Świat

Rumuni otworzyli archiwa bezpieki

Świat

TVN24.plLustracja po rumuńsku

Rząd w Bukareszcie wydał w trybie pilnym rozporządzenie odblokowujące dostęp do archiwów komunistycznej tajnej policji Securitate. Jednocześnie władze ograniczyły uprawnienia CNSAS - odpowiednika polskiego IPN.

- Rozporządzenie zostało przyjęte, ponieważ 18 lat po upadku reżimu komunistycznego nie możemy zatrzymać się w połowie drogi w demaskowaniu zbrodni komunizmu - oświadczył rumuński premier Calin Tariceanu.

Zgodnie z nowymi przepisami, uprawnienia historyków i archiwistów zatrudnionych w CNSAS (Narodowa Rada ds. Studiów Archiwów Securitate - odpowiednik polskiego IPN) zostaną ograniczone. CNSAS nie będzie mogła odtąd wydawać wyroków w sprawie ewentualnej współpracy polityków lub kandydatów do stanowisk publicznych z Securitate.

Osoby chcące zapoznać się z materiałami zebranymi na ich temat przez tajną policję będą mogły bez przeszkód to uczynić.

"Rumuński IPN" niekonstytucyjny

W zeszłym tygodniu Trybunał Konstytucyjny orzekł, że powołana w 1999 roku i zajmująca się badaniem archiwów bezpieki CNSAS działa w sposób niekonstytucyjny. Sędziowie oświadczyli m.in, że praktyki CNSAS "naruszają prawa człowieka".

Trybunał uznał, że sprzeczne z konstytucją było także upoważnienie CNSAS do działania, jakby sama była sądem, odgrywając równocześnie role oskarżyciela i sędziego, a potem rozpatrując odwołania w pierwszej instancji.

Decyzja Trybunału, któremu zarzucano próbę "przywrócenia komunistycznych praktyk", wywołała w Rumunii falę sprzeciwów.

Nowa ustawa uwzględniająca zalecenia Trybunału powinna zostać przedłożona do rozpatrzenia w parlamencie Rumunii w ciągu 45 dni od wyroku.

Źródło: PAP, tvn24.pl

Źródło zdjęcia głównego: TVN24.pl