TVN24 | Świat

Turcja sceptyczna wobec rozszerzenia NATO o Szwecję i Finlandię. USA i Polska zapowiadają rozmowy

TVN24 | Świat

Aktualizacja:
Autor:
momo,
pp\mtom,
dap
Źródło:
Reuters, ABC News, PAP
Turcja "nie ma pozytywnej opinii" w sprawie poszerzenia NATO o Szwecję i Finlandię
Turcja "nie ma pozytywnej opinii" w sprawie poszerzenia NATO o Szwecję i FinlandięReuters
wideo 2/6
ReutersTurcja "nie ma pozytywnej opinii" w sprawie poszerzenia NATO o Szwecję i Finlandię

Turecki prezydent Recep Tayyip Erdogan powiedział w piątek, że Turcja "nie ma pozytywnej opinii" w sprawie przyłączenia Szwecji i Finlandii do NATO, a jako członek Sojuszu może zablokować ich wstąpienie do organizacji. Biały Dom przekazał, że prezydent Joe Biden omówił w piątek temat rozszerzenia NATO z premier Szwecji i prezydentem Finlandii. Amerykański przywódca oświadczył, że popiera prawo krajów nordyckich do określania "własnej przyszłości, polityki zagranicznej i ustaleń dotyczących bezpieczeństwa". Wcześniej zaskoczenie wypowiedzią Erdogana wyraziła szefowa szwedzkiej dyplomacji Ann Linde. Szef BBN Paweł Soloch zapowiedział, że Polska będzie rozmawiać z Turcją na ten temat.

Prezydent Turcji Recep Tayyip Erdogan oświadczył w piątek, że jego kraj nie przychyla się do pomysłu przystąpienia do NATO Szwecji oraz Finlandii. Zaznaczył, że Ankara, jako członek Sojuszu, może zawetować decyzję o jego ewentualnym rozszerzeniu, która musi zostać podjęta jednomyślnie. - Uważnie śledzimy wydarzenia dotyczące Szwecji i Finlandii, na chwilę obecną nie mamy pozytywnej opinii - oznajmił Erdogan.

Turecki prezydent tłumaczył swój sprzeciw wobec akcesji tych państw do NATO rzekomym wsparciem Szwecji i innym krajów skandynawskich dla kurdyjskich bojówek i innych organizacji, uważanych przez Ankarę za terrorystyczne.

Prezydent Turcji Recep Tayyip ErdoganShutterstock

Erdogan oskarżył również Grecję, swojego sojusznika z NATO, o wykorzystywanie Sojuszu przeciwko Turcji i uznał, że przyjęcie jej do Sojuszu w 1952 roku było "błędem". Dodał, że Ankara nie chce go powtórzyć.

Szefowa szwedzkiego MSZ zaskoczona wypowiedzią Erdogana. "Mamy bardzo dobrą relację"

Szefowa szwedzkiej dyplomacji Ann Linde wyraziła zaskoczenie wypowiedzią Erdogana. - Z Turcją mamy bardzo dobrą i konstruktywną relację, oni takiej opinii nam do tej pory bezpośrednio nie przedstawili - podkreśliła Linde w rozmowie z telewizją SVT. Dodała, że w środę rozmawiała z przedstawicielem władz tureckich, a kilka tygodni temu odbyły się dwustronne rozmowy dyplomatyczne, których tematem było ewentualne wejście Szwecji do NATO.

Linde wyraziła nadzieję, że w sobotę temat stanowiska Turcji zostanie podjęty na spotkaniu ministrów spraw zagranicznych państw NATO w Berlinie, na które oprócz Szwecji zaproszona jest również Finlandia.

Również w piątek minister spraw zagranicznych Finlandii Pekka Haavisto zapowiedział, cytowany przez agencję AFP, że zamierza "kontynuować rozmowy" z szefem tureckiej dyplomacji Mevlutem Cavusoglu.

Słowami Erdogana zaskoczony jest również premier Norwegii Jonas Gahr Store, który wcześniej obiecywał Szwecji i Finlandii wsparcie dla szybkiego procesu akcesyjnego do NATO. - Jest to dla mnie niespodzianka. Rozmowy, które odbyły się do tej pory w NATO, wskazywały, że kraje te mają wszelkie kwalifikacje do członkostwa - podkreślił Store w rozmowie z norweską agencją NTB.

Szef BBN: jeśli będzie potrzeba, prezydent Duda porozmawia z Erdoganem

Szef BBN Paweł Soloch zapowiedział, że Polska będzie rozmawiać z Turcją na temat akcesji Finlandii i Szwecji do NATO. - Jeżeli będzie taka potrzeba, pan prezydent (Andrzej Duda - red.) będzie bezpośrednio rozmawiał z prezydentem Turcji - podkreślił.

