całym świecie żyją miliardy krów. Jak to możliwe, że wcześniej nie zaobserwowano podobnych zachowań? Czy 13-letnia obecnie Veronika z Nötsch jest wyjątkowa? - Nie uważamy, że jest krowim Einsteinem - podkreśla Auersperg w rozmowie z DW. Badaczka podejrzewa, że to warunki życia ułatwiły bohaterce badań korzystanie z narzędzi.

W przeciwieństwie do większości krów, Veronika nie jest hodowana dla mięsa czy mleka. Jest traktowana jak zwierzę domowe, ma dostęp do zabawek i łąki. Właściciel krowy twierdzi, że potrzebowała ona lat praktyki na dopracowanie techniki drapania. "Większość krów nie dożywa 13 lat" - pisze Deutsche Welle.

Autorzy nowego badania zauważają natomiast, że pomimo ponad 10 tys. lat udomowienia, badania poświęcone bydłu często ograniczają się do kwestii takich, jak produktywność i dobrostan. - Nie chodzi o twierdzenie, że krowy są mądrzejsze, niż nam się wydawało - mówi Auersperg, cytowana na stronie Uniwersytetu Medycyny Weterynaryjnej w Wiedniu. - Chodzi o uznanie, że nasze założenia dotyczące inteligencji zwierząt są kształtowane przez to, jak je traktujemy i na co zwracamy uwagę - podsumowuje.

Czytaj także: