Spór wokół nowelizacji ustawy o IPN

17 lutego 2018

Marszałek Senatu Stanisław Karczewski zapowiedział, że w poniedziałek napisze list do wszystkich środowisk polonijnych poświęcony sytuacji wokół nowelizacji ustawy o IPN i temu, jaka była intencja tej noweli. - Będzie to też prośba, by byli naszymi ambasadorami - dodał.

Trzeba zachować spokój i tłumaczyć nasze racje. Nie ma żadnych wątpliwości co do interpretacji ustawy - powiedział w piątek wieczorem minister spraw zagranicznych Jacek Czaputowicz, komentując nowelizację ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej. Zaniepokojenie nowelizacją wyraził między innymi Departament Stanu USA.

"Nie możemy zgodzić się na oskarżanie państwa polskiego lub narodu polskiego jako całości o odpowiedzialność bądź współodpowiedzialność za zagładę Żydów w czasie II wojny światowej(…) Takie insynuacje są negowaniem prawdy o Holokauście" - napisał szef gabinetu prezydenta Krzysztof Szczerski w odpowiedzi na list amerykańskich kongresmenów do prezydenta Andrzeja Dudy w sprawie nowelizacji ustawy o IPN.

Celem tej ustawy było zamknięcie ust ludziom, którzy jak Gross i inni badacze pokazują przypadki, kiedy Polacy mordowali Żydów bądź donosili do Niemców - stwierdził Andrzej Olechowski, były minister spraw zagranicznych, komentując spór o nowelizacji ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej. Gość "Faktów po Faktach" w TVN24 ocenił, że nowe przepisy są uchwalane na "użytek wewnętrzny". Również do tej sprawy odnieśli się kolejni goście programu - jezuita ojciec Wacław Oszajca oraz profesor Michał Kleiber, były prezes Polskiej Akademii Nauk.

- Chcemy porozumieć się ze stroną izraelską. Trzeba doprowadzić do tego, by relacje Polski i Izraela wróciły na właściwe tory - oświadczył Bronisław Wildstein, członek zespołu do spraw dialogu z Izraelem. Według niego do porozumienia może dojść wtedy, kiedy emocje obu stron się uspokoją.

Zaniepokojenie nowelizacją ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej wyraziły Organizacje Europejska Unia dla Judaizmu Postępowego (EUPJ) oraz zrzeszony w niej Beit Polska - Związek Postępowych Gmin Żydowskich w Polsce. O weto do noweli zaapelował w liście do prezydenta Andrzeja Dudy również związek włoskich gmin żydowskich.

Naszym zadaniem jest przekonywanie partnerów, także z Izraela i USA, że nowela ustawy o IPN została źle zinterpretowana - podkreślił Marek Magierowski, wiceminister spraw zagranicznych. Podczas spotkania premiera z zagranicznymi dziennikarzami dodał, że nowela "nie stanowi zagrożenia dla wolności słowa w Polsce, ani dla stabilności relacji z tymi dwoma państwami.

Trzeba stworzyć mechanizm i właśnie jesteśmy w trakcie tworzenia takiej machiny, która będzie broniła tej prawdy - powiedział w piątek prezes PiS Jarosław Kaczyński. Jak dodał, odnosząc się do międzynarodowej dyskusji wywołanej nowelizacją ustawy o IPN, "prawda sama się nie obroni".

Polska jako kraj, jako naród nie była współodpowiedzialna za Holokaust. To niezmiernie istotne, by w najbliższej przyszłości to wyjaśnić, rozmawiać między innymi z przyjaciółmi w Izraelu i USA - mówił premier Mateusz Morawiecki podczas piątkowej wizyty w Markowej (Podkarpacie). Pytany o polityczne konsekwencje nowelizacji ustawy o IPN, które wzbudziły protesty Izraela i USA, wyraził nadzieję, "że to tylko tymczasowe, chwilowe osłabienie tych relacji".

Polska stoi na stanowisku, że ma rację, że należy walczyć z kłamstwem oświęcimskim. Obciążanie państwa polskiego odpowiedzialnością za Holokaust jest działalnością, którą trzeba wyeliminować - powiedział w piątek minister spraw zagranicznych Jacek Czaputowicz.