- Tutaj oczywistym jest podnoszenie przez Turcję swoich kwestii związanych z definicją terroryzmu. W tle jest oczywiście sprawa kurdyjska, to się cyklicznie pojawia przy okazji decyzji podejmowanych przez NATO. Przypomnę, że przy okazji szczytu (NATO) w Londynie pan prezydent doprowadził do wyrażenia zgody przez Turcję, nieblokowania planów ewentualnościowych, czyli planów reagowania NATO-wskiego - powiedział Soloch w piątek dziennikarzom w Warszawie.

Szef BBN: jeśli będzie potrzeba, prezydent Duda porozmawia z Erdoganem
Szef BBN: jeśli będzie potrzeba, prezydent Duda porozmawia z ErdoganemTVN24

- Zakładamy, że tutaj w tym procesie również uda nam się przekonać sojuszników tureckich do wyrażenia zgody na akcesję Finlandii i Szwecji - dodał szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego.

Biden rozmawiał z premier Szwecji i prezydentem Finlandii

Prezydent USA Joe Biden rozmawiał w piątek z premier Szwecji Magdaleną Andersson i prezydentem Finlandii Saulim Niinisto w sprawie przystąpienia obu tych europejskich krajów do NATO. W oświadczeniu na stronie Białego Domu poinformowano, że amerykański przywódca popiera politykę otwartych drzwi NATO oraz prawo krajów nordyckich do określania "własnej przyszłości, polityki zagranicznej i ustaleń dotyczących bezpieczeństwa".

Z kolei rzeczniczka Białego Domu Jen Psaki potwierdziła wcześniejsze słowa asystentki sekretarza stanu USA ds. europejskich Karen Donfried, która oświadczyła, że Stany Zjednoczone pracują nad wyjaśnieniem stanowiska Turcji w sprawie potencjalnego członkostwa Szwecji i Finlandii w NATO.

Fiński prezydent napisał na Twitterze po rozmowie z Bidenem, że "przedstawił kolejne kroki Finlandii w kierunku przystąpienia" do Sojuszu i dodał, że jego kraj jest "głęboko wdzięczny Stanom Zjednoczonym za ich niezbędne wsparcie".

Szwecja i Finlandia o krok od NATO

Inwazja Rosji na Ukrainę przyspieszyła debatę w Helsinkach i Sztokholmie nad wejściem do NATO.

W piątek rząd Szwecji przedstawił konsultowany z opozycją raport szwedzkiego parlamentu, analizujący nową strategię bezpieczeństwa, w którym zawarto opinię na temat ewentualnego członkostwa tego kraju w NATO. Jak oceniono, przystąpienie Szwecji do Paktu Północnoatlantyckiego zmniejszyłoby ryzyko konfliktów zbrojnych, a tym samym przyniosłoby efekt odstraszający w Europie Północnej. Dokument jest podstawą decyzji Szwecji o złożeniu wniosku o członkostwo w NATO. Raport będzie omawiany w poniedziałek na nadzwyczajnym posiedzeniu parlamentu.

Zaślepka materiału TVN24GO
Po co Turcji NATO, po co NATO Turcja?
Materiał jest częścią serwisu TVN24 GO

Dzień wcześniej wspólne oświadczenie na temat przyszłości swojego państwa w Sojuszu wydali fiński prezydent Sauli Niinisto oraz premier Sanna Marin. "Finlandia musi niezwłocznie złożyć wniosek o członkostwo w NATO" - stwierdzili. Politycy wyrazili nadzieję, że "wewnętrzne kroki, które są jeszcze potrzebne do podjęcia tej decyzji, zostaną postawione w ciągu najbliższych dni". Oboje podkreślili, że "członkostwo w NATO wzmocni bezpieczeństwo Finlandii, a jako członek NATO Finlandia umocniłaby cały Sojusz".

Po tej deklaracji proces wejścia Finlandii do NATO ma zostać przyspieszony. Prawdopodobnie w niedzielę rząd formalnie zdecyduje o ubieganiu się o członkostwo, a parlament ma się tym zająć w poniedziałek.

Zaślepka materiału TVN24GO
TVN24 na żywo - oglądaj w TVN24 GO
Materiał jest częścią serwisu TVN24 GO

Autor:momo, pp\mtom, dap

Źródło: Reuters, ABC News, PAP

Źródło zdjęcia głównego: Shutterstock